Երևան, 16.Սեպտեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


«Անկաշկանդ տնտեսական համաժողովն» ու Հայաստանը. ի՞նչ ակնկալել Դավոսից

ՀԱՐՑԱԶՐՈՒՅՑ

Դավոսի միջազգային տնտեսական համաժողովին այս տարի ևս իր մասնակցությունը կունենա Հայաստանը՝ ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի գլխավորությամբ: Այս տարի համաժողովը հետաքրքրական է հատկապես այն առումով, որ իրենց մասնակցությունը չեն ունենա ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը ու ամերիկյան պատվիրակությունը, ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինը, Ֆրանսիայի նախագահ Էմմանուել Մակրոնն ու Մեծ Բրիտանիայի վարչապետ Թերեզա Մեյը:

Իսկ ի՞նչ է տվել և այս տարի ի՞նչ կտա Դավոսի համաժողովը Հայաստանին: Ո՞րն է մասնակցության նպատակահարմարությունը հատկապես բյուջեից այցի համար մեծ գումարներ ծախսելու տեսանկյունից:

Տնտեսագետ Թաթուլ Մանասերյանը կարևոր է համարում համաժողովը: 

«Դավոսի համաժողովին գնում են այն անձինք կամ այն շրջանակները, որոնք առհասարակ հետաքրքրված են այդ աշխատանքներով: Շատ ողջունելի է, որ Հայաստանի վարչապետը մասնակցելու է Դավոսի այս տարվա աշխատանքներին: Կարծում եմ՝ ժամանակ առ ժամանակ գոնե կարելի է մասնակից լինել: Ուղղակի պետք է հաշվի առնենք Դավոսի ձևաչափը. այն տարբեր երկրների գործարարներին, ղեկավարներին համաշխարհային տնտեսության նոր զարգացումների հետ կապը չկորցնելու, դրանց հետ զուգահեռ քայլելու հնարավորություն է ընձեռում: Հնարավորություն է տալիս գնահատել նաև գլոբալ զարգացումների ազդեցությունը ազգային տնտեսությունների վրա, փոխանակել մտքեր, քննարկումների մասնակցել գործընկերների հետ: Շատ կարևոր է նաև, որ որևէ լրատվամիջոց չի կարող մեկնաբանել այն քննարկումները, որոնք տեղի են ունենում համաժողովի ժամանակ: Այսինքն՝ ավելի անկաշկանդ միջավայր է, որտեղ մարդիկ իրենց անձնական տեսակետը, համոզմունքն են հայտնում, փորձն են կիսում մյուսների հետ»,–նշեց նա:

Տնտեսագետի դիտարկմամբ, այն ամենակարևոր հարթակներից մեկն է նոր Հայաստանից ունեցած ակնկալիքների ու սպասվելիք քայլերի առումով:

Մեր զրուցակիցը շեշտեց՝ Դավոսի համաժողովին մեկնելուց առաջ օրակարգ է պետք, քանի որ տեղեկատվությունը, հնարավորություններն այնքան շատ են. «Շատ կարևոր է հստակեցնել, թե մեր օրակարգի համապատասխան ինչպիսի տեղեկատվություն կամ ինչպիսի օգտակար ինֆորմացիա կարող ենք քաղել: Ենթադրում եմ, որ վարչապետն ունի այդ օրակարգը և գիտի, թե ինչ հարցերի շուրջ և ում հետ հնարավորություն կլինի զրուցել կամ քննարկումներ իրականացնել»:

Թաթուլ Մանասերյանն ընդգծեց՝ ոչ մի խնդիր չի տեսնում, որ վերոնշյալ ղեկավարները համաժողովին այս տարի չեն մասնակցելու. «Որքան էլ տարօրինակ հնչի, բայց նրանք, բացի իրենց ներկայությունից, առանձնապես մեծ բան չեն տալիս Դավոսին: Իհարկե, ցանկալի է, որ իրենք էլ ներկա լինեին, բայց իրենք ավելի շատ սովորելու, քան տալու համար են գալիս Դավոս: Հիմնականում տալիս են նրանք, որոնք եթե ոչ տասնամյակների, ապա տարիների մեծ փորձառություն ունեն և ուզում են հասկանալ, թե ժամանակակից աշխարհն ինչպե՞ս է ապրում, ի՞նչ զարգացումներ կան և կարող են լինել: Հիմնականում սա մի հարթակ է, որտեղ բոլորն ազատ են մասնակցելու, մտքեր փոխանակելու առումով: Հիշյալ ղեկավարների բացակայությունը բացասական մեծ ազդեցություն չի կարող ունենալ»:

Նա ընդգծեց՝ Դավոսում բոլորն են սովորողի կարգավիճակում, և դա շատ կարևոր է:

«Ես չեմ կարծում, որ այնտեղ գալիս են մեծամիտ մարդիկ՝ մյուսներին դաս տալու համար: Եթե նույնիսկ կան առանձին զեկույցներ, որոնք հիմնականում PR նշանակություն ունեն, անգամ այդ դեպքերում այդ զեկույցների հեղինակները շատ մեծ ժամանակ են հատկացնում ծանոթանալու այն տեսակետներին, որոնք հնչում են իրենց մասին: Դավոսի մինչ օրս գրանցած հաջողության գրավականն այն է, որ ավելի անկաշկանդ միջավայր է»,–ասաց նա:

Հարցին, իսկ թե երբ կարո՞ղ ենք գնահատել ՀՀ կառավարության՝ Դավոսի համաժողովում ձեռք բերած արդյունքները, նա նշեց.

