Երևան, 03.Ապրիլ.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Կերակրի աղ. սպիտակ մա՞հ, թե՞ կյանքի իմաստ

ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ

Մենք գիտենք, որ...

Կերակրի աղը «սպիտակ մահ» է: Ինչքան քիչ օգտագործվի, այնքան օրգանիզմը առողջ կլինի:

Իրականում այնքան էլ այդպես չէ:

Անգամ կարելի է ասել, որ կերակրի աղը ոչ միայն «սպիտակ մահ» չէ, այլ հակառակը՝ այն «կյանքի իմաստն» է: Իհարկե, արդեն երկար ժամանակ է, որ մեզ բժիշկները ասում են, թե աղի օգտագործումը բացառապես վնասում է օրգանիզմին, բայց այստեղ մի պրոբլեմ կա՝ չկա ոչ մի հաստատված տվյալ կամ կատարված հետազոտության արդյունք, որը հաստատի, որ աղի քիչ քանակի օգտագործումը, կամ ընդհանրապես չօգտագործելը իջեցնում է ինսուլտ կամ ինֆարկտ ստանալու հավանականությունը և կարող է երկարացնել կյանքը: Ավելին, որոշ մասնագետներ համարում են, որ աղից հրաժարվելը ավելի վատ հետևանքների կհասցնի:

Աղի քանակը, ըստ մասնագետների, որոշակի կապ ունի ճնշման հետ: Հարցն այն է, որ օգանիզմում աղի պարունակությունը նպաստում է օրգանիզմում հեղուկի ավելցուկ քանակ մնալու հետ, որպեսզի կարգավորվի աղա–ջրային բալանսը: Աղի մեծ քանակը ստիպում է, որ օրգանիզմում հեղուկը շատ մնա, այսինքն՝ արյան քանակը շատ է լինում, որը և բերում է ճնշման բարձրացման, այսինքն՝ հիպերտոնիա է առաջանում, որն էլ նպաստում է սիրտ–անոթային հիվանդությունների, մասնավորաբար՝ ինֆարկտի և ինսուլտի առաջացմանը: Հենց այս տեսությունն էլ հիմք է դարձել, որ աղին պատերազմ հայտարարվի: Բայց այս ամենը՝ միայն տեսականորեն: Իսկ հաստատող ոչ մի փաստ չկա: Իրականում արդեն բարձր ճնշում ունեցող մարդկանց մոտ աղի քանակության պակասեցումը մինչև օրական 4–5 գրամի բերում է ճնշման անկման, բայց ընդամենը առավելագույնը 3–5 կետով, այսինքն, եթե ճնշումը 145/90 էր, կարող է դառնալ 140/87, ինչն, իհարկե, աննշան ցուցանիշ է, որպեսզի հեռուն գնացող եզրակացություններ արվեն: Իսկ ահա ընդհանրապես բարձր ճնշում չունեցող մարդկանց մոտ աղի քանակի այդ սահմանափակումը ճնշումը իջեցնում է ընդամենը 1–2 կետով, և այդ փորող արձանագրել: Ի դեպ, աղի քանակը պակասեցնելիս ճնշումը իջեցնելու այս էֆեկտը ժամանակավոր է, քանի դեռ օրգանիզմը չի հարմարվել իր այս նոր վիճակին, այդ գործողությունը երկարաժամկետ կատարելիս ճնշում ունեցող անձի ճնշումը գալիս է հին ցուցանիշին: Ասենք նաև, որ արյան ճնշումը կարելի է իջեցնել բազմաթիվ մեթոդներով, օրինակ՝ 2 կետով ճնշումը ընկնում է մարմնի քաշը ընդամենը 3 կիլոգրամով գցելու դեպքում: Այս ամենին կարելի է ավելացնել, որ որոշ մասնագետներ գտնում են, որ աղի քանակի պակասեցումը անգամ ավելի վտանգավոր է և կարող է վնասել առողջությանը: Բավական է միայն հիշել այն, որ հղի կինը «թթու» շատ է սիրում, իսկ ինչո՞ւ: Իհարկե, աղի քանակությունը լրացնելու համար, որը մեծ քանակով կլանում է պտուղը: Փղերը հարյուրավոր կիլոմետրեր քայլում են միայն նրա համար, որ ճաշակեն հող, որը աղ է պարունակում :

Մարդիկ աղ օգտագործում են ամենաքիչը 10 000 տարի՝ սկսած այն ժամանակներից, երբ մսին առաջին անգամ աղ ցանեցին: Մոտավորապես 5000 տարի առաջ չինացիները պարզեցին, որ աղ դրած մթերքը ուշ է փչանում և ձմեռվա համար կարելի է մթերք կուտակել: Ժամանակի ընթացքում աղը արժեքավոր մթերք դարձավ: Անգամ դրա պատճառով պատերազմներ են եղել: «Սալաթ» բառը առաջանում է հենց իտալերեն աղ բառից, քանի որ հռոմեացիները բանջարեղենը աղ էին դնում: Հայերեն էլ այդպես է՝ «աղցան»: Աղի օգտագործման վերին շեմը ընկնում է մինչև 19–րդ դարի վերջը՝ մինչև սառնարանի հայտնագործումը: Սառնարանում մթերքը կարելի է պահել առանց աղ դնելու: Բայց հիմա էլ դեռ ընդունված է, որ թանկ հյուրին դիմավորում են աղուհացով:

Հին գիտնական Պլինոս Ավագը համարում էր, որ աշխարհում երկու դեղ կա՝ արևը և աղը: Վերջինս, ի դեպ, հնում իրոք նաև որպես դեղ են օգտագործել: Ներկայումս հայտնի է, որ աղի պակասությունը բերում է թուության, ախորժակի կորստի, սրտխառնոցի, փսխման: Հաստատված է, որ աղը լավ հակադեպրեսանտ է, այն կարևոր է նաև 1–ին խմբի շաքարային դիաբետով հիվանդների համար, քանի որ կարգավորում է շաքարի պարունակությունը օրգանիզմում, համարվում է, որ աղի քիչ պարունակությունը նպաստում է օրգանիզմում խոլեսթերինի և տրիգլիցերատների քանակի աճին, իսկ մեծ քանակը կարգավորում է սերոտոնինի և մելատոնինի նորմալ շրջանառությանը ուղեղում և նպաստում է Այցհեյմերի հիվանդության պրոֆիլակտիկային: Եվ վերջ ի վերջո պետք է հիշել, որ ցանկացած նյութ դեղ կամ թույն դառնում է միայն նրա քանակից կախված, ամեն ինչ պետք է չափավոր լինի:

Նյութը հրապարակման պատրաստեց Past.am-ը

Իրազեկում․ ՆԳՆ հաշվառման-քննական ու Միգրացիայի և քաղաքացիության ծառայության ստորաբաժանումները մայիսի 4-ի փոխարեն ծառայություններ կմատուցեն ապրիլի 18-ին ՔՊ-ն վարչական ռեսուրս է օգտագործում. Կառավարության հնարավորությունները ծառայեցվում են կուսակցական, նեղ խմբային շահերինԻրանում կործանված ամերիկյան կործանիչի օդաչուներից մեկը փրկվել է «Չելսիի» կիսապաշտպան Էնցո Ֆերնանդեսը հեռացվել է առաջիկա երկու հանդիպումներից «Ռեալի» մասին հայտարարությունից հետո Պարզվել է՝ Չարենցավանում ավտովթարի հետևանքով մահացածի և վիրավորների ինքնությունը․ վարորդներից մեկը եղել է ոչ սթափՄենք ոչնչացրել ենք Իրանի պողպատի արտադրության հզորության 70%-ը. Նեթանյահու Արբելոա. Լա Լիգայում ունենք 9 եզրափակիչ Կայացել է ՀՀ-ԱՄՆ աշխատանքային խմբի երրորդ հանդիպումը Հայաստանում կսահամանփակվի՞ մինչև 15 տարեկանների մուտքը սոցիալական ցանցեր Հայտնի է, թե որ համարի ներքո ելույթ կունենա Սիմոնը «Եվրատեսիլ» երգի մրցույթում ՀԺԱՄ կուսակցությունը հայտարարություն է տարածել 2026թ. հունիսի 7-ին կայանալիք ԱԺ ընտրությունների կապակցությամբԻսրայելը հարվածներ է հասցրել Բեյրութին և Թեհրանին Ովքե՞ր են այս տարի հավակնում Հայկական ազգային կինոակադեմիայի «Անահիտ» մրցանակի Արմավիրի մարզպետարանը պարզաբանում է տարածել Սարդարապատի դպրոցի տնօրենի ազատման խնդրի վերաբերյալ Հայաստանի Պրեմիեր լիգա. Արտակ Օսեյանը` ամսվա լավագույն մարզիչ Էրդողանը զանգահարել է Պուտինին Տարածաշրջանի երկու պետություններ մասնակցել են Իրանի դեմ ԱՄՆ-ի և Իսրայելի ագրեսիային. Արտաքին գործերի նախարարություն ՀԺԱՄ կուսակցությունը հայտարարություն է տարածել 2026թ. հունիսի 7-ին կայանալիք ԱԺ ընտրությունների կապակցությամբՄեր նպատակը երկու գերիշխող տերության վասալ լինելը չէ. Մակրոն «Կրթության զարգացման և կառավարման» հիմնադրամը և մի շարք այլ կազմակերպություններ իրականացնում են ոչ կրթական գործունեություն․ ԿԳՄՍՆ-ն դիմել է իրավապահներին Սխալվելու իրավունք այլևս չկա․ Մխիթարյանը վերադառնում է ամենավճռորոշ պահին Որոշվել է ոստիկանության 5 ծառայողի ազատել ծառայությունից. ՆԳՆ Ոչ մի գերտերություն մեզ անվտանգություն չի խոստանա մինչև մենք չհոգանք մեր անվտանգության խնդիրները․ Արշակ ԿարապետյանՄհեր Աղամյանի հայտարարությունըԱվելի քան 10.000 քաղաքացի արդեն մասնակցել է «Հայաստան» Դաշինքի ծրագրի ստեղծմանը․ Իսկ դո՞ւԱրշալույսում 22-ամյա երիտասարդը փախցրել է ոչխարներ բարձած մեքենան Փոփոխությունը գալիս է․ ինչ դաս ենք քաղելու պատերազմից 10 տարի անց. Արթուր ԱվանեսյանՄեզ ինչպիսի՞ ղեկավար է պետք. հարցում ԳյումրիումՓոփոխություն՛ Միայն Սամվել Կարապետյանի հետ. Շիրազ ՄանուկյանՊարսից ծոցի պատերազմ - Իսրաելի խաղեր - խաբեության կիզակետ. Վահե ԴարբինյանՄոսկվայում կանխվել է խոշոր ահաբեկչական գործողություն Փորձում են պահել իշխանությունը՝ ժողովրդին շանտաժի երթարկելով․ Ավետիք Չալաբյան Արցախցիների նկատմամբ ՀՀ իշխանությունների քաղաքականությունը միջազգային տերմինաբանությամբ կոչվում է «մեղադրել զnհին». Արցախի ՄԻՊ Ուլյանովսկի մարզում գնացքի վթարից տուժածների թիվը հասել է մինչև 35 Ի՞նչ կասեք Նիկոլ Փաշինյանին, եթե հանդիպեք. հարցումԻրանում խոցվել է ամերիկյան կործանիչ, անձնակազմի որոնումները շարունակվում են. Axios Սևանա լճի՝ բացարձակ նիշից ցածր հողամասերում ապամոնտաժվել է 86 շենք-շինություն 18-ամյա Դավիթ Մինասյանը գտնվում է «Նաիրի» ԲԿ-ի վերակենդանացման բաժնում. փաստաբան Տիգրանաշենի բնակիչները սեփականության իրավունք չունեն և ապրում են վտանգի մշտական վախի մեջ (տեսանյութ)Արդա՞ր է, որ նախարարներին 7-ական միլիոն պարգևավճար են տալիս, իսկ թոշակները բարձրացնում են 10000 դրամով. հարցում Եղանակի տեսությունԻրանի բանակը hարվածել է Հորդանանում և Քուվեյթում ԱՄՆ բանակի զինծառայnղների տեղակայման վայրերին Արշակ Կարապետյանը ՌԴ քաղաքացի չէ․ Նառա Գևորգյան Խայտառակություն Էջմիածնում․ «Ու՞մ ես փորձել խաբել, Նիկո՛լ»․ Ռուզան Ստեփանյան Հորմուզի նեղուցը բաց է Իրանի հետ չպատերազմnղ երկրների համար. Կահիրեում Իրանի դիվանագիտական առաքելության ղեկավար Հայ քրիստոնյան նախ պետք է պաշտպանի իր Եկեղեցին՝ մեր ինքնության կարևոր հենասյունը․ Արմեն ՄանվելյանՀայաստանը ունի երկու ընտրություն. շարունակել այսպես` թույլ Նիկոլ Փաշինյանի հետ կամ ուժեղանալ` Սամվել Կարապետյանի հետ. Նարեկ Կարապետյան Փաստաբանը բացատրեց, թե որ կատակները կարող են հանգեցնել բանտարկության ԶՊՄԿ-ի ֆինանսավորմամբ Հայաստանում 273 հեկտար անտառ կտնկվի Արդա՞ր է, որ նախարարներին 7-ական միլիոն պարգևավճար են տալիս, իսկ թոշակները բարձրացնում են 10000 դրամով. հարցում