Երևան, 03.Նոյեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ

Համահարթեցումը չի լուծում աղքատության խնդիրը և խախտում է մյուսների իրավունքը.«Փաստ»

ՀԱՐՑԱԶՐՈՒՅՑ

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Նվազագույն կենսաթոշակը 16 000–ից 25 000 դարձնելը ոչ թե նվազագույն բազային շեմը բարձրացնելուն է վերաբերում, այլ բոլոր նրանց, ովքեր նշված գումարից քիչ կենսաթոշակ են ստանում: Այսինքն, նրանք, ովքեր մինչ այս ստանում էին, օրինակ, 24 000 դրամ, նրանց կենսաթոշակը կբարձրանա 1000 դրամով, իսկ 16 000 ստացողինը՝ մոտ 9000 դրամով: Ըստ էության աշխատանքային ստաժ ունեցողների և չունեցողների միջև, կարելի է ասել, հավասարության նշան է դրվում: Ավելին, աշխատանքային ստաժ չունեցողները, փաստորեն, ավելի շահեկան վիճակում են հայտնվում, քանի որ ժամանակին հարկեր չեն վճարել պետությանը, բայց իրավունք են ստանում նույնքան գումար ստանալ պետությունից:

Հայաստանի գործատուների հանրապետական միության նախագահ Գագիկ Մակարյանի կարծիքով, նվազագույն կենսաթոշակի չափը բարձրացնելը հստակ նպատակ է հետապնդում: Այն ուղղված է 30 % աղքատության նվազմանը, ինչը տարիներ շարունակ չի փոխվել: 

«Եթե նվազագույն կենսաթոշակի չափը համեմատում ենք պարենային զամբյուղի հետ, ապա տեսնում ենք, որ դրանք իրարից բավականին հեռու թվեր են: Եվ եթե այսօր նվազագույն պարենային զամբյուղը հաշվարկվում է 32 հազար դրամ, ապա ստացվում է, որ կենսաթոշակը դրա 50 %–ն է կազմում: Նվազագույն կենսաթոշակը 25 000 դրամ սահմանելով՝ որոշակի չափով կրճատվում է այդ տարբերությունը: Եվ չի բացառվում, որ այս պահին իշխանությունները աղքատության նվազմանն ուղղված քայլն են հիմք ընդունում»,– ասաց Գ. Մակարյանը: 

Ընդհանուր աղքատների թիվը 270 հազար է, որից 20 հազարն ապրում է ծայրահեղ աղքատության պայմաններում, ասում է Մակարյանը: Եվ չի բացառվում, որ պետական տեսանկյունից փորձ է արվում ամենախոցելի համարվող խնդիրը լուծել, քանի որ տարիներ շարունակ հարցը լուծելու համար տարբեր ծրագրեր իրականացնելու համար հսկայական գումարներ են վատնվել, սակայն իրավիճակն ամենևին էլ չի փոխվել: Հետևաբար ներկայիս իշխանությունները որպես առաջնային քայլ փորձում են ծայրահեղ աղքատության մեջ գտնվողների խնդիրները մեղմել: Գ. Մակարյանը չբացառեց նաև, որ հաջորդ քայլով արդեն գուցե վերանայվեն ստաժի հաշվարկման մեխանիզմները, որպեսզի աշխատածների և չաշխատածների իրավունքների խախտում չլինի: 

«Ես մշտապես ասել եմ, որ տնտեսական ու սոցիալական խնդիրները պետք է համատեղ լուծվեն: Սակայն որոշ դեպքերում դժվար է լինում, քանի որ մենք այսօրվա դրությամբ ծանր բեռ ունենք մեր պոչից կախված: Դա գործազրկությունն ու աղքատությունն է: Իմ կարծիքով, որոշ ժամանակ հետո կառավարությունը ստաժի հարցին էլ կանդրադառնա: Եվ չնայած սպառողական զամբյուղը գնաճի պայմաններում որոշակի փոփոխության է ենթարկվել, սակայն որքան էլ այն լինի, որոշակի ցուցանիշ է, որը զգոնության մեջ է պահում բոլորին, ինչպես նաև օգտագործվում է համեմատական վերլուծություններ իրականացնելիս»,– ասաց Գ. Մակարյանը: 

Ինչ վերաբերում է նվազագույն սպառողական զամբյուղի հաշվարկմանը, ապա, ըստ նրա, այստեղ կարևոր է հաշվի առնել նաև զամբյուղի բովանդակությունը: Հիմնականում այն հաշվարկվում է որպես մարդու կենսապահովման համար անհրաժեշտ նվազագույն պահանջի բավարարման հնարավորություն, որ, ըստ Մակարյանի, ներկայում գրեթե 90 % –ով մոտ է իրականությանը: Ու եթե այն կազմում է մոտ 32 000 դրամ, ապա հարց է ծագում, թե արդյո՞ք դա չի նշանակում, որ կենսաթոշակի նվազագույն շեմը 25 000 դրամ դարձնելու պարագայում կրկին չենք կարողանում լուծել աղքատության կրճատման հարցը: Մակարյանը, համաձայնելով դիտարկմանը, հույս հայտնեց, որ, ամենայն հավանականությամբ, նոր կառավարությունը դեռ չի հասցրել բոլոր հարցերը համակողմանի վերլուծել, ինչը նույնպես խնդիր է:

«Պետական մարմինները, որոնք պատասխանատու են այդ ծրագրերի մշակման և իրականացման համար, արդեն հինգերորդ տարին է՝ չեն կարողանում աղքատության նվազեցման հարցը լուծել, որովհետև իրար հետ չեն համագործակցում: Ավելին՝ մեկը մյուսի վրա է հարցը գցում: Եթե խոսում են մակրոտնտեսական քաղաքականության զբաղվածության տեսանկյունից, ապա հիմնականում բեռը մնում է մի նախարարության վրա, մինչդեռ առնվազն 5–6 նախարարություն պետք է իրար հետ ներդաշնակ աշխատի, որպեսզի հնարավոր լինի այս և նման այլ գլոբալ խնդիրները լուծել: Հարկավոր է հարթակներ ստեղծել, համապատասխան նախարարություններից հանձնաժողովներ ձևավորել և հարցերը համակողմանի ուսումնասիրել: Խելամիտ քայլեր իրականացնելու համար հարկավոր  է ճիշտ, գրագետ և համակողմանի վերլուծություններ իրականացնել, աշխատանքային պլաններ կազմել և դրանով առաջ շարժվել: Ոչ ոք չի տարանջատում նաև փոքր և միջին բիզնեսի ու մյուսների խնդիրները, նրանց դերը գլոբալ ծրագրերի իրականացման մեջ և այդ համատեքստում ինչպիսին պետք է լինի ընդհանրապես գլոբալ քաղաքականությունը, դա էլ պարզ չէ: Սրանք հարցեր են, որոնց լուծումից երկրում շատ բան կփոխվի և չի կարելի անվերջ ականջի հետև գցել ու չտեսնելու տալ: Հակառակ դեպքում բարեփոխումները որևէ տեսանելի արդյունքի չեն հանգեցնի»,– ասաց Գ. Մակարյանը: 

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

 

