Երևան, 30.Ապրիլ.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Սխալ­նե­րի վրա սո­վո­րում են, այլ ոչ թե կրկնում այ­լոց սխալ­նե­րը

ՔԱՂԱՔԱԿԱՆ

«Քաղաքական իմաստով մենք լիբերալ չենք, ցենտրիստ չենք, սոցիալ-դեմոկրատ չենք, մենք քաղաքացիական կուսակցություն ենք: Սա նշանակում է, որ մենք մեզ դուրս ենք դնում գաղափարախոսական ստանդարտներից և ձևավորում ենք գաղափարական նոր հարթություն, որը հիմնված է չորս առանցքային սյուների վրա՝ պետականություն, քաղաքացիություն, ազգային ինքնություն, անհատականություն»,- նշել է Նիկոլ Փաշինյանը՝ նախօրեին ելույթ ունենալով «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցության հինգերորդ համաժողովում:

Ըստ նրա՝ ժամանակակից աշխարհը չափազանց արագ է փոխվում, որպեսզի 17-20րդ դարերում ձևավորված գաղափարախոսությունները համապատասխանեն ընթացիկ կարիքներին: «Մեր կուսակցության վերաբերյալ կան թյուրըմբռնումներ: Մեզ շատ հաճախ անվանում են լիբերալ կամ ցենտրիստ, բայց սա թյուրըմբռնում է, որովհետև մենք կուսակցություն ենք, որ մերժել ենք իզմերը, որովհետև ժամանակակից աշխարհում կարծրացած գաղափարախոսություններ այլևս գոյություն չունեն»,- ասել է վարչապետը:

Տեղին է աձանագրել, որ Նիկոլ Փաշինյանի պատկերացումները քաղաքական համակարգի, գաղափարախոսությունների մասին, մեղմ ասած, հեռու են ակադեմիական, նույնիսկ՝ ռացիոնալ լինելուց։ Մյուս կողմից՝ «Փաստը» բազմաթիվ առիթներով անդրադարձել է գործող իշխանության քաղաքական այցեքարտին՝ բազմաթիվ դրվագնելով հիմնավորելով, որ հեղափոխության թիմը չունի երկրի զարգացման հստակ տեսլական, արժեքային կողմնորոշումներ, ծրագրեր, գաղափարախոսություն։ Ավելին, քանիցս շեշտել ենք, որ այս կուսակցությունը զերծ է «իզմ»-երից: Մեզ հակադրվում էին, երբեմն նեղանում էին, խոսում էին հեղափոխության բացառիկության, իրենց «առանձնահատուկ» առաքելության մասին, բայց փաստորեն Նիկոլ Փաշինյանը երկու օր առաջ բարձրաձայնեց այն, ինչի մասին մենք գրել ենք մեկ տարի շարունակ։

«Իզմերի» մերժումը զուտ հայկական երևույթ չէ. ցավոք, մինչև Եվրախորհրդարանի վերջին ընտրությունները գոյություն ուներ պոպուլիզմի համաշխարհային թրենդ, ինչի դրսևորում են բրիտանական Բրեքզիթը, Դոնալդ Թրամփի հաղթանակը ԱՄՆ-ում, Էմանուել Մակրոնի ֆենոմենը Ֆրանսիայում ու նաև՝ մեր հեղափոխությունը, իհարկե՝ ավելի լոկալ ու սահմանափակ հետևանքներով։

Պոպուլիզմը լուրջ ինստիտուցիոնալ ճգնաժամ հարուցեց Մեծ Բրիտանիայի ու ԵՄ-ի հարաբերություններում, Վաշինգտոնի թրամփյան քաղաքականությունը դարձել է շատ ավելի անկանխատեսելի, ինչի հետևանքով ԱՄՆ-ն դաշնակիցներ է կորցնում աշխարհի տարբեր ծայրերում։ Ավելի ցցուն է Մակրոնի՝ «իզմերի» մերժման ապաքաղաքական թեզը, ինչը Ֆրանսիայում հանգեցրեց քաղաքական վակուումի, որը լցրեցին «դեղինբաճկոնավոր» անարխիստները։

Օտարներն իրենց սխալների վրա սովորում են, սակայն Նիկոլ Փաշինյանը հետևողականորեն կրկնում է ուրիշների սխալները, ըստ էության, Հայաստանում ոչնչացնելով քաղաքականությունը։

