«Անցումային արդարադատության են գնում ծայրահեղ դեպքերում»
ИНТЕРВЬЮՕրերս հայտարարվեց «Անցումային արդարադատության գործիքների կիրառման հեռանկարները Հայաստանում» խորագրով խորհրդարանական լսումներ հրավիրելու մասին: Մինչ այս՝ անցումային արդարադատության կիրառելիության մասին բազմիցս է խոսվել, և հայտարարության համատեքստում անցումային արդարադատությունն ուշացած որակվեց: Որոշ դեպքերում առհասարակ կասկածի տակ է դրվում անցումային արդարադատության նպատակահարմարության հարցը: Փաստաբան Տիգրան Սարգսյանի դիրքորոշումն ավելի շատ մոտ է երկրորդ հատվածին: «Մարդու պաշտպանվածության համար իրավական որոշակիությունն ու իրավական համակարգի կանխատեսելիությունը շատ կարևոր են: Նշված սկզբունքից շեղումը պետք է մի շարք բացառիկ դեպքերում լինի: Քանի որ անցումային արդարադատության որևէ մոդել այս պահին չի առաջարկվում, դրա վերաբերյալ հստակ կարծիք ներկայացնելը ճիշտ չէ: Բայց, միևնույն ժամանակ, առանձին խնդիրներ լուծելու համար գործող իրավական համակարգերը փոխելը, հարմարեցնելը հակասում են իրավական որոշակիության սկզբունքին: Անցումային արդարադատությունը շատ բացառիկ դեպքերում կարող է ընդունվել, այն էլ՝ իրավաբանների կողմից: Իսկ հասարակության իրավագիտակցությունը, ցավոք, ցածր է, և մարդիկ կարող է մեծ ոգևորությամբ ողջունեն անցումային արդարադատությունը: Ու հատկապես այն դեպքում, երբ տարիներ շարունակ ատելությամբ ու չարությամբ են լցված եղել որոշ անձանց նկատմամբ, և իրենց համար անցումային արդարադատությունը որպես արարքների համար հատուցում է ընկալվում»,-«Փաստի» հետ զրույցում ասաց Տ. Սարգսյանը:
Հարցը դիտարկելով արդեն մասնագիտական դիտանկյունից՝ կրկին շեշտեց իրավական որոշակիության ու կանխատեսելիության կարևորությունն ու հավելեց. «Իրավական տեսակետից կարծում եմ, որ անցումային արդարադատության անհրաժեշտություն չկա: Եթե գործող իրավական մեխանիզմներով հնարավոր է այդ մարդկանց կատարած հանցանքները բացահայտել ու պատասխանատվության ենթարկել, պետք է շարժվել գործող իրավական մեխանիզմներով: Եթե իսկապես կան հանցանքներ, ապա ցանկացած հանցանք մեր այսօրվա գործող իրավական մեխանիզմներով հնարավոր է բացահայտել»: Սարգսյանն ընդգծեց, որ օրենսդրությունը նախատեսում է այն անհրաժեշտ մեխանիզմները, որոնք պետք են արդարադատություն իրականացնելու համար, այլ խնդիր է դատական համակարգի հարցը
«Դատավորները, որոնք նշանակվել են նախկին համակարգի ժամանակ, վստահություն չեն ներշնչում: Օրենսդրություն կա, բայց մենք գիտենք, թե նախկինում ինչպես են նշանակվել: Կա՛մ հովանավորչություն, կա՛մ ծանոթ-բարեկամ, կա՛մ գումարային տարբերակներ: Եվ այդ մարդկանց վստահելը հեշտ չէ. բոլորին թվում է, որ եթե այդ մարդիկ նախկին իշխանության կամակատարն են եղել, նույնն էլ լինելու են այսօրվա իշխանությունների համար: Հասարակությունը դատական համակարգին չի վստահում, ինչը շատ մեծ խնդիր է: Հիմա դատական համակարգը վերակենդանացնելու համար ելքեր պետք է գտնել, որ կարողանան առաջիկա մոտ երկու տարիների ընթացքում թարմացնեն կադրերը»,-ասաց նա՝ շեշտելով, որ կարելի է նաև օրենսդրությունը փոխել, կադրերի համալրման համար նոր մրցույթներ անել: Նրա համոզմամբ՝ դատավորների գոնե 60-70 տոկոսը պետք է փոխվի:
Վերադառնալով անցումային արդարադատությանը՝ նա շեշտեց, որ այդ առումով միջազգային փորձի վրա հիմնվելը չսխալվելու երաշխիք չէ: «Յուրաքանչյուր երկիր իր առանձնահատկություններն ունի: Պետք է կարողանալ ոչ թե միջազգային փորձը բերել, այլ մեր Սահմանադրության, եղած իրավական հիմնական սկզբունքների հիման վրա, ընթացակարգային ինչ-որ նորմեր փոխելու միջոցով լուծել խնդիրները: Վարչապետն ասում է՝ գործող իրավական կառույցների շրջանակներում շատ դժվար է արդարությունը վերականգնել, բայց ո՞վ է որոշում, թե ո՞րն է արդարությունը: Արդարությունը որոշում է ոչ թե վարչապետը, այլ դատարանը, ըստ օրենքի՝ լրիվ, բազմակողմանի, օբյեկտիվ քննելով, բոլորին լսելով, բոլոր փաստերը դնելով ու համադրելով: Շատ ակնառու և ճչացող դեպքերն այսօրվա օրենսդրությամբ էլ կարող են կարգավորվել: Եթե պարզ երևում է, որ ինչ-որ մեկը հանցավոր ճանապարհ է անցել, ապա իրեն դատապարտելու համար անցումային արդարադատության անհրաժեշտությունը չկա. եթե կան ճչացող փաստեր, ապա այսօրվա իրավական համակարգն էլ է թույլ տալիս բացահայտել դրանք»,-ասաց նա՝ օրինակ բերելով այս շրջանում առկա մի շարք քրեական հետապնդումներ:
«Եթե անցումային արդարադատություն է իրականացվում միայն այն բանի համար, որ դատավորները վստահելի չեն, ուրեմն պետք է դատական համակարգը փոխելու ինչ-որ օրենսդրական հնարավորություններ ստեղծեն: Դա ավելի արդյունավետ կլինի, քան անցումային արդարադատությունը: Բացի այդ, պարզ չէ, թե անցումային արդարադատությունից հետո ի՞նչ կլինի, միջազգային հարթակներում ի՞նչ գնահատականների կարժանանա»,-ասաց նա՝ չբացառելով նաև ոչ ցանկալի սցենարները:
ԱՆՆԱ ԲԱԴԱԼՅԱՆ
Почему число людей, имеющих право голосовать, сократилось? «Паст»
Какие поствыборные процессы предусмотрены? «Паст»
Пока ничего окончательно не решено: «Паст»
Правительство Южной Осетии ушло в отставку
Фильм «Пальма 2» продюсера Рубена Дишдишяна покажут в Японии
«Аресты, задержания, оскорбления: я первый раз такую избирательную кампанию вижу в странах СНГ»: Кобицкий
ЦИК Армении обработал бюллетени со всех 2005 участков
Аэропорт Мехрабад в Тегеране приостановил работу
Арпине Ованнисян: «Гражданскому договору» не хватает всего двух голосов для наличия большинства в 3/5
Раскрытие протоколов с УИК: оппозиция лидирует в регионах, «Гражданский договор» теряет позиции
«Решается судьба Армении»: граждане призывают к участию в выборах
«Конец геноцида»: в Ереване представили русское издание книги Раймона Геворгяна
Америабанк и FMO заключили договор на 120 миллионов евро для поддержки ММСП и развития зеленого финансирования в Армении
Молчать, молчать, вот так молчать… «Паст»
Чтобы вместо каждого из нас решение не принимал кто-то другой. «Паст»
Почему велопробег был «перенесён» на три дня? «Паст»
Какой была явка на предыдущих выборах? «Паст»
Пашинян по итогам предстоящих выборов в Армении не станет премьером, а власть в его лице потеряет позиции. Аршак Карапетян
Сотрудники посольства регулярно контактировали с Николом. Пашиняном с 1995 года, курируя и координируя его журналистскую работу
Интервью лидера движения «Всеармчнский фронт» Аршака Карапетяна
В случае запрета поставок в Россию армянских коньяков пострадает Армения – Титов
Лидерам ЕАЭС до декабря доложат варианты действий по Армении — Оверчук
Армаис Камалов удостоен ордена Святых Апостолов
День благодарности клиентам в Гюмри: IDBank
ЗАО «Солис», управляемое компанией Amber Capital и объединяющее портфель солнечных электростанций, выпускает облигации
Никол Пашинян расстроен: приказал «вылезти из кожи вон»: «Паст»
Заразительный пример. Если всё будет продолжаться такими темпами, чего ещё ждать? «Паст»
Генеральный директор Ucom Ральф Йирикян выступил на панельной дискуссии по вопросам кибербезопасности в рамках конференции RISE Powered by Silicon Mountains
Гражданам Армении, приезжающим в страну для участия в выборах, угрожают учебными сборами: «Паст»
Люди оказались в безвыходном положении, а властям всё равно. «Паст»
Западный Азербайджан — не гуманитарный проект, а реальная масштабная угроза безопасности Армении
В Анапе торжественно открыли новый хачкар в знак дружбы и духовного единства армянского и греческого народов
ВТБ (Армения) развивает телемаркетинг как современный канал дистанционного обслуживания
Армения потеряет почти все доходы от экспорта овощей, если лишится российского рынка — СМИ
США не посягают на суверенитет Армении — Рубио
Армения похожа на пассажира, который хочет попасть в «пункт Г» — Захарова
Чем обернутся для Армении текущие выборы
Круглый стол Армянского народного движения: «Западный Азербайджан или Армения: что мы выбираем?»
Юнибанк запустил мгновенные переводы по номеру телефона
Idram Junior — партнер первого в регионе полнометражного AI-анимационного фильма «Мгер Младший»
Почему Пашинян не обратился в ОДКБ? «Паст»
Аварайр на большом экране: в июле выйдет масштабный фильм о подвиге Вардана Мамиконяна
Список за списком организуются все собрания։ власти не нужны «случайные» граждане: «Паст»
Реальность иная։ у власти нет шансов на воспроизводство: «Паст»
Песков сообщил, что обсуждали Путин и Пашинян
«Юниспорт» — чемпион Высшей лиги Армении по футзалу
Чем Армении грозит прекращение членства в ЕАЭС?
Путин провел телефонный разговор с Пашиняном
Генрих Мхитарян номинирован на звание лучшего игрока месяца в «Интере»
CBS: миграционная служба США за второй срок Трампа задержала более 6,3 тыс. детей 
