Երևան, 31.Հունվար.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Ահա թե ինչ է կատարվում օրգանիզմում, երբ թռչում ենք ինքնաթիռով

ՖՈՏՈ

ImagԻնքնաթիռով կապույտ երկնքում սավառնել սիրում են գրեթե բոլորը, բայց մեր մարմինն ի ծնե նախատեսված չէ գետնից հազարավոր մետրեր բարձրության վրա գտնվելու համար։ Փաստորեն՝ ինքնաթիռով թռչելիս մեր մարմնում բազմաթիվ տարօրինակ բաներ են կատարվում։

Սովորաբար ուղևորներից շատերը պնդում, են որ ավիաընկերությունների տրամադրած ուտելիքը շատ վատն ու անհամ է, սակայն միգուցե մեր համային ընկալիչնե՞րն են մեզ խաբում։

Չնայած ավիաընկերությունները հաճախ են ոչ պատշաճ մատուցում իրենց ծառայությունները, այնուամենայնիվ, ուտելիքը, որը տալիս են ուղևորներին, դիտավորյալ չէ, որ անհամ է պատրաստված։ Մասնագետներն ասում են, որ մեր մարմինն է փչացնում ուտելիքի համը, քանի որ, եթե մենք նույն ուտելիքը ուտեինք մեր տանը կամ ռեստորանում, այն բավականին համեղ կլիներ։

Ինքնաթիռի ներսի պայմանների պատճառով մեր համային և հոտային ընկալիչները լավ չեն գործում։ Ինքնաթիռում սովորաբար արհեստական ճնշում են ստեղծում, որպեսզի կարողանանք առանց թթվածնային դիմակների ճամփորդել, սակայն ամեն դեպքում այդ ճնշումը այնքան մեծ չէ, ինչ Երկրի վրա։ Ահա թե ինչու են բոլորը բողոքում ավիաընկերությունների տրամադրած ուտելիքից. ինքնաթիռի մեջ մենք կորցնում ենք մեր համի զգացումը։

Եթե ինքնաթիռի մեջ երբևէ հանել եք ձեր կոշիկները, ապա դրանք հագնելուց հավանաբար տարօրինակ ցավեր եք զգացել։ Երբ թռչում ենք, մեր ոտքերը ուռչում ու փքվում են, քանի որ արյունը հակված է անշարժ դիրքում կուտակվելու ու լճանալու մեր ներքին սրունքներում։ Բայց այդ զգացումը կապված է ոչ թե ինքնաթիռի բարձր դիրքի կամ ճնշման հետ, այլ, որովհետև ինքնաթիռում ոտքերը դնելու համար շատ փոքր տեղ է հատկացված։ Երբ ստիպված ենք լինում ոտքերը երկար ժամանակ առանց շարժելու նույն դիրքում պահել, նրանք թմրում են և ուռչում։

Անկախ նրանից, որ լեգինսներով կամ նեղ ջինսերով դուք միգուցե ավելի գեղեցիկ տեսք ունեք, մասնագետներն առհասարակ խորհուրդ չեն տալիս ինքնաթիռով թռչելիս կրել նեղ հագուստ։

Երբևէ մտածե՞լ եք, թե ինչպես է իրականացվում ինքնաթիռի օդափոխությունը։ Ցավոք, բայց հնարավոր չէ դրսից օդ վերցնել ու ներս մղել։ Այդ պատճառով օդափոխությունն իրականացնում են ինքնաթիռի հսկայական շարժիչները, որոնք օդը ներմղելու ժամանակ չորացնում են օդը՝ առաջացնելով խոնավության խիստ պակասություն։

Իրականում ինքնաթիռի մեջ օդն ավելի չոր է, քան անապատներում։ Կարելի է ասել, որ ինքնաթիռները թռչող անապատներ են, որոնք մարդկանց մոտ հաճախ ջրազրկում են առաջացնում։

Ջրազրկումը ոչ միայն առաջացնում է ծարավի զգացում, այլ շատ հիվանդություններ, օրինակ՝ հարբուխ, իսկ ասթմայով հիվանդների համար ինքնաթիռով թռչելը կարող է ճակատագրական լինել։ Հենց այդ պատճառով էլ ինքնաթիռներում ուղևորներին պարբերաբար հեղուկ են առաջարկում, սակայն խորհուրդ է տրվում ջրի հավելյալ պաշար վերցնել ձեզ հետ, որպեսզի խուսափեք ջրազրկումից։ 

Ինքնաթիռում գտնվելիս բշտիկների առաջացման ռիսկերն ավելի բարձր են։ Սա ևս կապված է ինքնաթիռի խոնավության պակասի հետ, քանի որ մեր մաշկը սովոր չէ այդպիսի չոր պայմանների։

Վիճակն էլ ավելի վատ է, երբ արևելքից թռչում եք դեպի արևմուտք՝ ժամանակին հակառակ։ Այս պարագայում մեր ներքին ժամացույցը խառնվում է և չի հասկանում՝ երբ է գիշեր, երբ՝ ցերեկ՝ առաջացնելով հորմոնային խանգարումներ։ Իսկ ինչպես հայտնի է, հորմոնային խանգարումները հանգեցնում են բշտիկների առաջացման։

 

Անծանոթ մարդկանց հետ ճամփորդելը միշտ չէ, որ անվտանգ է. ո՞վ գիտի, թե մեր կողքի նստարանին կամ դիմացի շարքում նստած անձը ինչ հիվանդություն ունի։ Իրականում ինքնաթիռը լի է բազմաթիվ վարակիչ բակտերիաներով, այդ թվում՝ աղիքային ցուպիկով ու MRSA տեսակի հիվանդության բակտերիաներով։

2014 թվականին արված հետազոտության համաձայն՝ MRSA հիվանդության վարակիչ բակտերիան ինքնաթիռի մեջ ապրում է մինչև 168 ժամ, իսկ աղիքային ցուպիկինը՝ մինչև 98 ժամ։ Սա իրականում շատ լուրջ խնդիր է, քանզի նույն ինքնաթիռը օրական հարյուրավոր մարդկանց է տեղափոխում, այդ պատճառով էլ պետք է միշտ զգույշ լինել, քանի որ ընդամենը նստատեղի բռնակին դիպչելով էլ կարող եք վարակվեք։ 

Ինքնաթիռով թռչելը ևս մի առավելություն ունի. այն մեզ թույլ է տալիս ճամփորդել ժամանակի մեջ։ Բայց պետք չէ շատ ուրախանալ, քանի որ ընդամենը մի փոքր կարող ենք ճամփորդել։

Էյնշտեյնը հայտնաբերել է, որ երբ առարկան շարժվում է, սկսում է համապատասխանաբար նվազեցնել ժամանակի արագությունը։ Օրինակ, եթե տիեզերանավը շարժվում է լույսի արագությամբ, ապա դրանում գտնվող տիեզերագնացի կյանքը ավելի դանդաղ է ընթանում, քան մյուսներինը։ Իսկ երբ նա վերադառնա Երկիր, ապա ավելի քիչ ծերացած կլինի, քան իր հասակի այլ մարդիկ։ Այդպես կարելի է ասել, որ նա որոշ չափով տեղափոխվել է ապագա։

Image result for obama getting out of plane

Այս երևույթն ունի մի մեծ դրական կողմ. այն գործում է նաև համեմատաբար դանդաղ արագության դեպքում։ 6 ժամ տևողությամբ թռիչքի ընթացքում ուղևորը ծերանում է մեկ միլիոներորդ վայրկյան քիչ, քան մյուսները։ Այսպիսով՝ թռիչքից հետո կարող եք հպարտորեն ասել, որ դուք մեկ միլիոներորդ վայրկյանով առաջ եք անցել բոլորից և գտնվում եք ապագայում։

Սա տեսական եզրակացություն չէ, քանի որ դեռ 1971 թվականին գիտնականները փորձի շնորհիվ հաստատեցին ենթադրությունները։ Նրանք ինքնաթիռի մեջ տեղադրեցին սուպեր ճգրիտ միջուկային ժամացույց և ուղարկեցին շուրջերկրյա ճամփորդության։ Արդյունքում պարզվեց, որ ինքնաթիռի միջի և Երկրի վրա գտնվող ժամացույցների միջև կա ժամային շատ փոքր տարբերություն։

Այսպիսով՝ մյուս անգամ ինքնաթիռից դուրս գալիս կարող եք բոլորին ներկայանալ որպես անցյալից դեպի ապագա եկած մարդ։