«Դավոսը չի կարող չափելի լինել, չի կարող գնահատվել ինչ–որ որոշակի արդյունքներով: Դավոսը այն մարդկանց տեղն է, որոնք սովորելու բան ունեն: Այն միայն զարգացման, հարստացման հնարավորություն է, ինչը դրական է և բացասական ազդեցություն չի կարող լինել: Մեծ հաշվով՝ այն բազմագործոն է. կապված է նաև նրա հետ, թե ինչպես պետք է գումարվի թե՛ ներքին, թե՛ արտաքին քաղաքականության մեջ իրականացվող մնացած քայլերի հետ: Կարծում եմ՝ ինքնին Դավոսին մասնակցությունը շատ օգտակար է»:

Թաթուլ Մանասերյանն արդարացված է համարում այն ծախսերը, որոնք ՀՀ բյուջեից տրամադրվում են այս այցի համար. «Ծախսվող գումարները ոչինչ են այն բանի դիմաց, ինչը մարդիկ ստանում են այդ համաժողովից: Եթե լիարժեք օգտագործում են այդ հնարավորությունները, ապա այդ գումարները ոչինչ են: Եթե տնտեսագիտորեն ասեմ, ապա այդ ծախսը կծածկվի այն արդյունքներով, որոնցով դրական քայլեր կնկատվեն: Ավելին ասեմ, չիմացությունն է մեծ վնաս: Եվ, վստահաբար, այդ գումարներով չեն ծածկվի այն վնասները, որոնք բխում են անտեղյակությունից»:

 