Զելենսկին իր թիմի հետ ժամանել է Բեռլին. նա հանդիպումներ կունենա Գերմանիայի կանցլերի, նախագահի, ինչպես նաև Բունդեսթագի նախագահի հետ TRIPP-ի համաձայնագրում «անխոչընդոտ» բառը «թակարդ» է մեր բնակչության համար. Արեգ ՍավգուլյանՏավուշի մարզի Չորթան բնակավայրում գործարկվելու է էլեկտրաշչակ Հ1-ի լրատվականը երբեք այսքան ողորմելի վիճակում չի եղել. թշնամական քարոզ է անում. Դավիթ ՍարգսյանՀանրայինը լուսաբանում է բացառապես ՔՊ-ին, անարգում զոհվածների հիշատակը. Ավետիք ՉալաբյանԲրիտանացի ճանապարհորդը ավարտել է 28 տարի տևած ոտքով շուրջերկրյա արշավը ՔՊ-ի կազմում մարդիկ շատ հեռու են բարոյական նորմերից և բարեվարքությունից. Մենուա ՍողոմոնյանՎաշինգտոնն ու Թեհրանը հավատարիմ են մնում բանակցային գործընթացին. Կատարի ԱԳՆ Գազի գնի 10 տոկոս աճի ազդեցությամբ՝ գնաճը կավելանա ևս 0,8 տոկոսով. ԿԲ նախագահ Սպասվում է առանց տեղումների եղանակ. օդի ջերմաստիճանը կնվազի 8-10 աստիճանով «Հանրային հեռուստաընկերությունը վերածվել է իշխանական քարոզչամեքենայի»․ Ավետիք ՉալաբյանՕդանավակայանը փակվել է․ Լոնդոնից թռչող ինքնաթիռը հարկադիր վայրէջք է կատարել Անընդունելի է զոհվածների հիշատակի օրը համերգ հեռարձակել. Ավետիք Չալաբյան Կարեն Խաչանովը դուրս է եկել Փարիզի «Մասթերսի» երկրորդ փուլ Կրթության ոլորտից հեռացնում են մարդկանց, ովքեր իրենց մեջ կրում են ազգային արժեքներ. Ատոմ ՄխիթարյանԲաքվում Երևանի վերաբերյալ նոր պահանջներ են հնչում․ Փաշազադեի նոր առաջարկը Իրանը բալիստիկ հրթիռներ է տեղափոխել Ադրբեջանի հետ սահման. ԶԼՄ-ներ Մեր փոխարեն պարտք են վերցնում, մեր գրպանից մարում․ Տիգրան Դումիկյան ՀՖՖ-ին բաց նամակ․ պահանջում են պահպանել նախագահի թեկնածուի՝ հայերենին տիրապետելու պարտադիր պայմանը«ՀայաՔվե»-ի ակցիան՝ ընդդեմ Հանրային հեռուստաընկերության կողմնակալ քաղաքականությանՓակերից ևս մեկը. արվեստի՞, թե՞ գործարարության և քաղաքականության ակումբ. «Փաստ»Թուրքիայում «Հայկական հարցի» մասին վավերագրական ֆիլմաշար են պատրաստել Կյանքից հեռացել է «Տեներիֆեի» ֆուտբոլիստ Դե Միգելը․ նա երեկ «Տեներիֆե»-«Անդորրա» հանդիպման ժամանակ սրտի կանգ էր տարել Նոր արգելք դատապարտյալների հարազատների համար. Գալյանը մանրամասնել է Ասիայի գավաթը հետաձգվել է գրեթե մեկ տարով ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (3 ՆՈՅԵՄԲԵՐԻ).Оգնության միասնական ազդանշանը, միջմայրցամաքային ռմբակոծիչ առաջին աերոստատները. «Փաստ»Հայաստանը կհրաժարվի Ադրբեջանի դեմ հայցերից․ Երևանը հստակեցնում է պայմանը Գազամատակարարման վթարային դադարեցում Երևանի մի շարք հասցեներում Ոչ մի պետության շահ չպետք է փոխարինի մեր սեփական պատմական գիտակցությանը. Մհեր ԱվետիսյանՈղբերգական վթարից տուժած երեխաներից մեկը դուրս է գրվել. մանրամասներ առողջական վիճակից Հունվարի 1-ից կարգելվի պոլիէթիլենային տոպրակների, մեկանգամյա օգտագործման պլաստիկ ապրանքների օտարումը COP 17-ը ժողովրդի և երկրի բյուջեի վրա շատ ծանր է արժեցել. Աննա ԿոստանյանԱրդյունավետ գործընկերություն հանուն բնության. Team-ը COP17-ում պանելային քննարկում էր կազմակերպելՔննարկվել են Հայաստանի և Մեքսիկայի միջև երկկողմ հարաբերությունների զարգացմանն առնչվող հարցեր Աշխարհաքաղաքական «սեյսմիկ» տեղաշարժերն ու տնտեսական, էներգետիկ, ռազմական ռիսկերը. «Փաստ»Նարեկ Կարապետյանն ու Իրինա Յոլյանը հիվանդանոցում այցելել են Անի Ավետիսյանին. Անուշ Միրզոյան Գյումրիում բնակարաններ կհանձնվեն սոցիալապես ծանր պայմաններում ապրող ընտանիքներին Ուկրաինայում զինվորներ են խոշտանգվել. Ի՞նչ է թաքնված ռազմական օբյեկտի պատերի հետևում Հայրության արձակուրդ Հայաստանում․ ինչ իրավունքներ ունենIDBank-ն առաջին անգամ թողարկել է արժեկտրոնային անժամկետ պարտատոմսեր Իրավիճակը բարդ է, լարված. Հայաստանը նոյեմբերին կհեռացվի՞ ՀԱՊԿ-ից. «Փաստ»Իրանը սպառնում է հարվածել Եվրոպայում գտնվող ԱՄՆ ռազմական օբյեկտներին Գագիկ Ծառուկյանին հետագա կալանքի տակ պահելն այլևս չունի որևէ ողջամիտ անհրաժեշտություն. ԲՀԿ Ռուսաստանում նոր խիստ կանոններ են ուժի մեջ մտել․ օտարերկրացիներին սպառնում է արտաքսում Խաղաղության անունից հանդես եկող իշխանությունը սեփական քաղաքական օրակարգի շուրջ անհամաձայնությունը հաղթահարելու միջոց է հայտարարում հանրային ճնշումը. Ա. ՀովասափյանԵրբ սկսում ես զիջումներ անել, չես կարող կանգ առնել. «Փաստ»Գազայում վերջին 24 ժամվա ընթացքում Իսրայելի կողմից իրականացված հարձակումների հետևանքով զոհվել է 15 մարդ ՀՀ ՊԵԿ-ը հորդորում է Ռուսաստանի Դաշնությունից կանխիկ գումարի արտահանում պլանավորելիս նախապես ծանոթանալ գործող կարգավորումներին  ԶՊՄԿ-ն հյուրընկալել է Case Key բիզնես խնդիրների լուծման մրցույթի մասնակիցներին և համակարգողներին«Ամեն վայրկյան հեռախոսի զանգին էի սպասում». Աշուռ Իսախանովն անմահացել է հոկտեմբերի 29-ին Քերթում, տուն «վերադարձել»... չորս ամիս անց. «Փաստ»