Երևան, 09.Ապրիլ.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Եկեղեցի և պետություն. աղոթելը պարտադի՞ր է

ՎԵՐԼՈՒԾԱԿԱՆ

Շատ է խոսվում այն մասին, որ եկեղեցու պատմության դասերը վերածվում են քրիստոնեական քարոզի դասաժամերի: Օրերս էլ ֆեյսբուքում լայն քննարկում ծավալվեց մի դեպքի մասին, երբ դպրոցում հայ եկեղեցու պատմության դասաժամը սկսվում է աղոթքով: 

Ստացվում է, որ Հայ եկեղեցու պատմություն անվանվող դասն իրականում վերածվում է եկեղեցու քարոզի դասի: Իսկ իրականում այն պետք է նպատակ ունենար սովորեցնել, թե պատմության ընթացքում ինչպես է փոփոխվել, որտեղից է սկսել, ուր է հասել Հայ առաքելական եկեղեցին: Ու թեև դասագրքերը գրված են այդ շարադրանքով, բայց մանկավարժների կողմից դրանք ընկալվում են ոչ թե որպես դասագրքեր, այլ Աստվածաշնչյան ներածականներ:

Ցանկացած մարդ ազատ է ընտրել ցանկացած կրոն: Որևէ վատ բան չկա աղոթքի կամ Աստվածաշնչի ընթերցանության մեջ: Բայց հայ եկեղեցու պատմության հետ դա որևէ կապ չունի: Մանկավարժների հաճախ ինքնաբուխ, հաճախ էլ քարոզչական ալիքի ստեղծած դոմինանտ մտածողությունից դուրս չմնալու տենդենցը վերացնում է դասաժամի իրական նպատակը և այլ նպատակներ առաջ բերում: Ինչն էլ իր հետ բերում է քննարկումներ տվյալ դասաժամի անհրաժեշտության մասին:

Իսկապես, ինչպես կարող է դպրոցական երեխան ուսանել հայ եկեղեցու բարդ պատմությունը, այդ եկեղեցու առաջացման պատճառներն ու զարգացման փուլերը: Երբ նույնիսկ հայոց պատմության դասավանդման այնպիսի մեթոդաբանություն չկա, որ դպրոցականներին կսովորեցնի քննադատական մտածողության, այլ ոչ թե հեքիաթասացության ու լավ ու վատ հերոսների մասին անգիր արած գիտելիքների: Եկեղեցու պատմության դասաժամի անհրաժեշտության հարցը դառնում է հերթական քննարկվող հարցերից մեկը ՝ կրթական համակարգի վերանայման կոնտեքստում:

Վերջերս էլ Պաշտպանության նախարար Վիգեն Սարգսյանն անդրադարձավ բանակում աղոթքի թեմային ՝ նշելով, որ խիստ պատժի զինվորներին աղոթել և մկրտվել պարտադրողներին: Պետության պաշտոնական դիրքորոշումը պարզ է, սակայն այլ հարց է ՝ այդ ամենը կվերածվի գործողության բոլոր մակարդակներում, թե կմնա զուտ որպես հայտարարություն: 

