Փաստաբան. «Արդարադատություն չիրականացնելու պտուղները դեռ երկար տարիներ կքաղենք». Հայաստանը՝ միջազգային կառույցի հերթական զեկույցում

 

 

 

 

2016 թվականին Երևանում տեղի ունեցած իրադարձություններին հաջորդած գործընթացները հերթական անգամ հայտնվել են միջազգային հանրության ուշադրության կենտրոնում:

Այս անգամ անդրադարձը կատարել է «Amnesty International» միջազգային իրավապաշտպան կազմակերպությունը, որը հրապարակել է մարդու իրավունքների հետ կապված վիճակի վերաբերյալ իր ամենամյա 2016/2017 թվականների զեկույցը: «Amnesty International»-ը ներկայացրել է 2017 թվականի ընթացքում աշխարհի 159 երկրներում մարդու իրավունքների հետ կապված իրավիճակը:

Հայաստանին վերաբերող հատվածում իրավապաշտպան կազմակերպությունն ընդգծել է, որ 2016 թվականին Երևանում ցույցերի ընթացքում ոստիկանության կողմից անհամաչափ ուժի կիրառման համար գրեթե ոչ ոք պատասխանատվության չի ենթարկվել: Նշվել է, որ տասնյակ ցուցարարների դեմ հարուցվել են քրեական գործեր՝ հասարակական կարգի ենթադրյալ խախտման և այլ հանցագործությունների համար: Շեշտվել է նաև, որ ոստիկանների կողմից լիազորությունների չարաշահման մասին պնդումների հիման վրա հարուցված քրեական գործով մեղադրանքներ չեն ներկայացվել: Անդրադարձ է կատարվել նաև «Սասնա ծռերի» դատավարությանը: Ըստ զեկույցի՝ պատանդներ վերցնելու և այլ բռնի գործողությունների համար մեղադրվող ընդդիմադիրների դատավարություններում խախտվել է արդար դատավարության իրավունքը: «Amnesty International»-ը մեջբերել է նաև մեղադրյալների խոսքերը, որոնց համաձայն՝ նրանք կալանքի տակ գտնվելու ժամանակ ծեծի են ենթարկել, իսկ փաստաբանները հայտնել են, որ նրանց վրա ճնշումներ են գործադրվում:

Անդրադառնալով զեկույցում առկա գնահատականներին, ինչպես նաև՝ միջազգային կազմակերպությունների կողմից նախկինում հնչած գնահատականների ազդեցությանը, փաստաբան Տիգրան Հայրապետյանը Past.am-ի հետ զրույցում նախ ընդգծեց. «Քաղաքական հարց է, թե արդյոք այս ամենից հետո իշխանությունը կփորձի օրինաչափ վարքագիծ դրսևորել, այսինքն՝ իրավական պետությանը հարիր գործողություններ կատարել: Թե ինչ կանեն իշխանությունները՝ ես դժվարանում եմ ասել, բայց այդ գնահատականը, բնականաբար, համապատասխանում է իրականությանը: Ասեմ ավելին՝ նույն 2016 թվականին ոստիկանական գործողությունները, բնականաբար, պետք է որակվեն որպես հանցագործություն: Այդ հանցագործության համար որևէ մեկը պատասխանատվություն չկրեց: Այդուհանդերձ, մենք դիմել էինք, որ գոնե վարչական կարգով լինի այդ պատասխանատվությունը: Ենթադրենք՝ հանցագործություն չի, բայց դատարանը գոնե պետք է համարեր, որ ոստիկանների գործողությունները օրինական կամ իրավաչափ չեն եղել: Այնուամենայնիվ, մոտ տասն օր առաջ վարչական դատարանը մերժեց այդ պահանջը: Այսինքն՝ երկու տարի քննելուց հետո վարչական դատարանը գտավ, որ ոստիկանների գործողություններն օրինական են: Սա ոչ միայն դատարանների, այլև պետության մոտեցումն է, ինչի հետևանքով մենք պատվերով դատավարություններ ենք տեսնում»:

Փաստաբանը շեշտեց՝ այսքան պատահականություններ չեն լինում:

«Բոլոր մարմինները նույն ծրագրի ուղղությամբ համատեղ են գործում: Ովքեր ինչ-որ ժամանակ հանդգնել են ընդդիմադիր քաղաքական գործունեությամբ զբաղվել, այդ անձանց նկատմամբ նույն գործելաոճն է դրսևորվում: Սա նշանակում է, որ Հայաստանում չկա քաղաքական երկխոսություն, չկա խոսքի ազատություն: Քաղաքացիներն ազատ չեն ասելու այն, ինչ մտածում են: Գևորգ Սաֆարյանի, Ժիրայր Սեֆիլյանի և Կարո Եղնուկյանի օրինակով մենք հստակ տեսնում ենք դա:

Հետևաբար, պետք է շատ լուրջ մտածեն ու լուրջ հետևությունների հանգեն: Մեծ հաշվով՝ տուժում են ոչ թե, օրինակ, Գևորգ Սաֆարյանը, ով երկու տարի ոստիկանական գործողությունների պատճառով ազատազրկվեց, այլ հասարակությունը, որովհետև վաղ թե ուշ անարդարության պտուղները անդրադառնում են հասարակության բոլոր շերտերի վրա»,-ասաց փաստաբանը:

Տիգրան Հայրապետյանն ընդգծեց՝ ակնհայտ էր, որ ոստիկանները պետք է պատժվեին. «Բայց նրանք «խիզախի» կեցվածքով գալիս էին դատարան ու հաստատում իրենց վարքագծի իրավաչափությունը: Այսպես, փաստորեն, հետընթաց գրանցվեց, իսկ արդարադատության չիրականացման պտուղները մենք դեռ երկար տարիներ կքաղենք»:

 

Աննա Բադալյան