Երևան, 16.Մարտ.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Цавт танем, Армения!...

ՖՈՏՈ

«Наша среда online» — 7 декабря 1988 года я служил в армии. На построении нам объявили, что в Армении случилось сильное землетрясение. Помню газету «Правда» того времени. На первой полосе была огромная фотография плачущей старушки и заголовок «Цавт танем, Армения». Именно тогда я понял смысл этой фразы, которой нет ни в одном из языков мира, поскольку она одна вмещает в себя боль всех периодов истории армянского народа.

Позже мы узнали, насколько сильна эта боль.

Вечерняя программа «Время» была почти полностью посвящена трагедии. Ужасающие кадры разрушений, смертей, отчаяния и боли выворачивали душу наизнанку. И сразу вопросы: «Чем помочь?» «Как помочь?». Рвануть бы туда, но скованы уставным порядком солдатского уклада. 7 рублей скромного солдатского ежемесячного жалования — всё, чем смогли помочь.

Трагедия случилась во время набирающего оборот Карабахского конфликта.  Мы о нём тогда ничего не знали. Всё, что происходило в Армении и в Карабахе замалчивалось центральными властями и подконтрольными им СМИ. Уже спустя годы я узнал причину, по которой так негативно был воспринят людьми визит в Гюмри спустя 3 дня после землетрясения тогдашнего руководителя СССР Михаила Горбачёва. Его надменность и высокомерие не могли скрыть ни кадры хроники, ни придворные фотографы.  А вопросы о Карабахе заставили его вспылить и наговорить много абсолютно недипломатичных фраз о сепаратистах, бородатых боевиках и т.п. Совершенно по другому на его фоне выглядел тогдашний глава правительства Владимир Рыжков. Всё, что он делал и говорил было искренне, люди тянулись к нему, доверяли. Неспроста в Армении его и поныне вспоминают добрыми словами.  

Справка:

«Серия подземных толчков за 30 секунд практически уничтожила город Спитак и нанесла сильнейшие разрушения городам Ленинакан (ныне Гюмри), Кировакан (ныне Ванадзор) и Степанаван. Всего от стихии пострадал 21 город, а также 350 сел (из которых 58 были полностью разрушены).  В эпицентре землетрясения – Спитаке – его сила достигла 10 баллов (по 12 балльной шкале), в Ленинакане – 9 баллов, Кировакане – 8 баллов. Территория площадью 30 тысяч квадратных километров оказалась в шестибалльной зоне, подземные толчки ощущались в Ереване и Тбилиси.

По подсчетам специалистов, во время землетрясения в зоне разрыва земной коры была высвобождена энергия, эквивалентная взрыву десяти атомных бомб, каждая из которых была подобна сброшенной в 1945 году на Хиросиму. Волна, вызванная землетрясением, обошла Землю и была зарегистрирована научными лабораториями в Европе, Азии, Америке и Австралии.

В результате землетрясения, по официальным данным, погибло 25 тысяч человек, 140 тысяч стали инвалидами, а 500 тысяч человек лишились крова.»

Вечная память!... 


Виктор Коноплев

главный редактор сетевого издания «Наша среда online»

PS

Несколько фотографий очевидцев трагедии — фоторепортеров Александра Ломакина и Григория Тельнова... 

