Երևան, 31.Մայիս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Մշակույթի ընկալման մշակույթը. «Փաստ»

ՎԵՐԼՈՒԾԱԿԱՆ

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Ընդհանուր առմամբ՝ գիտության մեջ մշակույթ երևույթի վերաբերյալ առկա է ավելի քան 2000 ձևակերպում: Սակայն այս բոլոր բացատրությունների բովանդակային առանցքում ընկած է մեկ հակիրճ միտք՝ մշակույթը նյութական և ոչ նյութական ամեն ինչի ամբողջությունն է, որն ստեղծում  է մարդը: Բովանդակային այս առանցքը համապարփակ է, որը, սակայն, հաճախ այլափոխվում է: 

Ըստ էության՝ այսօր մեր հանրությունը և անգամ մտավորականներն ու, ասենք, տարբեր տարիների մշակույթի չինովնիկները, մշակույթը պատկերացրել են միայն արվեստի չափումների մեջ՝ կերպարվեստ, գրականություն, թատրոն, կինո և այլն, մինչդեռ այս ամենից զատ մշակույթ է այն ամենը, ինչը մենք տեսնում և անում ենք մեր առօրյայում: 

Եթե ավելի պարզ ասենք, մշակույթ է մեր կեցվածքը հանրային վայրերում և տանը, մշակույթ է մեր բառապաշարը, մեր փողոց անցնելը, աղբ թափելը կամ չթափելը, մեքենա վարելը, ծխելը, հայհոյելը, լռելը, մի խոսքով՝ այն ամենը, ինչը ծնվում, արվում և ստեղծվում է մեր առօրյա կյանքում: Մշակույթ է մեր հասարակության զբաղմունքը, առևտուրը, անասնապահությունը, այգեգործությունը, սրճարանային զրույցը և այսպես անվերջ: Ցավոք, մեր գիտակցության մեջ մշակույթ բառն ինքնին ընկալվում է որպես ինչ– որ սակրալ մի երևույթ, որը գերմարդկային է, ուղղված է գեղեցիկին, վեհին ու աստվածայինին: Արդյունքում, այն ամենը, ինչը ստեղծում է իրական մշակույթը, զատվում է մշակույթի մասին մեր պատկերացումներից և հենց այստեղից առաջ է գալիս հակասությունը: 

Հենց այստեղից է սկսվում մտայնությունը, թե մշակույթը միայն հաճելին ու գեղեցիկն է: Հասկանալի է, չէ՞, որ հաճելին, գեղեցիկը, վեհը և այլն, լիովին հարաբերական ու վերացական հասկացություններ են: Արդյունքում մենք այդպես էլ չենք կարողանում առարկայորեն ձևակերպել մեր պատկերացումները գլոբալ մշակույթ երևույթի մասին և այս պայմաններում խոսել, թե ինչն է մշակույթ և ինչը հակամշակույթ, պարզապես անիմաստ է: Եվ միայն այն դեպքում, երբ կկարողանանք կրել մշակույթն ընկալելու մշակույթը, կարող ենք շատ ավելի մեծ բաների մասին խոսել:

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

 

