Երևան, 20.Մայիս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Կերակրի աղ. սպիտակ մա՞հ, թե՞ կյանքի իմաստ

ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ

Մենք գիտենք, որ...

Կերակրի աղը «սպիտակ մահ» է: Ինչքան քիչ օգտագործվի, այնքան օրգանիզմը առողջ կլինի:

Իրականում այնքան էլ այդպես չէ:

Անգամ կարելի է ասել, որ կերակրի աղը ոչ միայն «սպիտակ մահ» չէ, այլ հակառակը՝ այն «կյանքի իմաստն» է: Իհարկե, արդեն երկար ժամանակ է, որ մեզ բժիշկները ասում են, թե աղի օգտագործումը բացառապես վնասում է օրգանիզմին, բայց այստեղ մի պրոբլեմ կա՝ չկա ոչ մի հաստատված տվյալ կամ կատարված հետազոտության արդյունք, որը հաստատի, որ աղի քիչ քանակի օգտագործումը, կամ ընդհանրապես չօգտագործելը իջեցնում է ինսուլտ կամ ինֆարկտ ստանալու հավանականությունը և կարող է երկարացնել կյանքը: Ավելին, որոշ մասնագետներ համարում են, որ աղից հրաժարվելը ավելի վատ հետևանքների կհասցնի:

Աղի քանակը, ըստ մասնագետների, որոշակի կապ ունի ճնշման հետ: Հարցն այն է, որ օգանիզմում աղի պարունակությունը նպաստում է օրգանիզմում հեղուկի ավելցուկ քանակ մնալու հետ, որպեսզի կարգավորվի աղա–ջրային բալանսը: Աղի մեծ քանակը ստիպում է, որ օրգանիզմում հեղուկը շատ մնա, այսինքն՝ արյան քանակը շատ է լինում, որը և բերում է ճնշման բարձրացման, այսինքն՝ հիպերտոնիա է առաջանում, որն էլ նպաստում է սիրտ–անոթային հիվանդությունների, մասնավորաբար՝ ինֆարկտի և ինսուլտի առաջացմանը: Հենց այս տեսությունն էլ հիմք է դարձել, որ աղին պատերազմ հայտարարվի: Բայց այս ամենը՝ միայն տեսականորեն: Իսկ հաստատող ոչ մի փաստ չկա: Իրականում արդեն բարձր ճնշում ունեցող մարդկանց մոտ աղի քանակության պակասեցումը մինչև օրական 4–5 գրամի բերում է ճնշման անկման, բայց ընդամենը առավելագույնը 3–5 կետով, այսինքն, եթե ճնշումը 145/90 էր, կարող է դառնալ 140/87, ինչն, իհարկե, աննշան ցուցանիշ է, որպեսզի հեռուն գնացող եզրակացություններ արվեն: Իսկ ահա ընդհանրապես բարձր ճնշում չունեցող մարդկանց մոտ աղի քանակի այդ սահմանափակումը ճնշումը իջեցնում է ընդամենը 1–2 կետով, և այդ փորող արձանագրել: Ի դեպ, աղի քանակը պակասեցնելիս ճնշումը իջեցնելու այս էֆեկտը ժամանակավոր է, քանի դեռ օրգանիզմը չի հարմարվել իր այս նոր վիճակին, այդ գործողությունը երկարաժամկետ կատարելիս ճնշում ունեցող անձի ճնշումը գալիս է հին ցուցանիշին: Ասենք նաև, որ արյան ճնշումը կարելի է իջեցնել բազմաթիվ մեթոդներով, օրինակ՝ 2 կետով ճնշումը ընկնում է մարմնի քաշը ընդամենը 3 կիլոգրամով գցելու դեպքում: Այս ամենին կարելի է ավելացնել, որ որոշ մասնագետներ գտնում են, որ աղի քանակի պակասեցումը անգամ ավելի վտանգավոր է և կարող է վնասել առողջությանը: Բավական է միայն հիշել այն, որ հղի կինը «թթու» շատ է սիրում, իսկ ինչո՞ւ: Իհարկե, աղի քանակությունը լրացնելու համար, որը մեծ քանակով կլանում է պտուղը: Փղերը հարյուրավոր կիլոմետրեր քայլում են միայն նրա համար, որ ճաշակեն հող, որը աղ է պարունակում :

