Երևան, 08.Նոյեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ

Արևմտյան Հայաստանի պատմամշակութային հուշարձանները տեսնելու 3d հարթակ է ստեղծվել. «Փաստ»

ՄՇԱԿՈՒՅԹ

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Երեկ Հայաստանի ազգային պատկերասրահում տեղի ունեցավ «360 GreatArmenia» ծրագրի շնորհանդեսը: Այն իրենից ներկայացնում է հեռախոսային մի հավելված, որը հեռախոսի մեջ ներբեռնելուց հետո և card board ակնոցում հեռախոսը տեղադրելուց հետո, հնարավոր կլինի 3d տարբերակով տեսնել Արևմտյան Հայաստանի բոլոր նահանգները:

Ծրագիրը ստեղծվել է պահպանելու ու հիշելու մեր բոլոր պատմամշակութային վայրերը, ինչպես նաև հայկական մշակութային ժառանգությունը աշխարհին ցուցադրելու յուրօրինակ եղանակ և ամբողջովին նոր որակ ունենալու նպատակով: «360GreatArmenia»–ն հարթակ է, որտեղ նոր ձևաչափով և ժամանակակից ոճով ցուցադրված է 360 վիրտուալ Մեծ Հայաստանը:

Այս նախագծի ստեղծման մեջ կարևորագույն ներդրում են ունեցել «Ucom» ընկերությունը և «360stories» ընկերությունը: Իրենց նկարահանող խումբը ուղևորվել էր Արևմտյան Հայաստան ու 360 աստիճան պատկերի օգնությամբ արձանագրել մայր հայրենիքի կարևորագույն պատմամշակութային և բնության հուշարձանները՝ համոզված լինելով, որ դժվարին, իսկ երբեմն նաև կյանքի համար վտանգավոր պայմաններում հավաքագրված ամբողջ նյութը կարող է անհրաժեշտ լինել գիտական վերլուծությունների, ուսումնասիրությունների, պատմական արխիվների համար:

«360stories» ընկերության համահիմնադիր Վահագն Մոսինյանը պատմում է, որ նկարահանման ընթացքում հանդիպել են բազմաթիվ խնդիրների:

«Մշակութային բոլոր վայրերը նկարահանվել են: 6 հազար կիլոմետր ճանապարհ անցնելով հասել ենք մինչև Կոռիկոս: Այդ ամենը 10 օրում ենք նկարել: Պատկերացրեք, թե ինչ ծավալի աշխատանք է այդպիսի կարճ ժամկետներում կատարվել: Ուղղակի պետք էր շատ արագ այդ ամենը կատարել, որպեսզի հնարավորինս շուտ լքեինք այդ տարածքները: Տեխնիկան, որ օգտագործում էինք աչք ծակող էր, դռոնը շատ մեծ էր: Ուղղակի բախտներս բերել էր, որ այնտեղի զինվորականները չէին նկատել, թեև ամեն գյուղ, քաղաք մտնելիս խուզարկում էին մեզ ու մեր մեքենան»,– պատմեց նա:

Հարցին, թե այցելության նպատակի մասին չէին հարցնում՝ պատասխանեց, որ ասում էին, թե տուրիստ ենք. «Որ ասեինք, չէին թույլատրի: Միայն Անիում է խնդիր եղել դռոնի օգտագործման հետ կապված, բայց, փառք Աստծո, նկարահանումները բարեհաջող ավարտվել են»:

«Յուքոմ» ընկերության տնօրեն Հայկ Եսայանը «Փաստի» հետ զրույցում նշեց, որ Արևմտյան Հայաստանում գտնվող մշակութային կոթողները հայ ազգի համար արժեք են, որ պետք է պահպանել և կարևորն այն է, որ թվային տեսքով մենք դա ունենք:

«Շարունակական ծրագիր կլինի սա: Մեկ տարուց ավել տարված աշխատանքի արդյունք է սա: Եվ մինչև մեր միանալը ևս աշխատանք է տարվել: Այստեղ կարևոր խնդիրը այն է, որ այն ամենը, ինչը մենք բերում ենք Հայաստան նաև թվային տեսքով է պահպանվելու այստեղ: Մինչև մեր՝ ծրագրին միանալը Հայաստանի ամբողջ տարածքի 3d նկարահանումը կատարված է եղել: Այս պահին մենք ամբողջությամբ Թուրքիայի տարածքով կատարել ենք մեր նկարահանումները և 40 և ավելի կոթող նկարահանվել է ամբողջությամբ:

Կարծում եմ, որ բոլորի համար էլ պարզ է, թե որքան դժվար է եղել իրականացնել նկարահանումները, ինչպիսի բարդությունների առաջ են մարդիկ կանգնել, ինչ խնդիրներ են ունեցել մեր «հարևան» երկրում: Բավականին խնդիրներ են ունեցել, թե ինչու են նկարահանում: Նկարահանումների ընթացքին մասնակցել է «Յուքոմի» անձնակազմի ներկայացուցիչը»,– նշեց նա:

Մեր այն հարցին, թե մտահղացումը ո՞ւմ է պատկանում, Եսայանը պատասխանեց, որ էական չէ, թե ում մտահղացումն է, ում նախաձեռնությունը կամ ում գումարներով. «Սա համահայկական պրոյեկտ է և ամեն հայ պետք է ինչ–որ ձևով աջակցի»: Հստակեցմանը, թե ինչպե՞ս է եղել, որ նաև «Յուքոմն» է հայտնվել աջակիցների շարքում, ընկերության տնօրենը պատասխանեց, թե «Յուքոմը» նախևառաջ հայկական ընկերություն է և մշտապես կանգնած է նման խնդիրների կողքին, որոնց այլ ընկերություններ չեն էլ ցանկանում խառնվել:

 

Շարունակությունը` «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում:

ՀՊԼ. Նոան տանը հաղթեց Շիրակին՝ գլխավորելով մրցաշարային աղյուսակըԶախարովան հակադարձել է Ալեն Սիմոնյանին՝ հիշեցնելով 2020թ. նոյեմբերի 9-ի հայտարարությունը և ՊրահանԽոշոր անջատումներ․ հարյուրավոր հասցեներում լույս չի լինի՝ նոյեմբերի 9-ին, 10-ին, 11-ին, 12-ին, 13-ինԱյսօրվանից կգործի Սոֆիա-Երևան-Սոֆիա ուղիղ չվերթՀամալսարանի ռեկտորը ստում է. սուտ համար առաջին․ Մենուա ՍողոմոնյանՁյուն, բուք, ջերմաստիճանը կնվազի 11 աստիճանով․ եղանակը՝ նոյեմբերի 8-ից 12-ինՖուտզալի ԱԱ 2028. Հայաստանի հավաքականը գերկամային ոչ-ոքի կորզեց Շվեդիայի ընտրանուցՀայաստանն ու Բուլղարիան քննարկել են առևտրատնտեսական և տեխնոլոգիական ոլորտներում կապերի խորացումըՓարիզում բողոքի ցույցերի ժամանակ անվտանգության ուժերի գործողությունների հետևանքով տուժածներ կանՄիակ ձևը զիջումները կանգնեցնելու` ցույց տալ, որ էլ զիջելու տեղ չկա. Նարեկ ԿարապետյանԿպաշտպանենք մեր Սահմանադրությունը, և թշնшմին մեզ մեր Սահմանադրությունը գրել չի տա. Նարեկ ԿարապետյանՎաղվանից կսկսվեն իրազեկման ակցիաներ, որ հանրությանը ներկայացնենք «Ալիևի սահմանադրության» վտանգները․ ԿարապետյանՄենք Ալիևին Սահմանադրություն չունենք տալու. Նարեկ ԿարապետյանԿարապետյանը կարողացավ մեկ սեղանի շուրջ նստեցնել այդ ուժերին. Լիլյա ՇուշանյանԵթե փողոցի պայքարով կարիք լինի պաշտպանել մեր Սահմանադրությունը, հուսամ՝ հանրությունն այդ քայլը կանի. ԿարապետյանԾանրամարտի ԱԱ. Էմմա Պողոսյանի և Լիանա Գյուրջյանի արդյունքներըՓաշինյանն իր կործանարար գործով միավորեց ողջ ընդդիմությանը, բոլորիս շնորհավորում եմ. ԶուրաբյանԱլիևի հետ կա՞ն կուլիսային զրույցներ, որ մենք չգիտենք. Նարեկ ԿարապետյանՀութիները հայտարարել են Էր-Ռիադի օդանավակայանի և «Saudi Aramco»-ի օբյեկտների վրա հարձակումների մասինՆարեկ Կարապետյանի հետ հանդիպումից հետո հասարակական-քաղաքական գործիչների ճեպազրույցներըՆարեկ Կարապետյանը հանդիպում է հասարակական գործիչների հետ․ ուղիղ միացումՄոսկվա-Երևան տոմսերը ռեկորդային ցածր գնով․ ի՞նչ արժեն այս պահինԿանխել ալիևյան սահմանադրությունը և պահպանել անկախ Հայաստանը. Նարեկ ԿարապետյանԳերմանիայի ստորգետնյա գազի պաշարները նվազել են 60 տոկոսից ցածրՏավուշի քրեական ոստիկանները հայտնաբերել են ապօրինի պահվող զենք-զինամթերքի թաքստոցը․ երկու տղամարդ ձերբակալվել էԱՄՆ փոխնախագահ Ջեյ Դի Վենսը երկու շաբաթ շարունակ անուղղակի բանակցություններ է վարում Իրանի հետԱրեգակի վրա ձևավորվել է տարվա ամենամեծ պսակային անցքերից մեկըՓարիզում ոստիկանությունը փակել է Կոնկորդի հրապարակը՝ «դեղին բաճկոնների» բողոքի ակցիայի պատճառովՈւկրաինայի հարցով բանակցությունների սեղանի շուրջ եվրոպացիներն անելիք չունեն․ ՌԴ ԱԳՆԴեկտեմբերի 26-ին կընտրեն ՀՖՖ նախագահին և Գործադիր կոմիտեի անդամներինԱդրբեջանի հետ խաղաղություն հաստատելու համար իսկապե՞ս անհրաժեշտ է փոխել Սահմանադրությունը. տեսանյութՀայաստանի իշխանությունները Բաքվի՞ց են հրահանգներ ստանում՝ քաղաքական հետապնդումներն ուժեղացնելու համար. Իրինա ՅոլյանՄիջին միջանցքը Հարավային Կովկասով դեպի Թուրքիա անցնող առանցքային երթուղի է. Ֆիդան Թույլ չենք տա, որ մեր երկիրը դառնա Ադրբեջանի կցորդը. Ավետիք ՉալաբյանԳազայի հատվածում տեղատարափ անձրևների պատճառով փախստականների ճամբարներում խորտակվել է 70,000 վրան Սոցփաթեթի կառուցվածքը պետք է փոխվեր, և արդյունքները կլինեին ավելի գոհացուցիչ. Հրայր ԿամենդատյանՕձուն գյուղի խաչմերուկում բախվել են «Opel Vectra»-ն և «ՎԱԶ 2107»-ը․ 2 վիրավnրներից մեկը հղի կին է, մյուսը՝ անչափահաս Իրանը և Միացյալ Նահանգները շարունակում են բանակցություններ վարել. Թրամփ Ճապոնիայում 5,6 մագնիտուդով երկրաշարժ է տեղի ունեցել Վերջին 48 ժամում 12 երկրի գործընկերների հետ հեռախոսազրույցներում քննարկել ենք տարածաշրջանային զարգացումներն ու ԱՄՆ-ի և սիոնիստական ռեժիմի գործողությունների հետևանքները. Արաղչի ԱՀԿ-ն առաջարկություններ կհրապարակի COVID-19-ի նոր շտամների տարածման պատճառով Որ հասցեներից է կարելի անձնագիր և նույնականացման քարտ ստանալ. մանրամասներ Գերմանիան այլևս չի կարող Ուկրաինային «Patriot» համակարգեր տրամադրել. Պիստորիուս Գեղեցիկ ձմեռ. Գագիկ Սուրենյան (տեսանյութ) Վարդաբլուր գյուղում հայտնաբերել են 39-ամյա տղամարդու մարմինՄեկնարկել է հանրակրթական դպրոցների ուսուցիչների այս տարվա կամավոր ատեստավորումը Վաշինգտոնի կենտրոնում գտնվող գրադարանում դանակահարված տղամարդու դիակ են գտել Եղանակը կտրուկ կցրտի. տեղումներ են սպասվում Մոսկվայում և Մոսկվայի մարզում մերկասառույցի պատճառով եղանակային վտանգի դեղին մակարդակ է հայտարարվել Խոշոր ավտովթար՝ Արագածոտնի մարզում․ 35-ամյա բժիշկը «Tesla»-ով բախվել է երկաթե արգելապատնեշներին