Երևան, 25.Սեպտեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Ահա թե ինչ է կատարվում օրգանիզմում, երբ թռչում ենք ինքնաթիռով

ՖՈՏՈ

ImagԻնքնաթիռով կապույտ երկնքում սավառնել սիրում են գրեթե բոլորը, բայց մեր մարմինն ի ծնե նախատեսված չէ գետնից հազարավոր մետրեր բարձրության վրա գտնվելու համար։ Փաստորեն՝ ինքնաթիռով թռչելիս մեր մարմնում բազմաթիվ տարօրինակ բաներ են կատարվում։

Սովորաբար ուղևորներից շատերը պնդում, են որ ավիաընկերությունների տրամադրած ուտելիքը շատ վատն ու անհամ է, սակայն միգուցե մեր համային ընկալիչնե՞րն են մեզ խաբում։

Չնայած ավիաընկերությունները հաճախ են ոչ պատշաճ մատուցում իրենց ծառայությունները, այնուամենայնիվ, ուտելիքը, որը տալիս են ուղևորներին, դիտավորյալ չէ, որ անհամ է պատրաստված։ Մասնագետներն ասում են, որ մեր մարմինն է փչացնում ուտելիքի համը, քանի որ, եթե մենք նույն ուտելիքը ուտեինք մեր տանը կամ ռեստորանում, այն բավականին համեղ կլիներ։

Ինքնաթիռի ներսի պայմանների պատճառով մեր համային և հոտային ընկալիչները լավ չեն գործում։ Ինքնաթիռում սովորաբար արհեստական ճնշում են ստեղծում, որպեսզի կարողանանք առանց թթվածնային դիմակների ճամփորդել, սակայն ամեն դեպքում այդ ճնշումը այնքան մեծ չէ, ինչ Երկրի վրա։ Ահա թե ինչու են բոլորը բողոքում ավիաընկերությունների տրամադրած ուտելիքից. ինքնաթիռի մեջ մենք կորցնում ենք մեր համի զգացումը։

Եթե ինքնաթիռի մեջ երբևէ հանել եք ձեր կոշիկները, ապա դրանք հագնելուց հավանաբար տարօրինակ ցավեր եք զգացել։ Երբ թռչում ենք, մեր ոտքերը ուռչում ու փքվում են, քանի որ արյունը հակված է անշարժ դիրքում կուտակվելու ու լճանալու մեր ներքին սրունքներում։ Բայց այդ զգացումը կապված է ոչ թե ինքնաթիռի բարձր դիրքի կամ ճնշման հետ, այլ, որովհետև ինքնաթիռում ոտքերը դնելու համար շատ փոքր տեղ է հատկացված։ Երբ ստիպված ենք լինում ոտքերը երկար ժամանակ առանց շարժելու նույն դիրքում պահել, նրանք թմրում են և ուռչում։

Անկախ նրանից, որ լեգինսներով կամ նեղ ջինսերով դուք միգուցե ավելի գեղեցիկ տեսք ունեք, մասնագետներն առհասարակ խորհուրդ չեն տալիս ինքնաթիռով թռչելիս կրել նեղ հագուստ։

Երբևէ մտածե՞լ եք, թե ինչպես է իրականացվում ինքնաթիռի օդափոխությունը։ Ցավոք, բայց հնարավոր չէ դրսից օդ վերցնել ու ներս մղել։ Այդ պատճառով օդափոխությունն իրականացնում են ինքնաթիռի հսկայական շարժիչները, որոնք օդը ներմղելու ժամանակ չորացնում են օդը՝ առաջացնելով խոնավության խիստ պակասություն։

Իրականում ինքնաթիռի մեջ օդն ավելի չոր է, քան անապատներում։ Կարելի է ասել, որ ինքնաթիռները թռչող անապատներ են, որոնք մարդկանց մոտ հաճախ ջրազրկում են առաջացնում։

Ջրազրկումը ոչ միայն առաջացնում է ծարավի զգացում, այլ շատ հիվանդություններ, օրինակ՝ հարբուխ, իսկ ասթմայով հիվանդների համար ինքնաթիռով թռչելը կարող է ճակատագրական լինել։ Հենց այդ պատճառով էլ ինքնաթիռներում ուղևորներին պարբերաբար հեղուկ են առաջարկում, սակայն խորհուրդ է տրվում ջրի հավելյալ պաշար վերցնել ձեզ հետ, որպեսզի խուսափեք ջրազրկումից։ 

Ինքնաթիռում գտնվելիս բշտիկների առաջացման ռիսկերն ավելի բարձր են։ Սա ևս կապված է ինքնաթիռի խոնավության պակասի հետ, քանի որ մեր մաշկը սովոր չէ այդպիսի չոր պայմանների։

Վիճակն էլ ավելի վատ է, երբ արևելքից թռչում եք դեպի արևմուտք՝ ժամանակին հակառակ։ Այս պարագայում մեր ներքին ժամացույցը խառնվում է և չի հասկանում՝ երբ է գիշեր, երբ՝ ցերեկ՝ առաջացնելով հորմոնային խանգարումներ։ Իսկ ինչպես հայտնի է, հորմոնային խանգարումները հանգեցնում են բշտիկների առաջացման։

