Երևան, 13.Նոյեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ

Գեորգի Ավետիսյանի սյունակը․ Բորբոսասունկը կաթնամթերքում, ինչ վտանգ է պարունակում և ինչպես պաշտպանվել

ԳԵՈՐԳԻ ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ ՍՅՈՒՆԱԿԸ

Սիրելի ընթերցողներ, նախորեին մամուլում հրապարակում հայտնվեց, որտեղ նշվում էր, որ «Իրազեկ և պաշտպանված սպառող» ՀԿ-ի կողմից լաբորատոր փորձաքննության ներկայացվեց կաթնամթերք, որում հայտնաբերվել են շեղումներ մի քանի ցուցանիշներով, որոնցից մեկը բորբոսասունկն է։ Այս հրապարակման մեջ կանդրադառնամ բորբոսասնկերին, նրանց ազդեցությանը մարդու օրգանիզմի վրա և ինչպես խուսափել ախտահարումներից։

Բորբոսասնկերի մասին գիտեն գրեթե բոլորը, շատերս մեր կյանքի ընթացքում ականատես ենք լինում, թե ինչ ազդեցություն է ունենում բորբոսը սննդամթերքի վրա, այդ թվում հացի, տոմատի մածուկի, կաթնամթերքի վրա։ Գոյություն ունի բորբոսասնկերի ավելի քան 350 տեսակ, որոնցից 240 տեսակը թունավոր են։ Այսօր չենք խոսի այն բորբոսասնկերի մասին, որոնք օգտագործվում են մարդկանց կենցաղում  (գինու, պանիրների պատրաստում, հակաբիոտիկներ և այլ)։

 Տեսնենք թե ինչպես բորբոսասնկերը կարող են հայտնվել կաթնամթերքում։

Քանի որ սնկերի սպոռները ամենուր են, բարենպաստ պայմանների ստեղծվելուն պես սկսում են զարգանալ և առաջացնել գաղութներ։ Բորբոսասնկի համար բարենպաստ պայմաններ են՝ խոնավությունը 15% և ավելի, ոչ պատշաճ օդափոխություն: Կաթնամթերքում բորբոսասնկերը կարող են հայտնվել այն դեպքում երբ արտադրամասի մակերեսները ծածկված չեն ջրադիմացկուն նյութերով։ Հաջորդ աղբյուրը կարող է հանդիսանալ արտադրամասի սառնարանային պայմանները, կան բորբոսասնկերի տեսակներ, որոնք ակտիվանում են -9+5°C աստիճանի պայմաններում. -12°C-ի պայմաններում սնկերը չեն զարգանում, սակայն կենսունակությունը պահպանում են և կարող են զարգանալ ջերմաստիճանի բարձրացման դեպքում։ 

  Ի՞նչն է բորբոսասնկերից եկող վտանգը։ Բորբոսասնկերի կենսագործունեության ընթացքում առաջանում են թույներ՝ միկոտոքսիններ, աֆլատոքսիններ։ Այս թույները մարդկանց, կամ կենդանիների օրգանիզմում առաջացնում են ստամոքսաղիքային համակարգի խանգարումներ, ըստ որոշ հեղինակների կարող են նաև քաղծկեղածին ազդեցություն ունենալ։

  Իսկ հիմա տեսնենք թե ինչպես կարելի է պայքարել բորբոսասնկերի դեմ։

1․ Կաթնամթերքի արտադրամասերը ապահովել լվացվող և ջրակայուն պատերով և առաստաղով

2․ Պահպանել սանիտարահիգիենիկ պայմանները և տեխնոլոգիական կանոնները

3․ Թույլ չտալ, որ արտադրամասում, կամ պահեստային հատվածում օդի խոնավությունը հասնի 60%-ի

4․ Սիստեմատիկ կատարել ախտահանություն և ստուգել ախտահանության որակը։

5․ Կաթնամթերքը գնել միայն սառնարանային պայմաններով ապահովված վաճառակետերից, ուշադրություն դարձնել պիտանելության ժամկետին։