Մարդիկ աղ օգտագործում են ամենաքիչը 10 000 տարի՝ սկսած այն ժամանակներից, երբ մսին առաջին անգամ աղ ցանեցին: Մոտավորապես 5000 տարի առաջ չինացիները պարզեցին, որ աղ դրած մթերքը ուշ է փչանում և ձմեռվա համար կարելի է մթերք կուտակել: Ժամանակի ընթացքում աղը արժեքավոր մթերք դարձավ: Անգամ դրա պատճառով պատերազմներ են եղել: «Սալաթ» բառը առաջանում է հենց իտալերեն աղ բառից, քանի որ հռոմեացիները բանջարեղենը աղ էին դնում: Հայերեն էլ այդպես է՝ «աղցան»: Աղի օգտագործման վերին շեմը ընկնում է մինչև 19–րդ դարի վերջը՝ մինչև սառնարանի հայտնագործումը: Սառնարանում մթերքը կարելի է պահել առանց աղ դնելու: Բայց հիմա էլ դեռ ընդունված է, որ թանկ հյուրին դիմավորում են աղուհացով:

Հին գիտնական Պլինոս Ավագը համարում էր, որ աշխարհում երկու դեղ կա՝ արևը և աղը: Վերջինս, ի դեպ, հնում իրոք նաև որպես դեղ են օգտագործել: Ներկայումս հայտնի է, որ աղի պակասությունը բերում է թուության, ախորժակի կորստի, սրտխառնոցի, փսխման: Հաստատված է, որ աղը լավ հակադեպրեսանտ է, այն կարևոր է նաև 1–ին խմբի շաքարային դիաբետով հիվանդների համար, քանի որ կարգավորում է շաքարի պարունակությունը օրգանիզմում, համարվում է, որ աղի քիչ պարունակությունը նպաստում է օրգանիզմում խոլեսթերինի և տրիգլիցերատների քանակի աճին, իսկ մեծ քանակը կարգավորում է սերոտոնինի և մելատոնինի նորմալ շրջանառությանը ուղեղում և նպաստում է Այցհեյմերի հիվանդության պրոֆիլակտիկային: Եվ վերջ ի վերջո պետք է հիշել, որ ցանկացած նյութ դեղ կամ թույն դառնում է միայն նրա քանակից կախված, ամեն ինչ պետք է չափավոր լինի:

Նյութը հրապարակման պատրաստեց Past.am-ը

Շղթայական ավտովթար՝ Շիրակի մարզում․ Գյումրիում բախվել են «BMW»-ն, 3 «Mercedes»-ները և «GAZ 3110»-ը․ կա վիրավորԵս պայմանագրիս ժամկետը երկարաձգել եմ դեռ նախորդ մրցաշրջանում, պարզապես այդ մասին չէր բարձրաձայնվել. Սպերցյան Լիտվայի ԱԳ նախարարը ոգեկոչել է Ցեղասպանության զոհերի հիշատակը 10 օր անհետացած կնոջ դին հայտնաբերվել է բազմոցի մեջ Մայիսի 20-ին, 21-ին, 22-ին, 25-ին, 26-ին և 27-ին հարյուրավոր հասցեներում լույս չի լինելու Էդմոն Մարուքյանի հայտարարությունըՀայաստանի հաջորդ վարչապետ Սամվել Կարապետյանը կվերացնի աղքատությունը, կբարելավի ժողովրդագրական իրավիճակը և կապահովի աշխատատեղեր․ «Ուժեղ Հայաստան»Ի՞նչն է փոխվելու․ Նարեկ ԿարապետյանԿԸՀ-ն` Նարեկ Կարապետյանի ՌԴ քաղաքացի լինելու տեղեկությունների մասին«Դուք իսկապե՞ս Սամվելն եք». ի՞նչ տեղի ունեցավ, երբ փողոցային հարցման մասնակիցները հասկացան, որ խոսում են Հայաստանի հաջորդ վարչապետ Սամվել Կարապետյանի հետԷն մասին, ինչից նախընտրական շրջանում խուսափում են խոսել աղետաբեր իշխանությունները, բայց ինչն անխուսափելի է սրանց վերարտադրվելու դեպքում. Մենուա ՍողոմոնյանԴպրոցաշինության մասին աղաղակող ՔՊ-ն քանի՞ հարյուր դպրոց է փակել. ինչու՞ չեն աղաղակում, որ խոստացած դպրոցների 50%-ն անգամ չի կառուցվել․ Լուիզա ՍարգսյանԵթե Փաշինյանը շարունակի կառավարել, ոչ Ակադեմիական քաղաքն ենք ունենալու, ոչ էլ ԵՊՀ-ն․ Կարպիս ՓաշոյանԵթե Փաշինյանը շարունկաի կառավարել ոչ Ակադեմիական քաղաքն ենք ունենալու, ոչ էլ ԵՊՀ-ն․ Էդմոն ՄարուքյանԻնչ եղանակ է սպասվում առաջիկա օրերին ՆԳՆ-ում ՔՊ նախընտրական շտա՞բ է գործում․ կառույցը ներգրավված է ՔՊ քարոզչությանը«Նոան» գոլառատ խաղում հաղթեց «Արարատին» Շղթայական ավտովթար է տեղի ունեցել, վիրավորների մեջ երեխաներ կան Հայտնի է 2026 թ. II փուլի միասնական քննությունների ժամանակացույցը «Ռեալի» նախագահն արդեն այս ամիս կհայտարարի Մոուրինյոյի վերադարձի մասին Խուզարկություններ են կատարվել մայրաքաղաքի 15 տարբեր հասցեների բնակարաններում. Ոստիկանություն Հայտնի է Վերջին զանգի օրը․ ԿԳՄՍՆ Վաղը «Բարգավաճ Հայաստան» կուսակցությունը մեր հասարակությանը կներկայացնի իր ընդարձակ ծրագրային առաջարկը. Իվետա ՏոնոյանՈղբերգական դեպք՝ Մասիսում․ հրշեջները, մարելով տանն առաջացած կրակը, հայտնաբերել են 2 մոխրացած տղամարդու մարմին․ կան վիրավորներ Կամո Հայրապետյանը կոչ է անում Հայաստանի քաղաքացիներին ակտիվ մասնակցություն ունենալ խորհրդարանական ընտրություններին Արտաշատում վրաերթի ենթարկված 6-ամյա երեխայի կյանքը հաջողվել է փրկել Հարցազրույց Ազա Բաբայանի հետ Խոր Վիրապում. շուտով․ Նարեկ Կարապետյան24 ժամ ջուր չի լինելու Հրապարակվել է Հայաստանի և Լիտվայի միջև ռազմավարական գործընկերության մասին համատեղ հռչակագրի տեքստը Ուժեղ Հայաստան կուսակցության քարոզարշավը Արտաշատից. Ուղիղ«Արսենալի» և «Մանչեսթեր Սիթիի» նախկին կիսապաշտպան Սամիր Նասրին բացահայտել է իր կարիերայի սկզբնական շրջանի ամենամեծ գաղտնիքներից մեկը Վաշինգտոնը ընդլայնում է Իրանի դեմ պատժամիջոցները Ուժեղ Հայաստան դաշինքը Արտաշատում է. Ուղիղ հեռարձակումՓրկարարներն ավտոմեքենան դուրս են բերել ձորակից Ով ընտրում է Նիկոլին, ընտրում է Ալիևին․ Ռոբերտ Քոչարյան8 տարի առաջ արցախցիներին էր ասում, որ սիրում է իրենց, 2 շաբաթ առաջ կապանցիներին. Նարեկ ԿարապետյանՇիրակի փողոցում բախվել են «Mercedes»-ն ու 2 «Opel»-ները․ 3 վիրավորներից 2-ը երեխաներ են Տղամարդու մատները սրտիկ անելու համար չեն, այ կզած. Արշակ ԿարապետյանԶելենսկին խոսել է Վրաստանի հետ հարաբերությունների ամրապնդման մասին Էդուարդ Սպերցյանը խոսել է առողջական խնդիրների մասին Գերմանիան թույլատրել է ռազմական գործողությունները Հորմուզի նեղուցում․ Մերց Մի կողմից ուսանողական կյանքն են քաղաքականացնում, մյուս կողմից՝ քանդում են բուհական համակարգը․ Էդմոն ՄարուքյանՆարեկ Կարապետյանը` Վազգեն Սարգսյանի մասինՆարեկ Կարապետյանի ուղիղ եթերը այսօրվա քարոզարշավի մասինԿանն 2026. Շերոն Սթոունը, Դեմի Մուրը, Կարլա Բրունին և Ջորջինա Ռոդրիգեսը ներկա են գտնվել «Ֆյորդ» ֆիլմի պրեմիերային Գումար էին տվել հանրահավաքին մասնակցելու համար․ Արթիկի համայնքային ոստիկանների բացահայտումը (տեսանյութ) Նոր նշաձող՝ տարածաշրջանում. «Նոա» ՖԱ-ն ներկայացրեց նոր մարզաբազան և «Noah Park»-ը՝ ապագայի ֆուտբոլային ու սպորտային քաղաքը (տեսանյութ, լուսանկարներ) ՀԱՊԿ երկրները դեմ են արտահայտվել տիեզերքի ռազմականացմանը «Ուժեղ Հայաստան» կուսակցության քարոզարշավը Վեդիից․ ուղիղՊետք է անկեղծ ասեմ, որ վերջին շրջանում ազնիվ ու մարդկային ձևակերպումներ Բաքվում պահվող մեր գերիների մասին լսել եմ Գագիկ Ծառուկյանից երկու օր առաջ․ Տաթևիկ Հայրապետյան