Երևան, 14.Սեպտեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Շաքարային դիաբետով հիվանդների թիվը 17 տարում կրկնապատկվել է

ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ

Այս տարեսկզբին հաշվարկել են շաքարային դիաբետով 83 000 հիվանդ: 2000 թվականին  ցուցանիշը փոքր էր 2 անգամ՝ 40 000 հիվանդ:

«Արմենպրես»-ի հաղորդմամբ՝ նոյեմբերի 14-ին՝ Շաքարային դիաբետի դեմ պայքարի օրը լրագրողների հետ զրույցում ՀՀ ԱՆգլխավոր էնդոկրինոլոգ Էդուարդ Թորոմանյանն ասաց, որ շաքարային դիաբետով տառապող ոչ մի հիվանդ Հայաստանում չունի անհրաժեշտ դեղորայքի պակաս:

«Աշխարհում այսօր հաշվարկվում  է շաքարային դիաբետով հիվանդ մոտ 400 մլն մարդ: Տարեցտարի այդ թվերն աճում են: Նույն պատկերն է նաև Հայաստանում: Եթե 2000 թվականին ունեինք մոտ 40 000 դիաբետով հիվանդ մարդ, այս տարեսկզբին հաշվարկվել է մոտ 83 000: Տարեվերջին մենք կունենանք մոտ 90 000 հիվանդ»,-ասաց Թորոմանյանը:

83 000 հիվանդից 65 000-ը տառապում են երկրորդ տիպի շաքարային դիաբետով: Մնացածն ունեն առաջին տիպի շաքարային դիաբետ: Նրանց մոտ առկա է ինսուլինի բացարձակ անբավարարություն, ինչի պատճառով ինսուլինի ներարկումներ են ստանում: 

Կյանքում առաջին անգամ գրանցված շաքարային դիաբետի դեպքերը Հայաստանում կազմում են տարեկան 7 000-8 000 հիվանդ: 20 տարի առաջվա համեմատ այդ ցուցանիշն աճել է 5 անգամ:

ՄԱԿ-ի կողմից 2010-ին ընդունված որոշմամբ՝ բոլոր պետությունները պարտավորվում են զբաղվել դիաբետով հիվանդների խնդրով: Դիաբետի դեմ պայքարը հիմնվում է 4 հիմնաքարերի վրա՝ սննդակարգ, ֆիզիկական ակտիվություն, դեղորայքային բուժում և ինքնահսկողություն:

«Հայաստանում ապրող բոլոր մարդիկ, որոնք տառապում են շաքարային դիաբետով  և ինսուլինի ներարկման կարիք ունեն, պետության կողմից ապահովվում են դրանով: Ինսուլինի խնդիր այսօր հանրապետությունում չկա: «Հայաստան-Արցախ» հիմնադրամը ևս օգնություն է ցուցաբերում այն դեղորայքով, որը տարածված է զարգացած շատ երկրներում»,-ասաց Թորոմանյանն ու հավելեց՝ դեղերի տրամադրման ժամկետի ուշացման խնդիր ևս չունենք: 

Գլխավոր էնդոկրինոլոգի խոսքով՝ դիաբետի զարգացման գործոններից առաջինը ժառանգականությունն է՝ հիվանդների 50-70 տոկոսը դիաբետը ժառանգել են: Երկրորդ կարևոր գործոնը ճարպակալումն է, հետո՝ ճարպային նյութափոխանակության խանգարումները, արյան բարձր ճնշումը, ցածր ֆիզիկական ակտիվությունն ու սննդակարգը:

2020 թվականին սպասվում է 500 մլն դիաբետով հիվանդ ողջ աշխարհում: Աճի նման տեմպի դեպքում աշխարհի բնակչության 5-7 տոկոսը տառապելու է շաքարային դիաբետով:

 

