Ереван, 19.Ноябрь.2026,
00
:
00
ВАЖНО

Հայաստանի տնտեսական կորուստների վերաբերյալ կանխատեսումներն ավելի հոռետեսական են դառնում

АНАЛИТИКА

Ներկայումս Հայաստանը ծանր ժամանակաշրջան է ապրում։ Համավարակի չմարող ալիքով պայմանավորված՝ տնտեսությունը շարունակում է մեծ վնասներ կրել։ Եվ ժամանակի ընթացքում տնտեսական կորուստների վերաբերյալ կանխատեսումներն ավելի հոռետեսական են դառնում։

Եթե ճգնաժամի սկզբնական փուլում կանխատեսվում էր, թե Հայաստանի տնտեսական աճը 2020 թվականին կլինի մինչև 2 տոկոս անկման սահմաններում, ապա ներկայիս փուլում այդ կանխատեսումներն առավել մտահոգիչ են։ 

Կենտրոնական բանկի 2019 թ. գործունեության տարեկան հաշվետվության քննարկման ժամանակ ԿԲ նախագահ Մարտին Գալստյանը ներկայացրել է իրենց գնահատականները, որոնց համաձայն, Հայաստանի տնտեսական աճը 2020թ. բացասական կլինի, սակայն նախկին կանխատեսումներից զգալիորեն ցածր։

Թե կոնկրետ թվային ցուցանիշով որքան կնվազի ՀՀ ՏԱՑ-ը, այս պահին դժվար է կանխատեսել, սակայն եթե դիտարկում ենք աշխարհի մակարդակով կանխատեսումները, արդեն մոտավոր պարզ է դառնում։ Ըստ Արժույթի միջազգային հիմնադրամի կանխատեսման, 2020 թ. համաշխարհային տնտեսության անկումը կկազմի 4,9 %, ինչը 1,9 տոկոսային կետով ավելի ցածր է, քան ապրիլ յան կանխատեսումը (3%)։

Եվ հաշվի առնելով Հայաստանի շարունակվող տնտեսական դժվարությունները՝ բացառված չէ, որ մեր տնտեսության անկումը ավելի խորը լինի, քան համաշխարհային տնտեսության անկման ցուցանիշը։ 

Եվ այս ֆոնին ուշադրության է արժանի, որ Վիճակագրական կոմիտեի հրապարակած օպերատիվ ցուցանիշների համաձայն, 2020 թվականի մայիսին, նախորդ տարվա նույն ամսվա համեմատ, Հայաստանի տնտեսական ակտիվության ցուցանիշը (ՏԱՑ) նվազել է 12,8%-ով։

Համեմատության համար նշենք, որ ապրիլ ամսին, ըստ Վիճկոմիտեի ճշգրտված տվյալների, տնտեսական ակտիվությունը նվազել է 16,3%-ով։ 

Եվ ինչպես երևում է, մայիսին անկումը որոշակիորեն դանդաղել է, սակայն դա այն ցուցանիշը չէ, որ պետք էր ակնկալել։ 

Հաշվի առնելով, որ ապրիլին կարանտինային ռեժիմի ընթացքում տնտեսական գործունեության բազմաթիվ տեսակներ դադարեցված էին, ապա մայիսին սահմանափակումները հանվելուց հետո պետք է որ անկումը զգալիորեն կրճատվեր։

Ուշագրավ է, որ անկում են ապրում տնտեսության գրեթե բոլոր ոլորտները։ Տոկոսային առումով ամենախոր վայրէջքը շինարարության ոլորտում է։ Այս տարվա մայիսին նախորդ տարվա նույն ամսվա համեմատ շինարարության ծավալները նվազել են 27%-ով՝ կազմելով 23,4 մլրդ դրամ։ 

Անկման տեմպերը հատկապես մեծացել են ծառայությունների ոլորտում, որի շրջանակում հյուրանոցները, ռեստորաններն ու զբոսաշրջային գործակալությունները ամենաշատ տուժողներից են։ Այս տարվա մայիսին, 2019 թվականի նույն ամսվա համեմատ, ծառայությունների ծավալը նվազել է 19,4%-ով:

Այնպես որ, Հայաստանի տնտեսության գրեթե բոլոր ճյուղերում այսպիսի անկումային տրամադրությունները չեն կարող չազդել քաղաքացիների կյանքի որակի վրա, քանի որ տնտեսական դժվարություններին համընթաց նվազում են բնակչության եկամուտները, աճում է գործազրկության տոկոսը։ Իսկ այս ամենի արդյունքում երկրում սպասվում է սոցիալական լարվածության աճ և դժգոհությունների կուտակում։ 

