Երևան, 03.Ապրիլ.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Քաղցկեղով հիվանդների թվով Լոռու մարզն առաջին տեղում է. «Փաստ»

ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Նորություն չէ, որ ուրբանիզացված երկրներում քաղցկեղով հիվանդների թիվն ավելի մեծ է լինում համեմատած այլ բնակավայրերի: Սակայն այն լինելով բազմաֆակտորիալ հիվանդություն չի կարելի բացառել, որ դրան կարող է նպաստել նաև հանքարդյունաբերական ձեռնարկությունների «ներկայությունը»:

Բազմաթիվ ուսումնասիրություններ փաստում են, որ քաղցկեղով հիվանդների թվով հանրապետության մարզերից Լոռու մարզն առաջին տեղն է գտնվում: Հայտնի է նաև, որ հանքարդյունաբերական ամենախոշոր ձեռնարկությունները գտնվում են հենց այս մարզում: Եվ որքան էլ հանքեր–հիվանդություն հերքող փաստարկներ բերեն, նույնքան էլ կարելի է հակառակը պնդել:

Լոռու մարզի գլխավոր ուռուցքաբան, Վանաձորի բժշկական կենտրոնի ուռուցքաբանական բաժանմունքի վարիչ Նարինե Քալաշյանը նույնպես չի հերքում, որ մարզը չարորակ գոյացությունների հայտնաբերման թվով առաջինն է: Ամենաշատը կրծքագեղձի չարորակ ուռուցք ունեցողներն են, իսկ գինեկոլոգիական և միզասեռական չարորակ ուռուցքների թիվը մի փոքր ավելի պակաս է:

Մասնագետի խոսքով դա պայմանավորված է նրանով, որ կանայք հետազոտվելու համար ավելի հաճախ են դիմում գինեկոլոգիական բաժանմունքներ: Դա թույլ է տալիս վաղ շրջանում խնդիրը հայտնաբերել և բուժման ընթացքում առավել մեծ հաջողությունների հասնել:

«Բացի այդ, կանանց շրջանում բավականին բարձրացել է զգուշավորությունն այդ հիվանդության հանդեպ, և համեմատաբար ավելի վաղ շրջանում ենք կարողանում հայտնաբերել, քան նախկինում էր: Եվ եթե այն ժամանակ միզասեռական օրգանների քաղցկեղի 3–րդ, 4–րդ փուլ էինք հայտնաբերում, ապա ներկայում հիվանդությունը հայտնաբերում ենք 1–ին կամ նախաքաղցկեղային փուլում»,– ասում է Ն. Քալաշյանը:

Խոսելով մարզերում ապրողների ավանդապաշտական մոտեցումների մասին, նա նշեց, որ այսպես ասած՝ «ամոթի դարաշրջանը» վաղուց անցել է, և մարզը աշխարհից կտրված խուլ բնակավայր չէ, որտեղ ապրողները ոչնչից տեղեկություն չունեն:

Բժշկին ավելի հաճախ չդիմելու պատճառը, մասնագետի կարծիքով, մարզի բնակիչների սոցիալական լարված իրավիճակն ու հայ կանանց՝ սեփական խնդիրներին մատերի արանքով նայելն ու ծնողից մինչև երեխա անսահման նվիրվելն է: Եվ այդ է պատճառը, որ հայ կանանց մոտ ավելի ուշ շրջանում է հայտնաբերվում հիվանդությունը:

Խոսելով մարզի բժշկական հաստատությունների բժշկական սարքավորումներով և լաբորատոր հետազոտական միջոցներով հագեցված լինելու խնդրի մասին Ն. Քալաշյանն ասաց, որ ախտորոշման հարցում որևէ խնդիր չի լինում: Խոսելով ստատիստիկ տվյալներով Լոռու մարզն առաջին տեղում լինելու մասին, մարզի գլխավոր մասնագետն ասաց.

