Երևան, 24.Հունիս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Ահա թե ինչպես են մարդիկ ծերանում տիեզերքում

ՖՈՏՈ

Տիեզերագնացները ավելի ուշ են ծերանում։ Շնորհիվ ժամանակի դանդաղում կոչվող ֆիզիկական էֆֆեկտի՝ Միջազգային տիեզերական կայանում վեց ամիս եղողները (ՄՏԿ) վերադառնում են ավելի երիտասարդ տեսքով, քան իրենց հասակակիցներն են։

Գիտնականների հաշվարկներով՝ տարիքային օգուտը, որը մարդը ստանում է Երկիր մոլորակից դուրս գտնվելու դեպքում, հավասար է ընդամենը 0,007 վայրկյանի։

Սակայն ոչ ոք չգիտի՝ հնարավոր է տիեզերքում անմահության ձգտել, թե ոչ։ Դրա համար նախևառաջ ուսումնասիրել է պետք հենց ծերացման գործընթացը, ավելի կոնկրետ՝ տարիքային փոփոխությունները, որոնց ենթարկվում է մարդը Երկրի վրա։

Որոշակի տարիքից սկսած օրգանական մի շարք համակարգեր կորցնում են իրենց նախկին կենսունակությունը։ Ինչպես հայտնի է՝ ժամանակի հետ ոսկորներն ավելի փխրուն են դառնում, արյան անոթների աշխատանքը վատթարանում է, մկաններն աստիճանաբար հյուծվում են, նվազում է շարժունակությունը, մարսողական համակարգը սկսում է թերի գործել, միզապարկը սկսում է վախեցնել իր «անկանխատեսելիությամբ», ատամները կորցնում են իրենց նախկին ամրությունը, վատանում է տեսողությունը, մաշկը կորցնում է առաձգականությունը և այլն։

Իսկ ահա տիեզերքում ծերացման բոլոր նախանշաններն ունեն իրենց առանձնահատկությունները։ Եթե սովորական մարդկանց այդ նախանշանները զգալու համար պետք են տասնամյակներ, ապա տիեզերքում գտնվողները դրանց մի մասը ստանում է հենց այնտեղ, սակայն Երկիր վերադառնալուց հետո այդ նշաններից շատերը անմիջապես կորում են։

Այս ինտենսիվ փոփոխությունները պայմանավորված են տիեզերագնացների գտնվելու վայրում գրավիտացիայի բացակայությամբ։ Մարդու օրգանիզմի համար ձգողականության ուժը մեծ կարևորություն ունի։ Օրինակ վերցնենք մկանները․ տարեց մարդկանց մոտ դրանք կորցնում են իրենց շարժունակությունն ու ճկունությունը, առանձին հյուսվածքները հյուծվում են, մկանների ծավալը զգալիորեն նվազում է։ Տիեզերքում մարդու մկանային համակարգը հենց այս նույն եղանակով է գործում, որովհետև դրանք գրեթե չեն օգտագործվում։ ՀԵնց այդ պատճառով է, որ օրբիտալային կայաններում կան հատուկ մարզասարքեր, որոնք նախատեսված են հարթելու այս խնդիրը՝ տիեզերագնացների՝ երկար ժամանակ անշարժ մնալու դեպքում։

Անալոգային գործընթանցներ են կատարվում նաև ոսկորներում։ Տարիքի մեծանալու հետ մարդու ոսկրային զանգվածը սկսում է նվազել՝ տարեկան մոտ 1-2%-ով։ Սակայն տիեզերքում դա ավելի արագ է ընթանում՝ ամսեկան 1-2%-ով։ Քանի որ տիեզերագնացի կմախքը դադարում է մարմինը պահելու համար ուժ գործադրել, ոսկրային նոր հյուսվածքները նախկին չափով չեն արտադրվում, հետևաբար, դրա հետ մեկտեղ հին հյուսվածքները սկսում են ավելի արագ կլանվել։ Բարեբախտաբար, Երկիր վերադառնալուց որոշ ժամանակ անց այդ փոփոխությունները դադարում են և ոսկրային համակարգը կարգավորվում է։

Այսպես, չնայելով կյանքի 0,007 վայրկյանի խնայողությանը, աստղագնացները շարունակում են իրենց մաշկի վրա զգալ ծերացումը։ Այս երևույթը ուսումնասիրվում է շատ մասնագետների կողմից, որոնք ամեն հնարավոր բան անում են տիեզերքում մարդկանց օրգանիզմի վրա տհաճ ազդեցությունները նվազեցնելու համար։