Կապան և Քաջարան համայնքներում սոցիալական ծրագրերի իրականացումը միշտ եղել է ԶՊՄԿ-ի կարևորագույն առաքելություններից մեկը. տեսանյութԲուժօգնությունը հասանելի կդարձնենք՝ մարզերում սկրինինգային ծառայություն ներդնելով․ Հրայր ԿամենդատյանԳուշակությունների փոխարեն իշխանությունը պետք է զբաղվի իրական սոցիալական խնդիրներով․ Արեգ ՍավգուլյանՎճարում չկատարած բաժանորդների գազամատակարարման դադարեցման աշխատանքների մասին. ՀԱՅՏԱՐԱՐՈՒԹՅՈՒՆ«Հայաստանը ես եմ» նախաձեռնության քաղաքական ծրագիրը հիմնավորված է և փաստարկված, ընդգրկում է յուրաքանչյուր ոլորտ և վերաբերում հասարակության բոլոր շերտերին․ Նաիրի ՍարգսյանԽորթ մայրը 1 տարեկան երեխային գրեթե մաhվան է հասցրել. ինչպե՞ս է երեխան. մանրամասներՍպասվում է անձրև. օդի ջերմաստիճանը կբարձրանա 4-6 աստիճանով Գյուղերը դատարկվում են. մասնագետները զգուշացնում են Սյունիքը ադրբեջանցի միգրանտներով վերաբնակեցնելու վտանգի մասին (տեսանյութ) Ռուսաստանը 2025 թվականին գործարկել է շուրջ 100 ՄՎտ հզորությամբ նոր արևային կայաններ «27 բնակավայր Սյունիքում՝ դատարկման վտանգի առաջ․ կրթական «օպտիմալացման» մութ կողմը» (տեսանյութ) ՀՀ նոր Սահմանադրության նախագծի տեքստն արդեն պատրաստ է. Գալյան Նոր էսկալացիա տարածաշրջանում․ Իրանը սկսում է հրթիռային հարվածների նոր ալիք Հայաստանի անկախությունը վտանգի տակ է․ Արցախի էջի անվան տակ Հայաստանի էջն են փակում. Էդմոն ՄարուքյանUcom-ի Level Up+ փաթեթները՝ Հայաստանում ամենաարագ շարժական ինտերնետովԳագիկ Ծառուկյանը հանդիպել է «Առաջարկ Հայաստանին» ծրագրի երիտասարդական պլատֆորմի ներկայացուցիչների և անվանի մարզիկների հետՆոր Նորքում հեղեղումներ են եղել (տեսանյութ) Արարատի մարզում ծնողները ծեծել են 1 տարեկան երեխային, նա «կլինիկական մաh» ախտորոշմամբ տեղափոխվել է հիվանդանոցՍահմանադրության փոփոխությունը ոչ թե հայ ժողովրդի, այլ Ալիևի և Էրդողանի պահանջն է․ Մենուա Սողոմոնյան«Կլինիկական մահ» ախտորոշմամբ Արաբկիրի ԲԿ է տեղափոխվել 1 տարեկան երեխա․ բժիշկներին հաջողվել է փրկելԻնչու է աղը բաժանվում մի քանի տեսակի և որն է համարվում ամենավտանգավորըՆիկոլի համար քվեարկողը Ալիևին է ձայն տալու. Արշակ Կարապետյան Նորություն՝ կենսաթոշակառուների համար Խոշոր ու շղթայական ավտովթար՝ Երևանում. բախվել են 2 «Tesla»-ն, «Zeekr»-ը և «Toyota»-ն. կան վիրավորներ Տասը հազար դրամը արժանապատվության գին չէ. Հրայր ԿամենդատյանԱյն մասին, թե ինչի վրա է հիմնված մեր խաղաղության մեր բանաձևը, և ինչու ժամանակակից աշխարհում այլ տարբերակ այլևս չի գործում. Ավետիք ՉալաբյանՎերաարդյունաբերականացում՝ որպես տնտեսության վերածննդի ճանապարհ Սոլիդ իշխանության ձևավորման հիմքը՝ սոլիդ ընդդիմություն. Վահե Հովհաննիսյան Պարենային անվտանգության վտանգված սահմանը Սիսիան քաղաքի մի շարք հասցեներում փորձարկվելու են էլեկտրական շչակներ «Բադալյան եղբայրներ» ընկերությունների խումբը 2025 թ․-ին շուրջ 33․2 մլրդ դրամ հարկ ու տուրք է վճարել պետությանը 3 հորոսկոպի նշան, որոնք կհարստանան ապրիլի սկզբինՊատերազմի սկզբից ի վեր Իրանում զոհվել է 223 կին, 202 երեխաԿայացել է «Օսկար»-ի 98-րդ մրցանակաբաշխությունը․ հայտնի են լավագույններըՌուբլին թանկացել է․ փոխարժեքն՝ այսօրԶղջման աղոթք Ուկրաինան չի ցանկանում կորցնել ԱՄՆ աջակցությունը Մերձավոր Արևելքում պատերազմի պատճառով. ԶելենսկիԻրանի հարվածներից Իսրայելում վերջին 24 ժամում 108 մարդ է հոսպիտալացվել Էլեկտրաէներգիայի անջատումներ՝ Երևանում և մարզերում «Լիվերպուլը» վերջին րոպեին բաց թողեց հաղթանակը (տեսանյութ) Ֆրանսիայում եղբայրների են ձերբակալել՝ «մահաբեր հակասեմական» հարձակում նախապատրաստելու մեղադրանքովԿենդանակերպի 4 նշաններ, որոնք մարտի վերջին կարևոր որոշումներ կկայացնեն Էփշտեյնի գործում առաջին անգամ մեղադրանքներ են գտնվել միլիարդատեր Մոհամեդ Ալ Ֆայեդի դեմ5.2 մագնիտուդով երկրաշարժ է տեղի ունեցելՊեսկովը հայտարարել է Ուկրաինայի հարցով բանակցությունների դադարեցման մասին Թուրքիայում սեփական տանը մահացած են գտել 27-ամյա մոդելին Ռաֆինյայի հեթ-տրիկը նպաստեց «Բարսելոնայի» հաղթանակին՝ 5:2ՄԷԳ երկրները 400 միլիոն բարել նավթ կհատկացնեն մատակարարումների խափանումները մեղմելու համարՔենիայում զանգվածային հեղեղումներից առնվազն 62 մարդ է զոհվել 2026թ. հունիսի 7-ին ՔՊ-ի սահմանադրական մեծամասնություն ստանալն առավել քան իրատեսական է․ Փաշինյան«Մանչեսթեր Յունայթեդը» վստահ հաղթանակ տարավ «Աստոն Վիլայի» նկատմամբ