Երևան, 03.Նոյեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ

Ես հաճույք եմ ստանում՝ պորտուգալացի պրոֆեսորը դասախոսություններ է կարդում Երեւանում տեոֆիզիկայի ամառային առաջին դպրոցում

ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ

Երեւանում օգոստոսի 21-ին մեկնարկել է տեսական ֆիզիկայի ամառային առաջին դպրոցը, որը ֆինանսավորվում է Գիտության ու կրթության հայկական ազգային հիմնադրամի (ANCEF, գործում է Հայաստանի օգնության հիմնադրամի շրջանակում, ԱՄՆ) կողմից՝ տեսական ֆիզիկայի միջազգային կենտրոնի (ICTP) հետ համագործակցությամբ, որn Իտալիայում է գտնվում ու գործում է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի շրջանակում։

Հինգ օրվա ընթացքում ամառային դպրոցի շրջանակում դասախոսություններ են կարդալու Ֆրանսիայից, Անգլիայից, ԱՄՆ-ից, Պորտուգալիայից ու Իռլանդիայից հրավիրված դասախոսներ։ Ուսանողների ընտրությունն իրականացվել է ռեկոմենդացիոն նամակների հիման վրա։

«Ուսանողների հիմնական մասը Հայաստանից է, բայց մենք 10 մասնակից ունենք Իրանից, 4-ը Եվրոպայից, 2 մասնակից էլ Ռուսաստնաից։ Հետաքրքիր է, որ այս անգամ հայ ուսանողների հետաքրքրությունը բարձր է։ Անցյալում մենք նման նախագծեր ունեցել ենք, բայց հիմնականում մասնակիցներն այլ երկրներից էին։ FAR/ANSEF-ICTP ամառային դպրոցին մասնակցում են մոտ 20 հայ ուսանողներ»,- NEWS.am-ին պատմել է Երեւանի պետական համալսարանի առաջատար գիտաշխատող, FAR/ANSEF-ICTP ամառային դպրոցի կազմակերպիչ Արմեն Ներսեսյանը։

Ինչպես նշեց Հայաստանի օգնության հիմնադրամի հայկական մասնաճյուղի փոխտնօրեն, գիտահետազոտական ծրագրերի ղեկավար Էդուարդ Կարապետյանը` եւ Հայաստանում, եւ արտասահմանում հայ ֆիզիկոսները բավականին հայտնի են, նրանց աշխատությունները տպագրվում են միջազգային հեղինակավոր ամսագրերում ու հայերի շրջանում գիտական դրամաշնորհների մեծ մասը հենց ֆիզիկոսներն են ստանում։

«ANSEF –ը միշտ աջակցել է Հայաստանում գիտության զարգացմանը, բայց այս ամառային դպրոցը հիմնադրամի ու այլ միջազգային կազմակերպության՝ ICTP-ի միջեւ համագործակցության առաջին օրինակն է»,- հավելեց Արմեն Ներսեսյանը։ Նրա խոսքով, տեսական ֆիզիկան ամենազարգացած գիտությունն է Հայաստանում։ Հենց այդ պատճառով էլ ամառային դպրոցի համար հենց այդ ուղղությունն է ընտրվել։

Հովհաննես Դեմիրճյանը, Բյուրականի աստղադիտարանի ասպիրանտը, դպրոցի մասնակիցներից մեկն է։ Նա աստղաֆիզիկայով է զբաղվում։ Հովհաննեսի կարծիքով՝ նման նախագծերին մասնակցությունը նպաստում է երիտասարդ հետազոտողների մասնագիտական հմտությունների զարգացմանը։ «Շատ կարեւոր է, որ նման ձեւաչափ է գործում Հայաստանում, քանի որ այն հնարավորություն է տալիս ծանոթանալ Հայաստանից նոր գործընկերների հետ ու սկսել փոխգործակցել այլ երկրների երիտասարդ հետազոտողների հետ»,- ասաց Հովհաննես Դեմիրճյանը։

