Երևան, 20.Նոյեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ

21–րդ դարը 2000 թվականին չի սկսել

ԼԱՅՖ

Մենք գիտենք, որ...

2000 թվականի հունվարի 1–ին սկսվել է 21–րդ դարը և երրորդ հազարամյակը:

Իրականում այդպես չէ:

Պարզվում է՝ 21–րդ դարը և երրորդ հազարամյակը սկսվել է, որքան էլ զարմանալի է, 2001 թվականին: Այս ամենը մի պարզ բացատրություն ունի: Մենք ներկայումս օգտագործում ենք Գրիգորյան օրացույց, ըստ որի՝ «նոր դարը» սկսվել է 1 թվականից, որը համարվում է Քրիստոսի ծնվելու տարին, այսինքն՝ չի եղել 0 թվական: Ստացվում է, որ 1–ին դարի 1 թվականից հետո 100 տարի անց՝ 101 թվականին է սկսվել 2–րդ դարը և ոչ թե 100 թվականին, քանի որ դարը 100 տարի ունի՝ ոչ թե 99: Այնինչ, բոլորը նոր դարի և նոր հազարամյակի սկիզբը մեծ շուքով նշել են հենց 2000 թվականի Նոր տարվա գիշերը՝ չգիտակցելով, որ ավելի կարևորը եղել է 2001 թվականի Նոր տարին:

Օրացույցն ընդհանրապես օրերը խմբավորելու միջոց է, այն անհրաժեշտ է եղել մարդկանց գյուղատնտեսական աշխատանքները, հոգևոր կյանքը և այլ բաներ կազմակերպելու համար: Օրացույցի հայրենիքը Եգիպտոսն է: Եգիպտական քրմերը նկատել էին, որ ամառային ամենակարճ գիշերվա օրը լուսաբացին երկնքում հայտնվում է Սիրիուսը՝ ամենապայծառ աստղը, և այդ օրն էլ սկսվում է Նեղոսի վարարումը: Նրանք հաշվեցին և գտան, որ այս ամենը միշտ կրկնվում է յուրաքանչյուր 365 օր անց, որն էլ համարվեց տարի: Տարին նրանք բաժանեցին 12 մասերի և ստացան ամիսներ՝ 30–ական օրերով, իսկ մնացած 5 օրը թողեցին որպես տարվա վերջի հավելում: Այսպես ծնվեց օրացույցը: Հետագայում, իհարկե, օրացույցում ճշտումներ և այլ հավելումներ արվեցին՝ կապված տարվա լրիվ տևողության հետ, որը, պարզվեց, ոչ թե 365 օր է, այլ 365–ից ավելի է մեկ քառորդով: Բացի այդ, սկսվեցին ամիսներից կամ օրեր «գողանալ», կամ էլ ավելացնել, և արդյունքում հիմա մենք ունենք օրացույց, որտեղ մի ամիսը 28 օր ունի, իսկ մեկ այլ ամիս՝ 30 կամ 31: Ստացվել է այնպես, որ ներկայիս գործող օրացույցը մի շարք թերություններ ունի. դրանք անհամապատասխանություններն են ամսվա մեջ օրերի, եռամսյակների և կիսամյակների, նաև՝ շաբաթվա օրերի միջև: Դեռևս 19–րդ դարում քննարկվել է օրացույցի փոխման անհրաժեշտությունը և միասնական համաշխարհային օրացույցի ընդունման նպատակահարմարությունը: Ներկայումս ևս այս հարցերով զբաղվում է ՄԱԿ–ի տնտեսական և սոցիալական զարգացման խորհուրդը , բայց առայժմ արդյունքներ չկան:

Ներկայումս մենք օգտագործում ենք Գրիգորյան օրացույցը, որը ստեղծվել է 1582 թվականին: Ի դեպ, եղել է հին հայկական օրացույց: Ըստ այդ օրացույցի, մեր թվարկությունից առաջ 2492 թվականի օգոստոսի 11– ին Վանա լճի արևել յան հատվածում գտնվող Հայոց ձոր կոչվող գավառում ճակատամարտի ժամանակ Հայկ Նահապետը սպանել է բռնակալ Բելին: Հաղթանակի այդ օրը հայերը համարել են տարեգլուխ՝ ըստ իրենց օրացույցի: Այս օրացույցում ևս 12 ամիսները ունեցել են 30–ական օր, իսկ մեկ լրացուցիչ 13–րդ ամիսը՝ 5 օր: Սա Բուն Հայկա օրացույցն է: 584 թվականին հայերը ընդունել են նոր ճշտված օրացույց: Ըստ այդ օրացույցի, 1 թվականը սկսվում է 552 թվականի հուլիսի 11–ից, անհայտ է՝ ինչու, բայց կարելի է ենթադրել, որ այդ օրը ինչ–որ հայ հոգևորականի ծննդյան կամ մահվան օրն է: Ինչ որ է, սա կոչվել է Հայոց մեծ թվական: 1085 թվականին հայերը ստեղծել են այլ օրացույց, որը ստեղծողի՝ Հովհաննես սարկավագի անունով կոչվել է սարկավակադիր թվական (այստեղ տարին սկսվում է այդ թվից):

