Քաղաքական օրակարգ, թե պոպուլիզմ
ՎԵՐԼՈՒԾԱԿԱՆ
Հայաստանյան քաղաքական երկնակամարում նախընտրական գործընթացները բուռն կերպով շարունակվում են, սակայն այդպես էլ գործընթացները չեն դառնում լիարժեք քաղաքական։ Ավելին, մոտեցող քարոզչության պաշտոնական մեկնարկի ֆոնին, այդպես էլ դեռևս հստակ չեն ոչ հիմնական դաշինքները և ոչ էլ առավել ևս վերջիններս առնվազն ծրագրային սկզբունքներն ու հայեցակարգերը։
Այսինքն կարճ ասած ներկայիս խաղացողները դեռևս չեն ձևակերպել իրենց քաղաքական օրակարգը։ Ըստ էության իրապես լուրջ և իրապես քաղաքական գործընթացներում, իսկ ընտրությունները որպես կանոն պետք է լինեն չափազանց քաղաքական, քաղաքական օրակարգը կամ ինչպես ընդունված է ասել Ճանապարհային քարտեզը առաջնային նշանակություն պետք է ունենա և ծրագրի և քարոզարշավի համար։ Սակայն ինչպես տեսնում ենք, նման օրակարգի ձևավորման անգամ նշույլները չկան, իսկ սա իր հերթին նշանակում է, որ առաջիկա քարոզարշավը հերթական անգամ ունենալու է պոպուլիզմի և ամբոխավարության չափազանց մեծ մասնաբաժին։
Այս պրակտիկան ցավոք սրտի ավանդույթ է դարձել հայաստանյան քաղաքական իրականության համար և այն առավել սուր գծեր է ընդունում ընտրական գործընթցներում։ Արդյունքում նախընտրական քարոզչություններն ընթանում են ոչ թե քաղաքական երկխոսության բանավեճի ու սկզբունքների շուրջ, այլ ընդունում են առավել անձնավորված, երբեմն էլ կոմպրոմատային բնույթ։ Նման իրավիճակի հետևանքով քաղաքական գործընթացը տեղափոխվում է անցյալի դրվագներ հիշեցնելու, մեղադրանքների և փոխադարձ ցեխ շպրտելու դաշտ։ Ի դեպ պետք է նշել, որ նման երևույթները նույնպես օրինաչափ են, քանի որ պոպուլիզմից գործնականում հնարավոր չէ ի սպառ հրաժարվել, սակայն հստակ քաղաքական օրակարգի առկայության պայմաններում պոպուլիզմի դրսևորումները ընդամենը օժանդակ երևույթներ են, որոնք որակական մեծ ազդեցություն չեն ունենում ընդհանուր քաղզաքական մթնոլորտի վրա։
Սա ըստ էության չափազանց տխուր հեռանկար է հայաստանյան քաղաքական դաշտի համար, քանի որ մի կողմից խոսվում է պառլամենտարիզմի մասին՝ նկատի ունենալով երկրի կառավարման մոդելի փոփոխությունը, մյուս կողմից քաղաքական իրականության մեջ չեն ձևավորվում կամ առնվազն չեն դրսևորվում այդ պառլամենտարիզմին հատուկ իրողություններ։ Այս իրավիճակի արդյունքը լինելու է այն, որ հերթական անգամ ընտրողը պետք է ընտրություն կատարի առանց քաղաքական սկզբունքների և նախասիրության։
Նման պայմաններում հուսալ, թե առաջիկա խորհրդարանը որակապես ավելի բարձր կլինի առանձնապես մեծ հիմքեր չկան։ Մյուս կողմից գուցե առկա իրավիճակը փոփոխություններ կրի նախընտրական քարոզչության պաշտոնական մեկնարկից հետո, երբ կամա թե ակամա առաջադրվող կուսակցություններն ու դաշինքները պետք է հանդես գան ծրագրերով ու հայեցակարգերով, ինչը հնարավորություն կստեղծի նախընտրական գործընթացները պահպահանել քաղաքական տրամաբանության մեջ՝ խուսափելով տարատեսակ սուբյեկտիվ հարթակներում սև քարոզչության դրսևորումներից։
Աղասի Մարգարյան
PressMedia.am վերլուծաբան
Հնարավո՞ր է արդյոք 100% անվճար բարձրագույն կրթություն ունենալ և ո՞րն է պետության դերը
«ՀայաՔվեն» քաղաքական հայտ է ներկայացնում և կմասնակցի ԱԺ ընտրություններին
«Հայրենիք» կուսակցության հերթական տարածքային գրասենյակը հանդիսավորությամբ բացվեց Սպիտակում
Վաղը Բաքվի ռազմական դատարանում կշարունակվի Ռուբեն Վարդանյանի նկատմամբ շինծու «դատավարությունը»
Ենթամաշկային հակաբեղմնավորիչ իմպլանտի առավելություններն ու վտանգները