Կուսակցությունների մրցակցության հիմքում ընկած է գաղափարախոսությունների, ծրագրերի տարբերությունը, ու եթե մերժվում է դրանց կարևորությունը, ապա իշխանությունը դուրս է դրվում քաղաքական պայքարի տրամաբանությունից։ Նման իրավիճակները մի կողմից՝ ստեղծում են «կոմֆորմիստների» կառավարություն, որը քաղաքական կոնյուկտուրայի թելադրանքով կարող է գնալ ցանկացած կոմպրոմիսի, մյուս կողմից՝ ավտորիտարիզմի ռեալ, իրական վտանգ են ստեղծում։ Ի վերջո, եթե չկան գաղափարախոսություն, ծրագրեր, ապա իշխանությունը դառնում է ինքնանպատակ ու այն պահելու համար արդարացված է դառնում ցանկացած միջոց, այդ թվում՝ ոչ լեգալ, ոչ սահմանադրական։

Գաղափարախոսություն մերժող իշխանությունը դառնում է անտագոնիզմի աղբյուր, որովհետև հասարակությանն ի վիճակի է կոնսոլիդացնել՝ ոչ թե ռացիոնալ հիմքով, երկրի զարգացման ծրագրերի առանցքի շուրջ, այլ «ներքին թշնամու» կերպարով։ Նիկոլ Փաշինյանի երեկվա ելույթը բացահայտում է, թե ինչու է Հայաստանի իշխանությունն անընդհատ թիրախներ փնտրում կամ մի քանի ընդդիմադիր ակտիվիստների հետքերով կոնսոլիդացնում մի ամբողջ մարզի ոստիկանություն։

Քաղաքացիականությունը երբեք չի կարող լինել գաղափարախոսություն՝ դա պատրանք է։ Քաղաքացիական հատկանիշներով մարդիկ կարող են միավորվել, ստեղծել կուսակցություններ կամ կազմակերպություններ, որոնք, սակայն, պետք է ունենան իրենց ծրագրերն ու գաղափարախոսությունները, որոնցով տարբերվեն քաղաքացիական այլ միավորումներից։

Հայաստանի գործող իշխանության պոպուլիզմն ու անտագոնիզմը հետևանք են հենց գաղափարախոսությունների ու ծրագրերի բացակայության։ Հենց սրա մասին էինք բարձրաձայնում ամիսներ շարունակ, ինչը հաստատվեց ՔՊ վերջին համաժողովում։