Արտակ Ասլանյան

Վենսը հայտարարել է, որ ԱՄՆ-ն Իրանին համաձայնություն չի տվել Լիբանանը հրադադարի մեջ ներառելու համար Reuters. Իրանը կարող է բացել Հորմուզի նեղուցը ապրիլի 9-ին կամ 10-ին Իրանը վնասել է երկու ամերիկյան ռազմանավ Հավակնորդների մրցաշար․ 9-րդ տուրի արդյունքները Պարզվել է այսօր Սպիտակ-Վանաձոր ճանապարհի ողբերգական ավտովթարի հետևանքով մահացած ՀՀ ՊՆ զինծառայողների և բեռնատարի վարորդի ինքնությունը Հայ կինը ծաղկի պես նուրբ է, բայց լեռան պես ամուր… Սիրուշոն նոր լուսանկարներ է հրապարակել Ավտովթար է տեղի ունեցել․ վիրավորներ կան Լիբանանում հրադադարը պատերազմը դադարեցնելու պայման է. Փեզեշքիան Օդի ջերմաստիճանը կնվազի․ ի՞նչ եղանակ է սպասվելու ապրիլի 9-ից 13-ը Միրզոյանը ողջունել է Երևան ժամանած Ղազախստանի ԱԳ նախարարին Չի կարող երկրի արտաքին քաղաքականությունը հակառակվել երկրի տնտեսական շահերին․ Ռոբերտ Քոչարյան Գազայում սպանվել է Al Jazeera-ի լրագրողը Երբ տնտեսությունը ուժեղ է, կարող ես բերել ուժեղ, կայուն և երկարատև խաղաղություն․ փոփոխությունը` միայն Սամվել Կարապետյանի հետ․ Ուժեղ ՀայաստանԱսել Ռուսաստանին՝ դու ճանաչել ես Արցախը Ադրբեջանի կազմում, ես էլ եմ ճանաչել, աբսուրդային իրավիճակ է․ սա սեփական մեղքերը ուրիշների գրպանը գցել է․ Ռոբերտ ՔոչարյանԷստոնիայի արտգործնախարարը կայցելի Հայաստան IDBank-ը մասնակցեց ՀԲՄ մարզային համաժողովին՝ ներկայացնելով ՓՄՁ ոլորտի համար նորարար գործիքներըԱդրբեջանի ափերի մոտ հինգ երկրաշարժ է տեղի ունեցել Նախագահ Թրամփի կարմիր գծերը չեն փոխվել Իրանի հարցում․ Լևիթ Հայաստան–Իրան․ ռազմավարական գործընկերություն պետությունների միջև և արժեքային ընդհանրություն ժողովուրդների միջև. Արման ՎարդանյանՀրդեհ է բռնկվել Պառավաքար գյուղի տներից մեկում Մրցաշարի գլխավոր ուղերձը թմրամոլության և արատավոր երևույթների դեմ պայքարն է. Հովհաննես ԾառուկյանԱնհապաղ կոչ եմ անում բոլոր կողմերին զսպվածություն ցուցաբերել և պահպանել համաձայնեցված երկշաբաթյա հրադադարը․ Շարիֆ Զինադադարը պետք է ամբողջությամբ ներառի Լիբանանը․ Մակրոն Ռուսաստանի նախագահի հետ, այս տարիների ընթացքում, երբեք չի եղել գոնե մեկ կետ, որը կարող էր բերել անվստահության․ Ռոբերտ ՔոչարյանԿnղոպտել են «Մարսելի» գլխավոր մարզչի առանձնատունը Փաշինյանի նպատակն այն էր, որ բոլորին ցույց տար, որ ինքը այն մարդն է, որին բոլորն ընդունում են. Ռոբերտ ՔոչարյանՓաշինյանը Շրջակա միջավայրի նախարարության գլխավոր քարտուղարին ազատել է պաշտոնից Մայրության և գեղեցկության օրը մեծ շուքով ու ջերմությամբ նշվեց Պլեխանովի անվան համալսարանի Երևանի մասնաճյուղում (տեսանյութ) Հիմա ինքնիշխան ենք, թե՞ ինքնիշխան չենք․ Էդմոն ՄարուքյանԱմբողջ խմբակցությունով առավոտից երեկո մեզնից եք խոսում. էս ի՞նչա քաղաքի վիճակը, ամոթը լավ բանա․ Ալիկ ԱլեքսանյանԱլավերդի քաղաքում «ZIL» մակնիշի բեռնատարը դուրս է եկել ճանապարհի երթևեկելի հատվածից, վնաuել հարակից տան հենապատը և հայտնվել տան բակում Հայաստանը լինելու՛ է ազատ, ժողովրդավարական և ուժեղ պետություն. Մուրազ ՇամոյանԹրամփն առաջարկ է արել Իրանին Իրանը դադարեցրել է Հորմուզի նեղուցով նավագնացությունը՝ Լիբանանի վրա Իսրայելի հարձակումներից հետո Ադրբեջանը Ռուսաստանից պահանջում է «ղարաբաղյան թեման քաղաքական քննարկման առարկա չդարձնել». Մոսկվայից խոստացել են պատասխանել Երևանում մեկնարկել է Doing Digital չորրորդ ֆորումըՏեղի է ունեցել Ազգային փոքրամասնությունների հարցերով խորհրդի նիստը Ուսուցիչները՝ Ուժեղ Հայաստանում. Նարեկ ԿարապետյանՀամայնքային ոստիկանները ձեռնարկած միջոցառումների արդյունքում հետախուզվողների են հայտնաբերել Իրանի ԻՀՊԿ-ն երկրի հարավում ոչնչացրել է Hermes անօդաչու թռչող սարք Բեյրութի վրա իսրայելական hրթիռային hարձակման hետևանքով uպանվել է ավելի քան 80 քաղաքացի. Կարմիր խաչ Վանաձոր-Սպիտակ ճանապարհին բախվել են «DAF» բեռնատարն ու «ՎԱԶ 21014»-ը. կա 2 զnh, 2 տուժած ՀՀ-ն կսկսի ֆինանսական տեղեկություններ փոխանակել տարբեր երկրների հետ. նախագծի քննարկում Ազգային ժողովում Կոնվերս Բանկը՝ ՓՄՁ համաժողովումԱռաջընթաց ամեն օր․ Ամիօ բանկը ներդնում է մասնաճյուղային ցանցի ունիվերսալացման մոդելԻնչպե՞ս են տնային կալանքի տակ գտնվողները մասնակցելու ընտրություններին Պատերազմի մասին թեզը բացարձակ կեղծիք է․ Ավետիք Չալաբյան Ինչպիսին է քաղաքների մթնոլորտային օդում փոշու պարունակությունը Իսրայելի ՊԲ-ն «Առյուծի մռնչյուն» գործողության մեկնարկից ի վեր «Հըզբոլլահ»-ի դեմ իրականացրել է իր ամենամեծ հարվածը Եղանակը Հայաստանում․ լեռնային և նախալեռնային շրջաններում սպասվում է բուք ու ձյուն, ինչպես նաև ուժեղ քամի