Երևան, 20.Նոյեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ

Աշխատանքը, որպես ամենամարդասպան...

ԼԱՅՖ

Մենք գիտենք, որ...

Աշխարհի ամենահզոր մարդասպաններն են՝ պատերազմը, թմրամիջոցները (ծխախոտը) և ալկոհոլը: 

Իրականում այնքան էլ այդպես չէ:

Պարզվում է՝ ներկայումս ամենամեծ մարդասպանն աշխատանքն է: Միջինացված հաշվարկով աշխարհում աշխատանքի ընթացքում տարեկան դժբախտ պատահարներից և պրոֆեսիոնալ հիվանդություններից մահանում է մոտավորապես երկու միլիոն մարդ: Համեմատության համար ասենք, որ այդ ցուցանիշը պատերազմների համար 650 հազար է, այսինքն՝ աշխատանքի մահաբերությունից երեք անգամ քիչ:

Արդի ժամանակաշրջանում ամենավտանգավոր աշխատանքներն են համարվում գյուղատնտեսական, հանքարդյունաբերական և շինարարական աշխատանքները: Օրինակ, ըստ ԱՄՆ–ի Աշխատանքի վիճակագրական բյուրոյի տվյալների, տարեկան իրենց աշխատավայրում մահանում է 6 000 –ին մոտ աշխատող՝ ներառյալ նրանք, որոնք սրտային անբավարարությունից են մահացել գրասենյակում՝ սեղանի առաջ նստած: Այստեղ ամենավտանգավորը համարվել է փայտահատի աշխատանքը, մոտավորապես 122 մահ 100 000 փայտահատից, երկրորդ տեղում ձկնորս–նավաստու աշխատանքն է՝ 101 մահ 100 000 նավաստուց: Երրորդը քաղաքացիական ավիացիայի աշխատողներն են. այստեղ պետք է նշել, որ օդաչուների բոլոր մահերը եղել են փոքրիկ ինքնաթիռների ավիավթարների պատճառով: Չորրորդ տեղում շինարար–մոնտաժողներն են, որոնք գործ ունեն երկաթե կոնստրուկցիաների մոնտաժի հետ, հինգերորդում հանքափորներն են: Ամենավտանգավոր, բայց հազվագյուտ մասնագիտական գործունեություն է համարվում Բերինգի ծովում խեցգետին որսացողների աշխատանքը:

ԱՄՆ–ում աշխատատեղում մահվան պատճառների թվում առաջին տեղում են ճանապարհատրանսպորտային պատահարները (կապ չունի՝ որ ոլորտում), որոնց թիվը 23% է կազմում ընդհանուր մահվան պատճառների թվի մեջ: Պարզվում է, որ անգամ ոստիկանը ավելի մեծ հավանականությամբ կարող է մեռնել վթարից, քան թե հանցագործի կրակոցից: Երկրորդ տեղը 12%–ով զբաղեցնում է բարձրությունից ընկնելը, ամենամեծ քանակով մահեր այս պատճառով ունենում են շինարար –մոնտաժողները և տանիքագործները: Ըստ մահվան պատճառների, երրորդ տեղը, ինչքան էլ զարմանալի է, զբաղեցնում են սպանությունները, ընդ որում՝ խանութների վաճառողներին չորս անգամ ավելի շատ են սպանում, քան ոստիկաններին: 

Մեծ Բրիտանիայի Թագավորական վիճակագրական ընկերության ամսագրի խմբագիր Ֆրենկ Դեկվորտը իր կողմից ստեղծված հատուկ սանդղակի միջոցով հաշվարկում է աշխատանքի վայրում և կատարած որոշակի աշխատանքի դեպքում մահվան հավանականությունը: Ըստ այդ սանդղակի, ամենաանվտանգ աշխատանքը գնահատվում է 0 բալ, 8 բալը նշանակում է, որ մահն անխուափելի է: Օրինակ, «ռուսական ռուլետկան», ըստ այդ սանդղակի, ունի 7.2 բալ, 20 տարի ալպինիստ լինելու դեպքում ստացվում է 6.3 բալ, մարդասպանի կողմից սպանվելու հավանականությունը գնահատվում է 4.6 բալ, 160 կիլոմետր ճանապարհ անցնելը ավտոմեքենայով հավասարվում է 1.9 բալի, եթե վարորդը ալկոհոլ օգտագործած չէ և ունի միջին տարիք, իսկ երկնաքարի անկումից մահվան հավանականությունը 1.6 բալ է: 

