Երևան, 14.Սեպտեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Հայաստանյան ստոմատոլոգիան համաքայլ է եվրոպականին. օրթոդոնտի կարծիք

ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ
«Դենտեքս Արմենիա» կլինիկայի բժիշկ–օրթոդոնտ Անի Մամյանը, ով թեկնածուական գիտական աշխատանք կատարելու ժամանակ որպես հետազոտության թեմա էր ընտրել Լեռնային Ղարաբաղում ատամնածնոտային անոմալիաների տարածվածությունն ու դրա կանխարգելման ուղիները, և այնուհետև 3,5 տարի աշխատել Ստեփանակերտի «Դենտեքս»–ում, Past.am-ի հետ զրույցում նշեց, որ ղարաբաղյան և հայաստանյան ատամնաբուժության ոլորտում առկա միակ մեծ տարբերությունը Արցախում մասնագետների պակասն է: Ասում է, որ աշխատում են այնպես անել, որ Արցախը ոչնչով չզիջի հայաստանյան որակին և աշխատանքին, սակայն մասնագետների խնդիր կա այնտեղ: Բանն այն է, որ գալիս են Երևանում սովորում և երբեմն չեն վերադառնում ծննդավայր:
 
Հարցին, թե հայաստանյան օրթոդոնտիան այսօր ի՞նչ խնդիրների հետ է բախվում, բժիշկը պատասխանում է, որ խնդիրներն այնքան էլ շատ չեն:
 
«Հայաստանում օրթոդոնտիան գտնվում է բավական բարձր մակարդակի վրա, քանի որ Երևանի պետական բժշկական համալսարանի օրթոդոնտիայի ամբիոնը գրագետ ու գործին գիտակ մասնագետներ է պատրաստում: Եվ բարեբախտաբար հնարավորություն ունենք Հայաստանի պայմաններում եվրոպական ու ամերիկյան ստանդարտներին համապատասխան կրթություն ստանալ և համապատասխան բուժման որակ ապահովել:
Օրթոդոնտիան բավականին տարածված խնդիր է ամբողջ աշխարհում, ոչ միայն Հայաստանում: Աշխարհի բնակչության գրեթե 70%–ը ատամնաշարի ուղղման կարիք ունի»,– նշեց Անին:
 
Որպես հայաստանյան ստոմատոլոգիայի առավելություն մատնանշում է այստեղ առկա ցածր գները: Բացի այդ, Հայաստանում մեծ առաջընթաց ունի դենտալ տուրիզմը՝ պայմանավորված հենց մատչելի գներով և նրանով, որ նյութերն ու սարքավորումները համապատասխանում են եվրոպական ու ամերիկյան ստանդարտներին, սակայն ծառայությունների մատուցման արժեքը բավական ցածր է:
 
 
Ըստ օրթոդոնտի՝ իրենց կլինիկայում օրթոդոնտիկ ծառայությունների առավելություններից մեկն այն է, որ «Դենտեքսում» կատեգորիկ կերպով չեն օգտագործում անորակ նյութեր:
 
 
«Մեր նյութերը եվրոպական և ամերիկյան արտադրության են, իսկ արդյունքը բավականին տարբեր է ստացվում այլ որակի նյութերի օգտագործման դեպքում, ինչը հաճախորդների համար շատ կարևոր է: Բացի այդ, նաև ախտահանումն է բավական բարձր մակարդակի վրա:
 
 
Գիտեք, Հայաստանում օրթոդոնտիան երիտասարդ մասնագիտություն է, մեծ պատմություն չունի, սակայն այս կարճ ժամանակահատվածում կարողացել է բավական բարձր մակարդակի հասնել: Միջազգային կոնֆերանսների ժամանակ անգամ գերտերությունները զարմանում են, թե ինչպես կարող է մի փոքրիկ երկիր, որի գոյության մասին շատերը անգամ չգիտեն, ունենալ նման գիտելիքներ այդ ոլորտում, քանի որ օրթոդոնտիան բավական բարդ գիտություն է»,– ասաց նա:
 
