Երևան, 31.Հոկտեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ

Մեր ավիացիայի կուրսանտների կատարյալ հաղթանակը` «Էյրբասի» հայտարարած մրցույթում

ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ

Թե մարդկանց նորարարական մտքի արգասիքն օգտագործելն ինչպիսի տեղ է զբաղեցնում աշխարհի մեծերի ծրագրերում, հայտնի է: Որովհետև նորարարական առաջարկությունների շնորհիվ է հնարավոր միայն զարգանալ ու դիմանալ հարաճուն մրցակցությանը:

Եվ դրա համար, բնականաբար, օգտագործվում են տարբեր հնարավորություններ, այլևայլ բնույթի միջոցառումներ են նախաձեռնվում կազմակերպությունների կողմից, որպեսզի որքան հնարավոր է իրենց աշխատանքներում ներգրավեն նոր մտքեր, նոր գաղափարներ ու կյանքի կոչեն դրանք:

Այս անգամ ՅՈՒՆԵՍԿՕ–ի հետ համատեղ նման նախաձեռնությամբ հանդես եկավ ֆրանսիական «Էյրբաս» ավիաընկերությունը: Հայտարարեց միջազգային մրցույթ, որտեղ մասնակիցները, հիմնականում` ուսանողները, պետք է ներկայացնեին նորարարական գաղափարներ, առաջարկեին ավիացիայի տեխնիկական անվտանգության նորարարական լուծումներ: Այն անցկացվում էր «Թևեր տուր քո մտահղացումներին» խորհրդանշական խորագրի ներքո: 

Մրցույթն ընթանալու էր երեք փուլով: Առաջին փուլն անցկացվում էր առցանց տարբերակով: Մասնակցելու հայտ ներկայացրեցին աշխարհի 89 երկրների 356 թիմ:
Մեր` Ա. Խանփերյանցի անվան ռազմական ավիացիոն համալսարանի թիմը` «Արարատ» անվամբ, ևս մասնակցեց մրցույթին: Թիմում ընդգրկվեց չորս կուրսանտ, 4–րդ կուսից` Ռուբիկ Զաքարյանը, Հայկ Օհանջանյանը, Վլադիմիր Ղարիբյանը և 2–րդ կուրսից` Հենրիկ Հակոբյանը: Գլխավորում էր դասախոս, գիտությունների թեկնածու, մայոր Արամ Բաղիյանը: Փաստորեն ընդգրկվեցին ինքնաթիռի երկու տեխնիկ, ուղաթիռի մեկ տեխնիկ և մեկ կապավոր:

Թեման խիստ արդիական էր. պետք էր կատարել ինքնաթիռի կամ ուղղաթիռի վիզուալ ախտորոշում:

Մերոնք այսպիսի լուծում առաջարկեցին` որոշվում են դեֆորմացիաները ինքնաթիռի թե լոկալ հատվածներում, թե թևերի վրա: Նաև որոշվում են միկրոճաքերը: Ապա այս ինֆորմացիան հաշվարկային մեթոդներով կապվում է թռիչքի պարամետրերի հետ, որոնք ստացվում են ձայնագրող, տվյալները հավաքող մեքենայից` սև արկղերից: Այս ամենի արդյունքում արդեն պարզ է դառնում, թե տվյալ դեֆորմացիայի պատճառը որն է եղել. ինչու է այն առաջացել:

Ապա այս ինֆորմացիան ներմուծվում է նեյրոնային ցանց: Եվ դա նրա համար, որպեսզի եթե հաջորդ անգամ կրկին նման դեֆորմացիաներ ի հայտ գան, դիմենք նեյրոնային ցանցին, ու պարզ լինեն պատճառները:

Մոտավորապես այս է մերոնց առաջարկը, որը, կիրառության մեջ մտնելով, բնականաբար, մեծապես կնպաստի թռիչքների անվտանգությանը:

Աշխարհի տարբեր երկրների 50 թիմեր լուծեցին առաջին փուլի առաջադրանքները և անցան երկրորդ փուլ: Նրանց թվում է նաև հայկական թիմը:

Բայց ո՞րն է էականը. տարածաշրջանից միայն Հայաստանի թիմը հաղթահարեց առաջին փուլի արգելքը: Թուրքիայից ներկայացված էր 4 թիմ, նրանցից և ոչ մեկը չանցավ: Իրանից` 7 թիմ, կրկին ոչ մեկը չանցավ: Իսկ Ադրբեջանը և Վրաստանն ընդհանրապես ներկայացված չէին: Մի տվյալ էլ` ռուսական 12 թիմերից անցան 2–ը, իսկ ԱՄՆ–ի 12–ից` 1–ը:

