Երևան, 09.Ապրիլ.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Ջհանդամ, թե չեք լայքի կամ ինչ կա չկա մեր Նոյեմբերյանները...

ՎԵՐԼՈՒԾԱԿԱՆ
Վերջին շրջանում իմ ընկեր - ծանոթների կողմից ամենաշատ հնչող հարցը՝ ինչ կա ձեր Նոյեմբերյանները, որ Երևան տուն - տեղդ թողել՝ քաշվել ես ռայոն տեղ...
 
Ու իսկապես, ինչու՞ ես, Երևանում ապրելու բոլոր պայմաններն ունենալով, չեմ կարողանում ինտեգրվեմ և սուս - փուս վերադարձա ի շրջանս յուր...
 
Հիմա կարճ՝ ինչ կա մեր Նոյեմբերյանները...
 
Ի տարբերություն Ֆեյսբուքյան Հայաստանի՝ այստեղ սրճարանում, ռեստորանում հացի նստած մարդիկ չեն նստում սեղանի շուրջ և քիթները խցկում հեռախոսի մեջ...
 
Հաց են ուտում... Արաղ են խմում... Քոմենթներում հեկտարով տեքստ երկնելու փոխարեն մի հատ ջիգյարով ուշունց են տալիս ու անցնում առաջ:
 
Հողը, հայրենիքն ու պետությունը, նրանց տարբերությունները՝ նույնպես, իրական են զգում, ռեալ, մոտիկից: Ֆեյսբուքում Հայրենիքը չլքելու ու հողին կպչելու մասին գրառումներ չեն անում՝ Գլենդելից կամ Դոնի Ռոստովից, բայց լուռ ապրում են այնտեղ՝ առանց իրենց հայրենասիրական կրքերը ուրիշի վզին փաթաթելու:
 
Այստեղ «ղզիկները» ուրիշի ֆեյսբուքյան պատերի տակ «լավ տղա» չեն խաղում, իսկ «լավերը»՝ վճարովի ակտիվիստ. կյանքը չափազանց ռեալ է՝ առանց գունային հավելումների:
 
Այստեղ զինվելու և ERKIRE պահելու կոչեր չեն անում, այստեղ դա կենցաղ է: Ցավալի, նողկալի կենցաղ, իհարկե... Դա առանձնապես հպարտանալու բան չէ, դա ծանր ճակատագիր է: Եվ, ի դեպ, դրանով այստեղ ոչ ոք չի հպարտանում, որովհետև պատերազմը հպարտանալու բան չի, ոչ էլ ռազմագոտում ապրելը՝ մուննաթ գալու արտոնություն: Երևանցին, վանաձորցին, վայքեցին ու մյուս բոլորը մեղավոր չեն, որ սահմանագոտում չեն ծնվել ու չի կարելի առիթ անառիթ սահմանում բնակվելն ու այնտեղ ինչ որ դրական քայլ անելը նետել նրանց երեսին...
 
Ես նոյեմբերյանցի եմ ու ռազմական գործողությունները պատկերացնում եմ այլ տեսանկյունից, առավել ռեալ փաստարկներով: Երևանցին ու մյուսները կարող են իրենց մտահոգությունները կիսել առավել քիչ պրագմատիզմով և առավել շատ հուզականությամբ (խոսքն անշուշտ չի վերաբերվում ֆեյսբուքում Բաքվի դեմ սուր ճոճող ու զուգարանում ունիտազի վրա նստած պատերազմի կոչեր անող քոմենթահայերին), ու դա բնական է: Սակայն, դա այդ մարդկանց մեղքը չէ, ավելին ասեմ, շատ ավելի լավ է, որ այդպես է, քանի որ պատերազմի սարսափներն ու զրկանքները որքան քիչ մարդ տեսնի, այնքան բարձր կլինի հասարակության հոգեկան առողջության տոկոսը և իմունիտետը: Ճակատագիրը յուրաքանչյուրիս բաշխել է իր ծննդավայրն ու մենք յուրաքանչյուրս բնակվում ենք տվյալ տարածքում առկա կոմֆորտով և տվյալ տարածքին բնորոշ պրոբլեմներով...
 
