Երևան, 07.Մարտ.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Ֆրանկոֆոնիան նոր Հայաստանում. ուրախանալու, բայց և մտորելու առիթ

ՔԱՂԱՔԱԿԱՆ

Past.am

Եթե Ֆրանկոֆոնիայի գագաթաժողովն անցկացվեր մեկ տարի առաջ, ապա այն դառնալու էր հերթական պաշտոնական իրադարձությունը: Այժմ, սակայն, փոխվել է գագաթաժողովի անցկացման կոնտեքստը ՝ թե՛ մեր, թե՛ աշխարհի ՝ մեր հանդեպ ունեցած նոր սպասումների կոնտեքստում: Հայաստանում ստեղծված իրավիճակը, հույսերն ու սպասումները, նոր Հայաստանի մասին տարբեր ու ընդհանուր երազանքները, հասարակության լայն շերտերի արդարացված սպասումները, իշխանության խոստումները որակապես նոր երկիր ստեղծելու մասին, Ֆրանկոֆոնիայի գագաթաժողովին հաղորդել են բոլորովին այլ իմաստ: Սա, ըստ էության, Հայաստանում անցկացվող ամենամեծ միջազգային իրադարձությունն է հեղափոխությունից հետո:

Շատ կարևոր է հասկանալ, որ Ֆրանկոֆոնիայի գագաթաժողովը հզոր լիցքեր պարունակող սիմվոլիկ իրադարձություն է՝ իր դրական կողմերով ու ռիսկերով հանդերձ: Դրական հենց այն վերոնշյալ կոնտեքստում, որի մասին խոսեցինք: Հայաստանը փոփոխված իրավիճակով հնարավորություն ունի ներկայանալ աշխարհի մի շարք երկրների, որոնց թվում առաջնային դերն իհարկե Ֆրանսիայինն է: Մյուս կողմից՝ այս իրադարձությունը, իր սիմվոլիկ լիցքերով հանդերձ, առիթ է հասկանալու, որ քաղաքականությունը մեկ օրվա, մեկ իրադարձության ու ընդհանրապես սիմվոլիկ ջերմության գործ չէ: Այն ենթադրում է երկարատև աշխատանք: Ֆրանսիայի համար, օրինակ, ֆրանկոֆոն ընտանիքն ունի թե մշակութային, թե քաղաքական իմաստ՝ սկսած, ասենք, ՄԱԿ-ում ֆրանկոֆոն գործընկերներ ունենալու հանգամանքից, վերջացրած Ֆրանսիայի համաշխարհային քաղաքական ազդեցությունը տարածելուց՝ տարբեր մայրցամաքներում: Այս իմաստով հետաքրքրական է՝ ինչպե՞ս է Հայաստանը կապիտալիզացնելու տեղի ունեցող գագաթաժողովի ռեսուրսը ոչ միայն մշակութային, այլև քաղաքական հարթության մեջ:

Մեկ այլ կարևոր հարց: Ֆրանկոֆոնիայի գագաթաժողովից առաջ հայտնի դարձավ, որ Ֆրանսիան ու Ադրբեջանը բանակցում են ռազմանավերի գնման շուրջ: Որևէ կերպ մեղադրել Ֆրանսիային` դժվար է, որովհետև լինելով գերտերություն ու ունենալով սեփական տնտեսական ու ռազմաքաղաքական շահերը` Ֆրանսիան որևէ կերպ կաշկանդված չէ Հայաստանի ու հայ ժողովրդի հետ մշակութային մտերմությամբ: Սա իր հերթին Հայաստանի համար առաջնային է դարձնում Ֆրանսիայի հետ հարաբերությունները, մշակութային ու մարդկային սերտ կապերը ամուր քաղաքական վստահության կապիտալիզացնելու, արդեն իսկ կապիտալիզացվածը ամուր պահելու առումով:

Այս իմաստով Ֆրանկոֆոնիայի գագաթաժողովը ինչքան որ ուրախանալու, այդքան էլ մտորելու առիթ է: Որևէ վերջնական հանգրվան քաղաքականության մեջ չկա, քաղաքականությունն անվերջ փոփոխվող իրավիճակ է: Միաժամանակ չկա, այսպես ասած, հավերժական բարեկամություն կամ ազգերի միջև եղբայրություն: Գուցե այն կա մշակութային, մարդկային, ժողովրդական մակարդակում, բայց քաղաքական մակարդակում դրանք ընդամենը բարի ցանկություններ են: Հետևաբար հիմնական հարցը, որ պետք է տալ տեղի ունեցող իրադարձություններից հետո հետևյալն է ՝ ինչպե՞ս է Հայաստանը պատրաստվում կապիտալիզացնել իր հնարավորությունները մշակութայինից դեպի քաղաքական, արժեքայինից դեպի շահերի իրացման դաշտ, հատկապես հիմա՝ նոր Հայաստանում դրա ընձեռած հնարավորությունների ու սպասումների կոնտեքստում:

Լևոն Մարգարյան

Իշխանությունը ստում է. Հրայր ԿամենդատյանՊետք է ունենանք ազգային պետական շահը պաշտպանող թեկնածու․ Աննա ԿոստանյանԻրանի նախագահի ուղերձը նշանակում է՝ թույլ մի տվեք ԱՄՆ-ին օգտագործել ձեր տարածքը, և Իրանը չի հшրվածի ձեզ․ Վարդան Ոսկանյան Սադրա՞նք, թե՞ իրականություն. Բաքուն սրել է ատամներըԻշխանությունը երբ հրաժարական տա, բանտ են ընկնելու, ամենադաժան պատիժն են ստանալու. Արշակ Կարապետյան «Երեք աղջիկ ունեք, մեկին չեք առաջարկի՞ տղայիս»․ քաղաքացին՝ Նիկոլ Փաշինյանին (տեսանյութ)Չեխիայի Հանրապետությունում հարևանները արդեն կիսում են էլեկտրաէներգիան և խնայում «Քաղպայմանագիրը» շարունակելու է զտումները ընտրական ցուցակում Ուրախ ավտոբուս. Փաշինյանն ու թիմը «տժժում» են Էս դու իմ էջին վաբշե չես հետևո՞ւմ. Փաշինյան Գազամատակարարման վթարային դադարեցում Ջուր չի լինի մի քանի ժամ Սադրանք «մոլոտովի կոկտեյլով» Երեխաների սիրելի պլաստիլինը. ինչպե՞ս և ո՞ւմ կողմից է այն առաջին անգամ ստեղծվել. «Փաստ»Մտահոգիչ միտումներ. Ամերիկյան հարցումների «մութ կողմը» Ինչ-որ մի շատ լավ տեղեկացված աղբյուր ինձ հուշում է, որ այս պահին իրական թվերը հետևյալն են. Արման ԱբովյանTRIPP. վստահության ճգնաժամ և անորոշ հեռանկարներ. Սուրեն Սուրենյանց Ծնողները ստիպված են լինելու ամեն օր երեխաներին այլ համայնքի դպրոց տանել․ Մենուա ՍողոմոնյանՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (7 ՄԱՐՏԻ). Հեռախոսի գյուտի արտոնագրումը, տիեզերագնացների առաջին խումբը. «Փաստ»Ադրբեջանը Հայաստանին ներքաշո՞ւմ է Իրանի դեմ պատերազմ Այն մասին, թե ինչ բարիկադ է առաջացել այս ընտրությունների ընթացքում, և նրա որ կողմում ենք գտնվում մենք. Ավետիք ՉալաբյանԻնչպիսի՞ եղանակ է սպասվում հանրապետությունում Մեր զինված ուժերը վրեժ կլուծեն