 

Անծանոթ մարդկանց հետ ճամփորդելը միշտ չէ, որ անվտանգ է. ո՞վ գիտի, թե մեր կողքի նստարանին կամ դիմացի շարքում նստած անձը ինչ հիվանդություն ունի։ Իրականում ինքնաթիռը լի է բազմաթիվ վարակիչ բակտերիաներով, այդ թվում՝ աղիքային ցուպիկով ու MRSA տեսակի հիվանդության բակտերիաներով։

2014 թվականին արված հետազոտության համաձայն՝ MRSA հիվանդության վարակիչ բակտերիան ինքնաթիռի մեջ ապրում է մինչև 168 ժամ, իսկ աղիքային ցուպիկինը՝ մինչև 98 ժամ։ Սա իրականում շատ լուրջ խնդիր է, քանզի նույն ինքնաթիռը օրական հարյուրավոր մարդկանց է տեղափոխում, այդ պատճառով էլ պետք է միշտ զգույշ լինել, քանի որ ընդամենը նստատեղի բռնակին դիպչելով էլ կարող եք վարակվեք։ 

Ինքնաթիռով թռչելը ևս մի առավելություն ունի. այն մեզ թույլ է տալիս ճամփորդել ժամանակի մեջ։ Բայց պետք չէ շատ ուրախանալ, քանի որ ընդամենը մի փոքր կարող ենք ճամփորդել։

Էյնշտեյնը հայտնաբերել է, որ երբ առարկան շարժվում է, սկսում է համապատասխանաբար նվազեցնել ժամանակի արագությունը։ Օրինակ, եթե տիեզերանավը շարժվում է լույսի արագությամբ, ապա դրանում գտնվող տիեզերագնացի կյանքը ավելի դանդաղ է ընթանում, քան մյուսներինը։ Իսկ երբ նա վերադառնա Երկիր, ապա ավելի քիչ ծերացած կլինի, քան իր հասակի այլ մարդիկ։ Այդպես կարելի է ասել, որ նա որոշ չափով տեղափոխվել է ապագա։

Image result for obama getting out of plane

Այս երևույթն ունի մի մեծ դրական կողմ. այն գործում է նաև համեմատաբար դանդաղ արագության դեպքում։ 6 ժամ տևողությամբ թռիչքի ընթացքում ուղևորը ծերանում է մեկ միլիոներորդ վայրկյան քիչ, քան մյուսները։ Այսպիսով՝ թռիչքից հետո կարող եք հպարտորեն ասել, որ դուք մեկ միլիոներորդ վայրկյանով առաջ եք անցել բոլորից և գտնվում եք ապագայում։

Սա տեսական եզրակացություն չէ, քանի որ դեռ 1971 թվականին գիտնականները փորձի շնորհիվ հաստատեցին ենթադրությունները։ Նրանք ինքնաթիռի մեջ տեղադրեցին սուպեր ճգրիտ միջուկային ժամացույց և ուղարկեցին շուրջերկրյա ճամփորդության։ Արդյունքում պարզվեց, որ ինքնաթիռի միջի և Երկրի վրա գտնվող ժամացույցների միջև կա ժամային շատ փոքր տարբերություն։

Այսպիսով՝ մյուս անգամ ինքնաթիռից դուրս գալիս կարող եք բոլորին ներկայանալ որպես անցյալից դեպի ապագա եկած մարդ։