 
Որպես հայաստանյան օրթոդոնտիայի զարգացման նպաստող երևույթներից մեկն էլ այն է, որ օր օրի ավելի հասանելի է դառնում այն ամենը, ինչը կիրառվում է աշխարհում: Մեր երկրում ստոմատոլոգիայի զարգացմանն են նպաստում նաև սեմինարները, ինչը բերում է աշխատանքի ավելի գրագետ կատարման:
 
 
«Եթե նախկինում այստեղից–այնտեղից գիտելիքներ հայթայթելով էինք բուժում ապահովում, ապա հիմա գիտական հիմնավորում ունեցող աշխատանք ենք կատարում: Սակայն Հայաստանում մեր ոլորտի միակ բացը, միակ խնդիրը նյութերի արտադրության բացակայությունն է, որը համեմատաբար ավելի դժվարեցնում է բուժման ապահովումը, քանի որ պիտի ներմուծել տվյալ սարքավորումն ու տվյալ նյութը, և դեռ կան որոշ ծառայություններ, որոնք հենց ներմուծման պատճառով բավականին թանկ են»,– հավելեց նա:
 
ՔՐԻՍՏԻՆԱ ՏԵՐ–ՄԱԹԵՎՈՍՅԱՆ
 
 
ԱՄՆ-ում դատարանն անօրինական է ճանաչել արտակարգ իրավիճակների գործակալության աշխատակազմը կիսով չափ կրճատելու Թրամփի ծրագիրը61-ամյա տուրիստին արջը հոշոտել է Վայքի Զոմայի Սուրբ տանող ճանապարհին «ՈւԱԶ 31512»-ը գլխիվայր շրջվել է․ կա 1 զnհ, 1 վիրավnր Իրանը կշարունակի արգելափակել Հորմուզի նեղուցը նաև Օմանի հետ համաձայնագրի կնքումից հետո. ԱԳ նախարար Սերբիայի ընտրանու նախկին կիսապաշտպանը տեղափոխվում է Նոա Վարչապետը շնորհավորական ուղերձ է հղել Հայաստանի հրեական համայնքին Հարձակում իրանական բեռնանավի վրա Քեշմ կղզու մոտ Մյասնիկյան պողոտայում բախվել են «Nissan Sentra»-ն և «Lexus RX350»-ը․ վերջինը բախվել է երկաթե սյանը և կոտրել այն Tour of Armenia-ն Հայաստանում հեծանվային սպորտի զարգացմանը նոր խթան կհաղորդի. վարչապետ Տիգրանաշենը պետք է շենացնել, ոչ թե հանձնել․ լսե՛ք քաղաքացիներինՎրաստանն արգելել է իրանական ավիաընկերությունների թռիչքները՝ ԱՄՆ պատժամիջnցների պատճառով Իրանական լրատվամիջոցը հրապարակել է Իրանի և Օմանի միջև Հորմուզի նեղուցի վերաբերյալ համաձայնության մանրամասները Գլենդեյլում հայ եղբայրները մտել են այրվող ծերանոցի շենքը և փրկել վեց տարեցների ՌԴ ԶՈւ-ն հարվածներ են հասցրել Ուկրաինայի Օդեսայի և Նիկոլաևի մարզերի ենթակայաններին. ՌԴ ՊՆ Հրդեհ Երևանի ուսումնական հաստատություններից մեկի հետնամասում Թրամփը հայտարարել է, որ ամերիկացիներին 5 հազարական դոլար վճարելու համար Կոնգրեսի հավանությունը կարող է չպահանջվել Դիլիջանում աշակերտը դասից փախչելիս լուսամուտից ցատկելու հետևանքով տեղափոխվել է հիվանդանոցԱնհայտ անձը փորձել է ներխուժել Քամալա Հարիսի Մալիբուում գտնվող տունը Իրանի և Թուրքիայի ԱԳ նախարարները քննարկել են տարածաշրջանում հետագա էսկալացիան կանխելու ուղղությամբ գործադրվող ջանքերը ՌԴ-ն ինտենսիվորեն հարվածում է Օդեսային «Ինտեր Մայամի»-ն բաց