Ինչ են կանխատեսում աստղերը մեզ համար. աստղագուշակ 2026 թվականի հունիսի 1-7-ի համար Սպիտակից մինչև Ալավերդի․ քննարկվել են քաղաքացիներին հուզող հարցերը․ Գագիկ Ծառուկյան Գերմանացիները մշակել են արևային վահանակները քողարկելու միջոց արդյունավետության նվազագույն կորստով. Դրանք նման են մարմարի, աղյուսի և կղմինդրիՎթարային ջրանջատում. ո՞ր հասցեներում ջուր չի լինի այսօր Վանաձորում բшխվել են «BMW»-ն և «ԳԱԶ 31029»-ը․ կա 4 վիրավnր Թուրքիայում ավտոբուսի վթшրի հետևանքով զnhվել է ութ մարդ Հրդեh՝ Երևանի տներից մեկում․ տnւժածներ չկան Մեկ անձի շոուի վերջը. ինչպե՞ս ներդնել իրական պառլամենտարիզմ Հայաստանում․ Էդմոն Մարուքյան Հայեր ջան սա ընտրություն է ճշմարտության և կեղծիքի միջև․ Տաթևիկ Կարապետյան Փոփոխությունները գալիս են Ուժեղ Արևածագ ու Ուժեղ Ծաթեր՝ Սամվել Կարապետյանի հետԵրևան-Սևան ավտոճանապարհին բшխվել են «Porsche Cayenne»-ը, «Toyota Camry»-ն և «Nissan Sentra»-ն․ կան վիրավnրներ ֆրանսիական «ՊՍԺ» ֆուտբոլային ակումբի հաղթանակից հետո Փարիզում մասշտաբային անկարգnւթյուններ են սկսվել․ կան հարյուրավոր ձերբակալվածներ ՊՍԺ-ն նվաճեց Չեմպիոնների լիգայի գավաթը Ի՞նչ եղանակ է սպասվում մայիսի 31-ից հունիսի 4-ին Հինգ տարեկան երեխա է ընկել իններորդ հարկի բնակարանի պատուհանիցՏասնյակ հասցեներում հունիսի 2-ին, 3-ին և 4-ին գազ չի լինելու «Բժիշկները չէին թաքցնում, որ լուրջ խնդիր է, ու գուցե աչքերս չբացեմ». Սամվել Մալոյանը՝ հրաշքով փրկվելու, «Ազգային երգիչ 2» նախագծում հաղթելու, անձնականի ու տեսահոլովակի մասին Կրակոց՝ Արմավիրի մարզի Ծաղկունք գյուղում. բժիշկներն արձանագրել են 62-ամյա տղամարդու մահը Մեդվեդևը սպառնացել է Ուկրաինային ԱԷԿ-ին հարվածով Որոնք են աշխարհի ամենաթանկ ֆուտբոլային ակումբները՝ ըստ Forbes-ի Տասնյակ հասցեներում հունիսի 2-ին, 3-ին և 4-ին գազ չի լինելու Ուժեղ Հայաստանում գերակայելու է մարդու իրավունքը․ Արամ ՎարդևանյանՀունիսի 1-ին, 2-ին, 3-ին, 4-ին, 5-ին, 8-ին, 9-ին, 10-ին հարյուրավոր հասցեներում լույս չի լինելու Անկեղծ ժպիտներ ու ջերմ ողջույններ. Գյումրին դիմավորեց Նարեկ ԿարապետյանինԵրբ ամեն 2-րդ երեխան աղքատության մեջ է, 2000 դոմիկ կա Շիրակում, ո՞նց ես պարգևավճար ստանումՀինգ տարեկան երեխա է ընկել իններորդ հարկի բնակարանի պատուհանից․ ՌԴ Լեփ-լեցուն Վարդանանց հրապարակը վանկարկում է` Սամվել՜ վարչապետԻ՞նչ եղանակ է սպասվում մայիսի 31-ից հունիսի 4-ին ԿԸՀ-ն ներկայացրել է ընտրողների ցուցակները ՊՍԺ-ն նվաճեց Չեմպիոնների լիգայի գավաթը Ուռուցքաբանը նշել է խալերի վտանգավոր փոփոխությունները Ռուսաստանում կզբաղվեն պետծառայողների շրջանում ռուսերենի իմացության մակարդակի բարձրացմամբ Սամվել Կարապետյանը մինչև օրս կալանավորված է Ադրբեջանի պահանջով. Արամ ՎարդևանյանԵրբ ամեն 2-րդ երեխան աղքատության մեջ է, 2000 դոմիկ կա Շիրակում, ո՞նց ես պարգևավճար ստանում. Նարեկ ԿարապետյանՆերդրումներ ենք բերելու, որ Գյումրին դառնա միջազգային տուրիստական հանգույց. Սամվել ԿարապետյանԻտալիան արգելել է Քանյե Ուեսթի և Թրևիս Սքոթի համերգները Քաղցկեղի դեմ պայքարող հայտնի բլոգերը վաճառքի է հանել իր թանկարժեք զգեստապահարանը Բացահայտվել է ԱՄԷ-ի գաղտնի դերը Իրանի դեմ պատերազմում Մայր Աթոռում տեղի է ունեցել Արցախին, Հայոց gեղաuպանnւթյանը և հայ ազատագրական պայքարին նվիրված գրքերի շնորհանդեսը Բոլոր առևտրային նավերը պետք է օգտագործեն Հորմուզի նեղուցում նշանակված երթուղիները և ստանան ռшզմածովային ուժերի թույլտվություն․ Իրանի ռшզմական հրամանատարության հայտարարությունը Bloomberg․ Քուվեյթի ավիաբազային Իրանի ենթադրյալ հարվածի հետևանքով մի քանի ամերիկացիներ են վիրավորվել Իրաքյան «Քաթաիբ Հեզբոլլահ» շարժումը բացառում է զինաթափումը ԱՄՆ ճնշման ներքո Մենք զգում էինք ձեր աջակցությունն ամբողջ մրցաշրջանի ընթացքում․ Սպերցյանը դիմել է երկրպագուներին «Մոլդովական սցենարը» Հայաստանը տանելու է «վիլայեթացման». Հրաչյա ՌոստոմյանՍպասում ենք արդարության վերականգնմանը. Արագածոտնի թեմ Առաջին դասարանցիների վարքի համար գնահատականներ չեն դրվի. ՌԴ Ուկրաինական ԱԹՍ–ն հարվածել է Զապորոժիեի ԱԷԿ-ի 6-րդ բլոկի տուրբինային շենքին. Ռոսատոմի ղեկավար Թրամփը վստահ չէ, որ Վենսը կարող է իրեն հաջորդել ԱՄՆ նախագահի պաշտոնում Հերթական վիճաբանությունը՝ Արարատի մարզում Ցրված սկլերոզ․ երիտասարդությունը խլող հիվանդություն