ԱՆՆԱ ԲԱԴԱԼՅԱՆ

Սոչիի օդանավակայանում ժամանակավորապես սահմանափակվել են թռիչքներն ու վայրէջքներըՌԴ ՊՆ․ հարվածներ են հասցվել Ուկրաինայի նավահանգիստներին և երկաթուղային ենթակառուցվածքինՕգոստոսին Հայաստան է այցելել 227,026 զբոսաշրջիկՖուտզալի Հայաստանի ազգային հավաքականը Մոլդովայի ընտրանու հետ ոչ-ոքի խաղացWildberries-ը թույլ է տվել հաճախորդներին զեղչեր խնդրել վաճառողներիցԱնձրև և ամպրոպ, քամու ուժգնացում․ եղանակն՝ առաջիկա օրերինՀայաստան-Չեռնոգորիա խաղի տոմսերն արդեն վաճառվում ենԱրցախից հետո՝ Հայաստան․ ինչի՞ համար է Ադրբեջանը կեղծում պատմությունը. Կարպիս ՓաշոյանReuters․ Սաուդյան Արաբիան եվրոպացիներին զգուշացրել է նավթի մատակարարումների կրճատման մասինՇղթայական ավտովթար՝ Արարատի մարզում․ Այնթապում բախվել է 4 ավտոմեքենա, կա վիրավորԼիտվայի պաշտպանության նախարարության պնդմամբ՝ անցած գիշեր խոցված ԱԹՍ-ը պայթուցիկ էր տեղափոխումԱյս տարի «Ոսկե գնդակը» պետք է բաժին հասնի Յամալին․ Գաբրիել ԺեզուսԶՊՄԿ-ն ներկայացրել է կայուն զարգացման 2025 թվականի հաշվետվությունը՝ նոր գնահատումներով և կլիմայական ռազմավարությամբՊատրաստ եմ պատասխանել Պուտինի կամ Լավրովի զանգերին․ ԿալլասՍեպտեմբերի 16-ին Ջերմուկի կամուրջը փակ է լինելուԱնթիլիասի Մայրավանքում Հայաստանի անկախության 35-ամյակին նվիրված հանրապետական մաղթանք կկատարվիՆիդերլանդներում գնացքների երթևեկության խափանումներից հետո կասկածներ են առաջացել դիվերսիայի վերաբերյալՀայաստանի արժանապատվությունը նվաստացնող ադրբեջանական հայտարարություններին ՔՊ-ն վախենում է պատասխանել. Արամ Վարդևանյան«Renault»-ը Առատաշեն գյուղի «Առատաշեն վայների» գինու գործարանի մոտ գլխիվայր շրջվել էԱրժանապատվության մասին խոսելիս` նայեք ձեզ, նայեք ձեր ուժին, լսե՛ք ձեր ղեկավարի հայտարարությունները. Մարիաննա ՂահրամանյանԴեպի հայկական մեծ երազանք. արվել է Նոայի նոր մարզադաշտի կառուցման առաջին մեծածավալ քայլըՇրջայց Gyurjyan Cascade և Firdus Prime Residence թաղամասերում. ներկայացվել են շինարարական աշխատանքների ընթացքն ու առաջիկա ծրագրերըՖիդանն ու Ալիևը քննարկել են էներգետիկ համագործակցությունըՔՊ-ի կողմից Եկեղեցու դեմ բռնաճնշումները Բաքվի դիկտատորին տվել են մեր կրոնի դեմ գործելու ազատություն․ Սյուզաննա ԱվետիսյանՏիգրանաշենը և սահմանամերձ մյուս գյուղերը պետք է զարգանան․ պատերազմ բերողը դուք եք․ Շիրազ ՄանուկյանՏիգրանաշենում մեզ ասացին՝ առաջին անգամ են պաշտոնյա տեսնում իրենց գյուղում․ ինչու՞ մեկ անգամ չեք գնացել այդ գյուղ․ Անդրանիկ ԳևորգյանԺողովո'ւրդ, կարո՞ղ եք խոստանալ, որ դպրոցներ չեք փակելու․ Տիգան Աբրահամյանը՝ ՔՊ-ինՔՊ-ում Արարատ համայնքի խոշորացման հետ կապված մտահոգություններ կան․ Արամ ՎարդևանյանՔՊ-ն խոշորացված համայնքները կրկին խոշորացնում է․ Անդրանիկ ԳևորգյանԱրցախցիների վերադարձի իրավունքի հարցը երբեք չի եղել Փաշինյանի որոշման տիրույթում. Ավետիք ՉալաբյանՕրենքը բերել եք՝ ձեր հագով կարելու․ Մամիկոն ԱսլանյանՔՊ-ի բերած այս փոփոխության մեջ մի մարդու անուն ազգանուն է բացակայում, որը կարող եք ավելացնել. Տիգրան ԱբրահամյանՊատերազմի կոչ չէ Արցախի հայկական ժառանգությունը պաշտպանելը. Մարիաննա Ղահրամանյան20 տարի ապրած մարդիկ էլ կային, ուզում էին ապրել. Էդգար Ղազարյանը՝ ՔՊ-ականներինԴուք համազգային բառի հետ խնդիր ունեք, դուք «ժողովուրդ» բառի հետ խնդիր ունեք, որովհետև «ժողովրդից» կտրվել եք, բայց այդպես չի մնալու. Արամ ՎարդևանյանՀամայնքները խոշորացնելուց առաջ ո՞ր համայքների բնակիչների կարծիքն եք հաշվի առել․ Անդրանիկ Գևորգյանը՝ ՔՊ-ինԵրբ Փաշինյանը գրում է Ալիևի սահմանադրությունը. Արեգա Հովսեփյան Ուժեղ Հայաստանում լինելու է իրավունքի գերակայություն, լինելու է քաղաքացիական համերաշխության ամրապնդում, ոչ թե՝ միմյանց նկատմամբ ատելության տարածում. Արամ ՎարդևանյանՆույնիսկ Արցախի էթնիկ զտումը շատ հայերի համար դաս չի եղել. Արմեն ՄանվելյանՀայաստանի ինքնիշխանության մասին խոսում է մի իշխանություն, որն Ալիևի սեղանին է դրել Հայաստանի տարածքը՝ որպես սակարկության առարկա. Իրինա ՅոլյանՓաշինյանը Հայաստանի տնտեսական կայունությունը ռիսկի է ենթարկում. Արեգ ՍավգուլյանՍրբուհի Գալյան, Ձեր տոնը փոխե՛ք, Դուք հաշվետու եք Ազգային ժողովին․ Իրինա ՅոլյանԻշխանություններն ամեն գնով ճնշում են ազատամտության ցանկացած դրսևորում. Մենուա ՍողոմոնյանՊատգամավորներին դիտողություն անել չի՛ կարելի․ Էդգար Ղազարյանը՝ Սրբուհի Գալյանին«ՀայաՔվե»-ն միացել է Արցախի հայկական ժառանգության պաշտպանության վերաբերյալ բողոք-դիմումինԱյնպիսի տպավորություն է, որ այստեղ նստած է իշխանությունը, ոչ թե ընդդիմությունը, համբերե՛ք, այսպես էլ լինելու, շատ չի մնացել. Դավիթ ՂազինյանԽտրական մոտեցում կա այն համայնքների նկատմամբ, որտեղ ընդդիմադիր համայնքապետեր կան. Լենա ՄաթևոսյանՀանդիպում տեղի չի ունենա․ Նարեկ Կարապետյանը՝ Աննա Հակոբյանի հետ հանդիպելու մասին Կհանդիպենք Արցախի պետնախարարին. գերնպատակն արցախահայության վերադարձի իրավունքն է, բայց այստեղ պետք է ունենանք մշակութային կենտրոն. Նարեկ Կարապետյան «Արցախի հայությունը ՀՀ-ում պետք է ունենա մեկ հիմնական ինստիտուտ». Նարեկ Կարապետյան