թողեց հաղթանակը. Մեսսին խփել է իր կարիերայի 928-րդ գոլը Հայաստանը գրավելու հիմքեր են ստեղծում․ հայոց պատմությունը կեղծում են, իսկ մենք ինչո՞ւ ենք լռում․ Էդմոն Մարուքյան Այսօր մինչև ժամը 23։00-ն արգելված է տրանսպորտային միջոցների կանգառն ու կայանումը Երևանի կենտրոնի մեծ մասում Փաշինյանը բերեց պատերազմ ու զիջումներ, «Ուժեղ Հայաստանը» կբերի խաղաղություն՝ առանց զիջումներիՀայաստանի և Իրանի մաքսային ծառայությունների ղեկավարները «կանաչ միջանցքի» հուշագիր են ստորագրել Ռուսաստանն Ուկրաինայի հարցով եռակողմ բանակցություններ է ակնկալում. Պեսկով Արհեստական ​​բանականությունը կարող է ավելի վտանգավոր լինել, քան միջուկային զենքը. Իլոն Մասկ ԱՊԼ. «Արսենալ»-ը հաղթել է «Սանդերլենդ»-ին ՌԴ ԶՈւ-ն հարվածներ են հասցրել Ուկրաինայի Օդեսայի և Նիկոլաևի մարզերի ենթակայաններին. ՌԴ ՊՆ Վթար. ջուր չի լինելու մինչեւ 18:00-ն Հայտնի է Գյումրիում տեղի ունեցած ողբերգության մասնակիցների ինքնությունը. նրանցից մեկը ծառայում է ՀՀ-ում տեղակայված ՌԴ զորամասում Երևանում այսօր կգործեն երթևեկության կազմակերպման ժամանակավոր սահմանափակումներ Պուտինի և Զելենսկու հանդիպումը Մայամիում G20-ի գագաթնաժողովի ընթացքում անհնար է. Պեսկով Հութիները հայտարարել են Սաուդյան Արաբիայի ռազմական բազային հրթիռներով և անօդաչու սարքերով հարվածելու մասին Օդի ջերմաստիճանը կբարձրանա Ողբերգական ավտովթար՝ Կոտայքի մարզում․ 40-ամյա վարորդը «Toyota»-ով մխրճվել է երկաթե արգելապատնեշների մեջ Տարադրամի փոխարժեքները սեպտեմբերի 13-ին Հայ Առաքելական եկեղեցին այսօր նշում է հինգ տաղավար տոներից վերջինը՝ Խաչվերացը Ուկրաինայում զոհվել է արցախցի Գրիգորի Գալստյանը Սեպտեմբերի 13-ի աստղագուշակը. Ի՞նչ են հուշում աստղերն այսօր «Օդեսա» նավահանգստում խnցվել է Ուկրաինայի ԶՈՒ համար ռшզմական բեռներ փոխադրող նավ. ՌԴ ՊՆ Իրան-Օման համաձայնագիրը չի ենթադրում Հորմուզի նեղուցի բացում Առաջին մուտքի երկրի սխալ նշումը կարող է հանգեցնել մուտքի արգելքի կամ հարկադիր վերադարձի․ Գյումրիում հարեւանները վիճել են ավտոմեքենան կայանելու հարցի շուրջ, որն ավարտվել է հոր ու որդու դանակահարությամբՅՈՒՆԵՍԿՕ․ առաջիկա 30 տարում Միջերկրական ծովում գրեթե հաստատ ավելի քան մեկ մետր բարձրությամբ ալիք կառաջանաՍպասվում է բարձր կարգի հրդեհավտանգ իրավիճակ․ եղանակն՝ առաջիկա օրերինԻրանը յոթ պայման է առաջադրել ԱՄՆ-ին՝ Հորմուզի նեղուցը բացելու համարԱրդեն շուրջ մեկ շաբաթ է՝ մեծ թվով բեռնատարներ չեն կարողանում շարունակել ճանապարհը դեպի ՄոսկվաՊուտինը վստահ է, որ Մերձավոր Արևելքում իրավիճակը կկայունանաՊահանջում եմ, որ պաշտոնական Երևանը միջազգային կառույցներին դիվանագիտական նոտա հղի. Էդմոն Մարուքյան