Ես վերադարձա․ Ռոնալդուն՝ Ուզբեկստանի դեմ խաղում իր դուբլի մասին ՄԱԿ-ում Հայաստանը ներկայացրել է խաղաղաշինության և կանխարգելման ոլորտում իր նախաձեռնությունները Թեհրանը չի վստահում Վաշինգտոնին․ Մասուդ Փեզեշքիան Հայաստանում ձևավորվում են միջազգային չափանիշներին համապատասխան միգրացիոն կենտրոններ․ ՆԳՆ Կմատուցվի Սուրբ Պատարագ՝ Մայր Աթոռից բերված մասունքարանով Հունիսի 24-ին, 25-ին, 26-ին և 29-ին գազ չի լինելու ԱՄՆ-ը ծրագրում է գրեթե կրկնապատկել գրին քարտի միջոցով քաղաքացիություն ստանալու գործընթացի արժեքը Հունիսի 24-ին, 25-ին և 26-ին լույս չի լինելու Վեց պակիստանյան կործանիչներ ուղեկցել են Իրանի նախագահի ինքնաթիռը ՆԱՏՕ-ն և ԵՄ-ն հրապարակել են համագործակցության նոր զեկույց Զելենսկին չի մեկնի Լեհաստան՝ Ուկրաինայի վերականգնման հարցերով համաժողովին Իրանը սահմանափակ թվով նավեր կթույլատրի Հորմուզի նեղուցով անցնել Վանաձոր-Ալավերդի ավտոճանապարհին ազնվացեղ եղջերուն գրավել էր անցորդներին Երևանում բախվել են 3 մեքենա. կան վիրավորներ Մոտ 2,5 միլիարդ դոլարի վնաս են կրելու գյուղմթերք արտադրողները․ Հրայր ԿամենդատյանՀրապարակված են ընտրության մասնակիցների ստորագրված ցուցակները․ ստուգեք Ձեր հասցեները․ Գոհար ՄելոյանՌոնալդուն՝ 6 աշխարհի առաջնություններում գոլ խփած առաջին ֆուտբոլիստ (տեսանյութ) Հայտնի է Հայաստանի Մ-19 ԵԱ հավաքականի հանդիպումների ժամանակացույցը Օդի ջերմաստիճանը կնվազի․ եղանակն՝ առաջիկա օրերին Երևանում մեքենաներ են բախվել․ վիրավորներ կան Ուղևորի մեքենան վնասել են «Զվարթնոց»-ի վճարովի կայանատեղիում․ օդանավակայանը խուսափում է պատասխանատվությունից Ռուսաստանի և ՆԱՏՕ-ի միջև ուղիղ ռազմական բախման վտանգն աճում է․ դիվանագետ Վրաստանում երկրաշարժ է տեղի ունեցել Շախմատի պատանեկան ԱԱ. Վաչե Հովակիմյանը լավագույն եռյակում է 7 խաղափուլից հետո ԵԱՏՄ-ում հուլիսի 1-ից ուժի մեջ կմտնեն էլեկտրոնային առևտրի նոր կանոնները Ռուսական հացահատիկի հերթական խմբաքանակը Հայաստան է ուղարկվել Ադրբեջանի տարածքով Հայաստանը Բրյուսելում ստորագրել է ՀՀ սահմանային անցակետերի ուսումնասիրության վերաբերյալ փաստաթղթեր Վանաձոր-Սպիտակ ճանապարհին մեքենաներ են բախվել․ վիրավորներ կան Ջուր հավաքեք. ջուր չի լինելու Grundfos Tech Day․ Երևանում ներկայացվեց ջրամատակարարման «ոսկե ստանդարտը» (տեսանյութ) Վրաերթ՝ Երևանում․ 23-ամյա վարորդը «Mercedes»-ով վրաերթի է ենթարկել փողոցը թույլատրելի հատվածով հատող 2 հետիոտների․ վերջինները տեղափոխվել են հիվանդանոց Լիտվայի կառավարությունը հրաժարական է տվել Պուտինը հայտարարել է՝ Արևմուտքը մեծ ծավալներով ԱԹՍ-ներ է մատակարարում Ուկրաինային Արտակարգ դեպք՝ Արմավիրի մարզում․ Դալարիկ գյուղում բախվել են բեռնատար գնացքն ու դիզվառելիք տեղափոխող «ԿամԱԶ»-ը․ վերջինը կոտրել է բետոնե սյունն ու կողաշրջվել․ կա վիրավոր Իմ հոդվածը՝ հրապարակված գերմանական հեղինակավոր Berliner Zeitung պարբերականում․ Արթուր Միքայելյան«Ուժեղ Հայաստանը» պատրաստվում է վիճարկել ընտրությունների արդյունքները Սահմանադրական դատարանումՔննարկվել են Հայաստանի ու Իրանի սահմանային թողունակության աճին միտված հարցեր Զավեշտ է ու ողբերգություն. հիմա էլ ուրիշ բանի համար են երդվում. Արթուր ԶաքարյանԻրանի ամբողջ տարածքում վերականգնվել է օդային երթևեկությունը «Ford»-ը Մյասնիկյան պողոտայում բախվել է ծառին․ կան վիրավորներ Անցած 1 օրում գրանցվել է 10 ավտովթար․ 1 մարդ զոհվել է, 25-ը՝ վիրավորվել Պատերազմը, միևնույն է՛ մի օր լինելու է, որովհետև կզած երկրին մզում են մինչև վերջ. Արշակ ԿարապետյանՀրապարակվել է պատգամավորական երդման նոր տեքստը Մբապե. Մեսին միշտ է գոլ խփում, ես դրա վրա չեմ կենտրոնանում Վերականգնվում է Երևան-Սևան ճանապարհի վրա կայծակի հարվածից վնասված կամուրջը (տեսանյութ) Մինչ ձեզ կերակրում են «խաղաղության» վարդագույն պատրանքներով, ԱՄՆ Կոնգրեսում Ադրբեջանը հակահայ համաժողով է կազմակերպում․ Մարիաննա ՂահրամանյանՀայաստանը կներկայացնի կլիմայական օրակարգը Լոնդոնում անցկացվող միջազգային համաժողովում Մեր ազգին հաղթել չի լինի, եթե ազգը լինի միաբան. Համահայկական ՃակատՈստիկանները հայտնաբերել են անհետ կորած տղամարդու մարմինը Զավեշտ է ու ողբերգություն. Հիմա էլ ուրիշ բանի համար են երդվում. Արտակ Զաքարյան