Ներկայիս ճգնաժամային իրավիճակը լուրջ հետք կթողնի անշարժ գույքի շուկայի վրա
ANALYSISՀամավարակի տարածման պայմաններում, երբ բազմաթիվ ոլորտներում տնտեսական գործունեությունն ուղղակի դադարեցված է, տնտեսության ընթացքը թևակոխել է անկանխատեսելի ու բարդ փուլ, խախտվել է շուկայում տիրող բալանսը։
Խնդիրն այն է, որ տնտեսության մեջ անոմալ երևույթներ են սկսել նկատվել։ Մի շարք ոլորտներում սառեցված վիճակ է, պահանջարկի անկում է նկատվում, իսկ որոշ ուղղություններով էլ պահանջարկի ավելացման արդյունքում նաև գների թանկացում է նկատվում, ինչպես, օրինակ՝ սննդամթերքի շուկայում:
Կառավարությունը մի շարք ծրագրեր է նախատեսել, որոնց միջոցով փորձում է կանխել տնտեսության մեջ հնարավոր բացասական զարգացումները, սակայն կան ոլորտներ, որոնց պետք է հատուկ ուշադրություն դարձնել։ Եվ այդ ճյուղերից մեկն անշարժ գույքի շուկան է։
Անշարժ գույքի շուկան չափազանց կարևոր հատված է, որը շատ զգայուն է տնտեսական բացասական ազդակների նկատմամբ։ Պետք է նկատի ունենալ, որ բացի հասարակության պահանջները բավարարելուց, անշարժ գույքը նաև տնտեսության մեջ հարստության հիմնական «ռեզերվներից» մեկն է։ Եվ պատահական չէ, որ բազմաթիվ երկրներում ընդհանուր անշարժ գույքի շուկայական արժեքը սովորաբար մեծապես գերազանցում է ֆինանսական շուկաների կապիտալիզացիային և երկիր հոսող ներդրումների ծավալին։
Իսկ անշարժ գույքի շուկայում տեղի ունեցող տեղաշարժերը կարող են մեծ ռեզոնանս առաջ բերել տնտեսության մեջ, ինչպես եղավ տարիներ առաջ ԱՄՆ-ում, երբ անշարժ գույքի շուկայում ձևավորված տնտեսական փուչիկը պայթեց, որը դոմինոյի էֆեկտով տարածվեց տնտեսության այլ ոլորտներ ու երկրներ, ինչը և հիմքեր ստեղծեց 2008 թվականին համաշխարհային ֆինանսատնտեսական ճգնաժամի սկզբնավորման համար։
Հայաստանի պարագայում ևս անշարժ գույքի շուկայում տեղի ունեցող զարգացումները չափազանց մեծ կարևորություն ունեն տնտեսական կայունության տեսանկյունից։ Այս ոլորտի տեսակարար կշիռը երկրի ՀՆԱում կազմում է շուրջ 20%, ինչը բավական մեծ ցուցանիշ է։
Եվ նախքան համավարակի տարածման արդյունքում արտակարգ դրության հայտարարումը, անշարժ գույքի շուկայում գները շարունակում էին բարձրանալ։ Այն հատկապես վերաբերում էր բնակարանների գներին։
Վարչապետ Փաշինյանը փորձում էր այդ իրողությունը ներկայացնել այնպես, թե դա վկայում է պահանջարկի կտրուկ ավելացման մասին, ինչն իբր տեղի է ունենում հիմնականում ներգաղթի հաշվին։ Սակայն մասնագետները նշում էին, որ բնակարանների գների բարձրացումը չի արտացոլում տնտեսության մեջ տեղի ունեցող զարգացումները և փոքր-ինչ ուռճացված է։
Եվ այս իրավիճակում է, որ աճեցին նաև վարձով բնակարանների գները, որի վրա ազդեցություն ունեցավ նաև զբոսաշրջիկների թվի աճը: Դրա արդյունքում էլ քաղաքացիներից շատերը ձգտում էին բնակարաններ գնել և վարձով տալ:
Իսկ հիմա, երբ արտակարգ դրության պայմաններում դադարեցվել են դեպի Հայաստան տուրիստական հոսքերը, իսկ քաղաքացիների գնողունակությունն էլ ստեղծված պայմանների արդյունքում անկում է ապրելու, ապա այս ամենը բերելու է բնակարանների գների անկման և պահանջարկի նվազեցման։ Բացի դրանից, արտակարգ դրության ռեժիմում գնահատման գործակալությունները չեն աշխատում, որի հետևանքով կանգնած է գնման շուկան:
Խնդիրների առաջ է կանգնելու նաև հիպոտեկային շուկան։ Ճիշտ է՝ բանկերը երկուերեք ամիս հիպոտեկային վարկերի մարման գործընթացները հետաձգել են, սակայն սա չի նշանակում, թե վարկառուների բեռը թեթևանալու է, ընդհակառակը՝ հետաձգված ամիսների վարկային բեռը ներկայիս տնտեսական սուղ պայմաններում բաշխվելու է այլ ժամանակահատվածի վրա։
Մասնագետների գնահատմամբ՝ ներկայիս ճգնաժամային իրավիճակը խորը բացասական հետք կթողնի անշարժ գույքի շուկայի վրա, և անհրաժեշտ է, որ կառավարությունը ժամանակ չկորցնի և այնպիսի ծրագրեր մշակի, որոնք կխթանեն անշարժ գույքի շուկայի ակտիվացումը։
ԱՐԹՈՒՐ ԿԱՐԱՊԵՏՅԱՆ
The Badalyan Brothers Group of Companies Paid about 33.2 Billion AMD in Taxes and Duties to the State in 2025