Իրականում ներկայումս իրոք պետք է օրացույցը փոխել: Իհարկե, սա մեծ ծախսերի հետ կապված հարց է, բայց ծախսեր է առաջացնում նաև այն չփոխելը: Ի վերջո, ամեն ամիս հավասար օրեր պետք է ունենա՝ 30 օր, աշխատանքային հարաբերությունները նորմալ կազմակերպելու համար: Աշխատողի համար ամենալավ ամիսը փետրվարն է, իսկ գործատուի համար փետրվարը ամենավատ ամիսն է: Իհարկե, այս դեպքում ամենամեծ առավելությունը կստանան ինչ– որ ամսի 31–ին ծնվածները, որովհետև կպարզվի, որ նրանք «չեն ծնվել», այսինքն՝ չեն էլ մահանալու:

 

Կամո Խաչիկյան

Հայաստանի 3 ծանրորդ կմասնակցի օլիմպիական վարկանիշային մրցաշարինԱրցախցիները կարո՞ղ են ընտրել՝ անձնագրում նշվի Հայաստան, թե՞ Ադրբեջան Մի՛ սրտնեղեք «կիսատ» բառից, ձեր ամեն ինչն է կիսատ՝ խոստացված սահմանազատումը, խոստացված խաղաղությունը, հիմա էլ ուզում եք կիսատ դարձնել մեր Սահմանադրությունը. Մարիաննա ՂահրամանյանՎարդենյաց լեռնանցքում անձրև է տեղում․ հանրապետության բոլոր ավտոճանապարհները բաց ենՄայր Աթոռում տեղի ունեցավ շքանշանների հանձնման արարողությունԼեհաստանի իշխանությունները հայտնել են երկրի տարածքում ռուսական 2 հրթիռի և մեկ ԱԹՍ-ի ընկնելու մասինՍուտ N3․ ԵՊՀ ռեկտորի հաջորդ մանիպուլյացիան. Մենուա Սողոմոնյան«Առանց իր առաջարկի էլ իրեն կհեռացնենք» Կարապետյանի արձագանքը Փաշինյանի առաջարկինԱՄՆ-ն և Իսրայելը կարող են նոր հարձակում իրականացնել Իրանի վրաՎանաձորում բեռնատարը 15-ից ավելի մեքենաներ է ջարդել, վիրավորներից 2-ն անչափահաս ենՀՊԼ․ «Արարատ-Արմենիա»-ն հաղթել է «Վան»-ին Այն մասին, թե ով է Հայաստանում փորձում շարունակ ահաբեկել մեր ժողովրդին, և ինչու է դա մինչև հիմա մասամբ ստացվել․ ՉալաբյանՕդի ջերմաստիճանը նոյեմբերի 20-21-ի ցերեկային ժամերին աստիճանաբար կբարձրանա 3-5 աստիճանով, 22-ին նույնքան կնվազի Բառախաղի մի՛ դիմեք, ես խոսել եմ ԶՈւ-երում ոչ մարտական պայմաններում մահացության դեպքերից` ներկայացնելով պաշտոն, աղբյուր, դատախազությանը հղում արված տվյալներ. Մարիաննա ՂահրամանյանԻ գիտություն ՀԷՑ ՓԲ ընկերության կառավարչի աթոռը զավթած սուբյեկտիԱյսքան պատերազմներ բերած քաղաքական ուժը չի կարող խոսել խաղաղությունից․ տեսանյութՌուսական հրթիռներ են ընկել Լեհաստանի տարածքում․ կործանիչները բարձրացվել են օդ «Նոր Յալթա՞», թե՞ քաղաքական շոու. ի՞նչ է գրում համաշխարհային մամուլը Թրամփ–Սի–Պուտին պատմական հանդիպման մասինՌուսական գազի գնորդները կբախվեն առավելագույն գնաճի հետԱրման Աբովյանը հանդիպել է Շտեֆան Կոտրեի հետ. հանդիպման առանցքային թեման Գագիկ Ծառուկյանի ապօրինի կալանավորումն էր Ավանդական ծիրանից մինչև արքայանարինջ և էկզոտիկ լայմ․ տեսանյութ Ucom-ը և Իմփաքթ Հաբ Երևանն ամփոփել են կանաչ ձեռներեցության ծրագրի երրորդ փուլը Հայաստանում առանց դատավճռի