Երևան, 20.Նոյեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ

Գենոտիպորեն մոդիֆիկացված օրգանիզմներ (ԳՄՕ)

ՖՈՏՈ

Անցած դարի 70-80 – ական թվականներից սկսած` աշխարհում զարգանում է գենային ինժեներիան`գեների հետ զանազան փորձերի իրականացման համար կիրառվող մեթոդների և տեխնոլոգիաների հավաքականը: Օրինակ` գենային ինժեները կարող է մի օրգազնիզմի ինչ-որ մի գենը տեղակայել մեկ այլ օրգանիզմի մեջ կամ փոփոխություններ կատարել գենի հետ մայր օրգանիզմում: 

Картинки по запросу մոդիֆիկացված օրգանիզմներ (ԳՄՕ)


Նման շատ փորձեր են կատարվել և կատարվում, բանը հասել է նույնիսկ նրան, որ գենային ինժեներիայի միջոցով կարելի է ինչ-որ գենետիկական շեղում ունեցող մարդուն կամ կենդանուն բուժել` այսպես ասած, գենը «վիրահատելով»: Տարօրինակ չէ, որ հենց գենային ինժեներիան է համարվում ապագայի գիտությունը և միգուցե մի օր մարդու օրգանիզմում կչեզոքացնեն նույնիսկ ծերացման գենը: 
Սակայն եկեք ուտոպիստ չլինենք և դիտարկենք գենային ինժեներիայի շնորհիվ մեզ մատուցված մի ծառայություն, որը, գուցե, արջի ծառայություն է:

Картинки по запросу մոդիֆիկացված օրգանիզմներ (ԳՄՕ)

Խոսքը գնում է գենետիկորեն մոդիֆիկացված սննդի մասին: Այն ստանում են այս ճանապարհով. որևէ օրգանիզմից մեկուսացնում են մի գեն, տեղակայում այն վեկտորի մեջ, որի օգնությամբ այդ գենը տեղակայվում է օրգանիզմում, իսկ հետո կատարում օրգանիզմի բջիջների վերակառուցում: Իհարկե, ոչ բոլոր օրգանիզմների հետ կատարված փորձերն են հաջողվում, այլ միայն չնչին տոկոսը: Այդ համադրություններն էլ հենց վերցնում և բազմացնում են: 


Խնդիրը նրանում է, որ գենետիկորեն փոփոխված բույսերը կարող են աճել ոչ այնքան բերքատու պայմաններում, ինչպես նաև` ավելի երկար պահպանվել: Այս ամենը և մի շարք այլ նյուանսներ դարձնում են մոդիֆիկացիայի ենթարկված սնունդն ավելի էժան, քան սովորականը: Ասում են` այդպես կարելի է պայքարել համաշխարհային սովի դեմ: 
Այս դեպքում` ի՞նչն է պատճառը, որ գիտնականներն ու էկոլոգները իրար են խառնվել և այդքան վատ են տրամադրված ԳՄՕ-յի նկատմամբ:

Картинки по запросу մոդիֆիկացված օրգանիզմներ (ԳՄՕ)

Ընդամենը մի օրինակ բերեմ: 
Բրիտանացի գիտնականներից մեկը մի փորձ կատարեց, որի ժամանակ առնետներին սնվելու համար մոդիֆիկացված կարտոֆիլ էին տալիս: Արդյունքը հուսահատեցնող էր. առնետների իմունային համակարգը թուլացել էր, նրանց մոտ կատարվել էին հաստ աղիքի աննորմալ փոփոխություններ, ինչպես նաև առաջացել էին լյարդի, երիկամների, գլխուղեղի հիվանդություններ:

Картинки по запросу  մոդիֆիկացված օրգանիզմներ (ԳՄՕ)

Սա մտածելու տեղիք է տալիս:

Անձամբ ես կարծում եմ, որ ԳՄՕ-ների կիրառումը սննդի մեջ պետք է վերացվի: Դրա համար կան մի շարք պատճառներ:

Ուսումնասիրությունները ցույց են տալիս, որ ԳՄՕ-ի պերիոդիկ օգտագործումը պարունակում է արյան մեջ չարորակ գոյացությունների, աղեստամոքսային տրակտի և նյարդային համակարգի ախտահարման վտանգը: Ապացուցված է նաև արյան նոր ալերգիկ հիվանդությունների աճը:

