Երևան, 01.Նոյեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ

Շաքարային դիաբետով հիվանդների թիվը 17 տարում կրկնապատկվել է

ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ

Այս տարեսկզբին հաշվարկել են շաքարային դիաբետով 83 000 հիվանդ: 2000 թվականին  ցուցանիշը փոքր էր 2 անգամ՝ 40 000 հիվանդ:

«Արմենպրես»-ի հաղորդմամբ՝ նոյեմբերի 14-ին՝ Շաքարային դիաբետի դեմ պայքարի օրը լրագրողների հետ զրույցում ՀՀ ԱՆգլխավոր էնդոկրինոլոգ Էդուարդ Թորոմանյանն ասաց, որ շաքարային դիաբետով տառապող ոչ մի հիվանդ Հայաստանում չունի անհրաժեշտ դեղորայքի պակաս:

«Աշխարհում այսօր հաշվարկվում  է շաքարային դիաբետով հիվանդ մոտ 400 մլն մարդ: Տարեցտարի այդ թվերն աճում են: Նույն պատկերն է նաև Հայաստանում: Եթե 2000 թվականին ունեինք մոտ 40 000 դիաբետով հիվանդ մարդ, այս տարեսկզբին հաշվարկվել է մոտ 83 000: Տարեվերջին մենք կունենանք մոտ 90 000 հիվանդ»,-ասաց Թորոմանյանը:

83 000 հիվանդից 65 000-ը տառապում են երկրորդ տիպի շաքարային դիաբետով: Մնացածն ունեն առաջին տիպի շաքարային դիաբետ: Նրանց մոտ առկա է ինսուլինի բացարձակ անբավարարություն, ինչի պատճառով ինսուլինի ներարկումներ են ստանում: 

Կյանքում առաջին անգամ գրանցված շաքարային դիաբետի դեպքերը Հայաստանում կազմում են տարեկան 7 000-8 000 հիվանդ: 20 տարի առաջվա համեմատ այդ ցուցանիշն աճել է 5 անգամ:

ՄԱԿ-ի կողմից 2010-ին ընդունված որոշմամբ՝ բոլոր պետությունները պարտավորվում են զբաղվել դիաբետով հիվանդների խնդրով: Դիաբետի դեմ պայքարը հիմնվում է 4 հիմնաքարերի վրա՝ սննդակարգ, ֆիզիկական ակտիվություն, դեղորայքային բուժում և ինքնահսկողություն:

«Հայաստանում ապրող բոլոր մարդիկ, որոնք տառապում են շաքարային դիաբետով  և ինսուլինի ներարկման կարիք ունեն, պետության կողմից ապահովվում են դրանով: Ինսուլինի խնդիր այսօր հանրապետությունում չկա: «Հայաստան-Արցախ» հիմնադրամը ևս օգնություն է ցուցաբերում այն դեղորայքով, որը տարածված է զարգացած շատ երկրներում»,-ասաց Թորոմանյանն ու հավելեց՝ դեղերի տրամադրման ժամկետի ուշացման խնդիր ևս չունենք: 

Գլխավոր էնդոկրինոլոգի խոսքով՝ դիաբետի զարգացման գործոններից առաջինը ժառանգականությունն է՝ հիվանդների 50-70 տոկոսը դիաբետը ժառանգել են: Երկրորդ կարևոր գործոնը ճարպակալումն է, հետո՝ ճարպային նյութափոխանակության խանգարումները, արյան բարձր ճնշումը, ցածր ֆիզիկական ակտիվությունն ու սննդակարգը:

2020 թվականին սպասվում է 500 մլն դիաբետով հիվանդ ողջ աշխարհում: Աճի նման տեմպի դեպքում աշխարհի բնակչության 5-7 տոկոսը տառապելու է շաքարային դիաբետով:

 