Եվրո-2026․ Հայաստանի հավաքականի մեկնարկային կազմը Խորվաթիայի դեմ Գագիկ Ծառուկյանի նոր նախաձեռնությունը մեծ ոգևորություն է առաջացրել երիտասարդների շրջանում Թեհրանում կազմակերպվել են ապաստարաններ մոտ 2,5 մլն մարդու համար Քաղաքացին հունվարին աշխատանքից ազատվում է, բայց պարտավոր է 10,800 դրամները յուրաքանչյուր ամիս վճարել․ սա աննորմալություն է ուղղակի․ Նաիրի Սարգսյան«Եվրոպան չի գա մեզ փրկելու». Արման Ղուկասյանը՝ իրական քաղաքականության մասին (տեսանյութ) ՔՊ-ականները խուճապի մեջ են Սամվել Կարապետյանի տնտեսական ծրագրի պատճառով․ Անդրանիկ ԳևորգյանԽոշոր հրդեհ՝ Երևանում Իրանական քաղաքում պայթյունի հետևանքով վիրավորվել է 14 մարդ, մեկը՝ մահացել Մուշեղ և Վահան Սրբազաններին նույնպես արգելել են լքել ՀՀ տարածքը Մոսկվայում ձերբակալել են միջուկային հարվածներից պաշտպանության բունկերներ ստեղծողին Անգլերենի միասնական քննություններն անցել են խայտառակ պայմաններում. թեստերը եղել են թերի. ահազանգ Ինչ է առաջարկում «Դասավանդի՛ր հանուն Հայաստանի» ծրագիրը երիտասարդներին Հանրապետության բազմաթիվ շրջաններում ձյուն է գալիս Ուժերի հավասարակշռությունը փոխվում է. Իլոն Մասկ Առանց ուժի իրավունքը դատարկ բառ է․ Արմեն ՄանվելյանՇղթայական ավտովթար Երեւան–Սեւան ճանապարհին «ռեԱրմենիա» նորաստեղծ ակադեմիան ներգրավել է 10 մլն ԱՄՆ դոլար ընդհանուր գնահատմամբ ներդրում և սկսում է AI կրթության ու տեխնոլոգիաների արտահանումըՓաշինյանն ասում է ընտրեք ինձ, որ խաղաղությունը երաշխավորված լինի․ Մենուա Սողոմոնյան2005 թվականից գործող Տաշիրի կարի ֆաբրիկան այսօր Լոռու մարզի խոշոր գործատուներից մեկն էԱշխատելու համար մարդկանց արտերկիր մեկնելը լուծում չէ․ «Մեր ձևով»Սուրենն ու Ալենը Աղդամի հարցում 100 տոկոսով ճիշտ էին. Աղդամը հաստատ իրենց հայրենիքն է․ Զաքարյան Սա խաղաղության ու պատերազմի ընտրություն չէ, սա հանձնվելու կամ դիմադրելու հարց է․ Ավետիք ՉալաբյանԱննայի հայրը՝ Արա Մկրտչյանը, արդարացվեց․ թեմային անդրադառնալն այլևս ձեռնտու չէ․ Տիգրան ԱբրահամյանԱրցախը ոչնչացվել է, հերթը Սյունիքինն է․ էթնիկ զտումից՝ հայերի արտամղում. Սուրեն Սուրենյանց (տեսանյութ) Իրանի իշխանությունները պետք են վերանայեն իրենց վարքագիծը, որպեսզի արտաքին ուժերին միջամտելու առիթ չտան. Փեզեշքիան Այսօր դուք Եկեղեցու պառակտման գործին եք միացել, մինչդեռ վերջին մեկ տարվա ընթացքում Ադրբեջանը իրականացրել է տասնյակից ավելի զորավարժություններ. Աննա ՂուկասյանՍպասվում են տեղումներ՝ ձյան և ձնախառն անձրևի տեսքով․ օդի ջերմաստիճանը կբարձրանա Որպես անհետ կորած որոնվող 16-ամյա Լաուրա Խնկիկյանը հայտնաբերվել է Հրազդանում 4 մեքենա է բախվել Անարդար պայմաններ տելեկոմների համար. վճարահաշվարկային ընկերությունները մինչև 400% ավելի բարձր միջնորդավճար են պահանջում Ինչո՞ւ չի կարելի հագուստը չորացնել ռադիատորի վրաՏղամարդը խանդի հողի վրա դանակահարել է մրցակցին և սպանել նրանՌուսաստանի հետ համագործակցության շրջանակներում Հայաստանը և՛ ՌԴ-ից, և՛ ՀԱՊԿ-ից էժան գներով կամ էլ անվճար զենք ենք ձեռք բերել Կլոր սեղան «Ավանդական արժեքները Հայաստանում․ սպառնալիքներ և մարտահրավերներ»Ապահովագրությամբ փոխհատուցվող գումարը լիարժեք բուժմանը չի բավականացնելու․Մենուա ՍողոմոնյանՀայաստանը լրացուցիչ աջակցություն է խնդրում ԵՄ-ից ՔՊ դիսկոտեկի մասնակիցների ցանկը հատուկ բծախնդրությամբ է ընդունվել 0 տոկոս հարկ` փոքր բիզնեսի համար. Ռուբեն Մխիթարյան Առանց ուժի իրավունքը դատարկ բառ է․ Արմեն ՄանվելյանՆոր դավադրություն եկեղեցու և բանակի դեմ Ինչպիսի՞ եղանակ է սպասվում հանրապետությունումԱդրբեջանի հռետորաբանությունն ու գործողությունները հակասում են խաղաղության օրակարգին․ Արեգ ՍավգուլյանԿորուստները ժամանակավոր են, պետք է համախմբվենք․ Գագիկ ՀովհաննիսյանՍամվել Կարապետյանի գլխավորած ուժը իրազեկման արշավ է սկսում Երկու հայ է մնացել Ստեփանակերտում. նրանցից մեկն անհետացել է Ուժեղ Հայաստան լինելու է Սամվել Կարապետյանի հետ. Մարիաննա ՂահրամանյանԱրշակ Կարապետյան. Հայաստանը տոտալիտար դիկտատուրայի է վերածվել Իրո՞ք չեք հասկանում, որ սա Ադրբեջանական գերիշխանության հաստատում է ՀՀ-ի վրա․ Գուրգեն ՎարդանյանԼեգենդար «ցատկոտողը». ի՞նչ էր իրականում իրենից ներկայացնում «Պազիկը». «Փաստ»Քրեական գործեր Եկեղեցու դեմ և քաղբանտարկյալներ. ինչ է կատարվում Հայաստանում. Էդմոն Մարուքյան