«Ճիշտ եք նկատել, նախորդ տարիների ստատիստիկ տվյալներով մեր մարզը հիվանդացության և մահացության առումով առաջին տեղում էր: Ես չեմ կարող դա կապել հանքարդյունաբերության հետ, քանի որ նման հայտարարություն անելու համար պետք է լուրջ ուսումնասիրություն կատարել և հիմնավոր փաստեր ունենալ, բայց ես հիվանդացության բարձր մակարդակն ավելի շատ կապում եմ սոցիալական վատ պայմանների հետ»:

 Շարունակությունը` «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում:

Ամփոփվել են «Անահիտ» մրցանակաբաշխության քվեարկության արդյունքները՝ ըստ անվանակարգերի Հորմուզի նեղուցը բաց է Ռուսաստանի համար․ Ուշակով Լիբանանում իտալական խաղաղապահ բազան հրթիռային հարձակման է ենթարկվել. Ansa Տավուշի Կոթի գյուղի 41-ամյա բնակիչը վիրավորվել է ականի պայթյունից Հայաստանում ԱՄՆ դեսպանատունը զգուշացնում է Օդի ջերմաստիճանը կբարձրանա․ եղանակն՝ առաջիկա օրերին Պուտինը երեկ ոչ թե Նիկոլին, այլ հայ ժողովրդին դիմեց՝ առաջին անգամ բացելով խաղաքարտերը․ Էդմոն Մարուքյան Իրանը հարձակվել է Բահրեյնում Amazon-ի կենտրոնի վրա Ողբերգական ավտովթար Կոտայքի մարզում՝ Չարենցավանում․ ճակատ-ճակատի բախվել են «Mercedes»-ները․ կա 1 զոհ, 3 վիրավորԻրանում ԿԽՄԿ երեք աշխատակից է զոհվել. Փեզեշքիանը դիմել է միջազգային բժշկական կառույցներին Վարազդատ Լալայանն ու Ալեքսանդրա Գրիգորյանն առաջադրված են Ծանրամարտի եվրոպական ֆեդերացիայի 2025-ի լավագույն մարզիկների անվանակարգերում Մենք երբեք չենք մոռանա մեր զինվորների զոհաբերությունը«Արարատ-Արմենիան» նվաճել է Հայաստանի գավաթի խաղարկության կիսաեզրափակչի ուղեգիր Տիգրանաշենը կանգնած է դատարկվելու եզրին․ սահմանամերձ գյուղի բնակիչները ապրում են անհանգստության և անորոշության մեջ (տեսանյութ) Ծառուկյանը Հայաստանի մարզերում (ֆոտոշարք)Ողբերգական դեպք՝ ՀՀ ՊՆ Արմավիրի մարզի՝ ժողովրդին հայտնի Բաղրամյանի «պալիգոններում»․ կա 1 զոհ, 1 վիրավորՎտանգավոր հիվանդություններով միգրանտները պետք է անհապաղ արտաքuվեն Ռուսաստանի Դաշնությունից․ Մեդվեդև Իրանը չի կարող ունենալ միջուկային զենք. ԱՄՆ պետական դեպարտամենտի խոսնակ Իտալիայի ֆուտբոլի ֆեդերացիայի նախագահը հեռացավ պաշտոնից Մոսկովյան հանդիպման բաց ուղերձները. ինչո՞ւ է Հայաստանը կանգնած էներգետիկ և տնտեսական վտանգի առաջ․ Էդմոն ՄարուքյանՀԱԿ-ը և մենք բոլորս պետք է կանգնենք մեկ ճակատում որպես անկախական ուժեր. Էդմոն Մարուքյան Փաշինյանը չունի քաջություն նայելու զnհված զինվորների ընտանիքների աչքերին, քանի որ գիտի, որ խոստացել էր խաղաղություն, բայց բերել է երեք պատերազմ․ Արթուր Ավանեսյան Անահիտ Մանասյանը մասնակցել է Մարդու