Իսկ ի՞նչ եթե գենետիկական փոփոխությունները ներթափանցեն մեր վերահսկողության գոտուց դուրս գտնվող վայրի բնություն: Դա կբերի ամբողջ էկոհամակարգի կատաստրոֆիկ փոփոխությունների: Երբ 18-րդ դարում Ավստրալիա ճագարներ տարան`վերջիններս լավ պայմանների շնորհիվ այնքան աճեցին և բազմացան, որ սկսեցին վերացնել միլիոնավոր հա ցանքատարածություններ: Եվ այստեղ խոսքը գնում է ընդամենը բարենպաստ պայմանի, այլ ոչ թե գենետիկ փոփոխության մասին: Իսկ եթե ավելի ահավոր բաներ պատահե՞ն, որոնք անմիջականորեն կվտանգեն մարդ տեսակի կյանքը:

Похожее изображение

Ինչպես հայտնի է, այնպիսի գործոնները, ինչպիսիք են շրջակա միջավայրը և սնունդը, հանգեցնում են մարդու գենոտիպի փոփոխության: Ով իմանա, թե ինչ գենետիկ փոփոխությունների կարող է հանգեցնել գենետիկ փոփոխության ենթարկված օրգանիզմի օգտագործումը մեկ այլ օրգանիզմի կողմից: Մտահոգիչ է: Եվ հարցն այն չէ, որ ես վախենում եմ, որ թոռներս կամ ծոռներս մուտանտիկ կծնվեն, մտահոգությունս նրանում, թե արդյո՞ք նրանք ունակ կլինեն հարմարվել Երկիր մոլորակի վրա ապրելուն:

Կարծում եմ `որպես վերջաբան, հետաքրքիր կլինի նաև լսել տարբեր կրոնական կառույցների կարծիքը ԳՄՕ-ների մասին: Ինչքան էլ, որ տարօրինակ է` հուդայական, իսլամական և կաթոլիկ եկեղեցիների ղեկավարները դրական դիրքորոշում ունեն նրանց նկատմամբ:

