Երևան, 13.Հուլիս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Ի՞նչ ճանապարհ է անցել մոնիտորինգային հանրահայտ Հոլթեր սարքը. «Փաստ»

ՀԱՆՐԱՀԱՅՏ ՄՈԼՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Սրտի զարկերի մոնիտորը (HRM) անհատական մոնիտորինգի սարք է, որը թույլ է տալիս չափել, ցուցադրել և գրանցել սրտի զարկերը իրական ժամանակում հետագա ուսումնասիրության համար: Այն լայնորեն օգտագործվում է տարբեր տեսակի վարժությունների ժամանակ սրտի հաճախության տվյալներ հավաքելու համար:

Նշենք, որ սրտային հիվանդությունները և՛ տղամարդկանց, և՛ կանանց մահվան հիմնական պատճառն են, իսկ դրանց ամենատարածված տեսակը կորոնար հիվանդությունն է (CAD), որը կարող է հանգեցնել սրտի կաթվածի:

Գյուտարարներ Նորման Հոլթերի և Բրյուս դել Մարի աշխատանքի շնորհիվ է հայտնագործվել նման ախտորոշիչ գործիքը, որը թույլ է տալիս վերահսկել սրտի աշխատանքը և արագ արձագանքել փոփոխություններին:

Նորման Ջեֆրի Հոլթերը՝ ծնունդով ԱՄՆ Մոնտանայից, կենսաֆիզիկոս էր, որի հետաքրքրությունները միայն ֆիզիկայով չէին սահմանափակվում: Նրա նպատակն էր մարդկանց բնականոն ակտիվ գործունեության ընթացքում իրականացնել էլեկտրաֆիզիոլոգիական երևույթների գրանցում և ռադիոհաղորդում:

Ռադիոէլեկտրակարդիոգրաֆիայի (RECG) առաջին գրանցումը և փոխանցումը տեղի է ունեցել 1947 թվականին։ Հեծանիվ վարելիս է փորձն արվել, ընդ որում՝ դա անելու համար Հոլթերը ստիպված էր մեջքին կրել մոտավորապես 40 կգ կշռող սարքավորումներ։ Այդ ծանր սարքը թեև պրակտիկ չէր, բայց մեծ առաջընթաց էր, քանի որ մինչ այդ մարդու սրտի աշխատանքը ստուգելու համար նա պետք է գտնվեր հանգստի վիճակում, այսինքն՝ պարզապես պառկած լիներ: Ներդրումը արմատական էր և սկիզբ դրեց այն դարաշրջանին, երբ հնարավոր դարձավ ԷՍԳ օգտագործել դահուկորդների, սքայդայվերների, վազորդների և գործնականում ցանկացած այլ տեսակի ֆիզիկական ակտիվություն ունեցողների համար:

Հոլթերի հաջորդ քայլը սարքի ծավալները կրճատելն էր մինչև ծխախոտի տուփի չափի: Տրանզիստորների հայտնվելով՝ հնարավոր դարձավ այն տեղադրել վերարկուի գրպանում, իսկ ակտիվության պարամետրերն արձանագրել մագնիսական ժապավենի վրա:

Նման սարքերի մեծ պահանջարկ կար, և Հոլթերն սկսեց գործընկեր փնտրել իր մոնիտորը զանգվածաբար արտադրելու համար: Վերջապես 1962 թվականին նա հանդիպեց համապատասխան թեկնածուի՝ Բրյուս դել Մարին: Վերջինիս դերը հատկապես կարևոր է եղել, քանի որ նրա աշխատանքը խթանել է ախտորոշիչ սարքավորումների մի ամբողջ արդյունաբերության զարգացումը: Նրանց երկու տասնամյակի համագործակցությունը հանգեցրեց առևտրային առումով կենսունակ սրտի մոնիտորի հայտնվելուն, որը հայտնի է որպես Holter մոնիտոր՝ շարժական սարք 24-ժամյա ռեժիմով սրտի գործունեության շարունակական մոնիտորինգի համար: Մոնիտորը գրանցում էր էլեկտրական ազդանշանները սրտից, որոնք ուղարկվում էին կրծքավանդակին ամրացված մի շարք էլեկտրոդների միջոցով: Այնուհետև տվյալները վերլուծվում էին սրտի զարկերի և ռիթմերի տարբեր տեսակների համար:

1965 թվականին է Հոլթերը ստացել էլեկտրակարդիոգրաֆիկ սարքերի ԱՄՆ արտոնագիր և ավելի քան 40 տարի Հոլթերի մոնիտորինգի տեխնոլոգիայի ճանաչված առաջատարն էր: Անալոգային ազդանշանի վերածումը թվային ձևաչափի բեկումնային պահ էր 80-ականներին Holter տեխնոլոգիայի զարգացման գործում: Տրանզիստորները փոխարինվեցին միկրոսխեմաներով, իսկ մագնիսական ժապավենները՝ հիշողության այլ սարքերով։ 1977 թվականին է հայտնագործվել առաջին անլար մոնիտորը։ Նոր սարքի կոմպակտությունն ու ֆունկցիոնալությունը նպաստել են դրա լայն տարածմանը պրոֆեսիոնալ սպորտի և այլ միջավայրերում: Հետո 1990-ականներին անհատական համակարգիչների զարգացումը փոխեց ողջ Holter տեխնոլոգիան ապարատային բիզնես մոդելից դեպի համակարգչային ծրագրային ապահովման արդյունաբերություն:

ԿԱՄՈ ԽԱՉԻԿՅԱՆ 

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Արաբկիրում վիճաբանnւթյան ժամանակ հնչել են կրակnցներ․ դեպքի վայրում հայտնաբերվել են կրшկված պարկnւճներ, գնդակ, վնաuված ավտոմեքենաներ Ադրբեջանը, խաղացնելով, իսկ տեղ-տեղ՝ պարեցնելով, այնքան է «քշելու» փաշինյանական իշխանությանը, մինչև իր բոլոր նախապայմաններն ու պահանջները կատարվեն. Աբրահամյան Իտալացի թենիսիստ Յանիկ Սինները երկրորդ տարին անընդմեջ հաղթեց Ուիմբլդոնում Հայերենի առեղծվածն ու մարդկության բնօրրանը. գերմանացի գիտնականների բացահայտումը. Ալեքսանդր ՎարպետյանՇուրջ տասնյակ հասցեներուլ լույս չի լինի՝ հուլիսի 13-ին և 14-ինԻսակովի պողոտայում բшխվել են «Mazda»-ն և «ՎԱԶ-2106»-ը․ վերջինս գլխիվայր շրջվել էՏասնյակ հասցեներում ջուր չի լինի՝ հուլիսի 15-ին և 16-ինԲանգլադեշում hեղեղումների հետևանքով ավելի քան 50 մարդ է զnhվելԳագիկ Ղազարյանը ազատ ոճի ըմբշամարտի Եվրոպայի Մ20 առաջնության բրոնզե մեդալակիր էՀարյուրավոր հասցեներում հուլիսի 13-ին, 14-ին, 15-ին, 16-ին, 17-ին, 20-ին գազ չի լինելուԱվելի լավ է ապրել միայնակ, քան սխալ մարդու հետ. Անահիտ ՂուկասյանԵրևանում հնչել են կրակոցներ․ վիրավորներ կանԹբիլիսիում հինգ դեռահաս է ձերբակալվել՝ կողոպուտների և գողությունների կասկածանքովՆոր լուծումներ՝ շտապ օգնության ծառայություններում | Հարցազրույց հայրենադարձ Հենրիկ Մանուկյանի հետԿառավարությունը փոխում է բնակարան ստանալու կարգը․ նոր խմբեր են ավելանումՆոր կանոններ չափիչ սարքերի համար․ ինչ է փոխվում քաղաքացիների և բիզնեսի համարԱնձրև, ամպրոպ և քամու ուժգնացում. եղանակը՝ առաջիկա օրերինԻնչպես է շոգը թելադրում մենյուն. Ֆրանսիայում կտրուկ նվազել են սուրճի, շոկոլադի և նրբերշիկների վաճառքներըՀՖՖ լիմիտն ընդդեմ «Նոայի». «Նոան» բաժանվում է մի շարք որակյալ ֆուտբոլիստներիցԼոռու մարզում