ռազմական գործողությունների ընթացքում զոհված յուրաքանչյուր իրանցու համար․ Արաղչի Ինչպե՞ս կարող է իրանական ճգնաժամը ազդել Հայաստանի վրա. «Փաստ»Վիետնամում այս պահին գտնվում է ՀՀ 12 քաղաքացի. դեսպանություն Դպրոց փակելը հարված է գյուղի ապագային․ Լիլիթ ԱրզումանյանԴիլիջանի և Սպիտակի ոլորանները բաց են բոլոր տեսակի տրանսպորտային միջոցների համար Պահանջում ենք բարձրացնել թոշակները 50 տոկոսով. Հրայր ԿամենդատյանԻրանում երկրաշարժ է տեղի ունեցել Նպատակ ունեն սերմանել զանգվածային անտարբերություն. «Փաստ»Կթույլատրե՞ն իրական մրցակցություն․ Նարեկ Կարապետյանը վստահ է՝ հիմնական ընդդիմությանը չեն կարող արգելել մասնակցել ընտրություններին Թթուջուր-Նավուր ավտոճանապարհը փակ է բոլոր տեսակի տրանսպորտային միջոցների համար Հաջորդ վարչապետ Սամվել Կարապետյանի բնակարանային հեղափոխությունը մեկնարկում է. Նարեկ ԿարապետյանԿատարում ՀՀ դեսպանության հետ կապ է հաստատել այդ տարածքում տարանցիկ գտնվող ՀՀ 41 քաղաքացի․ ԱԳՆ «Այս ծանր օրերում ինձ ուժ տվողը թոռնիկներս դարձան». կրտսեր սերժանտ Սամվել Մելքումյանը վիրավորվել է սեպտեմբերի 30-ին Ջրականում, անմահացել՝ հիվանդանոցում՝ 2,5 ամսվա պայքարից հետո. «Փաստ»Ուժի քաղաքականության վերադարձի վտանգն ու աշխարհակարգային տրամաբանության վերափոխումը. «Փաստ»Թուրքիայում սկսվել է հակաադրբեջանական յուրահատուկ ալիք․ Վարուժան Գեղամյան Գյուղացին պետք է վաճառի իր բերքը հենց գյուղում․ «Ուժեղ Հայաստան»-ը առաջարկում է ստեղծել մթերման կայանների համազգային ցանց ԱՄՆ-ն կսկսի Պարսից ծոցում նավերի ապահովագրման ծրագիր Հատվածական որոշումներն ու քայլերը ոչինչ չեն փոխում. «Փաստ»ԵԽ նախագահ Անտոնիո Կոշտան մարտի 11-ին կայցելի Բաքու Ջեյհուն Բայրամովը մեկնում է Թուրքիա «Դպրոցների փակման այս ամբողջ գործընթացը կապված է ծախսերի հետ. այդ ուսուցիչների 90 տոկոսից ավելին կորցնելու է իր աշխատանքը». «Փաստ»Ճամբարակ-Բերդ ավտոճանապարհը փակ է. Չիվա-Ելփին ավտոճանապարհը և Սպիտակի ոլորանները փակ են կցորդով բեռնատարների համար Ինչպես միշտ. ասում են մի բան, անում՝ ճիշտ հակառակը. «Փաստ»Հայաստանի մեծ թվով համայնքներում և բնակավայրերում իրականացված չեն դրանց սպառնացող ռիսկերի գնահատման և ինդեքսավորման գործընթացները. կստեղծվի ուղեցույց. «Փաստ»Ինչո՞ւ է Հայաստանի պետական սիմֆոնիկ նվագախումբը խուսափում պատասխանել հարցերին. «Փաստ»Մի ձեռքով տալիս են, մյուսով վերցնում. «Փաստ»«Թվեր կրակելու» մեկնարկը տրված է. որտե՞ղ են արվել հարցումները. «Փաստ»Վերջնական որոշում է կայացվել սկանդալային ծեծկռտուքից հետո Արման Ծառուկյանին որակազրկելու հարցում