Ողբերգական հետևանքների ակունքները. ո՞ւմ շահերն էին պաշտպանում իշխանությունները. «Փաստ»
АНАЛИТИКА
«Փաստ» օրաթերթը գրում է
Նոյեմբերի 9-ի եռակողմ հայտարարությամբ արձանագրված կապիտուլ յացիոն պարտության արդյունքում տարածաշրջանում ուժերի՝ շուրջ 27 տարի հաստատված բալանսը խախտվել է։ Իսկ ուժերի՝ ձևավորված հավասարակշռության խախտումն ու ստատուս քվոյի փոփոխությունը Հայաստանի ինքնիշխանության պահպանման համար շատ լուրջ վտանգ է ներկայացնում։ Հասկանալի է, որ այսպիսի իրավիճակը պատահականության արդյունք չէ և տևական ժամանակ հասունացել է։
Ադրբեջանն ու Թուրքիան տարիներ շարունակ նախապատրաստվում էին Արցախի դեմ ռազմական գործողություններ սկսելու և հայկական հողերն օկուպացնելու նպատակին։ Եվ այդ ծրագրերն իրականություն դարձնելու համար նրանք ահռելի ռեսուրսներ էին ծախսում։ Ադրբեջանը փորձում էր միլիարդավոր դոլարների զենք գնել և դրսից ռազմական փորձագետներ բերել երկրի զինված ուժերի հմտությունները կատարելագործելու նպատակով։
Դրան զուգահեռ՝ Ալիևը ադրբեջանական հասարակության շրջանում տարիների ընթացքում հակահայկական ատելության հերթական դոզան էր ապահովում։ Թուրքիան իր հերթին հատկապես վերջին մի քանի տարում Սիրիայում, Լիբիայում և Իրաքի հյուսիսում ծավալվող ռազմական գործողությունների ընթացքում կատարելագործում էր իր զինված ուժերի մարտունակությունը, իրական պայմաններում փորձարկում թուրքական զենքերի, մասնավորապես ԱԹՍ-ների արդյունավետությունը, փորձում օգտվել վարձկան ահաբեկիչների ծառայություններից, որպեսզի հետո իր ունեցած ներուժն արդեն կիրառի Արցախում։
Իսկ Հայաստանում Նիկոլ Փաշինյանի՝ իշխանության գալուց հետո իշխանության և վերջինիս հրահրմամբ՝ հանրության ուշադրությունը շեղվեց բոլորովին այլ խնդիրների վրա։ Առաջին խնդիրը, որի իրականացմանը ձեռնամուխ եղավ Փաշինյանը, հասարակությանը երկպառակություններով բզկտելն էր։ Մինչ թշնամին քայլ առ քայլ ավելացնում էր իր պոտենցիալը, մենք զբաղված էինք սևերի ու սպիտակների, նախկինների ու նորերի դիմակայության հարցով։
Արդյունքում գեներացվում էր ներքին ատելության դոզան, իսկ արտաքին սպառնալիքի վտանգն ընդհանրապես անտեսված էր, քանի որ ռազմական գործի մասնագետների ունեցած փորձն ու գիտելիքներն ըստ արժանվույն չէին գնահատվում։ Մյուս կողմից էլ՝ ողջ հանրության ուշադրությունը սևեռված էր դատարանների շենքերը շրջափակելու ու Սահմանադրական դատարանի դատավորների կազմը փոխելու խնդիրների վրա, անգամ այդ հարցով առանձին հանրաքվե էր նախատեսվում, ուղղակի կորոնավիրուսի համավարակը խանգարեց։ Այնպես որ, այս երեք տարվա ընթացքում «մասկի շոուների» պակաս չենք ունեցել։ Նկատի ունենանք, որ գործող իշխանությունների քայլերի պատճառով հենց սկզբից խաթարվեց նաև հայ-ռուսական դաշնակցային հարաբերությունների բնականոն ընթացքը։
Դրանով, կարծես թե, Փաշինյանը փորձում էր հաճոյանալ իր «արևմտյան տերերին», որոնք օգնել էին իրեն իշխանության գալու հարցում։ Իսկ պատերազմի ժամանակ այդ արևմտյան ուժերին ոչ թե ցեղասպանության ենթարկվող արցախահայության վիճակն էր հետաքրքրում, այլ տարածաշրջանային ծրագրերի, օրինակ՝ Բաքու-Թբիլիսի-Ջեյհան նավթամուղի անվտանգությունը, որի համար լրացուցիչ միջոցներ էին ձեռնարկում և փորձում էին հայկական կողմից հավաստիացումներ ստանալ, թե դրանց վտանգ չի սպառնա։ Հայ-ռուսական հարաբերություններում առաջացած սառը մթնոլորտի պատճառով էլ ՌԴ նախագահը այս երեք տարվա ընթացքում այդպես էլ որևէ պաշտոնական այցով չժամանեց Հայաստան, այլ Երևան եկավ մի քանի ժամով, այն էլ՝ Եվրասիական տնտեսական խորհրդի ընդլայնված կազմով նիստին մասնակցելու նպատակով։ Բացի դրանից, ի սկզբանե անտեսվեց թուրքական վտանգի նշանակությունը։
Եվ այս համատեքստում բավական հիշարժան է, որ պատերազմից մի քանի շաբաթ առաջ իշխանական խմբակցության ղեկավարը, որն այսօր արդեն ԱՄՆ-ում Հայաստանի դեսպանն է, հայտարարում էր, թե հնարավոր ռազմական գործողությունների ժամանակ Թուրքիան չի միջամտի։ Հարց է առաջանում, թե այդպիսի հայտարարությամբ ո՞ւմ շահերն էր, ի վերջո, սպասարկում իշխանական խմբակցության ղեկավար Մակունցը։ Ինչո՞ւ էին իշխանությունները բթացնում հանրության դիմադրողականությունը։ Եթե ՀՀ իշխանությունները ժամանակին հետևողական քայլեր ձեռնարկեին, միգուցե Թուրքիայի միջամտությունը պատերազմում սահմանափակ լիներ, սակայն նրանք ոչինչ չարեցին, բացի թուրքահաճո հայտարարություններից։
Եթե ընդհանուր առմամբ նկատի ենք ունենում պատմական իրողությունների փորձը, ապա կարող ենք տեսնել, որ լիովին հնարավոր էր երեք տարվա ընթացքում Հայաստանի անվտանգության համակարգը շատ բարձր մակարդակի հասցնել կամ գոնե պահել այն մակարդակին, ինչ ունեինք։ Սակայն Փաշինյանը արեց լրիվ հակառակը: Հետևանքները, քիչ է ասել, թե ողբերգական են...
