Երևան, 25.Մայիս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Արթիկի տուֆը՝ բնակչության հիվանդությունների պատճառ

ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ

Արթիկի բնակիչները դժգոհ են: Եթե Արթիկի տուֆը ամբողջ Հայաստանին ու ԽՍՀՄ-ին տուֆով էր ապահովում, ապա այսօր դրա պատճառով ժողովրդին ապահովում է մի շարք հիվանդություններով և քաղաքային ամենօրյա փոշով:

Բնակիչներից մեկը Past.am-ի հետ զրույցում ասաց.

- Ժամանակին Արթիկը դրախտավայր էր: Բայց Արթիկում սկսեցին հանքերը շահագործել, հանքերը բացեցին, քարն օգտագործեցին, և ոչ ոք չի մտածել էդ հանքերը փակելու մասին: Արթիկի բնակչուհին, ով ԵՊՀ Աշխարհագրության և երկրաբանության ֆակուլտետի ուսանողուհի է, նշեց.

-Եթե դուք քայլեք քաղաքի ծայրամասային հատվածներում, կտեսնեք հանքերից մնացած պոչամբարները, բացված հանքերն ու փոշու շերտը, որն ամեն անգամ քամուց տարածվում է քաղաքով մեկ: Հենց դա է պատճառը, որ մեր տարածաշրջանում մի շարք հիվանդություններ են տարածված: Ըստ էության, էդ հանքերը պիտի փակվեին, դրանց վրա պիտի հողային շերտ լցվեր, որպեսզի բուսածածկույթը վերականգնվեր, բայց քարը հանել են ու էդպես բաց թողել:

Արթիկի բնակչության մեծ մասի մոտ արտահայտված են վահանաձև գեղձի խնդիրներ, աստմատիկ հիվանդություններ և այլն:

Քաղաքի տարեց բնակչուհիներից մեկը պատմեց, որ ժամանակին տուֆի հանքերում աշխատող բոլոր բանվորներին հատուկ հյութ էին տալիս, որպեսզի սիլիկոս կոչվող հիվանդությունները, որ առաջանում են քարի փոշուց, չվնասեին բանվորներին: Բացի դրանից, տարին 2 անգամ բժշկական հետազոտության էին տանում, որ տեսնեին՝ քարի փոշին թոքերի վրա ինչ շերտով է նստած:

-Հիմա էդ փոշին, իհարկե ոչ էն ժամանակվա ծավալով, բայց էլի տարածվում է, ու դա շնչում է քաղաքի ամբողջ բնակչությունը:

Ժամանակին ԽՍՀՄ բոլոր պետություններին տուֆ արտահանող Արթիկտուֆ ընկերությունն այժմ փոքրիկ ՍՊԸ է: Այժմ գործում են մեկ կամ երկու մասնավոր հանքեր, որոնք աշխատում են խիստ անհրաժեշտ դեպքերում:

Արթիկի այս խնդիրը լուծելու համար որոշակի ֆինանսական միջոցներ են հարկավոր, որոնք քաղաքային իշխանությունները չունեն, սակայն հարկ է նշել նաև, որ ընդամենը 15.000 բնակչություն ունեցող այս փոքր քաղաքում օր օրի ավելանում են առևտրային կենտրոններն ու հանդիսությունների շքեղ սրահները:

Արուսիկ Տիգրանյան

Եվրամիությունը հավանություն է տվել Wegovy-ի դեղահաբային տարբերակին՝ ճարպակալումը բուժելու համարԵղեք համարձակ պահապանը հոգևոր և ազգային մեր արժեքների ու սրբությունների. Վեհափառը՝ նորընծա եպիսկոպոսներինՈւկրաինան նշել է պատերազմի ավարտի հնարավոր ժամկետներըՀաստատ տեղափոխվելու ենք Երևանից. Էվելինա ՍտեփանյանԻրանի զինված ուժերի հզորությունն ու հեղինակությունը հակառակորդին ծնկի են բերել. Գեներալ-մայոր ՋահանշահիՄակրոնը Լուկաշենկոյին նախազգուշացրել է չմիջամտել Ուկրաինայի պատերազմին. AFPԱնգլիայի Պրեմիեր լիգան հրապարակել է տարվա լավագույն ֆուտբոլիստի անունը «Ford»-ը դուրս է եկել ճանապարհի երթևեկելի հատվածից և հայտնվել դաշտամիջյան հատվածում«Բորուսիան» վերհիշել է Մխիթարյանի գեղեցիկ գոլըՆեթանյահուն հրապարակել է ԱԲ-ի օգնությամբ ստեղծված իր և Թրամփի պատկերը՝ Իրանի մասին գրությամբՉիկագոյում ավտոմեքենան վրաերթի է ենթարկել հինգ ոստիկանիԻրանի գերագույն առաջնորդը և Ազգային անվտանգության խորհուրդը դեռ չեն հաստատել ԱՄՆ-ի հետ համաձայնագրի նախագիծը. The GuardianԸնտրություններին մասնակցելով եկեք անցյալում թողնենք` պառակտումը․ գալիս է միասնականության դարաշրջանը․ Արամ ՎարդևանյանՈղբերգական ավտովթար 1,5 տարեկան տղա երեխա է մահացելԳերմանիայի կանցլերը Կիևի վրա Ռուսաստանի գիշերային հարվածն «անխոհեմ էսկալացիա» է անվանելԲահրեյնի դատարանը Իրանի ԻՀՊԿ-ի հետ կապերի մեջ մեղադրվող 9 անձի դատապարտել է ցմահ բանտարկությանՔՊ-ն փակում է Գուրգեն Մարգարյանի անվան դպրոցը. Նարեկ ԿարապետյանԻրանի բանակը հայտնել է, որ Հորմոզգան նահանգում իսրայելական լրտեսական ԱԹՍ է խոցելՍանկտ Պետերբուրգում Մարիինյան թատրոնի դերասանը սաքսոֆոն նվագելու համար կրակել է 11-ամյա տղայի վրաԱռանց Գերագույն առաջնորդի հավանության ոչ մի որոշում չի ընդունվում. Իրանի նախագահԻսրայելի հյուսիսում թեթևաշարժ ինքնաթիռ է կործանվել․ զոհվել են օդաչուն և ուղևորըՄեզ մեկ Սաֆարովից չկարողացան պաշտպանել, իսկ 300.000 ադրբեջանցուց ինչպե՞ս են պաշտպանելու․ «Ուժեղ Հայաստան»Թրամփի գործարքը Իրանի հետ անհանգստություն է առաջացրել Իսրայելում և Պարսից ծոցի երկրներում. WSJԻրանը չպետք է միջուկային զենք ստանա. Ուրսուլա ֆոն դեր ԼայենԼարսում կանգնած է ոչ թե բեռնատարը, այլ Հայաստանի տնտեսությունը. արտահանողները մնացել են մենակ. Էդմոն ՄարուքյանՀորմուզի նեղուցի շրջափակումը լիարժեք կերպով կգործի մինչև համաձայնագրի ստորագրումը. ԹրամփՍանկտ Պետերբուրգում տղամարդը խանդի պատճառով թթվային հեղուկ է լցրել և դանակահարել նախկին ընկերուհունԼՀԿ քարոզարշավը ՍյունիքումՀնդկաստանի համար նախատեսված լցանավը պատերազմը սկսվելուց հետո առաջին անգամ դուրս է եկել Հորմուզի նեղուցից. BloombergՋեսիկա Ալբան և դուստրը, ասես, քույրեր լինեն «Նարեկ»-ը՝ որպես օրհնություն. Նարեկ ԿարապետյանՊառակտում՝ Թուրքիայի քեմալականների միջև. երկու կողմերի միջև բախnւմներ են տեղի ունենումՄոդրիչն ակնարկել է իր ապագայի վերաբերյալ որոշման մասին Նոր Նորքում «Mercedes»-ում հրդեհ է բռնկվել․ ոստիկաններն ունեն կասկածներ, որ այն միտումնավոր հրկիզել ենՊակիստանում երկաթգծերի պայթեցման հետևանքով առնվազն 16 մարդ է զոհվելԵս Իրանի հետ գործարքի չէի գնա, եթե դա Իսրայելին ձեռնտու չլիներ․ Թրամփ Ուժեղ Հայաստան դաշինքը Ավան վարչական շրջանում էԱբովյանում ծննդատան նախկին տնօրենը մարմնի տարբեր հատվածներում ստացած ծակած վերքերnվ տեղափոխվել է հիվանդանոցՖիլիպ Կիրկորովը արձագանքել է Լյուսի Չեբոտինայի և Լյուբա Ուսպենսկայայի միջև կոնֆլիկտինՌուսաստանը պատրաստվում է «Օրեշնիկ»-ով hարվածել Ուկրաինային. Զելենսկի Մենք փոփոխություն կբերենք մեր երեխաների ապագայի համար․ «Ուժեղ Հայաստան»Իրանի հետ գործարքի հնարավորությունը 50/50 է․ Թրամփ Ձեր սիրո լեզուն՝ ըստ ձեր կենդանակերպի նշանի Սամվել Կարապետյանի հյուրերից մեկը նրան դիմեց Պարոն Վարչապետ-ովՆախընտրական հանդիպումները շարունակվում են՝ հաջորդ կանգառը Արմավիրում է․ ԲՀԿԱՄՆ-ը թույլ չի տա, որ Իրանը պատանդ պահի համաշխարհային էներգետիկ շուկան. Ռուբիո Մեզ պետք է մարզի բնակիչների օգնությունը իմանալու համար ցանկացած մարզի խնդիրները․ Կարապետյան«Ուժեղ Հայաստան» կուսակցությունը քարոզարշավը շարունակում է ԱվանումՀանսի Ֆլիկը խոսել է «Բարսելոնա»-ի գլխավոր նպատակների մասին «Ուժեղ Հայաստան» կուսակցության քայլերթը