վարորդը «Opel Astra»-ով դուրս է եկել ճանապարհի երթևեկելի գոտուց և բախվել քարերինՎարդավառը՝ Երևանի կենտրոնում. լուսանկարներԱշոցքում նշվել է համայնքի օրըՀորմուզի նեղուցը բաց է բոլոր այն նավերի համար, որոնք ձգտում են օրինական ճանապարհով անցնել այս միջազգային ջրային ուղով․ ԱՄՆ կենտրոնական հրամանատարությունԳեղարքունիքի մարզում՝ Ծովագյուղ-Վարդենիս ավտոճանապարհին, բшխվել են 2 «Nissan Rogue»-ը և «Tesla»-ն․ կա վիրավnրՄենք պետք է մեզ պաշտպանենք. եկեք ստորագրահավաքին, այն ընթացքի մեջ է․ Արշակ ԿարապետյանԿարճատև անձրև և ամպրոպ, օդի ջերմաստիճանը կնվազի, ապա` կբարձրանաՆիկոլ Փաշինյանը պատրաստ է մեր ինքնության ցանկացած բաղադրիչ զոհաբերել իր և իր վարչախմբի իշխանությունը երկարաձգելու համար․ Ավետիք ՉալաբյանԿապան ֆեստի վիեննական պարահանդեսին մնաց երկու օր․ ամփոփում Տորոնտոյում փողոցային փառատոնում կրակոցների հետևանքով երկու մարդ է զոհվելՄոսկվայում հայ համայնքը միասնական աղոթքի կհավաքվի՝ ի պաշտպանություն Գագիկ ԾառուկյանիԹմրանյութի տարածման փորձ Երևանում. «Տելեգրամով» ձեռք բերված 4 փաթեթ «Մեթամֆետամին» է հայտնաբերվելՄ-20 ԵԱ. ըմբիշ Նարեկ Նիկողոսյանը հաղթել է ադրբեջանgnւնՅուլիա Սվիրիդենկոն հաստատել է, որ հրաժարական է տալիս Ուկրաինայի վարչապետի պաշտոնից Սերը՝ միասնություն, ջուրը՝ ազատություն․ Կողբ-Վարդավառը միավորեց հազարավոր մարդկանց. լուսանկարներՊակիստանի ԱԳՆ ղեկավարն Առաղչիի հետ զրույցում կոչ է արել դեէuկալացնել Իրանի և ԱՄՆ-ի միջև hակամարտnւթյունը Մոսկվայից դեպի Հայաստան ավտոբուսային երթուղի է գործարկվել Ուկրաինան փոխում է իր քաղաքական ռազմավարnւթյnւնը․ Զելենսկի Վենեսուելայում տեղի ունեցած երկրաշարժերի զnhերի թիվը գերազանցել է 4,300-ը Փաշինյանի վիճակը խախուտ է, իր նպատակին չի հասել, ահաբեկում է, որ Բաքվի ծրագիրն իրականացնի․ Մանվելյան Երևանում տաքսու գները՝ վերահսկողությունից դուրս. ո՞վ է պատասխանատու․ Հրայր ԿամենդատյանՀայաքվեն և երիտասարդը. Հրայր ԿամենդատյանՓոքր լողավազան փակող և խրտվիլակ բռնագրավող, արի քեզ ենք սպասում. Հրայր Կամենդատյան Սթոուն Մամբոն՝ «Նոա»-ի նոր ֆուտբոլիստը. պաշտոնական Վանաձորում պատարագի են մասնակցել «Համահայկական ճակատ»-ի անդամներն ու «Մեծ Հայք» քարտեզների նախաձեռնության հիմնադիրըԻնչո՞ւ է Փաշինյանն ինձ դատի տվել. հիմա շատ հարցերի ինքը պետք է պատասխանի. Էդմոն Մարուքյան Իսրայելը պատրաստվում է Իրանի դեմ ռազմական գործողության. Կաց Թուրքիան գազ կմատակարարի Հյուսիսային Կիպրոսին Վաղվա հոսանքազրկումների մասին Գյումրիում 12-ամյա տղան հեծանիվ վարելիս բախվել է պատին․ նա մահացել է Մոսկվայի մերձակայքում ավելի քան 20 ԱԹՍ է խոցվել