ԱՐԹՈՒՐ ԿԱՐԱՊԵՏՅԱՆ
Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում
Заявление лидера движения «Всеармянский фронт» по случаю второй годовщине сдачи Арцаха и депортации армян
Ральф Йирикян встретился с участниками программы Ucom Fellowship
Юнибанк — титульный спонсор футбольного клуба «Алашкерт»
Колл-центр Юнибанка по будням перешел на круглосуточную работу
Ральф Йирикян обсудил с участниками Школы лидерства вызовы современного
управления
Юнибанк стал главным спонсором AGBU Global Run в поддержку Camp Nairi
По новому адресу открылся переименованный филиал Юнибанка «Туманян» 
Моя задача — чтобы вы трезво оценили ситуацию. Аршак Карапетян
Ucom продолжает масштабную модернизацию сети, расширяя покрытие 5G и повышая качество связи
Ни один исторический документ никогда не останавливала агрессора. Аршак Карапетян
Отношение армянского народа к русскому народу: глубже, чем геополитика
Станьте акционером Юнибанка и приобретите бессрочные облигации с доходностью 13,25%
Оценка действий российского миротворческого контингента в Арцахе. Аршак Карапетян
Полный каталог Armflix вновь доступен на Uplay
Всё, что я говорю, оно опирается на факт. Аршак Карапетян
Верите вы мне или не верите — это ваше дело, но от этого сказанное мной не перестает быть правдой
Что будет если 102-я российская военная база выйдет из Армении?
Арутюн Арутюнян: «Власти не намерены подавать заявку на членство в ЕС, а закон
приняли, чтобы не допустить референдума»
Что если 102-я российская военная база выйдет из Армении?
Алиев наступает, Ереван оправдывается: К чему приведет «мир» по-азербайджански и как это остановить
Присоединяйтесь к Движению "Всеармянский фронт". Вместе мы победим!
Ucom стал технологическим партнером Coca-Cola Fest 2026
Воспитанники «Оррана» начали новый учебный год при поддержке инициативы «Сила одного драма»
Верите вы мне или не верите — это ваше дело, но от этого сказанное мной не перестает быть правдой. Аршак Карапетян
Стипендиаты «Армянских виртуозов» — на сцене IV Международного фестиваля молодежных оркестров мира
Юнибанк запустил акцию «U-Teenager»: главный приз — обучение в зарубежном университете
«Юниспорт» вышел в основной раунд Лиги чемпионов по футзалу
Выпускники курса по кибербезопасности приняли участие в программе Ucom «Junior Academy»
Ucom представляет тарифные планы Green, превращая повседневную связь во вклад в защиту окружающей среды
Кто на самом деле предатель. Раскрытие генерала Карапетян
Ucom представляет специальное предложение «Unity — снова в школу» к новому учебному году
Обновленный Центр продаж и обслуживания Ucom открылся на улице Саят-Нова 7 в Гюмри
Ответье честно на эти вопросы. Аршак Карапетян
«Юниспорт» примет участие в Лиге чемпионов УЕФА по футзалу
Предатель в одном прав: если народу что-то не нравится, пусть делают революцию. Аршак Карапетян
История покажет, кто друг, а кто враг. Аршак Карапетян
Парламентская реформа Казахстана: первые выборы и новый Курултай
Арам Барсегян назначен генеральным директором Team Telecom Armenia, Айк Есаян возглавит группу компаний Team
Поздравительное письмо Его Святейшеству Гарегину II с 75-летием
Поздравление лидера движения «Всеармянский фронт» по случаю Дня принятия Декларации о независимости Армении
Казахстан выбирает новый парламент — Курултай
Придет момент, когда эта власть начнет убеждать, что мы не христиане. Аршак Карапетян
Программа «Бок о бок» для семей из Арцаха, проживающих в общине Севан: IDBank
Поздравление лидера движения «Всеармянский фронт» по случаю 75-летия со дня рождения Верховного Патриарха и Католикоса Всех армян, Его Святейшества Гарегина II
История покажет, кто друг, а кто враг. Аршак Карапетян
Стартовал финальный этап турнира Junius
Церемония награждения победителей конкурса «100 лучших студентов Армении»: вручение сертификатов
Новый Samsung Galaxy A27 в рамках специального предложения Ucom «Снова в школу 2026»
Миллениалы, Gen Z или Gen Alpha: как разные поколения готовятся к новому учебному году: Idram&IDBank
Финансовая грамотность в палаточном лагере Республиканского центра детей и подростков: Idram и IDBank