Դեկվորտի սանդղակում ամենավտանգավոր հատվածն է համարվում 5.5 բալի շրջակայքը: Տղամարդկանց համար դա ճանապարհատրանսպորտային պատահարների կամ բարձրությունից ընկնելու շրջակայքն է, կանանց համար՝ տուն մաքրելը, աման լվանալը կամ էլ ուղղակի փողոցում քայլելը:

Ինչպես կարելի էենթադրել Դեկվորտի սանդղակից, 8 բալ կարելի է ստանալ, եթե, օրինակ, մարդը նետվի գործող հրաբխի խառնարանը, կամ էլ մարդու գլխին ատոմային ռումբ ընկնի: 0 բալ հավաքելն ավելի դժվար է, քանի որ ցանկացած դեպքում ինչ էլ անես, որտեղ էլ գտնվես, հավանականություն ամեն դեպքում կա, որ գլխիդ երկնաքար կընկնի:

Կամո Խաչիկյան

Հայաստանի 3 ծանրորդ կմասնակցի օլիմպիական վարկանիշային մրցաշարինԱրցախցիները կարո՞ղ են ընտրել՝ անձնագրում նշվի Հայաստան, թե՞ Ադրբեջան Մի՛ սրտնեղեք «կիսատ» բառից, ձեր ամեն ինչն է կիսատ՝ խոստացված սահմանազատումը, խոստացված խաղաղությունը, հիմա էլ ուզում եք կիսատ դարձնել մեր Սահմանադրությունը. Մարիաննա ՂահրամանյանՎարդենյաց լեռնանցքում անձրև է տեղում․ հանրապետության բոլոր ավտոճանապարհները բաց ենՄայր Աթոռում տեղի ունեցավ շքանշանների հանձնման արարողությունԼեհաստանի իշխանությունները հայտնել են երկրի տարածքում ռուսական 2 հրթիռի և մեկ ԱԹՍ-ի ընկնելու մասինՍուտ N3․ ԵՊՀ ռեկտորի հաջորդ մանիպուլյացիան. Մենուա Սողոմոնյան«Առանց իր առաջարկի էլ իրեն կհեռացնենք» Կարապետյանի արձագանքը Փաշինյանի առաջարկինԱՄՆ-ն և Իսրայելը կարող են նոր հարձակում իրականացնել Իրանի վրաՎանաձորում բեռնատարը 15-ից ավելի մեքենաներ է ջարդել, վիրավորներից 2-ն անչափահաս ենՀՊԼ․ «Արարատ-Արմենիա»-ն հաղթել է «Վան»-ին Այն մասին, թե ով է Հայաստանում փորձում շարունակ ահաբեկել մեր ժողովրդին, և ինչու է դա մինչև հիմա մասամբ ստացվել․ ՉալաբյանՕդի ջերմաստիճանը նոյեմբերի 20-21-ի ցերեկային ժամերին աստիճանաբար կբարձրանա 3-5 աստիճանով, 22-ին նույնքան կնվազի Բառախաղի մի՛ դիմեք, ես խոսել եմ ԶՈւ-երում ոչ մարտական պայմաններում մահացության դեպքերից` ներկայացնելով պաշտոն, աղբյուր, դատախազությանը հղում արված տվյալներ. Մարիաննա ՂահրամանյանԻ գիտություն ՀԷՑ ՓԲ ընկերության կառավարչի աթոռը զավթած սուբյեկտիԱյսքան պատերազմներ բերած քաղաքական ուժը չի կարող խոսել խաղաղությունից․ տեսանյութՌուսական հրթիռներ են ընկել Լեհաստանի տարածքում․ կործանիչները բարձրացվել են օդ «Նոր Յալթա՞», թե՞ քաղաքական շոու. ի՞նչ է գրում համաշխարհային մամուլը Թրամփ–Սի–Պուտին պատմական հանդիպման մասինՌուսական գազի գնորդները կբախվեն առավելագույն գնաճի հետԱրման Աբովյանը հանդիպել է Շտեֆան Կոտրեի հետ. հանդիպման առանցքային թեման Գագիկ Ծառուկյանի ապօրինի կալանավորումն էր Ավանդական ծիրանից մինչև արքայանարինջ և էկզոտիկ լայմ․ տեսանյութ Ucom-ը և Իմփաքթ Հաբ Երևանն ամփոփել են կանաչ ձեռներեցության ծրագրի երրորդ փուլը Հայաստանում առանց դատավճռի կալանավորների թիվն աննախադեպ և անթույլատրելի բարձր է. Ավետիք ՉալաբյանՀարգում ենք Բաքվի և Երևանի ուղիղ երկխոսություն վարելը. կարգավորման ներկայիս փուլը մեկնարկել է հենց ռուսական կողմի նախաձեռնությամբ. Զախարովա Ողբերգական պայթյուն Թբիլիսիում․ Հայաստանը ցավակցություն է հայտնել Վրաստանին ՌԴ-ի հետ սահմանն ամբողջությամբ կփակվի․ հայտնի է այդ երկրի որոշման պատճառը Ռոմանոս Պետրոսյանի հետ բանավեճին պետք է Դավիթ Ղազինյանը մասնակցի․ «Ուժեղ Հայաստան»-ի խոսնակ Հայաստանում ճանապարհային վթարների հետ կապված նոր փոփոխություններ են նախատեսվում Պուտինը պшտերազմ է մղում ամբողջ Եվրոպայի դեմ. Մերց Ի՞նչ է սպասվում ռուբլու փոխարժեքին 2027 թվականին«Պալաչի» եղբայրը՝ ազատազրկված թմրամիջոցների իրացման գործով Ինչ եղանակ սպասել դեկտեմբերին․ ձմեռը կսկսվի՞ խիստ ցրտերովԱնկախության հռչակագիրը մեր ժողովրդի ծննդականն է. դրանից հրաժարվելն անթույլատրելի է. Արմեն ՄանվելյանՍոֆթԿոնստրակտն ու Հայաստանի ֆրանսիական համալսարանը նոր հուշագիր են ստորագրելԱմիօ բանկն ու «Փարվանյան քոնսալթինգը» միավորում են հնարավորությունները՝ նպաստելու միջազգային բրենդների մուտքին ՀայաստանՍամվել Կարապետյանը, որը մեծ ներդրում է ունեցել հայ ժողովրդի կյանքում, այսօր գտնվում է բանտում միայն այն պատճառով, որ խոչընդոտում է ներկայիս իշխանություններին. տեսանյութ Փարիզի արվարձանում գտնվող 18-հարկանի բնակելի շենքում hրդեհ է բռնկվել. կա զnh և վիրավnրներ Դավիթ Բեկի փողոցում բшխվել են «SHACMAN»-ը և «Mitsubishi»-ին. մի քանի րոպե անց կրկին բшխվել են մեկ այլ բեռնատարն ու մարդատարը Միասնական ընդդիմությունը վստահ է իր դիրքորոշման և ընդունած որոշումների մեջ. Ցոլակ ԱկոպյանԵրկուշաբթի կհրապարակվի Սահմանադրության նախագիծը. ՓաշինյանՌԴ-ի դեմ նոր պատժամիջnցներ սահմանելու ուղղությամբ ԵՄ-ի գործողություններն առանց պատշաճ պատասխանի չեն մնա. Զախարովա Փաշինյանը հեռանալու է. «Ուժեղ Հայաստանը» թույլ չի’ տալու Հայաստանում ալիևյան սահմանադրություն անցկացնել. Տիգրան ԱբրահամյանԵ՞րբ կավարտվի ռուս-ուկրաինական պատերազմը․ ի՞նչ սպասել 2027 թվականինՍպասվում է առանց տեղումների եղանակ. oդի ջերմաստիճանը կբարձրանա 3-5 աստիճանով ՔՊ-ականներն «ակադեմիական ազատություն» անվան տակ համալսարաններից դասախոսների են հեռացնում. Մենուա Սողոմոնյան«Не газуй, թե չէ կգնամ, ու դու կկորցնես քո ամենանվիրված կոլաբորանտին». Փաշինյանի ակնարկը Ալիևին․ Տաթևիկ Հայրապետյան Կիևի քաղաքապետ Կլիչկոն հայտնել է Դնեպրի վրայով անցնող երեք կամուրջների վնասման մասին39-ամյա Մեսսին ՄԼՍ-ի ամենաբարձր վարձատրվող ֆուտբոլիստն է Մասիսում «Dodge»-ը վրшերթի է ենթարկել 2 հետիոտնի, ապա բшխվել կայանված «Opel»-ին Շարունակվում են ՀՀ քաղաքացիների արտաքսումները․ նոր թռիչք