Թրամփը Սի Ծինփինին նվիրել է սպիտակագլուխ արծվի արձան 19 հայ ծանրորդներ հանդես կգան Մ20 և Մ23 ԵԱ-ում Հարյուրավոր հասցեներում լույս չի լինի՝ սեպտեմբերի 25-ին և 28-ինՔասախի կիրճ տանող ճանապարհին փրկարարները կանխել են քարաթափման վտանգըՄատենադարանը և Շվեյցարիայի ազգային գրադարանը համագործակցության ուղղություններ են նախանշելՋերմաստիճանը կնվազի 7-9 աստիճանով. ի՞նչ եղանակ կլինի սեպտեմբերի 25-29-ը70-ամյա անկողնային կինը մնացել է առանց դեղորայքի, հացի և խնամքի, քանի որ որդուն տարել են երկու տարով կալանքիՀայաստանի Մ20 հավաքականի մարզիչ է նշանակվել Միշա ՋորկաեֆըԹրամփը Սի Ցզինփինի հետ հարաբերություններն անվանել է «իրականում հիանալի բարեկամություն»Վթարային ջրանջատումներ են կրկին. ո՞ր հասցեներում ջուր չի լինի՝ սեպտեմբերի 25-ինԱնկեղծ և առանց պաշտոնական ձևակերպումների` 90 վայրկյան Արեգա Հովսեփյանի հետՇվեդիայում նշել են Հայաստանի անկախության 35-րդ տարեդարձըՔաղաքացուն ծեծելու համար 2 քննիչի նկատմամբ քրեական հետապնդում է հարուցվել. կա 7 մեղադրյալԵրևանից իրականացվում է ավելի շատ ուղիղ չվերթ, քան Թբիլիսիից ու ԲաքվիցԱպամոնտաժվել են Գետառի պատմական կամրջի շուրջ կառուցված ինքնակամ պարիսպներըՄոսկվան հերքում է Ուկրաինայի հետ եռակողմ բանակցությունների մասին լուրերըՔանի դեռ Փաշինյանը ծրագրում է հանձնել Տիգրանաշենը, մենք կհոգանք զարգացման մասին. ԱբրահամյանՄայր Աթոռը հայտարարություն է տարածելՄայքլ Օ’Նիլը նշանակվել է Հայաստանի կանանց բասկետբոլի գլխավոր մենեջերԱՄՆ-ը մինչև 7 միլիարդ դոլարի վարկային ֆինանսավորում կտրամադրի ԱրգենտինայինԱսացի «Այո». Հայտնի լրագրող Անի Գևորգյանը նշանվել էՍյունիքում նռնակի պայթյունից զոհված 23-ամյա զինծառայողը Շիրակի մարզից էր․ նրան ճանաչողները պատմում են դեպքի մասին«Գորիս» ՔԿՀ-ում տեսակցության եկած քաղաքացու թևատակից հայտնաբերվել են արգելված իրերԹՐԻՓՓ համաձայնագրի սահմանադրական հարցերը մնացին անպատասխան«Բարսելոնան» նորից ժամանակավորապես կհեռանա «Կամպ Նոու» մարզադաշտից ԵՄ-ում մտահոգված են դիզելային վառելիքի արտահանումն արգելելու ԱՄՆ-ի հնարավոր պլանների առնչությամբ Նեթանյահուն ԱՄՆ այցի ժամանակ կարող է հանդիպել Ռուբիոյի հետ. Reuters Մոսկվան դեռ որոշում չի կայացել G20-ի գագաթնաժողովին Պուտինի և Թրամփի հանդիպման մասին Երթևեկության կազմակերպման փոփոխություն կկատարվի Ալեք Մանուկյան փողոցում ԱՄՆ-ն և Չինաստանը համաձայնության են եկել տնտեսական և առևտրային բազմաթիվ հարցերի շուրջ Իրավապահները հայտնաբերել են փեսային վրшերթի ենթարկած աներորդուն «Վեոլիա ջուր» ընկերությունը պարզաբանել է, թե ինչու է ծորակից հոսող ջուրը պղտոր ԹՐԻՓՓ համաձայնագրի սահմանադրական հարցերը մնացին անպատասխան Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև խաղաղության գործընթացում առկա էին համաձայնության հասնելու բոլոր անհրաժեշտ պայմանները. Ուիթքոֆ Մեր երկրում կրթական ցածր մակարդակը լուրջ համակարգային խնդիր է. Ատոմ ՄխիթարյանՌԴ փոխարտգործնախարար Միխայիլ Գալուզինը և Մոսկվայում ՀՀ դեսպան Գուրգեն Արսենյանն ընդգծել են ռուս-հայկական հարաբերությունների հեռանկարները քննարկելու պատրաստակամությունը. ՌԴ ԱԳՆ Իշխանություններն ամեն քայլ ձեռնարկում են Հայաստանը Սփյուռքից առանձնացնելու համար. Արմեն ՄանվելյանԻրանի շրջափակման վերսկսումից ի վեր ԱՄՆ-ի կալանած առևտրային նավերի թիվը հասել է 115-ի Կոնվերս Բանկի դոլարային պարտատոմսերի տեղաբաշխումն ավարտվել էԷրդողանը խոսել է Սև ծովում անվտանգ նավարկության անհրաժեշտության մասին Փաշինյանը խաղաղություն խոստացավ, բայց բերեց պատերազմ և զիջումներ. Սամվել ԿարապետյանՂազախստանում զnրավարժությունների ժամանակ 19 զինծառայnղ ընկել է Կասպից ծովը. կան զnhեր Չինաստանն Իրանին և ԱՄՆ-ին կոչ է արել վերականգնել խաղաղությունը Պարսից ծոցում ԶՊՄԿ-ն՝ «ԲանՈՒԳործ» էքսպոյումՍպասվում է առանց տեղումների եղանակ. ջերմաստիճանը կնվազի 7-9 աստիճանով 74 էջանոց «գլուխգործոց» կամ մարդամեկի կյանքի գլխավոր մատնագիրը. Հրայր Կամենդատյան Վտանգ․ ի՞նչ է կատարվում Հայաստանի դեղերի շուկայումՀՀ ԱԳՄԱ գլխավոր քարտուղարը ՄԱԿ-ում ներկայացրել է Հայաստանի բարեփոխումները Կառավարության անդամները մեր երկիրը տանում են տնտեսական կոլապսի. Արեգ ՍավգուլյանԳիտակից և կարծիք թելադրող դասախոսները վտանգ են ներկայացնում իշխանության համար. Մենուա Սողոմոնյան