Առողջ եղեք և մի վախեցեք։

Նոյեմբերի 13-ին ժամանակավորապես կդադարեցվի մի շարք հասցեների էլեկտրամատակարարումըԻնչ են քննարկել Փաշինյանն ու Ալիևը. նոր մանրամասներԹուրքիայի Մալաթիա նահանգում ռшզմական ուղղաթիռի կnրծանման հետևանքով չորս մարդ զnհվել էՊուտին․ ՌԴ ԱԳՆ-ն կզբաղվի ռուս մարզիկների ԱՄՆ վիզաների հարցովՀայաստանի հավաքականը հավասարեցնում է հաշիվը Կիպրոսի հետ խաղումԿրկին ձյուն կտեղա՞․ եղանակն՝ առաջիկա օրերինՆարե Իսախանյանը՝ շախմատի Եվրոպայի մինչև 12 տարեկան աղջիկների փոխչեմպիոնԳյումրիում պարեկները կանգնեցրել են ավտոմեքենա, որի ուղևորը կաթուցիչը փորձել է գցել բերանըՌուսաստանը պատրաստ է անհապաղ սկսել Կոնստանտինովկայի ականազերծումը․ Ուշակով«Mercedes»-ը Զվարթնոցում բшխվել է քարե շինությանըRate.Trading․ Խոշոր գործարքներ՝ փոխարժեքի ռիսկերի թվային կառավարմամբ«Շենզա». Կոնվերս Բանկի գործընկերային պատմությունը«Մի դրամի ուժի» նոյեմբեր ամսվա շահառուն VIVA հիմնադրամն էՀատուկ պայմաններ այցելուներին. Կոնվերս Բանկը՝ TOON EXPO. INVEST 2026 Vol. 2-ում«Ձեր արցունքներն անկեղծ չեն»․ Աննա Կոստանյանը՝ Սրբուհի ԳալյանինՀիփոթեքային վարկի հատուկ առաջարկներ․ IDBank-ը՝ Toon Expo. Invest 2026-ում«Զվարթնոց» օդանավակայանում թռիչքներն ու վայրէջքներն իրականացվում են ըստ սահմանված չվացուցակի․ խոսնակՄեկնարկել է Եվրոպական քաղաքական գագաթնաժողովի լիագումար նիստըԱրագածոտնի մարզի Թաթուլ բնակավայրում փորձարկվելու է էլեկտրաշչակ ԱՄՆ-ին Իրանի հետ գործարք պետք չէ. Թրամփ Քննարկում հանրակրթության ոլորտի հարցերի շուրջ Հայ գերիների հարցի լուծումը նախապայման է. Ֆրանսիացի նախարար Ավանդների փոխհատուցում․ 2027-ից կընդգրկվեն ևս 2 տարիքային խմբեր Դիաբետով հիվանդներին նոր տեսակի ինսուլին կտրամադրվի․ կառավարությունը փոփոխություն է հաստատելԻրանն ու հութիները հարվածի տակ են դրել ԱՄՆ-ի ռազմական հզորությունը․ WSJ Պուտինը Կրեմլում ընդունել է Ուիթքոֆին և Քուշներին Անկախության հռչակագրից հրաժարումն ապօրինի և անհեթեթ գաղափար է. Ավետիք ՉալաբյանԸնդդիմադիր երեք լիդեր այս պահին գտնվում են մահվան խցերում. Հրայր ԿամենդատյանՄեղադրվում է անզգուշությամբ հիվանդին մահվան հասցնելու մեջ. «Հրապարակ օրաթերթ» Վերանորոգման գները ՀՀ-ում վերջին 5 տարում զգալիորեն աճել են. հետազոտություն Ֆասթ Բանկը մասնակցել է «Բանկերը և բիզնեսը Գյումրիում» էքսպոյինԱլիևը չի ձգտում խաղաղության, նա ցանկանում է, որ հայերն այլևս չապրեն իրենց բնօրրանում. Մենուա ՍողոմոնյանԻրական խաղաղությունը մեր երկրում դեռ հաստատված չէ. ամենը լոկ պատրանք է. Արեգ ՍավգուլյանԵվրահանձնաժողովը խանգարում է ուկրաինական կարգավորման շուրջ բանակցություններին. Ռյաբկով Ալիևի պահանջով է իշխանությունը ամեն գնով փորձում փոխել Սահմանադրությունը. Արմեն Մանվելյան Ուկրաինան մեծ հետաքրքրությամբ հետևում է հետկnնֆլիկտային շրջանում Ղարաբաղում և «Արևելյան Զանգեզուրում» Ադրբեջանի կողմից իրականացվող վերականգնողական աշխատանքներին. Զելենսկին՝ Ալիևին Կյանքից անժամանակ հեռացել է 12-րդ դասարանի աշակերտ Սարո Դանիելյանը «ՑԱՅԳ» հեռուստաընկերությունը տուգանվել է 100,000 դրամով Պիտի ասես, որ դու ես արել. Վալոդյա Գրիգորյանի սպանության գործով մեղադրյալն ուշագրավ հայտարարություն է արել Կոնգոյում էբոլա վիրուսը բռնկումից վեց ամիս անց շարունակում է վերահսկողությունից դուրս մնալ. «Բժիշկներ առանց սահմանների» Մայքլ Կարիկը հեռացվեց «Մանչեսթեր Յունայթեդ»-ի գլխավոր մարզչի պաշտոնից. պաշտոնական 13-ամյա դպրոցական աղջկա սպանության մեջ կասկածվողը մահացել է հիվանդանոցումՎթարային ջրանջատում Աբովյանում Թուրքիան սահմանը կբացի Երևանի և Բաքվի համաձայնությունից հետո ԵՄ-ն Ռուսաստանի դեմ նոր պատժամիջոցներ կկիրառի նոյեմբերի 16-ին Ինչո՞ւ է Ադրբեջանն իրեն թույլ տալիս միջամտել Իրան-Հայաստան հարաբերություններին․ ադրբեջանագետ Սպասվում է առանց տեղումների եղանակ. ջերմաստիճանը կբարձրանա 5-7 աստիճանով Հայտնաբերվել են գեղեցկության մրցույթի 33-ամյա հաղթողի մարմնի մնացորդները ԱՄՆ-ը չպետք է լրտեuական պատմություններ հորինի հանուն տեխնոլոգիական շրջափակման. ՉԺՀ ԱԳՆ Աստանայում «Ատլանտ» բնակելի համալիրից դոլարներով լի 8 ճամպրուկ և պայուսակ են նետել