IDBank Announces the Launch of the IDDistributor Financial Tool
Safe Workplace as a Guarantee of Development
Spring Promotion at Megamall from Idram&IDBank
“We want to buy your item, please provide your card details.” IDBank warns about fraud on classified platforms
Ucom Fellowship 2025 Concludes as Top Eco-Startups Secure Funding
IDBank Goes International: Mher Abrahamyan's Interview with the Los Angeles Times
AraratBank Earns RIA Money Transfer’s Partner of the Year in Armenia for the Seventh Consecutive Year
Ucom Supports the “DemArDem 2026” Regional Youth Forum
ZCMC еstablishes Sustainability, ESG and Risk Committee
Parallels Between the “Real Armenia Ideology” and Soviet and Turkish Approaches to the Diaspora
New Offer - Up to AMD 5 Million - Consolidate your Loans and Switch to AraratBank
New Promotion at Yerevan Mall Ahead of March 8: Idram&IDBank
UBPay and MoneyTO Launch Money Transfers from Armenia to the UK
In Celebration of the Spring Holidays Ucom Offers Unity Packages on Special Terms
Ameriabank Becomes the First Armenian Company in the List of the 100 Largest Companies on the London Stock Exchange as a Member of Lion Finance Group
IDBank Expands Travel Benefits of Premium Cards
Free Calls and SMS Messages from Ucom for Subscribers in the Middle East
Love Is… Card by Unibank – An Iconic Design and a Romantic Trip for Two to Paris
Customer Appreciation Day at IDBank’s Echmiadzin Branch
Ucom Fellowship Incubation Program Participants Visit Ucom
Individuals and businesses, near and far, all welcome
Trust and reach across the globe
Choosing the Best Gifts for March 8 and Paying with the Idram&IDBank App
Ucom Spring Offer: HONOR X7d 5G Smartphone and Valuable Gifts
AraratBank: Update+ - New Loan Offer with 2% Cashback 
“My phone rang…”: IDBank warns about a rise in fraud using the “call from the bank” scheme.
Ucom Is Recognized as Armenia’s No. 1 Operator for the Fastest Mobile Internet and the Best Fixed Network
Unibank’s perpetual bonds have been listed on the Armenia Securities Exchange
Armenian Company E-auto to Officially Represent HONGQI Vehicles in Georgia
2% Cashback on Payments Made with AraratBank Arca Cards
Order an IDBank Arca Classic card and enjoy up to 2% cashback
IDBank has summed up the raffle held within the framework of IDsalary payroll package: 55 lucky winners have received their prizes
Ucom and Hero House Yerevan Continue Cooperation
KardaLove 5th Anniversary Festival Held under the Title Sponsorship of AraratBank
Ameriabank Opens a New Branch in Artashat: Special Offers for New Customers
Dangerous Generosity: IDBank Warns of a Rise in Fake Online Surveys
Justice Turned Into a Show: The Real Purpose Behind the Case Against Vahe Hakobya
Idram, Mediamax and Hayordi Foundation Launch Initiative Ahead of Book Giving Day
AraratBank Receives Mastercard “Excellence in Strategic Marketing” Award
IDBank has opened a representative office in Glendale, California
Team Holding Announces the Launch of the Second Tranche of Its USD Bond Placement. Underwriter - Freedom Broker Armenia
Ucom Services Can Now Be Paid Via Fast Shift
Team and the French University in Armenia Help 120 Students Gain Real-World Experience
Ucom Offers Comprehensive Internal Network (LAN) Building Services for Corporate Clients
Unibank Became an A-Level Member of the Armenia British Business Chamber
Winter adventures continue at Myler: Idram&IDBank
With the Support of AraratBank, KardaLove 5th Anniversary Festival Returns in a New Format
The Power of One Dram — to Mathemik NGO
IDBank’s Nor Nork branch has reopened 