Դմիտրի Չերնյավսկին առաջին անգամ չէ մասնակցում ամառային դպրոցին, որը Հայաստանում է կազմակերպվում։ Նրա տպավորություններով, Հայաստանը շատ բարձր ցուցանիշներ է ցույց տալիս։ «Բոլոր ակնկալիքները ոչ միայն արդարացան, այլեւ գերազանցվեցին։ FAR/ANSEF-ICTP դպրոցում հավաքված են տեսական ֆիզիկայի մի քանի տարբեր թեմատիկաներ, ու այստեղ ուզում ես խորանալ տեսական ֆիզիկայի ինչ -ինչ ոլորտների մեջ, որոնց նախկինում չես առնչվել։ Դպրոցը տալիս է նոր բաներ ուսումնասիրելու հրաշալի հնարավորություն։ Այստեղ հավաքված են բազմաթիվ երիտասարդներ ու հայտնի դասախոսներ, որոնց հետ շատ հետաքրքիր է փոխգործակցել, փորձ փոխանակել»,- իր տպավորությունները պատմեց Դմիտրին։

Յուջին Ռադուն, Պորտուգալիայում Ավեյրու համալսարանի դասախոսը, ամառայն դպրոցի դասախոսներից մեկն է։ Նա երկար տարիներ կապ է պահպանում թե Հայաստանի, թե սփյուռքի պրոֆեսորների հետ։ «Ես ունեցել եմ հայ պրոֆեսորների հետ համագործակցելու փորձ, եղել եմ Հայաստանում 9 տարի առաջ, ու այս երկիրն ինձ շատ է դուր եկել։ Ստանալով այս նախագծին մասնակցելու հրավերք, ես մտածեցի, որ դա շատ օգտակար կլինի։ Այստեղ հավաքված են մարդիկ տարբեր երկրներից, տարբեր բեքգրաունդով, ու մենք հնարավորություն ունենք քննարկել շատ մանրամասներ։ Ես իրոք վայելում եմ դա։»,- պատմեց Յուջին Ռադուն։

FAR/ANSEF-ICTP ամառային դպրոցը ֆինանսավորում են ամերիկահայ գիտնականները։ Դպրոցը տեւելու է մինչեւ օգոստոսի 26-ը։ 