ՍՈՒՐԵՆ ՍՈՒՐԵՆՅԱՆՑ

Ո՞ր ժամանակներից են մարդիկ պլաստիկ միջամտություններ կատարել. «Փաստ»Իրանի ծովային շրջափակnւմը չի օգնի ԱՄՆ-ին հասնել իր նպատակներին. Փեզեշքիան Մեր գլխավոր խնդիրն այս ապազգային վարչախմբի հեռացումն է․ Մենուա ՍողոմոնյանՀայտնի է Էմանուել Մակրոնի Հայաստան պետական այցի օրակարգը. Այցելելու է Ծիծեռնակաբերդ և Մատենադարան ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (30 ԱՊՐԻԼԻ). Բախումներ Մաշտոցի պուրակում. «Փաստ»Ռուսաստանը Եվրոպայի երկրների դեմ որևէ ագրեuիվ մտադրություն չունի. Մեդվեդև Հայաստանը շեշտակի հետընթաց է արձանագրել մամուլի ազատության ոլորտում Ցավալի է, որ ստիպված ենք ամաչել մեր երկրի ղեկավարության արարքների համար․ Լիլիթ Արզումանյան.Շտապում են փրկե՞լ Նիկոլ Փաշինյանին. ի՞նչ անուն է կրում առաջիկա գագաթաժողովը. «Փաստ»Այսօր ովքեր չունեն սկզբունք և հլու հնազանդ ծառայում է ՔՊ-ին, նրանք արտոնյալ են և իրենց ամեն ինչ կարելի է. Մեսրոպ ՄանուկյանԵրիտասարդության տրամադրությունների փոփոխությունը՝ քաղաքական դաշտի նոր ազդակ Անտեղյակ՝ ավարտված խնջույքի մթնոլորտից. գլուխը միայն գլխարկ կրելու համար չէ. «Փաստ»«Բարգավաճ Հայաստան» կուսակցությունը շարունակում է ընդլայնել իր ներկայությունը՝ ինչպես Երևանում, այնպես էլ հանրապետության ողջ տարածքումՊատմությունը հաճախ է ցույց տվել, որ ամենաբարձր մակարդակի քաղաքական խաղերը սերտորեն հյուսված են դավաճանության, ներքին խարդավանքների և բարոյական անկման հետ. ԿամենդատյանՄակրոնը մայիսի 5-ին կլինի Գյումրիում և կմասնակցի համերգի «Տան միակ ու շատ սիրված երեխան էր». Ժորա Փարսյանն անմահացել է հոկտեմբերի 14-ին Հադրութում, տուն «վերադարձել»... հինգ ամիս անց. «Փաստ»Այցելություն ԵՊՀ Հայ բանասիրության ֆակուլտետ՝  մագիստրատուրայի առաջին կուրսի ուսանողների հետ լսելու «Ռազմիկ Դավոյանի ստեղծագործությունը նշանագիտության լույսի ներքո» դասախոսությունըԵղբայրները պատվի համար սպանել են իրենց 18-ամյա քրոջըՌուսաստանը սկսել է կոր տանիքների համար հարմար ճկուն արևային վահանակների արտադրությունը Էներգետիկ ճգնաժամի նախանշաններ. մատակարարման կարևոր ուղիների խաթարման ռիսկը. «Փաստ»Գագաթնաժողովի ստվերում՝ հարաբերությունների հնարավոր խզման վտանգը Գ. Ծառուկյանի՝ 0 %-ով գյուղվարկերի մասին առաջարկը եղել և մնում է արդիական. Միքայել Մելքումյան «Եվրոպական կառույցները երկընտրանքի առջև են հայտնվել». «Փաստ»«Լեսնոյ». Մի քանի տաղավարից հանգստի պահանջված վայր՝ Կոնվերս Բանկի աջակցությամբԵրեկ մենք համագործակցության հուշագիր ստորագրեցինք «Ուժեղ Հայաստան» դաշինքի հետ. Ավետիք ՉալաբյանՉտեսնելու և չլսելու տալ չի հաջողվի. իրականությունից փախչել հնարավոր չէ. «Փաստ»Դոլարը գնալով էժանանում է․ փոխարժեքն՝ այսօր Ամիօ բանկը Արմավիր բիզնես ֆորումի գլխավոր հովանավոր Տնտեսական գերկենտրոնացման սեղմող օղակը. «Փաստ»«Նախնական զինվորական պատրաստվածություն» դասընթացը կփոխարինվի այլ առարկայով. նախագիծ. «Փաստ»Գնաճը նորանոր ռեկորդներ է սահմանում. «Փաստ»Նույնիսկ սատելիտներն են ընդունո՞ւմ, որ ՔՊ-ն ընդդիմություն է դառնալու. «Փաստ»Ինչո՞ւ է վերաքննիչ դատարանը վարույթ ընդունել բոլոր հայցերը, բացի մեկից. «Փաստ»Մայիսի 5-ին Հայոց ցեղասպանության թանգարանը բացվելու է ժամը 11:00-ին Հնդկաստանի և Իրանի ԱԳ նախարարները քննարկել են Մերձավոր Արևելքում ստեղծված իրավիճակը ԵՄ-ն ողջունել է Հայաստանի և Թուրքիայի միջև երկաթուղային հաղորդակցության վերականգնման վերաբերյալ բանակցությունները Թիվ 11 դպրոցի դիմաց 40-ամյա վարորդը «Infiniti»-ով վրաերթի է ենթարկել անչափահաս հետիոտնի Մեծ Բրիտանիայի և Շվեդիայի թագավորները պետք է հիշեն, որ «թագավորում են, բայց չեն կառավարում»․ Մեդվեդև Ի՞նչ են խոսել ՌԴ և ԱՄՆ առաջնորդները Եկա հետևության, որ Փաշինյանը ոչ թե մեկ, այլ շատ հիվանդություններ ունի. Սամվել ԿարապետյանԿառավարությունն առաջարկում է վերանայել տարիքով պայմանավորված աշխատանքային պայմանագիրը լուծելու հիմքը Զելենսկին պատժամիջոցներ է սահմանել Լուկաշենկոյի որդիների և մի շարք բելառուսական ձեռնարկությունների նկատմամբ ՊՍԺ-ի պաշտպան Աշրաֆ Հակիմին վնաuվածք է ստացել․ նա բաց կթողնի «Բավարիայի» դեմ խաղը Մոտ ապագայում ծրագրում ենք հրապարակել որքան հնարավոր է շատ տեղեկատվություն, որոնցից մի քանիսը բավականին հետաքրքիր կլինեն․ Թրամփը՝ «Արտեմիս II» առաքելության մասին Սկսելու ենք մարզերից, լինելու են քայլերի շարք, որով կապահովենք մեր ժողովրդի բարեկեցությունը. Սամվել Կարապետյան (տեսանյութ)Իմ առաջիկա նպատակը «Բենֆիկային» Չեմպիոնների լիգա դուրս բերելն է․ Ժոզե Մոուրինյու Ջրային կոմիտեի նախագահը Ազատի ջրամբարի տարածքում մասնակցել է ՄԱԶԾ ծրագրի մոնիթորինգային այցին «Կյանքը սովորեցրեց ինձ մի պարզ բան՝ երբեք որևէ մեկին, որևէ բան պետք չէ ապացուցել»․ Նազիկ Ավդալյան Եթե հարցը ՀՀ-ն կորցնելն է, լավ կյանքի բոլոր ամբիցիաները երկրորդ պլան են գնում. ԿարապետյանՈւկրաինան կսկսի զենքի արտահանումը․ Զելենսկի