Սակայն իշխանությունները փոխանակ մշակեն համապատասխան ռազմավարություն՝ հասկանալու համար, թե ինչ ուղիներով է անհրաժեշտ հաղթահարել տնտեսական ճգնաժամը և երկիրը սոցիալ-տնտեսական ցնցումներից զերծ պահել, զբաղված են սեփական քաղաքական հակառակորդների հանդեպ բռնաճնշումներ իրականացնելով և հայտարարելով, թե Հայաստանում տնտեսական իրավիճակն այնքան ծանր չէ, ինչքան ներկայացնում է ընդդիմությունը։

Այսպես, 2019 թվականի պետական բյուջեի կատարման տարեկան հաշվետվությունը հաստատելու մասին հարցի քննարկման ընթացքում ԱԺ նախագահ Արարատ Միրզոյանը հայտարարում է, թե Հայաստանում սոցիալական, տնտեսական, քաղաքական ճգնաժամ չկա։ 

Ինչպես երևում է, իշխանությունները տնտեսական ճգնաժամի վտանգներին այնպիսի անլրջությամբ են վերաբերվում, ինչպես սկզբնական փուլում վերաբերվում էին կորոնավիրուսի վտանգին, և բոլորս տեսանք, թե վերջում ինչ եղավ դրա արդյունքում։

ԱՐՏԱԿ ԳԱԼՍՏՅԱՆ

IDBank представит концепцию единой экосистемы на DigiTec 2026Без 102-й базы Армении конец. Аршак КарапетянЧто будет, если выведут 102-ю базу? Аршак Карапетян Европейский курс Армении между обещаниями и обязательствами При поддержке Ucom в Ереване прошли ежегодные соревнования по гонкам дронов «Mini Whoop Drone Racing Armenia 2026»Аршака Карапетян отвечает на комментарии IDBank представил цифровую платформу Rate.Trading на выставке Toon Expo.Invest 2026Rate.Trading: Крупные сделки с цифровыми инструментами управления валютными рискамиЗакрытие карабахского вопроса ставит под угрозу само существование Армении. Аршак КарапетянФонд VIVA стал бенефициаром инициативы «Сила одного драма» в ноябреСпециальные предложения по ипотечному кредитованию: IDBank на Toon Expo. Invest 2026Ни одна власть в Армении не пришла демократическим путем․ Аршак КарапетянIDBank на региональном форуме СБА: от решений для путешествий до бизнес-возможностей Скидка 35% на указанные карты IDBank в честь 35-летия Предварительное одобрение бизнес-кредита за 5 минут — какие возмоности для МСБ представил Юнибанк в Гюмри?На основании Декларации о независимости Армения стала независимым государством. Аршак Карапетян Центр обслуживания Ucom в Арташате открылся по новому адресу Демократическим путём эту власть менять невозможно. Аршак КарапетянРодина надеется на военных. Эту власть надо наказать. Аршак КарапетянПоздравление лидера движения «Всеармянский фронт» по случаю Дня разведчикаUcom и Республиканский союз работодателей Армении подписали меморандум о сотрудничестве Оформи карту Visa Digital от Юнибанка для покупок и переводов Ucom — генеральный спонсор 21-й Международной олимпиады по микроэлектронике IDBank и Idram провели курс по финансовой грамотности для юных шахматистовUcom поддерживает Silicon Mountains 2026, содействуя развитию инноваций и технологий IDBank впервые выпустил купонные бессрочные облигацииКак были чмошниками , так и осталисьКак только я стану главой Армении, ультимативная форма обращений Азербайджана прекратится через часСейчас Армения находится в большей зависимости, чем когда-либоК сожалению, как руководитель военной разведки я мог только фиксировать эти фактыТо что Азербайджан унижает, это вина нашего политического руководстваТо что Азербайджан унижает, это вина нашего политического руководстваIDBank поддержал реконструкцию Спандарянского канала: подписана памятная табличка, посвящённая проектуIDBank и Idram представили ряд экологических инициатив на COP17Как были чмошниками, так и остались. Аршак КарапетянUcom поделилась опытом участия бизнеса в сохранении природы в Синей зоне COP17«Вот скриншот, деньги переведены»: IDBank предупреждает о мошенничестве с поддельными платежамиКак конфликт подводит биоразнообразие к критической чертеПервые шаги в карьере вместе с IDBank: стартовал 16-й поток программы IDreamЦифровая архитектура устойчивого будущего: статья IDBank в журнале Regional PostКак вы думаете, где будет Армения?Нам ещё долго придется стоять в очереди, чтобы вступить в ЕСRate.Trading. Новая цифровая культура обмена валюты Цифровое будущее и устойчивое развитие: председатель правления IDBank в интервью ForbesНа COP17 представили книгу «Тайная тропа Овазадзора», изданную при поддержке Ucom Ucom раскрыла роль технологий в сохранении природы на COP17Следующие два месяца могут стать судьбоносными для Армении. Аршак Карапетян«Житель Степанавана своим голосом покажет, что все попытки обмануть его с помощью видеозаписей обречены на провал»: партия «Сильная Армения» При поддержке Ucom фестиваль «SunChild» объединяет кино и заботу о природеДень рождения в Италии с Юнибанком