Երևան, 08.Նոյեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ

Քսան տարվա ընթացքում Հայաստանում կրկնակի ավելացել են կարճատեսութան դեպքերը

ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ

 Քաղաքակրթական և տեխնոլոգիական զարգացման արդյունքում չափազանց շատացել է մարդկանց շփումը համակարգիչների, բջջային հեռախոսների հետ, ինչն էլ նպաստում է տեսողության վատթարացմանը: Վերջին 20 տարվա ընթացքում Հայաստանում կրկնակի ավելացել են կարճատեսութան դեպքերը: Այս մասին Տեսողության և կուրության դեմ պայքարի համաշխարհային օրվան նվիրված ասուլիսին հայտնեց Վլ. Ավագյանի անվան ԲԿ-ի աչքի էքսիմեր լազերայինվիրաբուժության բաժանմունքի վարիչ, ակնաբույժ Լուսինե Բեկիրսկա-Թամազյանը:

Մասնագետի կարծքիով` տեսողության վրա բացասաբար են ազդում նաև էկոլոգիական խնդիրները` վիտամիններով ոչ հարուստ սնունդը, սթրես հարուցող օրակարգը և վերջապես տարիքը: Անվերադարձ կուրության կարող են հանգեցնել բնածին հիվանդությունները, շաքարային հիվանդության դեպքում աչքի ցանցաթաղանթի անոթային ախտահարումները, հիպերտոնիան, գլաուկոման: Այնինչ, ժամանակին բուժվելու դեպքում տեսողությունը հնարավոր է վերականգնել ծերունական կատարակտի և  կերատոկոնուսի (եղջերաթաղանթի դեգեներատիվ հիվանդությունը, որը հանգեցնում է դրա բարակեցման և արտափքման), կա րճատեսության, հեռատեսության և աստիգմատիզմի (աչքի օպտիկական արատ) դեպքում:  «Կատարակտ հիվանդության ժամանակ 20-30 տոկոս տեսողության դեպքում հնարավոր է լինում վերականգնել տեսողությունը. վիրահատական միջամտությամբ հեռացվում է պղտորված ոսպնյակ և տեղադրվում է արհեստական ոսպնյակ: Գնալով երիտասարդանում է կարճատեսությունը, որը նախկինում համարվում էր անբուժելի հիվանդություն: Սակայն արդեն 15 տարի է Հայաստանում վիրահատության միջոցով հնարավոր է գրեթե 100 տոկոսով վերականգնել տեսողությունը` յուրաքանչյուր անձի համար կախված իր չափորոշիչներից&r aquo;,- ասաց Բեկիրսկա-Թամազյանը:

Ժամանակին կանխարգելելու դեպքում տեսողությունը կարելի է վերականգնել կերատոկոնուս հիվանդության ժամանակ, որը նույնպես նախկինում համարվում էր անբուժելի: Ակնաբույժի խոսքով` այս հիվանդությունը հանդիպում է հին ազգերի մոտ` հայեր, հրեաներ, արաբներ` մուտացիայի ենթարկված գենի փոխանցման միջոցով: Պարտադիր չէ, որ հիվանդությունը փոխանցվի ծնողի կողմից, այն փոխանցվել կարող է նաև երկրորդ կարգի ազգականներից: Եթե կա նախատրամադրվածություն, կերատոկոնուսը կարող է պրովոկացվել համակարգչի դիմաց անթարթ աշխատելու, աչքի մակերեսը չորանալու, օդորակիչների առ կայության, հղիության, հասունացման շրջանի, այսինքն հորմոնալ տատանումների արդյունքում: «Եթե նախկինում պետք էր սպասել կերատոպլաստիկայի փոխպատվաստում,, հիմա արդեն 7-րդ տարին է մեր կոնտորնը կատարում է քրոսլինկինգ վիրահատությունը, որը կանխում է տեսողությանը վատթարացումը: 80 տոկոս դեպքերում ունենում ենք տեսողության լավացում,  հատուկ կոնտակտային ոսպնյակներ կրելու հնարավորություն և ակնոցների թվի նվազեցում»,- բացատրեց մասնագետը:

 Տեսողության պահպանման համար նա խորհուրդ տվեց կատարել աչքի վարժություններ, օգտագործել արհեստական արցունքներ` օրական կաթեցնելով 5-6 անգամ: Մյուս կողմից` մասնագետն այնքան էլ չի տեսնում պաշտպանիչ թաղանթով ակնոցների օգտակարությունը տեսողության պաշտպանման համար:

 Տեսողության և կուրության դեմ պայքարի համաշխարհային օրը նշվում է 1989 թվականից: Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության տվյալներով` աշխարհում շուրջ 285 մլն մարդ թույլ տեսողություն ունի, նրանցից 39 մլնը կույրեր են, նրանցից 19 մլնը` երեխաներ: Տեսողության խանգարումներ ունեցող մարդկանց 90 տոկոսը բնակվում է ոչ զարգացած երկրներում։ Կուրության հանգեցնող հիվանդաթյունների 80 տոկոս դեպքերում դրանք կանխարգելելի են:

 

Իրանի ԻՀՊԿ-ն արձագանքել է ԱՄՆ-ի «Երկաթե դարպասներ» օպերատիվ խմբի ստեղծմանը Բերդ համայնքի Արծվաբերդ բնակավայրում գործարկվելու է էլեկտրաշչակ Կարևոր է, որ ընդդիմադիր ուժերը կարողանան լուծման տարբերակներ ներկայացնել՝ ապագային միտված. որովհետև նույն «Քանդենք պետությունը» հանրության մի հատվածին համոզել է, որ չկա այլ լուծում, քան Ադրբեջանի պահանջների կատարումը. ադրբեջանագետ Հյուսիսային ավտոկայանի մոտ վերգետնյա հետիոտնային անցում է կառուցվում Օկուպացված Շուշիում մեկնարկել է Ալիև–Էրդողան հանդիպումը Դարպասապահը ցանկանում է ավարտել կարիերան Ռանոսի թիմակցի մահվшն հանգեցրած բախnւմից հետո. Marca Դարպասապահը ցանկանում է ավարտել կարիերան Ռանոսի թիմակցի մահվшն հանգեցրած բախnւմից հետո. Marca Հորմուզի նեղուցում երկու լցանավի վրա ական է պшյթել. ԻՀՊԿ Զելենսկու գրասենյակի ղեկավարը տուգանք կվճարի ռուսերեն խոսելու համար Բողոքի ցույցեր` Ալբանիայիում. վարչապետի նստավայրի մոտ բախnւմ է տեղի ունեցել «Ոչ ոքի հրավիրատոմս չի ուղարկվել, բոլորը կարող են միանալ սահմանադրության պաշտպանությանը». Շուշանյան«Եկեղեցասեր» ՔՊ-ականներին. եթե հավատքը չի համապատասխանում ձեր պատկերացումներին, փոխե՛ք այն. Հրայր ԿամենդատյանՀայաստանի ռազմավարական ապագան կքննարկվի Բրատիսլավայում կայանալիք միջազգային համաժողովում Ճապոնիայի կենտրոնական հատվածում ուժեղ երկրաշարժ է տեղի ունեցել. կան տուժածներ Արարատը դուրս մնաց պետական փաստաթղթերից. իրական նպատակըԹրամփն ավելի լավ է հասկանում ուկրաինական հակամարտությունը, քան եվրոպացի առաջնորդները․ Մեծ Բրիտանիայի նախկին դեսպան Պուտինը կմասնակցի Մոսկվայում կայանալիք ՀԱՊԿ գագաթնաժողովին Թուրքիայում յոթ մարդ է զոհվել բեռնատարի և միկրոավտոբուսի բախման հետևանքով The Telegraph. Մակրոնի համար գաղտնի բունկեր են պատրաստել Ելիսեյան պալատի գրոհի դեպքում