Ինչ եղանակ է սպասվում առաջիկա օրերինԶինծառայող է մահացելԹրամփը հրապարակել է Գրենլանդիայի քարտեզը՝ ԱՄՆ ռազմաբազայի տեսքովՊատարագներ՝ թեմական եկեղեցիներումՀայկ Կոնջորյանը նոյեմբերի 8-12-ը կգործուղվի Նյու ՅորքՌեալը պատրաստ է Լիվերպուլի կիսապաշտպանի դիմաց առաջարկել իր երեք խաղացողներից որևէ մեկինՔյոլնում ոստիկանությունը ջրցան մեքենա է կիրառել բողոքի ակցիայի մասնակիցների դեմԹրամփը դեռևս որոշում չի կայացրել Իրանի դեմ ռազմական գործողությունները վերսկսելու վերաբերյալԼարված իրավիճակ Լեհաստանում. երկրի նախագահը խորհրդակցություններ է սկսել խմբակցությունների հետՆոյեմբերի 3/4-ին 36 ժամ ջուր չի լինելու«Ատլետիկո»-ն հաղթեց «Լևանտե»-ին՝ ժամանակավորապես գլխավորելով մրցաշարային աղյուսակը4 զինծառայող է կալանավորվել ժամկետային Արամայիս Գեւորգյանին ինքնասպшնության հասցնելու մեղադրանքովՕնլայն տաքսիների միջնորդավճարը պետք է նվազեցվի. Տիգրան ԱբրահամյանBinance-ը հայտարարել է, որ փոխհատուցել է հաքերային հարձակման հետևանքով առաջացած վնասի 90%-ըՍերգեյ Բագրատյանն ընտրվել է Երևանի շախմատի ֆեդերացիայի նախագահՓաշինյա՛ն, քո թույլ TRIPP-ը սպառնալիք է Հայաստանի համար․ «Ուժեղ Հայաստանն» առաջարկում է ապահով TRIPPԱՆ՝ Վանաձորում շտապօգնության մեքենայի վթարի մասինԱնձնագրում հայրանուն չի նշվելու․ ի՞նչ տվյալներ կպարունակեն անձնագիրն ու նույնականացման քարտըԻրանը ԱՄՆ-ի հետ հանդիպման անհրաժեշտություն չի տեսնում. ԱրաղչիԲաստոնին կտեղափոխվի Բարսելոնա միայն մեկ պայմանով․ Mundo DeportivoԱնկարան առաջադրել է ԱԳ նախկին նախարարի թեկնածությունը ՄԱԿ-ի գլխավոր քարտուղարի պաշտոնի համար Լեհաստանում հակակառավարական ցույցեր են. 3 ցուցարար ձերբակալվել է Անթույլատրելի եմ համարում Վազգեն Սարգսյանի մահվան հանգամանքների ցանկացած շահարկում՝ լինի դա քաղաքական, թե այլ դրդապատճառով. Աբրահամյան 4 մարդ մահացել է, ևս 2-ը վնասվшծքներ են ստացել Դելիի կոշիկի ֆաբրիկայում բռնկված հրդեհի հետևանքովԱդրբեջանը ողջունել է Թուրքիայի առաջադրած Ֆերիդուն Սինիրլիօղլուի թեկնածությունը ՄԱԿ-ի գլխավոր քարտուղարի պաշտոնում ՌԴ կառավարությունը մինչև հունվարի վերջ երկարաձգել է դիզվառելիքի արտահանման արգելքը Ջերմուկ-Վայք ճանապարհին վնասվել է գազատարը. ճանապարհը փակ է ՔՊ-ն ՀՀ կես միլիոն քաղաքացու զրկել է ընտրելու իրավունքից. Ավետիք ՉալաբյանԸնդդիմությունն ամեն գնով պետք է թույլ չտար TRIPP-ի նախագծի վավերացումը. Արեգ Սավգուլյան6-ամյա աղջնակի կյանքից հեռանալու դեպքով քրեական հետապնդում է հարուցվել մոր նկատմամբ Հարվшծներ են հասցվել Ուկրաինայի էներգետիկ օբյեկտներին. 300 հազար ընտանիք առանց հոսանքի է մնացել. Զելենսկի Վանաձորում բախվել են բուժառու տեղափոխող շտապօգնության ավտոմեքենան ու «Կամազ» բեռնատարը․ բուժառուն մահացել է, բուժքույրը տեղափոխվել է հիվանդանոց Արարատ Միրզոյանն ու Բահրեյնի ԱԳ նախարարը քննարկել են երկկողմ հարաբերությունների զարգացման հեռանկարները Հակառակորդի կողմից ցանկացած uպառնալիք պետք է արժանանա Իրանի ԶՈւ-ի անհապաղ և արդյունավետ պատասխանին․ Մոջթաբա Խամենեի Նոյեմբերի 1-ից շատրվանների աշխատանքը կդադարեցվի մինչև հաջորդ տարվա մայիս Փարիզ-Երևան չվերթի օդանավում վրացի հարբած ուղևորը բորտուղեկցորդուհուն հայհոյել է, ձեռքով դիպելԴատարանի որոշմամբ Սոնա Մնացականյանի վրшերթի գործով տուժnղի ներկայացուցչի բողոքները վարույթ ընդունելը մերժվել է. փաստաբան Իշխանության միակ կարողությունը ներքաղաքական լարվածություն հրահրելն է՝ սեփական ձախողումներն ու արվող զիջումները կոծկելու համարՄիրզոյանը մասնակցել է «Մանամայի երկխոսության» բացման արարողությանը Կրթության միջոցով իշխանությունները փորձում են սերունդներին ենթարկել իրենց. Ատոմ ՄխիթարյանՄոսկվայի և Բաքվի միջև նախատեսվում է գործարկել կրուիզային հաղորդակցություն Բյուջեի արդյունավետ կառավարումն այս իշխանությունները տապալել են. Հրայր ԿամենդատյանՈւկրաինան ԱՄՆ-ից 500 «Patriot» հրթիռ կստանա ոչ շուտ, քան 2030 թվականին Սպասվում է առանց տեղումների եղանակ․ օդի ջերմաստիճանը կբարձրանա 5-7 աստիճանով Իրանում ԱԹՍ-ն hարվածել է Քեշմ կղզու մոտ գտնվող երկու մոտորանավակին ԵՄ կազմում հայտնվելը բարդ գործընթաց է, և կյանքին վարդագույն ակնոցներով չպետք է նայենք. Մենուա ՍողոմոնյանՀայաստանի և Լիբանանի ԱԳ նախարարները մտքեր են փոխանակել տարածաշրջանային իրավիճակի շուրջ TRIPP-ի թույլ համաձայնագիրը լուրջ վտանգներ է պարունակում Հայաստանի համար՝ հանգեցնելով անվերջ զիջումների, տնտեսական կորուստների և վնասելով ապագա սերունդների շահերըՆոյեմբերի 1-ից շատրվանների աշխատանքը կդադարեցվի Ռուսաստանը խստացնում է օտարերկրացիների արտաքսման կանոնները