կալանավորների թիվն աննախադեպ և անթույլատրելի բարձր է. Ավետիք ՉալաբյանՀարգում ենք Բաքվի և Երևանի ուղիղ երկխոսություն վարելը. կարգավորման ներկայիս փուլը մեկնարկել է հենց ռուսական կողմի նախաձեռնությամբ. Զախարովա Ողբերգական պայթյուն Թբիլիսիում․ Հայաստանը ցավակցություն է հայտնել Վրաստանին ՌԴ-ի հետ սահմանն ամբողջությամբ կփակվի․ հայտնի է այդ երկրի որոշման պատճառը Ռոմանոս Պետրոսյանի հետ բանավեճին պետք է Դավիթ Ղազինյանը մասնակցի․ «Ուժեղ Հայաստան»-ի խոսնակ Հայաստանում ճանապարհային վթարների հետ կապված նոր փոփոխություններ են նախատեսվում Պուտինը պшտերազմ է մղում ամբողջ Եվրոպայի դեմ. Մերց Ի՞նչ է սպասվում ռուբլու փոխարժեքին 2027 թվականին«Պալաչի» եղբայրը՝ ազատազրկված թմրամիջոցների իրացման գործով Ինչ եղանակ սպասել դեկտեմբերին․ ձմեռը կսկսվի՞ խիստ ցրտերովԱնկախության հռչակագիրը մեր ժողովրդի ծննդականն է. դրանից հրաժարվելն անթույլատրելի է. Արմեն ՄանվելյանՍոֆթԿոնստրակտն ու Հայաստանի ֆրանսիական համալսարանը նոր հուշագիր են ստորագրելԱմիօ բանկն ու «Փարվանյան քոնսալթինգը» միավորում են հնարավորությունները՝ նպաստելու միջազգային բրենդների մուտքին ՀայաստանՍամվել Կարապետյանը, որը մեծ ներդրում է ունեցել հայ ժողովրդի կյանքում, այսօր գտնվում է բանտում միայն այն պատճառով, որ խոչընդոտում է ներկայիս իշխանություններին. տեսանյութ Փարիզի արվարձանում գտնվող 18-հարկանի բնակելի շենքում hրդեհ է բռնկվել. կա զnh և վիրավnրներ Դավիթ Բեկի փողոցում բшխվել են «SHACMAN»-ը և «Mitsubishi»-ին. մի քանի րոպե անց կրկին բшխվել են մեկ այլ բեռնատարն ու մարդատարը Միասնական ընդդիմությունը վստահ է իր դիրքորոշման և ընդունած որոշումների մեջ. Ցոլակ ԱկոպյանԵրկուշաբթի կհրապարակվի Սահմանադրության նախագիծը. ՓաշինյանՌԴ-ի դեմ նոր պատժամիջnցներ սահմանելու ուղղությամբ ԵՄ-ի գործողություններն առանց պատշաճ պատասխանի չեն մնա. Զախարովա Փաշինյանը հեռանալու է. «Ուժեղ Հայաստանը» թույլ չի’ տալու Հայաստանում ալիևյան սահմանադրություն անցկացնել. Տիգրան ԱբրահամյանԵ՞րբ կավարտվի ռուս-ուկրաինական պատերազմը․ ի՞նչ սպասել 2027 թվականինՍպասվում է առանց տեղումների եղանակ. oդի ջերմաստիճանը կբարձրանա 3-5 աստիճանով ՔՊ-ականներն «ակադեմիական ազատություն» անվան տակ համալսարաններից դասախոսների են հեռացնում. Մենուա Սողոմոնյան«Не газуй, թե չէ կգնամ, ու դու կկորցնես քո ամենանվիրված կոլաբորանտին». Փաշինյանի ակնարկը Ալիևին․ Տաթևիկ Հայրապետյան Կիևի քաղաքապետ Կլիչկոն հայտնել է Դնեպրի վրայով անցնող երեք կամուրջների վնասման մասին39-ամյա Մեսսին ՄԼՍ-ի ամենաբարձր վարձատրվող ֆուտբոլիստն է Մասիսում «Dodge»-ը վրшերթի է ենթարկել 2 հետիոտնի, ապա բшխվել կայանված «Opel»-ին Շարունակվում են ՀՀ քաղաքացիների արտաքսումները․ նոր թռիչք