Տոկաևը նույնպես շնորհավորել է Ալիևին՝ Արցախի օկուպացիայի առթիվ Վթարային ջրանջատում Երևանի Ավան վարչական շրջանում Կրակովի կենտրոնում հրաձգություն իրականացրած տղամարդու տանը երեք դի է հայտնաբերվել․ ենթադրաբար՝ նրա ընտանիքի անդամներինը Գորայք-Զանգեր հատվածում ձյան պատճառով բեռնատարը չի կարողացել երթևեկել. Փրկարարներն արգելափակումից դուրս են բերել տրանսպորտային միջոցներն ու օգնություն ցույց տվել քաղաքացիներին Կոտայքում «Hongqi»-ն Նոր Հաճընի կամրջի հարևանությամբ բшխվել է էլեկտրասյանը COVID-19-ի նոր շտամի ախտանշանները կարող են նման լինել գրիպի. ԱՀԿ Վարազդատ Լալայանը պոկում վարժությունում նվաճեց փոքր արծաթե մեդալ. ԱԱ Թուրքիայի ԱԳՆ-ն շնորհավորել է Ադրբեջանին «Հաղթանակի օրվա» կապակցությամբ Ողբերգական վթար Կոտայքի մարզում. 23-ամյա աղջիկը տեղում մահացել է Արեգակի վրա երեք հզոր բռնկում է տեղի ունեցել Ճապոնիայում տեղի ունեցած երկրաշարժի հետևանքով ավելի քան 20 մարդ է տուժել Հայաստան կժամանեն Սևծովյան տնտեսական համագործակցության խորհրդարանական վեհաժողովի պատվիրակությունները Իրանի ԻՀՊԿ-ն հայտարարել է Հորմուզի նեղուցում երկու լցանավի՝ ականների վրա պայթելու մասին Հրազդանի կիրճում ժայռից մեծ քար է պոկվել և ընկել ճանապարհի վրա Արաքսի սահմանապահ գոտիներում բացահայտվել են ինքնաշեն 4 nրսածուղակ. ԲԸՏՄ Տարադրամի փոխարժեքները նոյեմբերի 8-ին Հանրապետության մեծ մասում սպասվում է ձյուն Լույս չի լինելու Ալեն Սիմոնյանի մեղադրանքները ՌԴ-ի հասցեին խեղաթյուրում են ճշմարտությունը. Զախարովա Ծանրամարտի ԱԱ. մրցումային վերջին օրը Հայաստանն ունի մեկ ներկայացուցիչ Վանաձորում «Mercedes GLE»-ը վրաերթի է ենթարկել 54-ամյա հետիոտնին․ վերջինը տեղում մաhացել է ՀՊԼ. Նոան տանը հաղթեց Շիրակին՝ գլխավորելով մրցաշարային աղյուսակըԶախարովան հակադարձել է Ալեն Սիմոնյանին՝ հիշեցնելով 2020թ. նոյեմբերի 9-ի հայտարարությունը և ՊրահանԽոշոր անջատումներ․ հարյուրավոր հասցեներում լույս չի լինի՝ նոյեմբերի 9-ին, 10-ին, 11-ին, 12-ին, 13-ինԱյսօրվանից կգործի Սոֆիա-Երևան-Սոֆիա ուղիղ չվերթՀամալսարանի ռեկտորը ստում է. սուտ համար առաջին․ Մենուա ՍողոմոնյանՁյուն, բուք, ջերմաստիճանը կնվազի 11 աստիճանով․ եղանակը՝ նոյեմբերի 8-ից 12-ինՖուտզալի ԱԱ 2028. Հայաստանի հավաքականը գերկամային ոչ-ոքի կորզեց Շվեդիայի ընտրանուցՀայաստանն ու Բուլղարիան քննարկել են առևտրատնտեսական և տեխնոլոգիական ոլորտներում կապերի խորացումըՓարիզում բողոքի ցույցերի ժամանակ անվտանգության ուժերի գործողությունների հետևանքով տուժածներ կանՄիակ ձևը զիջումները կանգնեցնելու` ցույց տալ, որ էլ զիջելու տեղ չկա. Նարեկ Կարապետյան