Ձմեռային Օլիմպիական խաղեր․ Հայաստանի ներկայացուցիչների ելույթների ժամանակացույցը
Արամյանցների դղյակի թաքնված փաստերը․ բացահայտելով Հայաստանը (մաս 8)
2026-ին արևային էներգիայի պահանջարկի նոր շարժիչ ուժ է դառնալու արհեստական բանականությունը
ՀՀ իշխանության համար գերիների հարցը կարևոր չէ, Վենսի այցի շրջանակներում հարցը շրջանցեցին. Տիգրան Աբրահամյան (տեսանյութ)
Իմ մենամարտը Իլիա Թոփուրիայի հետ անխուսափելի է․ Արման Ծառուկյան
Վարչախումբը հիմա թշնամանքի, ատելության սլաքը ուղղել է դեպի Կաթողիկոսը. Մենուա Սողոմոնյան
«Մայր Հայաստան»-ը ներկայացրեց իր պայքարի ձևաչափը
Իշխանությունը ոչ պաշտոնապես սկսել է քարոզարշավը՝ վարչական ռեսուրսներն օգտագործելով․ Աննա Կոստանյան
Մեր տարածաշրջանում խաղաղություն կարող է հաստատել միայն ռուսական անվտանգության ճարտարապետությունը. Մհեր Ավետիսյան
Այժմ եկել է հաջորդ քայլն անելու ժամանակը. Ավետիք Չալաբյան
Երկու շաբաթ առաջ անհետ կորած աղջիկը մահացած է գտնվել
Պարտադիր կանխարգելիչ ստուգումը պետք է լինի համընդհանուր. Հրայր Կամենդատյան
Քրեական գործ Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսի դեմ. քաղաքական և հասարակական արձագանքները
Տղամարդը կրակել և սպանել է իր երեխաներին. մանրամասներ
Երրորդ ժամկետի հավակնություն. Նարեկ Կարապետյանը՝ Փաշինյանի քաղաքական պատասխանատվության մասին
Արտակարգ դեպք՝ Երևանում, «Opel» է այրվել, կրակը տեսանելի է եղել մի քանի հարյուր մետրից. Shamshyan
Վարդենյաց լեռնանցքը փակ է միայն կցորդով տրանսպորտային միջոցների համար
ՀՀ-ում ԱՄՆ դեսպանատունն այսօր փակ կլինի
Ջուր հավաքեք․ ջուր չի լինելու
Դոլարն էժանացել է, ռուբլին՝ թանկացել․ փոխարժեքն՝ այսօր
Շնորհակալության աղոթք
Կիևը գտնվում է աղետի եզրին․ Կլիչկո
Արգենտինայում բողոքի ցույցեր են սկսվել նախագահ Խավիեր Միլեյի բարեփոխումների դեմ
Գերմանիայում 2 ամսում 5 բանկ է կողոպտվել
Մեդվեդևը բացատրել է, թե որքան կապրի Զելենսկին՝ Պուտինի մասին իր խոսքերից հետո
Լիոնել Մեսսին չի պատրաստվում մասնակցել 2026թ. ֆուտբոլի աշխարհի առաջնությանը
Ձյուն կտեղա՞. ի՞նչ եղանակ է սպասվում փետրվարի 16-ից 20-ը
Սանկտ Պետերբուրգից թռչող ինքնաթիռը հողմապակու ճաքով վայրէջք է կատարել «Շերեմետևոյում»
Կանադացիների 40%-ը ցանկանում է միանալ Եվրամիությանը․ Կալլաս
Ադրբեջանը կավելացնի բնական գազի արտահանումը Սերբիա
Խոշոր ու շղթայական ավտովթար՝ Երևանում․ կա վիրավոր
Ծանրամարտի Հայաստանի չեմպիոնները
Ավստրալիայում 52-ամյա տղամարդուն մեղադրանք է առաջադրվել թանգարանից հին եգիպտական ցուցանմուշներ գողանալու համար
Խաղաղության խորհրդի անդամ երկրները 5 մլրդ դոլար են հատկացրել Գազայի հումանիտար օգնության և վերականգնման համար. Թրամփ
Գիտնականները ենթաստամոքսային գեղձի քաղցկեղի անսպասելի «արագացուցիչ» են հայտնաբերել
Սերբիան և Ադրբեջանը Նիշի մերձակայքում գազային էլեկտրակայան կկառուցեն. Վուչիչ
Նիգերիայի արևմուտքում ահաբեկիչները սպանել են 32 խաղաղ բնակչի
Ե՞րբ է Բայրամյանը պատրաստվում ավարտել կարիերան
Խոշոր ավտովթար Ծովագյուղ-Շորժա ավտոճանապարհին․ կա 5 վիրավոր
ԱՄՆ-ն գոհ է Սիրիայում իրադարձությունների ընթացքից. Մարկո Ռուբիո
Թբիլիսիում ձերբակալել են 14 տարին չլրացած աղջիկներին ինտիմ հաղորդագրություններ ուղարկած տղամարդու
Ռուսաստանը ԵԱՏՄ երկրներից ավտոմեքենաների ներկրումը կհաշվարկի միասնական սակագնով
Ինդոնեզիան պատրաստ է Գազայի հատվածում մինչև 8000 զինծառայող տեղակայել
Պատրիարք Կիրիլն արգելել է ռուսներին աղոթել աշխատավարձի բարձրացման համար
ԱՄՆ-ին պետք չէ, որ Եվրոպան լինի ԱՄՆ վասալը․ Ռուբիո