Եվ, այնուամենայնիվ, ֆեյսբուքյան խելոքներից գլուխն ազատելու և իրական կյանքով ապրելու բացառիկ վայր է Նոյեմբերյանը: Ֆեյսբուքյան տարատեսակ պորտաբույծ - փորձագետների ձեռքը բահ ու լապատկա տալու, քամակին քացով տալու տեղ է Նոյեմբերյանը: Առանց մեյք - ափ մատուցողների, և նմանապես առանց մեյք - ափ սնունդի երկիրն է Նոյեմբերյանը: Որտեղ մարդը, իրա հոգին, փռած սեղանը, և, ինչու չէ, քաշած արաղը հավասարապես մաքուր են՝ ինչպես ամեն օր իր կրծքերի նկարները նյուզֆիդ նետող քոմենթահայուհու ինտելեկտի թերթիկը...
 
Ահա թե ինչու եմ գնացել մեր Նոյեմբերյանները...
 
Ու եթե հանկարծ էս ֆեյսբուքյան գարշահոտը այստեղ էլ տարածվեց՝ քաշվելու եմ մեր սարերը, որտեղ լայք, շեյր ու քոմենթ չկա...
 
Ջհանդամ, թե չեք լայքի...
 
Զա տո մարդավարի կապրեմ...
 
