Հակակոռուպցիոն հանձնաժողովի ստեղծումը միջազգային հանրության պահանջներից է. «Փաստ»

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Մեր հյուրն է «Ընդդեմ իրավական կամայականությունների» ՀԿ–ի նախագահ Լարիսա Ալավերդյանը

– Տիկին Ալավերդյան, նախագահ Սերժ Սարգսյանը վերջերս իր ելույթում հայտարարեց, որ անարդարությունը Հայաստանի ներքին թշնամին է: Ձեզ համար սպասելի՞ էր նրա կողմից այդպիսի բնութագրումը:

– Ճշմարիտ արտահայտությունները կարող են հնչել ցանկացած անձի կողմից: Եվ դրանում որևէ անսպասելի բան չկա: Բոլորովին այլ է, թե ինչպես կարող է տվյալ անձը, կամ, եթե պաշտոնատար անձ է, տվյալ պաշտոնատար անձը տեր կանգնել իր ասածին` կյանքի մեջ այն ներդնելու առումով: Բանն այն է, որ մենք հիմա լսում ենք այնպիսի բաներ այնպիսի անձանց կողմից, որ այլևս ոչ մի բանի վրա չենք զարմանում:

Թե արդարության հարցն ինչպիսի՞ն է եղել գործող նախագահի օրոք, ապա շատ ու շատ ապացույցներ կարող ենք բերել և փաստել, որ այդ սկզբունքը չի աշխատել: Հուսանք, որ այդ հայտարարությունն անելուց հետո ավելի հետևողական կլինի երկրի գործող նախագահը:

– Իսկ Դուք նախաձեռնություններ տեսնո՞ւմ եք այդ առումով, արվո՞ւմ են որոշակի քայլեր:

– Եթե նկատելի քայլեր արվեին, անպայման կտեսնեինք: Պարզապես եթե մի բան էլ արվում է, ապա արվում է այնքան փոքր քայլերով, նաև հասարակությանն այնքան անհայտ ոլորտներում, որ դրանց մասին չես իմանում:

– Իսկ հակակոռուպցիոն հանձնաժողո՞վը, որ նախատեսվում է ստեղծել:

– Օ՜յ: Ժամանակին` 4–րդ գումարման Ազգային ժողովի նման հանձնաժողովում ես ընդգրկված եմ եղել: Բայց հրաժարվել եմ լինել այդպիսի հանձնաժողովի անդամ: Այն ժամանակ ես հստակ ձևակերպեցի պատճառը: Ասացի, որ չեմ կարող վատնել ժամանակս այնպիսի մարմիններում աշխատելով, որոնք սկզբունքորեն արդյունավետ չեն կարող գործել:

Հիմա այդ նոր հանձնաժողովը չգիտեմ, թե որքանո՞վ է տարբեր: Պարզապես համոզված եմ, որ իշխանությունը պետք է նախընտրի ունենալ այնպիսի հակակոռուպցիոն հանձնաժողով, որտեղ հիմնական դերակատարությունը կունենան ընդդիմադիր ուժերը: Միշտ դա է եղել իմ սկզբունքը ու հիմա էլ մնում է նույնը: Իսկ ներկա հանձնաժողովը ևս այս սկզբունքով չի ստեղծվում:

– Այս հանձնաժողովով նաև ներդրվում է ազդարարի ինստիտուտը: Ի՞նչ է, մենք չգիտե՞նք, թե որտեղ է կոռուպցիան, որ այս մասին պետք է մարդիկ ասեն:

– Ես այս հարցում փոքր–ինչ վերապահումներ ունեմ: Թվում է, թե բոլորը գիտեն ինչն ինպես է և որտեղ է: Բայց եթե դուք ցանկանաք որևէ անձից կոնկրետ տեղեկություն ստանալ, ասենք, դատարանում օգտագործելու համար, ապա կհանդիպեք շատ–շատ դժվարությունների: Թեև հասարակական կազմակերպությունները բազմիցս նման բողոքներ են ստանում, բայց երբ այդ մասին առաջարկում ենք դիմումով ներկայացնեն և տեր նկանգնեն իրենց ասածին, մարդիկ հրաժարվում են:

Այնպես որ, ազդարարի ինստիտուտի մուտքը ես ողջունում եմ: Բայց չեմ կարծում, որ միայն դա բավարար է:

– Փաստորեն այս հանձնաժողովը թվով 6–րդ հակակոռուպցիոն հանձնաժողովն է, որ ստեղծել ենք այս տարիների ընթացքում: Մենք մեր ժամանակը և ռեսուրսներն իզուր չե՞նք վատնում, երբ կարելի է կոռուպցիան վերացնել բոլորովին այլ գործիքներով:

– Նման հանձնաժողովներ ստեղծելը միջազգային հանրության պահանջներից է: Այսինքն` խնդիրն այն է, որ այդպիսի հանձնաժողովներ այդպիսի անվանումներով անպայման պետք է ստեղծվեն: Եվ ես չեմ զարմանա, եթե պարզվի, որ այդպիսի հանձնաժողովների ստեղծման նորմերը մասամբ համապատասխանում են միջազգային պահանջվող նորմերին: Պարզապես դրանք չեն համապատասխանում այն իրավիճակին, որը մենք ունենք Հայաստանում:

Ես նաև համոզված եմ, որ գուցեև` ոչ դյուրին, բայց կան ճանապարհներ, կան մեխանիզմներ կոռուպցիայի դեմ պայքարելու համար: Պարզապես առայժմ չեմ տեսնում մեր իշխանությունների մոտ ցանկություն` դրանք կիրառելու:

Եվ, ըստ իս, բանը միայն նախագահը չէ, որ պետք է պայքարի կոռուպցիայի դեմ: Կան նաև քաղաքական ուժեր, որոնք խոսում են անընդհատ այդ մասին, խոստումներ են տալիս: Ընդհանրապես ես դեմ եմ, երբ սլաքն ուղղվում է մեկ անձի դեմ: Եթե այդպես է, ապա այդ փաստը խոսում է թե քաղաքական ուժի թուլության մասին, և թե այն մասին, որ հասարակությունը հասուն չէ:

Մենք պետք է սովորենք պահանջել ամեն մի պատգամավորից, ամեն մի պաշտոնատար անձից առանձին–առանձին: Եվ այս ճանապարհով կարող ենք արդեն պարտադրել ամենավերևում գտնվող պաշտոնյային անել, ինչ հարկավոր է, որ անի: Ես կարծում եմ, որ քաղաքացիական հասարակությունն էլ մեր երկրում դեռ չի արել այն ամենը, ինչ կարող է անել:

Ուստիև ինձ համար համոզիչ չէ, որ այդ մեկ հանձնաժողովը կարող է լուծել այն խնդիրները, որոնք առկա են այսօր մեր երկրում:

– Այսինքն` ներքևից պետք է սկսվի առաջընթացը:

– Այն պետք է լինի երկկողմանի. և՛ վերևից, և՛ ներքևից: Ես, ի դեպ, ներքևը համարում եմ իշխանությունները, վերևը` հասարակությունը: Բայց տվյալ դեպքում կարծում եմ, որ առավել քաղաքացիական հասարակությունը պետք է հմտանա այդ հարցերում և նույնը պարտադրի իշխանություններին:

Շարունակությունը` «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում