Երևան, 01.Փետրվար.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Արդյո՞ք դոլարների վրա պատկերված են ԱՄՆ նախագահները. պարզվում է՝ ոչ

ԼԱՅՖ


Մենք գիտենք, որ...

 

Դոլարների վրա պատկերված են ԱՄՆ–ի նախագահները: Ամենատարածված և հայտնի 100 դոլարանոցի վրա պատկերված է ԱՄՆ–ի նախագահ Բենջամին Ֆրանկլինը:

Իրականում այդպես չէ:

Բենջամին Ֆրանկլինը երբեք ԱՄՆ նախա–գահ չի եղել : 

Մարդկանց շփոթության մեջ է գցում այն հանգամանքը, որ այդպիսի անունով և  այդպիսի ազգանունով նախագահներ ԱՄՆ–ը իրոք ունեցել է: Նրանք են՝ Ֆրանկլին Պիրս՝ նախագահ  է եղել 1853–1857 թթ., Բենջամին Հարիսոն՝ 1889–1893 թթ., Ֆրանկլին Դելանո Ռուզվելտ՝ 1933–1945 թթ. : Իսկ ո՞վ է Բենջամին Ֆրանկլինը (1706 – 1790), եթե նախագահ չի եղել: Նրան կարելի է համարել ունիվերսալ տաղանդ կամ ուղղակի մեծ մարդ: Ֆրանկլինի մասնագիտություններն են՝ գրող, քաղաքական գործիչ, հրատարակիչ, տպագրիչ, քաղաքական տեսաբան, փոստապետ, գյուտարար, քաղաքական ակտիվիստ, պետական գործիչ, դիվանագետ, շախմատիստ, դիզայներ, երաժիշտ, քաղաքական փիլիսոփա, ինքնակենսագիր, գրադարանավար, լրագրող, տնտեսագետ, ֆիզիկոս, խմբագիր և այլն:

Նրա բազմաբեղուն, տաղանդավոր կյանքից նշենք մի քանի կարևոր փաստեր, լրիվ գրել անհնար է:

Ֆրանկլինը հայտնագործել է շանթարգելը, բիֆոկալ ակնոցը, Ֆրանկլինի վառարանը, կազմել է Գոլֆստրիմի առաջին քարտեզը, հիմնադրել է ԱՄՆ–ի առաջին հասարակական գրադարանը, Ֆիլադելֆիայի ակադեմիան, Ամերիկյան փիլիսոփայության դպրոցը, հիմնել է սեփական տպագրատունը, հրապարակել  է «Փենսիլվանյան ամսագիրը», մասնակցել է ԱՄՆ–ի անկախության հռչակագրի և  սահմանադրության մշակման աշխատանքներին, եղել է ԱՄՆ–ի դեսպան Ֆրանսիայում և Շվեդիայում, ԱՄՆ–ի գլխավոր փոստապետ, կոնգրեսական և այլն: Փարիզյան երկրորդ հաշտության պայմանագիր (1783 թ.). այս երեք փաստաթղթերով պաշտոնապես ավարտվեց ԱՄՆ–ի անկախության համար պատերազմը։

Բենջամին Ֆրանկլ ինի դիմանկարը պատկերվել է ԱՄՆ Դաշնային պահուստների համակարգի 100 դոլարանոց թղթադրամի վրա 1914 թվականից։

Ի դեպ, Բենջամին Ֆրանկլինը բավականին աֆորիզմների հեղինակ է: Ահա մի քանիսը.

«Ժամանակը ոսկի է»: «Երեք հոգի կարող են գաղտնիքը պահել, եթե նրանցից երկուսը մեռած են»: «Ավելի լավ է գեղեցիկ գործել, քան գեղեցիկ խոսել»:

«Խորհուրդներ չլսող մարդկանց հնարավոր չէ օգնել»:

Մի հաճելի նորություն մեր բուսակերների համար: Բենջամին Ֆրանկլինը ևս բուսակեր է եղել: Բայց միայն ժամանակավորապես: Ահա թե ինչ է եղել:

Ֆրանկլինը շատ էր սիրում տապակած ձուկ, բայց ինչ–որ ժամանակ նա որոշեց բուսակեր դառնալ: Մի քանի տարի դա նրան հաջողվում էր: Մի անգամ երկար ճանապարհորդության ընթացքում գտնվելով նավի տախտակամածին՝ նա նայում էր, թե ինչպես են ձուկ մաքրում, որ տապակեն: Հանկարծ նա նկատեց, որ ձկան փորից մանր ձկնիկներ թափվեցին: Ֆրանկլինը գոչեց. «Եթե դուք անգամ իրար եք ուտում, նշանակում է՝ ես լրիվ իրավունք ուտեմ ձեզ ուտելու»: Մեծ տաղանդը տրամաբանությամբ լուծեց փիլիսոփայական այն հարցը, թե մարդասիրական է արդյոք ուտել կենդանի օրգանիզմ:

Նյութը հրապարակման պատրաստեց Past.am-ը

Չինաստանը ցանցին է միացրել 1 ԳՎտ հզորության աշխարհի ամենամեծ ծովային արևային էլեկտրակայանըԱռանձին շրջաններում սպասվում են տեղումներ, լեռնային շրջաններում՝ ձյան տեսքով Շուտով հաճախ կտեսնեք այսպիսի կարճ հոլովակներ , թե ինչպես ենք պատկերացնում գյուղատնտեսությունը ուժեղ Հայաստանում. Հարություն ՄնացականյանՀրդեհ Գևորգ էմինի փողոցում գտնվող շինանյութի պահեստում Բախվել են ավտոմեքենաներ․ կա 3 տուժած Հրդեհ Գյումրի քաղաքում Ամենատաք փետրվարը դիտվել է 2018 թվականին Մեքենան հայտնվել է ջրատարում․ կան տուժածներ Հռոմի հնագույն եկեղեցիներից մեկում հայտնաբերվել է հրեշտակ Իտալիայի վարչապետի դեմքով Հայաստանում համերգով հանդես կգա LOBODA-ն Հրդեհ Գյումրի քաղաքում Վթար Երևան-Երասխ ավտոճանապարհին․ կան տուժածներ «Չելսիի» կամային հաղթանակը՝ 3:2 (տեսանյութ) Կրասնոդարում բողոքի ցույց է անցկացվել եկեղեցու հանդեպ ՀՀ իշխանությունների քաղաքականության դեմ Եվրո-2026. Հայաստանի հավաքականը պարտվեց խորվաթներին Չի երեւում, որ Ռուսաստանի նախագահն իսկապես խաղաղություն է ցանկանում. Գերմանիայի պաշտպանության նախարար Հրազդանի «Գայի պոստ»-ի մոտ բախվել են «Mercedes»-ը, «Լադա»-ն և «Hyundai Elantra»-ն 10 հազար վոլտ էլեկտրալարի կտրվելու հետևանքով հովվի շունն ու գյուղում հայտնված 3 շնագայլերը, հոսանքահարվել ու սատկել են Ի՞նչ եղանակ է սպասվում փետրվարի 1-ից 3-ը Սաստիկ բքի պատճառով Սպիտակի ոլորանները դժվարանցանելի են կցորդով տրանսպորտային միջոցների համար ԱՄՆ-ում սկսել են հետաքննել Meta-ին կոդավորված հաղորդագրությունների հասանելիության մասին տեղեկությունից հետո Մայր Աթոռը խստորեն դատապարտում է ՀՀ Սահմանադրության և օրենքների բացահայտ խախտումներով իշխանությունների հերթական միջամտությունը Եկեղեցու ներքին գործերին «Վեոլիա Ջուրը» հայտարարություն է տարածել Նոր աշխատատեղեր լինելու են նաև քո համայնքում․ «Մեր ձևով»Լույսն ու ջերմությունը արդեն շատ մոտ են․ Սուրենյանը հրապարակում է արել Եվրո-2026․ Հայաստանի հավաքականի մեկնարկային կազմը Խորվաթիայի դեմ Գագիկ Ծառուկյանի նոր նախաձեռնությունը մեծ ոգևորություն է առաջացրել երիտասարդների շրջանում Թեհրանում կազմակերպվել են ապաստարաններ մոտ 2,5 մլն մարդու համար Քաղաքացին հունվարին աշխատանքից ազատվում է, բայց պարտավոր է 10,800 դրամները յուրաքանչյուր ամիս վճարել․ սա աննորմալություն է ուղղակի․ Նաիրի Սարգսյան«Նոան» ԱՄԷ-ում կայացած ստուգողական խաղում զիջեց «Լոկոմոտիվ»-ին «Եվրոպան չի գա մեզ փրկելու». Արման Ղուկասյանը՝ իրական քաղաքականության մասին (տեսանյութ) ՔՊ-ականները խուճապի մեջ են Սամվել Կարապետյանի տնտեսական ծրագրի պատճառով․ Անդրանիկ ԳևորգյանԽոշոր հրդեհ՝ Երևանում Իրանական քաղաքում պայթյունի հետևանքով վիրավորվել է 14 մարդ, մեկը՝ մահացել Մուշեղ և Վահան Սրբազաններին նույնպես արգելել են լքել ՀՀ տարածքը Մոսկվայում ձերբակալել են միջուկային հարվածներից պաշտպանության բունկերներ ստեղծողին Անգլերենի միասնական քննություններն անցել են խայտառակ պայմաններում. թեստերը եղել են թերի. ահազանգ Ինչ է առաջարկում «Դասավանդի՛ր հանուն Հայաստանի» ծրագիրը երիտասարդներին Թրամփը, Նեթանյահուն եւ եվրոպացի առաջնորդները փորձել են անկարգություններ հրահրել Իրանում. Փեզեշքիան Հանրապետության բազմաթիվ շրջաններում ձյուն է գալիս Ուժերի հավասարակշռությունը փոխվում է. Իլոն Մասկ Առանց ուժի իրավունքը դատարկ բառ է․ Արմեն ՄանվելյանՇղթայական ավտովթար Երեւան–Սեւան ճանապարհին «ռեԱրմենիա» նորաստեղծ ակադեմիան ներգրավել է 10 մլն ԱՄՆ դոլար ընդհանուր գնահատմամբ ներդրում և սկսում է AI կրթության ու տեխնոլոգիաների արտահանումըՈրպես անհետ կորած որոնվող 16-ամյա Լաուրա Խնկիկյանը հայտնաբերվել է Փաշինյանն ասում է ընտրեք ինձ, որ խաղաղությունը երաշխավորված լինի․ Մենուա Սողոմոնյան2005 թվականից գործող Տաշիրի կարի ֆաբրիկան այսօր Լոռու մարզի խոշոր գործատուներից մեկն էԱշխատելու համար մարդկանց արտերկիր մեկնելը լուծում չէ․ «Մեր ձևով»Սուրենն ու Ալենը Աղդամի հարցում 100 տոկոսով ճիշտ էին. Աղդամը հաստատ իրենց հայրենիքն է․ Զաքարյան Սա խաղաղության ու պատերազմի ընտրություն չէ, սա հանձնվելու կամ դիմադրելու հարց է․ Ավետիք Չալաբյան