Վարուժան Բաբաջանյան
Թուրքմենչայից մինչև այսօր. Ռուսաստանի ուղերձները և տարածաշրջանային հավասարակշռության ճգնաժամը. «Փաստ»Եկեղեցու տարածքից մարդ առևանգումը չի մոռացվելու. Հրայր ԿամենդատյանՓոշիացող ձայներ և համախմբման հրամայականը Եվրոպական պատրանքը և հայկական իրականությունը Անհաղորդ չպետք է մնան. «Փաստ»Դոլարն էժանացել է, ռուբլին՝ թանկացել․ փոխարժեքն՝ այսօր «Ընդդիմությունն ունի լուրջ հնարավորություններ՝ առաջիկա ընտրություններում հաղթանակ գրանցելու». «Փաստ»Ադրբեջանում վերջին 24 ժամում հինգ երկրաշարժ է գրանցվել Եթե այդքան վստահ են, ինչո՞ւ են այդքան... վախեցած. «Փաստ»Հայտնի է ավտովթարի հետեւանքով զոհված զինծառայողների անունները Դատարկ տներ, կորած սուբսիդիաներ. «Փաստ»Փաշինյանը Հայաստանը մտցնում է շատ վտանգավոր «խաղի» մեջ. «Փաստ»Երբ համապատասխան կառույցները տարիներ շարունակ զբաղված են «աչքփակոցիով». «Փաստ»Սարսափ՝ Հայաստանի ճանապարհներին. «Փաստ»Վենսը հայտարարել է, որ ԱՄՆ-ն Իրանին համաձայնություն չի տվել Լիբանանը հրադադարի մեջ ներառելու համար Reuters. Իրանը կարող է բացել Հորմուզի նեղուցը ապրիլի 9-ին կամ 10-ին Իրանը վնասել է երկու ամերիկյան ռազմանավ Հավակնորդների մրցաշար․ 9-րդ տուրի արդյունքները Պարզվել է այսօր Սպիտակ-Վանաձոր ճանապարհի ողբերգական ավտովթարի հետևանքով մահացած ՀՀ ՊՆ զինծառայողների և բեռնատարի վարորդի ինքնությունը Հայ կինը ծաղկի պես նուրբ է, բայց լեռան պես ամուր… Սիրուշոն նոր լուսանկարներ է հրապարակել Ավտովթար է տեղի ունեցել․ վիրավորներ կան Լիբանանում հրադադարը պատերազմը դադարեցնելու պայման է. Փեզեշքիան Օդի ջերմաստիճանը կնվազի․ ի՞նչ եղանակ է սպասվելու ապրիլի 9-ից 13-ը Միրզոյանը ողջունել է Երևան ժամանած Ղազախստանի ԱԳ նախարարին Չի կարող երկրի արտաքին քաղաքականությունը հակառակվել երկրի տնտեսական շահերին․ Ռոբերտ Քոչարյան Գազայում սպանվել է Al Jazeera-ի լրագրողը Երբ տնտեսությունը ուժեղ է, կարող ես բերել ուժեղ, կայուն և երկարատև խաղաղություն․ փոփոխությունը` միայն Սամվել Կարապետյանի հետ․ Ուժեղ ՀայաստանԱսել Ռուսաստանին՝ դու ճանաչել ես Արցախը Ադրբեջանի կազմում, ես էլ եմ ճանաչել, աբսուրդային իրավիճակ է․ սա սեփական մեղքերը ուրիշների գրպանը գցել է․ Ռոբերտ ՔոչարյանԷստոնիայի արտգործնախարարը կայցելի Հայաստան IDBank-ը մասնակցեց ՀԲՄ մարզային համաժողովին՝ ներկայացնելով ՓՄՁ ոլորտի համար նորարար գործիքներըԱդրբեջանի ափերի մոտ հինգ երկրաշարժ է տեղի ունեցել Նախագահ Թրամփի կարմիր գծերը չեն փոխվել Իրանի հարցում․ Լևիթ Հայաստան–Իրան․ ռազմավարական գործընկերություն պետությունների միջև և արժեքային ընդհանրություն ժողովուրդների միջև. Արման ՎարդանյանՀրդեհ է բռնկվել Պառավաքար գյուղի տներից մեկում Մրցաշարի գլխավոր ուղերձը թմրամոլության և արատավոր երևույթների դեմ պայքարն է. Հովհաննես ԾառուկյանԱնհապաղ կոչ եմ անում բոլոր կողմերին զսպվածություն ցուցաբերել և պահպանել համաձայնեցված երկշաբաթյա հրադադարը․ Շարիֆ Զինադադարը պետք է ամբողջությամբ ներառի Լիբանանը․ Մակրոն Ռուսաստանի նախագահի հետ, այս տարիների ընթացքում, երբեք չի եղել գոնե մեկ կետ, որը կարող էր բերել անվստահության․ Ռոբերտ ՔոչարյանԿnղոպտել են «Մարսելի» գլխավոր մարզչի առանձնատունը Փաշինյանի նպատակն այն էր, որ բոլորին ցույց տար, որ ինքը այն մարդն է, որին բոլորն ընդունում են. Ռոբերտ ՔոչարյանՓաշինյանը Շրջակա միջավայրի նախարարության գլխավոր քարտուղարին ազատել է պաշտոնից Մայրության և գեղեցկության օրը մեծ շուքով ու ջերմությամբ նշվեց Պլեխանովի անվան համալսարանի Երևանի մասնաճյուղում (տեսանյութ) Հիմա ինքնիշխան ենք, թե՞ ինքնիշխան չենք․ Էդմոն ՄարուքյանԱմբողջ խմբակցությունով առավոտից երեկո մեզնից եք խոսում. էս ի՞նչա քաղաքի վիճակը, ամոթը լավ բանա․ Ալիկ ԱլեքսանյանԱլավերդի քաղաքում «ZIL» մակնիշի բեռնատարը դուրս է եկել ճանապարհի երթևեկելի հատվածից, վնաuել հարակից տան հենապատը և հայտնվել տան բակում Հայաստանը լինելու՛ է ազատ, ժողովրդավարական և ուժեղ պետություն. Մուրազ ՇամոյանԹրամփն առաջարկ է արել Իրանին Իրանը դադարեցրել է Հորմուզի նեղուցով նավագնացությունը՝ Լիբանանի վրա Իսրայելի հարձակումներից հետո Ադրբեջանը Ռուսաստանից պահանջում է «ղարաբաղյան թեման քաղաքական քննարկման առարկա չդարձնել». Մոսկվայից խոստացել են պատասխանել Երևանում մեկնարկել է Doing Digital չորրորդ ֆորումը