Առաջին փուլից հետո կրկին մրցակցում էին արգելապատնեշը հաղթահարած թիմերը: «Էյրբասը» կազմակերպեց նաև շաբաթական և ամսական մրցույթներ: Մեր թիմը 50 այդ թիմերի մեջ ճանաչվեց ոչ միայն շաբաթվա, այլև ամսվա լավագույն թիմ: Այնպես որ, «Արարատի» հաղթանակը կատարյալ էր:

Ի դեպ, ասենք, որ այս աշխատանքներում մեր տղաների կողքին էր «Իմպրովիզ» կազմակերպության հատուկ թիմը, որը զբաղվում է ծրագրավորման մեթոդներով արհեստական բանականություն, արհեստական տեսողություն ստեղծելու հարցերով: Իր խորհուրդներով, լուծումների մեթոդիկայի վերաբերյալ առաջարկություններով այն էապես օգնեց մեր ուսանողներին:

Այժմ մեր կուրսանտները պատրաստվում են մրցույթի 2–րդ փուլին: Երկրորդ փուլը հաղթահարելուց հետո կմնա 5 թիմ, որոնք կմասնակցեն եզրափակիչ մրցույթին: Այն անցկացվելու է արդեն Ֆրանսիայում` «Էյրբաս» ընկերության գլխամասային գրասենյակում:

Եվ մի կարևոր բան. այս մրցույթի շրջանակներում հաղթող թիմերին հնարավորություն է տրվելու «Էյրբասի» բազայի հիման վրա իրականություն դարձնել սեփական գաղափարները:

Գոհար Սարդարյան

Անվանի դաշնակահար, ՀՀ ժողովրդական արտիստ Սվետլանա Նավասարդյանը նշում է ծննդյան 80-ամյակըՄարդկությունը չի տեղափոխվի Երկրի «երկվորյակ» մոլորակի վրա. աստղաֆիզիկոս Միշել ՄայորՆոյեմբերի 2-ին և 3-ին հարյուրավոր հասցեներում լույս չի լինելուԲալիում ռուսաստանցի զբոսաշրջիկներով նավակ է պայթել․ ուղևորները ստիպված են եղել նետվել ջուրը«Վեոլիա ջուրը» հայտարարություն է տարածելԱնկեղծ և առանց պաշտոնական ձևակերպումների․ 90 վայրկյան՝ Լիանա Մանուկյանի հետIDBank-ը՝ Սպանդարյանի ջրանցքի վերակառուցման աջակից. ստորագրվեց ծրագրին նվիրված հուշատախտակըԿոնվերս Բանկի «Կումայրի» մասնաճյուղը վերաբացվել է նոր ձևաչափովԿոնվերս Բանկը՝ «Գյուրջիենց տան» զարգացման երկարամյա գործընկերԶգուշացեք. հերթական զեղծարարությունը «TikTok»-ումIDBank-ը և Իդրամը COP17-ում հանդես եկան մի շարք բնապահպանական նախաձեռնություններովԹուրքիայի նախագահն Անկարայում ընդունել է Ադրբեջանի արտգործնախարարին«Էներգաչափ»-ի մասնավորեցման մրցույթում արձանագրվել են խախտումներ․ 1.34 մլրդ դրամի ներդրում առաջարկած մասնակիցը չի հաղթելԶելենսկին վաղը կայցելի ԹուրքիաԱբովյան 10 հասցեում գտնվող գույքի բռնագանձման գործն ուղարկվել է նոր քննությանՀայաստանին պետք է խաղաղություն, որը կախված չէ հարևան երկրի կամքից կամ ցանկությունից․ Գառնիկ ԴավթյանՄեսսին փոխո՞ւմ է ակումբը. Ֆաբրիցիո Ռոմանոն բացահայտել է արգենտինացու ծրագրերըԼեւոն 14-րդը մասնակցել է ԱՄՆ Կոնգրեսի միջանկյալ ընտրություններին«Ուժեղ Հայաստան» խմբակցության անդամները Կանադայի դեսպանի հետ հանդիպմանը քննարկել են TRIPP նախագծին առնչվող հարցերըՍևանում «Volkswagen»-ը վրաերթի է ենթարկել 18 ոչխարի, մեծ մասը՝ մայրացուFox News. ԱՄՆ-ը զորքեր է վերաբաշխում Մերձավոր Արևելքում 2000 տարի առաջ ապրած տղամարդու վերականգնված դեմքը կներկայացվի Շոտլանդիայի ազգային թանգարանում Ոսկու գինն իջել է․ շուկայում նոր անկում է գրանցվել Սևանում «Volkswagen»-ը վրшերթի է ենթարկել 18 ոչխարի. բոլորը սшտկել են Լավրովը ԲՐԻԿՍ-ն անվանել է համաշխարհային տնտեսական աճի շարժիչ Գավառում և Գորիսում տեղական իշխանիկներն ու ՔՊ-ն մեր դեմ գործում էին մեկ դեմքով. Ավետիք ՉալաբյանՌուսաստանից Հայաստան ի՞նչ վարակիչ հիվանդություններ կարող են ներթափանցելՀայաստանի համար Էբոլայի ներմուծման և հետագա տարածման ռիսկը գնահատվում է ցածր Ակբա բանկը՝ COP17-ում. լուծումներ՝ կայուն գյուղատնտեսության զարգացման համար Ռուսաստանը ներկայացնող Պոլինա Աղաջանյանը՝ Եվրոպայի առաջնության ոսկե մեդալակիր Իշխանությունների կայացրած որոշումները ժողովրդին մտածելու տեղիք են տալիս. Հրայր ԿամենդատյանՀայաստանը պետք է ձեռնարկի անհրաժեշտ քայլեր խաղաղության համաձայնագրի ստորագրման համար. Ջեյհուն Բայրամով Ընտրությունների արդյունքները փաստում են տոտալիտար երկրի վերածման մասին. Ցոլակ ԱկոպյանԵրկրի արտաքին պարտքի չափերը շատ լավ ցույց են տալիս մեր կախվածության պատկերը. Աննա ԿոստանյանԱյս իշխանությունը զիջել է կենսական նշանակություն ունեցող տարածքներ, ոտնահարել մեր ազգային արժանապատվությունը և զոհաբերել հազարավոր հայորդիների կյանքերը. Է. ՂազարյանԱՄՆ-ի և Իրանի միջև հակամարտությունը շատ շուտով կավարտվի․ Թրամփ Իսպանիայի տրանսպորտի նախարարը գնացքի վթարից հետո հրաժարական չի տա Եգիպտոսում ավտոբուսը բախվել է բեռնատարի, առնվազն 3 մարդ մահացել է, իսկ 25-ը՝ վիրավորվել Ucom-ը COP17-ի Կապույտ գոտում ներկայացրել է բնության պահպանության գործում բիզնեսի մասնակցության իր փորձըՈրքանո՞վ է հավանական երրորդ համաշխարհային պատերազմըԻսպանական զինամթերքի արտադրամասում հզոր պայթյուն է տեղի ունեցել Կոտայքի ոստիկանները ապօրինի արդյունահանման դեպք են բացահայտել «Երեխային սպանել են, առողջ երեխայի գլուխը կերել են». ողբերգական ու արտառոց դեպք՝ Սյունիքի մարզումՔաղաքացիական պաշտոնը բանակում ընդամենը քողարկված վերահսկման մեթոդ է. Արշակ Կարապետյան«Deepal»-ը Զանգակատուն գյուղի տարածքում բшխվել է բետոնե սյանը, հողաթմբերին ու քարերին և հայտնվել ձորակում. ամուսինները տեղափոխվել են հիվանդանոց Փաշինյանն ընդունում է, որ պատասխան չունի Ադրբեջանի անվերջանալի պահանջներին. Արամ ՎարդևանյանԲաքուն բոյկոտել է Թուրքիայի Հանրապետության օրվան նվիրված միջոցառումը․ ինչ է տեղի ունեցել Փաստաբան Սոսե Չանդոյանի պապիկի գիրքը «Բուկինիստ»-ում հանվել է վաճառքի Apple-ը մտադիր է սենսորային էկրանով MacBook-եր թողարկել Վախեցած և պարտված իշխանության շարունակական զիջումները վերջին հինգ տարվա ընթացքում միայն խրախուսել են Ադրբեջանին ձգձգել խաղաղության վերջնական հաստատումը՝ Հայաստանից նորանոր զիջումներ կորզելու նպատակով. Ն. Կարապետյան