իրավունքների ազգային հաստատությունների գլոբալ դաշինքի 2026 թվականի տարեկան համաժողովին Հրդեհի ահազանգ Արին Բերդի փողոցում. Հայտարարվել է «1 ԲԻՍ» Մեր ապագան կախված է ոչ միայն խիզախությունից, այլ նաև խելացի կառավարմամբ կառուցված, ժամանակակից պահանջներին համապատասխանող մարտունակ բանակից. Նաիրի Սարգսյան 370 շահառու կօգտվի բնակարանային ապահովության և այլ ծրագրերի ֆինանսական աջակցությունից Մայր Աթոռում կատարվել է Ոտնլվայի կարգը 26-ամյա տղամարդու կնոջ հայրը, մայրը, տատիկը և քրոջ ամուսինը ծեծի են ենթարկել իրեն և 19-ամյա կնոջը Ազնվացեղ եղջերուների վարքագիծը անկանխատեսելի է. ՇՄՆ-ն խնդրում է չմոտենալ բնակավայրերի մոտ հասած կենդանիներին Ապրիլյան Քառօրյա պատերազմի 10-րդ տարելիցին Նարեկ Կարապետյանը Արթուր Ավանեսյանի և կուսակցության մյուս անդամների հետ միասին այցելել է Եռաբլուր զինվորական պանթեոնՀայաստանի 10 լավագույն շախմատիստները և շախմատիստուհիները Ախուրյանի ոստիկանների բացահայտումը. տաքսու մեջ թողնված խոշոր գումարը վերադարձվել է Կրակոցներ՝ Արարատում, վիրավոր կա, հայտնաբերվել են 55-ից ավելի պարկուճներ, վնասված մեքենաներ Եկել ենք խոնարհվելու ձեր առաջ, եկել ենք պատվի առնելու, տղերք. Համահայկական ՃակատՆոր մանրամասներ Իսակովի պողոտայում բռնկված հրդեհից Դեղերի մաֆիա․ Հրայր ԿամենդատյանՓաշինյանը թիկնապահների ուղեկցությամբ ներխուժել է եկեղեցի. սադրանք է եղել. Ավետիք ՉալաբյանՏնտեսվարողները պետք է ունենան «անվտանգության բարձիկներ»․ Հրայր Կամենդատյան Կամ հայրենատեր ենք ու պահպանելու ենք մեր երկիրը, կամ էլ անտեր ենք ու կորցնելու ենք այնՀավերժ հիշատակ մեր տղերքին, ովքեր իրենց կյանքը տվեցին հայրենիքի համար. Նարեկ ԿարապետյանՄենք բացարձակ մեծամասնություն ենք ունենալու․ Դավիթ Ղազինյան (տեսանյութ) Իմ երկրի համար մի բան եմ ուզում, որ հայկական պետությունն ու հայ եկեղեցին կողք կողքի կանգնեն. Ռուբեն ՄխիթարյանԻրանը միջնորդներին է փոխանցել պшտերազմի դադարեցման պայմանները․ Կահիրեում Իրանի դիվանագիտական առաքելության ղեկավար Կալլասն իր տգիտությամբ խայտառակել է Եվրամիությունը․ Զախարովա Եղանակը կփոխվիԻնձ մի գրչով ազատել են պաշտոնից, դատարանը ֆիքսել է, որ դա օրինաչափ չէ, տրվել է փոխհատուցում բավականին մեծ գումար․ Դավիթ ՂազինյանԹրամփը վերջնագիր է ներկայացրել Իրանին Աուտիզմի իրազեկման օրը մեզ հիշեցնում է` մշակույթը միմյանց ընդունելու և ճանաչելու հնարավորություն էԸնտրություններից հետո էլեկտրաէներգիայի սակագինը բարձրանալու է. Դավիթ Ղազինյան (Տեսանյութ) Փոքրիկ խմբակը 100%-ով պարտվեց ՀԷՑ-ի հարցում, դատարանն էլ ֆիքսեց այս ամենը. Դավիթ Ղազինյան (տեսանյութ)