ԱՄՆ-ում օդանավակայան կվերանվանվի քանթրի երաժշտության լեգենդ Դոլլի Փարթոնի անունով Մեծ Բրիտանիայում հայտարարել են Ուկրաինայի հարցով «Անքորիջյան փոխզիջման» ավարտի մասին Սպասվում է բարձր կարգի հրդեհավտանգ իրավիճակ. եղանակի տեսությունը «Զանգեզուրի պղնձամոլիբդենային կոմբինատը» (ԶՊՄԿ) Հայաստանի հանքարդյունաբերական ֆորումի ռազմավարական հովանավորն էՄեր պայքարը անձի դեմ չէ, այլ արհեստական ներմուծված գաղափարախոսության. Ավետիք Չալաբյան«Ռուսիչ» դիվերսիոն-գրոհային խմբի ղեկավար Ալեքսեյ Միլչակովը ողջ է ԶՈՒ ատեստավորում․ թերությունները և հետևանքները․ ՀՃԿ ղեկավար, պահեստազորի փոխգնդապետ Ռուբինյանն ընդունել է Էստոնիայի Հանրապետության արտակարգ և լիազոր դեսպան Մարգ Մարդիսալու-Կահարին Կանադան ձգտում է ԵՄ-ի հետ «եզակի դաշինքի», բայց ոչ անդամակցության. Քարնի Եթե տեսնում եք ՀԱՊԿ-ին այլընտրանք կա, եկեք, ներկայացրեք. Նարեկ Կարապետյան ԱԷՄԳ-ը ավելի քան վեց ամիս գրեթե մուտք չի ունեցել Իրանի միջուկային օբյեկտներ Հեղափոխությունը շարունակելը կամ նորից իրականացնելը չարիք է մեր երկրի համար. Հրայր ԿամենդատյանԴպրոցում աշակերտին սովորեցնում են անտեսել հոգևորը և ձգտել միայն նյութական բարիքների. Ցոլակ ԱկոպյանԻրանը հրապարակել է այն նավերի ցանկը, որոնց արգելված է Հորմուզի նեղուցով անցնելը Իշխանությունները մեր երկրի համար մինչ օրս որևէ ռեալ համագործակցություն ձեռք չեն բերել. Աննա ԿոստանյանՀարբած տղամարդը ներքնազգեստով խեղդել է կնոջըՏիգրանաշենն ադրբեջանական անվամբ կոչելը թուլացնում է Հայատանի բանակցային դիրքերը․ Լենա ՄաթևոսյանԱԷՄԳ-ն կրկին մեկնում է իր ձեռքը Իրանին՝ հրավիրելով համատեղ աշխատանքի միջուկային ծրագրին վերաբերող հարցերը պարզաբանելու համար. Գրոսի Մեր ձեռագրերում ազատ էջեր չկան. Մատենադարանի տնօրենը՝ Հաջիևին Էս թմրանյութերի տարածման դեմը ո՞նց եք առնելու․ Նարեկ ԿարապետյանԵրևանում երթևեկության կազմակերպման փոփոխություն կկատարվի Հայաստանը՝ Եվրոպայի ամենաակտիվ բասկետբոլային երկրների շարքում. ֆեդերացիա Եվրահանձնաժողովը քննարկում է անօրինական միգրանտների խմբային արտաքսման հնարավորությունը Հաջիևը մանիպուլյացիա է անում, ձեռագրերը 44-օրյայի ժամանակ են տեղափոխվել. Արցախի նախկին նախարար Ուկրաինայի գլխավոր դատախազը փախել է Լեհաստան․ աշխատասենյակում հայտնաբերվել է թղթադրամներով պահարան Առաջնորդը և Հայրենիքը․ Խաչիկ ԱսրյանՍտորագրել ենք ՀՀ ու ԻԻՀ Պարզեցված մաքսային միջանցքի մասին արձանագրությունը. ՊԵԿ նախագահ Իջևանի անտառտնտեսության տարածքում հայտնաբերվել է ապօրինի փայտանյութով բեռնված «ՈՒԱԶ» Ոմանք ունեն այն սխալ կարծիքը, որ Ուկրաինան ներուժ ունի դիմակայելու Ռուսաստանի ճնշմանը. Պեսկով Սյունիքի մարզի Կապան համայնքի մի շարք բնակավայրերում փորձարկվելու են էլեկտրաշչակներ Փաշինյանը խոստանում է խաղաղություն, բայց բերում է միայն զիջումներ՝ անգամ մեր ազգային ինքնության հաշվին. Տիգրան ԱբրահամյանBrent-ը թանկացել է՝ մեկ բարելի համար հասնելով 107,17 դոլարի Մախաչևը կանխատեսել է Ծառուկյանի առաջիկա մենամարտի ելքը «Հայրենիք, ազգ, ժողովուրդ» բառերը դուրս են եկել երդումից. Նարեկ ԿարապետյանՉինաստանի նահանգներից մեկում հորդառատ անձրևների պատճառով տարհանվել է 42,000 մարդ Զելենսկին հայտարարել է, որ Ուկրաինայի գլխավոր դատախազը պետք է անհապաղ հեռանա պաշտոնից Սպասվում է բարձր կարգի հրդեհավտանգ իրավիճակ. եղանակի տեսությունը ԱՄՆ նախագահ Թրամփը չի բացառել Իրանում վենեսուելական սցենարի կրկնությունը Ուկրաինայի գլխավոր դատախազի պաշտոնում կարող է նշանակվել Դանիիլ Գետմանցևը ՀՀ ՆԳ նախարարի գլխավորած պատվիրակությունն աշխատանքային այցով Վրաստանում է Մերցի կուսակցությունը 4,5 տոկոսային կետ է կորցրել Ստորին Սաքսոնիայի համայնքային ընտրություններում Նշա՛ն տվեք, ոնց որ օտարները ստիպեն՝ տեքստերը փոխեք, էս 8 տարի ա՝ ուրիշ երկրի շահե՞րն էիք պաշտպանում ՀՖՖ-ն ցուցադրել է ազգային ընտրանու նոր համազգեստը Փաշինյանի առաջ Ալիև՞ն է պահանջ դրել, որ կառավարության երդման տեքստը փոփոխության ենթարկեք, կասկածե՞նք ՌԴ ԶՈւ-ն ՖԱԲ-500 ավիառnւմբերով hարվածել է Խարկովի և Սումիի մարզերի թիրախներին Ո՞վ պետք է կրի երկրի ծանր պատասխանատվությունը․ Անդրանիկ ԳևորգյանԲաքվում ընթանում է ԹՊԿ անդամ երկրների հոգևոր վարչությունների ղեկավարների 7-րդ հանդիպումը Պարսից ծոցի երկրների հետ այսօր նախատեսված հանդիպումը չեղարկվել է Սաուդյան Արաբիայի խնդրանքով. Էսմայիլ Բաղայի Մենք չենք մոռացել մեր գերիներին․ այսօր Լևոն Մնացականյանի 61-ամյակն էԹրամփը խոստացել է դիտարկել սեպտեմբերի 11-ի ահաբեկչության վերաբերյալ նոր նյութերի հրապարակումը