Իրանը բալիստիկ հրթիռներ է տեղակայել Ադրբեջանի սահմանին Լույս չի լինելու Ի՞նչ փոփոխություններ կկատարվեն խաղողի մթերման գործընթացում. «Փաստ»Վենսը հայտարարել է ԱՄՆ-Իրան բանակցություններում առաջընթացի մասին Reuters․ Հայտնի է, թե ով է ներկայացնելու Միացյալ Նահանգները Աբու Դաբիում կայանալիք բանակցություններում Կառավարության «ձեռքերը»՝ մշտապես քաղաքացու գրպանում. «Փաստ»Վաղուց 2018 թվականը չէ. ո՞ւմ հույսով է սպառնում Փաշինյանը. «Փաստ»Ընդդիմությունն արձագանքում է «հանրային ճնշում» գեներացնելու վերաբերյալ Փաշինյանի սպառնալիքին. «Փաստ»Իշխանական «ցանցը» պետական ապարատում. ում մերձավորներն են ստացել ազդեցիկ պաշտոններ և միլիոններով աշխատավարձեր. «Փաստ»«Ջախջախիչ հաղթանակ» դատարկ ռինգում. Ստեփանավանի ընտրությունները՝ հակակոռուպցիոնի «սոուսով». «Փաստ»Վրաստանը նպատակ ունի ամրապնդել Ռուսաստանի հետ հաղորդակցության ուղիները. ԿոբախիձեՌուսաստանում վաղվանից խստացվում են ներգաղթյալներին ներկայացվող պահանջներըՁյուն կտեղա՞․ ի՞նչ եղանակ սպասել նոյեմբերի 3-ից 7-ինԵմենում հուսիթների հրթիռային հարվածի հետևանքով առնվազն 20 խաղաղ բնակիչ զոհվել էԱնթիլիասում տեղի է ունեցել եկեղեցիների և միջեկեղեցական կառույցների գլխավոր քարտուղարների համաժողովըՎերին Լարսի անցակետում Վրաստան մուտք գործելուն է սպասում է ավելի քան 800 բեռնատարԹրամփը չի բացառել Իրանի դեմ ռազմական գործողությունների ընդլայնումը«Ուժեղ Հայաստան» խմբակցության ղեկավար Նարեկ Կարապետյանը է Սիսիանի Շաքի համայնքում ադրբեջանցու կրակոցից վիրավորում ստացած կնոջը5,1 մագնիտուդով երկրաշարժ է գրանցվել ԹուրքիայումՎիճաբանություն-ծեծկռտուք՝ Ամուլսարի հանքավայրում. կան վիրավորներ, այդ թվում՝ օտարերկրացիներԺողովրդի այոն չի կարելի այլ կերպ մեկնաբանել․ Մհեր Ավետիսյան«Օրենքով սահմանված կարգով օգնելու ենք բոլորին, որպեսզի նրանց իրավունքները պաշտպանված լինեն»․ Արեգա ՀովսեփյանԱյգավանում երեք ավտոմեքենայի մասնակցությամբ վթար է տեղի ունեցել․ կան վիրավորներՍահմանադրության նոր տեքստի հրապարակմանը ընդառաջ․ ի՞նչ թակարդ է պատրաստվում ընդդիմության համար. Աննա Կոստանյան«ՀայաՔվեն» ցույց է տալիս, թե ինչպես կարելի է հանրային աջակցություն ունենալով` օրակարգային հարցեր թելադրել. Ավետիք ՉալաբյանՄենք իրար վիրավորելով չենք լուծելու Հայաստանի անվտանգության հարցը․ Մհեր ԱվետիսյանԱռանց Խաղաղության համաձայնագրի` TRIPP-ի իրականացումը վտանգում է Հայաստանը. Տիգրան Աբրահամյան90-ամյա ճապոնացի բոդիբիլդերը մրցել է երիտասարդ մարզիկների հետՀայ ժողովուրդը դեմ է Ալիևի պահանջով սահմանադրության փոփոխությանը. Ուժեղ ՀայաստանԶինված միջադեպ և փոխհրաձգություն իրանա-ադրբեջանական սահմանինՈւրախ եմ այս արդյունքով ու իմ անցած ճանապարհով․ Վազգեն ԹևանյանԵրբ է մեկնարկում նոյեմբեր ամսվա կենսաթոշակների վճարման գործընթացըԻրանցիները լքել են Դոհայի բանակցությունները, օրակարգում ԱՄՆ-ի հետ գործարքի վերաբերյալ առաջարկն էր Ի՞նչ է իշխանությունը թաքցնում ժողովրդից TRIPP համաձայնագրի վերաբերյալ. Արամ ՎարդևանյանՈսկին էժանացել է․ որքան է մեկ գրամի արժեքը Հորմուզի նեղուցում ինը օրվա ընթացքում 11 լցանավ է այրվել Չինաստանը և Օմանը ԱՄՆ-ին և Իրանին hրադադարի կոչ են արել Վարորդները փորձել են կաշառել պարեկներին. երկուսն էլ ձերբակալվել են «Սարսափ ու խայտառակություն․ ասեմ՝ ինչից հետո են բանակում անընդհատ մահեր լինում»․ պահեստազորի սպա Թրամփը խոստացել է լքել նախագահական պաշտոնը իր ժամկետի ավարտին Պետությունը որևէ մեկի սեփականությունը չէ. Մհեր ԱվետիսյանԹբիլիսիի կենտրոնում խոշոր հրդեհ է բռնկվել. այրվում է հետիոտնային կամուրջը Այսօր փաստացի Մհեր Գրիգորյանը հերքեց Փաշինյանի և ՔՊ-ի այն թեզը, թե Թրիփը նախագիծ է ու չի կարող տարածական չափում ունենալ. Մարիաննա ՂահրամանյանՄեկնարկել է Հայաստան — Կիպրոս հանդիպման տոմսերի վաճառքը ԱՄՆ-ում Հելոուինի հանգստյան օրերին հրաձգությունների հետևանքով ավելի քան 200 մարդ է տուժել 2026թ. ոչ մարտական պայմաններում մահացած զինծառայողների թիվը հասել է 43-ի. «Ինֆոքոմ» «Քաղաք՝ քաղաքի ներսում». եզակի կոնցեպտով համալիր՝ Դիլիջանում Մեկնարկել է. Կենսաթոշակառուների համար կարևոր տեղեկություն է հրապարակվել Քննարկվել են Հայաստանի և Կանադայի միջև երկկողմ հարաբերությունների զարգացմանն առնչվող հարցեր Իրանը հայտարարել է հակամարտության բոլոր կողմերի հետ բանակցելու պատրաստակամության մասին