Վանաձորում բեռնատարը 15-ից ավելի մեքենաներ է ջարդել, վիրավորներից 2-ն անչափահաս ենՀՊԼ․ «Արարատ-Արմենիա»-ն հաղթել է «Վան»-ին Այն մասին, թե ով է Հայաստանում փորձում շարունակ ահաբեկել մեր ժողովրդին, և ինչու է դա մինչև հիմա մասամբ ստացվել․ ՉալաբյանՕդի ջերմաստիճանը նոյեմբերի 20-21-ի ցերեկային ժամերին աստիճանաբար կբարձրանա 3-5 աստիճանով, 22-ին նույնքան կնվազի Բառախաղի մի՛ դիմեք, ես խոսել եմ ԶՈւ-երում ոչ մարտական պայմաններում մահացության դեպքերից` ներկայացնելով պաշտոն, աղբյուր, դատախազությանը հղում արված տվյալներ. Մարիաննա ՂահրամանյանԻ գիտություն ՀԷՑ ՓԲ ընկերության կառավարչի աթոռը զավթած սուբյեկտիԱյսքան պատերազմներ բերած քաղաքական ուժը չի կարող խոսել խաղաղությունից․ տեսանյութՌուսական հրթիռներ են ընկել Լեհաստանի տարածքում․ կործանիչները բարձրացվել են օդ «Նոր Յալթա՞», թե՞ քաղաքական շոու. ի՞նչ է գրում համաշխարհային մամուլը Թրամփ–Սի–Պուտին պատմական հանդիպման մասինՌուսական գազի գնորդները կբախվեն առավելագույն գնաճի հետԱրման Աբովյանը հանդիպել է Շտեֆան Կոտրեի հետ. հանդիպման առանցքային թեման Գագիկ Ծառուկյանի ապօրինի կալանավորումն էր Ավանդական ծիրանից մինչև արքայանարինջ և էկզոտիկ լայմ․ տեսանյութ Ucom-ը և Իմփաքթ Հաբ Երևանն ամփոփել են կանաչ ձեռներեցության ծրագրի երրորդ փուլը Հարգում ենք Բաքվի և Երևանի ուղիղ երկխոսություն վարելը. կարգավորման ներկայիս փուլը մեկնարկել է հենց ռուսական կողմի նախաձեռնությամբ. Զախարովա Ողբերգական պայթյուն Թբիլիսիում․ Հայաստանը ցավակցություն է հայտնել Վրաստանին ՌԴ-ի հետ սահմանն ամբողջությամբ կփակվի․ հայտնի է այդ երկրի որոշման պատճառը Ռոմանոս Պետրոսյանի հետ բանավեճին պետք է Դավիթ Ղազինյանը մասնակցի․ «Ուժեղ Հայաստան»-ի խոսնակ Հայաստանում ճանապարհային վթարների հետ կապված նոր փոփոխություններ են նախատեսվում Պուտինը պшտերազմ է մղում ամբողջ Եվրոպայի դեմ. Մերց Ի՞նչ է սպասվում ռուբլու փոխարժեքին 2027 թվականին«Պալաչի» եղբայրը՝ ազատազրկված թմրամիջոցների իրացման գործով Ինչ եղանակ սպասել դեկտեմբերին․ ձմեռը կսկսվի՞ խիստ ցրտերովՍոֆթԿոնստրակտն ու Հայաստանի ֆրանսիական համալսարանը նոր հուշագիր են ստորագրելԱմիօ բանկն ու «Փարվանյան քոնսալթինգը» միավորում են հնարավորությունները՝ նպաստելու միջազգային բրենդների մուտքին ՀայաստանՍամվել Կարապետյանը, որը մեծ ներդրում է ունեցել հայ ժողովրդի կյանքում, այսօր գտնվում է բանտում միայն այն պատճառով, որ խոչընդոտում է ներկայիս իշխանություններին. տեսանյութ Փարիզի արվարձանում գտնվող 18-հարկանի բնակելի շենքում hրդեհ է բռնկվել. կա զnh և վիրավnրներ Դավիթ Բեկի փողոցում բшխվել են «SHACMAN»-ը և «Mitsubishi»-ին. մի քանի րոպե անց կրկին բшխվել են մեկ այլ բեռնատարն ու մարդատարը Երկուշաբթի կհրապարակվի Սահմանադրության նախագիծը. ՓաշինյանՌԴ-ի դեմ նոր պատժամիջnցներ սահմանելու ուղղությամբ ԵՄ-ի գործողություններն առանց պատշաճ պատասխանի չեն մնա. Զախարովա Փաշինյանը հեռանալու է. «Ուժեղ Հայաստանը» թույլ չի’ տալու Հայաստանում ալիևյան սահմանադրություն անցկացնել. Տիգրան ԱբրահամյանԵ՞րբ կավարտվի ռուս-ուկրաինական պատերազմը․ ի՞նչ սպասել 2027 թվականինՍպասվում է առանց տեղումների եղանակ. oդի ջերմաստիճանը կբարձրանա 3-5 աստիճանով «Не газуй, թե չէ կգնամ, ու դու կկորցնես քո ամենանվիրված կոլաբորանտին». Փաշինյանի ակնարկը Ալիևին․ Տաթևիկ Հայրապետյան Կիևի քաղաքապետ Կլիչկոն հայտնել է Դնեպրի վրայով անցնող երեք կամուրջների վնասման մասին39-ամյա Մեսսին ՄԼՍ-ի ամենաբարձր վարձատրվող ֆուտբոլիստն է Մասիսում «Dodge»-ը վրшերթի է ենթարկել 2 հետիոտնի, ապա բшխվել կայանված «Opel»-ին Շարունակվում են ՀՀ քաղաքացիների արտաքսումները․ նոր թռիչքՀ1-ի եթերում 670 հազար դրամից 5.2 միլիոն դրամ աշխատավարձ ստացողը սուտ է տարածում. պահանջում եմ բանավեճ. Դավիթ ՂազինյանԹրամփը ճնշում է գործադրել Պուտինի վրա․ Axios 15 երկրի ԱԳ նախարարները ողջունել են Իսրայելի դեմ պատժամիջnցները Կենսաթոշակառուների հետվճարների վերաբերյալ կարևոր պարզաբանում՝ նախարարությունից Դավիթ Բեկի փողոցում բшխվել են «SHACMAN»-ը և «Mitsubishi»-ին. մի քանի րոպե անց կրկին բшխվել են մեկ այլ բեռնատարն ու մարդատարը 15 երկրի ԱԳ նախարարները ողջունել են Իսրայելի դեմ պատժամիջnցները Տարբեր կարծիք ունենալը դեռ չի նշանակում թշնամի լինել․ Մհեր ԱվետիսյանՍամվել Կարապետյանը խորը կապ և պատասխանատվության զգացում ունի իր ժողովրդի հանդեպ, և նրա գործողությունները բխում են այդ ներքին համոզմունքից, ոչ թե արտաքին պարտավորությունից․ Դավիթ ՂազինյանԵրևանում՝ խմորեղենի արտադրամասում հրդեհ է բռնկվել Քաղաքում առկա բոլոր խնդիրները իշխանության համակարգային տապալnւմների հետևանքն են. Տիգրան Աբրահամյան Վարդան Ջհանյանը ներկայացրել է Հայաստանի հանքարդյունաբերության ոլորտի առաջիկա առաջնահերթություններըՏարածաշրջանային բախումների եզրին. Արշակ Կարապետյանը՝ անվտանգության մեխանիզմների, 102-րդ ռազմաբազայի և արժանապատիվ պայքարի մասին․ «Փաստ»Փաշինյանին հարցեր տալը՝ այլևս ոչ թե անիմաստ, այլև կոլեգիալ համերաշխությանը հակասո՞ղ․ Մենուա Սողոմոնյան