Երևան, 16.Սեպտեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


«Սպիտակ գլխարկներով հաքերները» փորձել են կոտրել էլեկտրոնային կառավարման պետական համակարգը. հաքաթոն Երեւանում

ՎԻԴԵՈ

Past.am

Վեց հաքերային թիմ գրոհել եւ փորձել է կոտրել Հայաստանում գործող էլեկտրոնային կառավարման պետական համակարգերից մեկը։ Պատիժներ չեն հետեւել. ավելին, երեք թիմ պարգեւներ է ստացել։ Բանն այն է, որ այդ տղաները այսպես կոչված, «սպիտակ գլխարկներով ցանցահեններ էին» եւ աշխատում էին հետաքրքիր «հաքաթոնի» շրջանակում, որը կազմակերպվել էր Առաջատար տեխնոլոգիաների ձեռնարկությունների միության (ԱՏՁՄ) «Պետությունը որպես պատվիրատու» ծրագրի շրջանակում։

Տղաները, ինչպես պատմեց լրագրողներին OWASP Armenia-ի համահիմնադիր Վահագն Թուխարյանը, աշխատել են 20 ժամ, եւ երեք թիմերը հասել են մեծ հաջողությունների ու լուրջ խոցելիություններ գտել համակարգում։ Հիմա համակարգը ստեղծողները կկարողանան վերացնել այդ խոցելիությունները՝ համակարգն ավելի պաշտպանված դարձնելով։

«Երիտասարդները թեստավորել են համակարգը՝ գոյություն ունեցողի հիման վրա. դրանում ոչ մի նոր խոցելիություն չեն ավելացրել, այսինքն՝ բոլոր խոցելիությունները, որոնք տղաները գտել են, սկզբից եւեթ այնտեղ եղել են։ Դրանք կարող էին հայտնաբերվել այլ՝ ավելի բացասաբար տրամադրված ցանցահենների կողմից, բայց, բարեբախտաբար, դրանք գտել են մեր տղաները»,- ասաց Վահագն Թուխարյանը։

«Bug Bounty: eGov» հաքաթոնը «սպիտակ հաքերների» եւ պետության միջեւ համագործակցության հիանալի օրինակ է, ինչպես իր հերթին նշեց ArmSec հիմնադրամի տնօրեն Սամվել Մարտիրոսյանը։ Պետության համար նման համագործակցությունը պարզապես անհրաժեշտություն է, չէ՞ որ այն չի կարող իր ուժերով ապահովել բոլոր էլեկտրոնային համակարգերի անվտանգությունը։

Հաքաթոնի տեխնիկական աջակցությունն ապահովել է Ucom ընկերությունը, որը միջոցառման կազմակերպիչներին եւ մասնակիցներին տրամադրել է ամպային լուծումներ, ինտերնետ եւ աշխատանքի համար անհրաժեշտ ամեն բան։ Իսկ 2000 դոլարի չափով պարգեւատրումը տրամադրել են  VXSoft եւ Grant Thornton Armenia ընկերությունները։ Հաքաթոնի կազմակերպմանն աջակցել են նաեւ 1Guard ընկերությունը եւ կիբեռանվտանգության «Հայ թեք» հիմնադրամը։

Առաջատար տեխնոլոգիաների ձեռնարկությունների միության գործադիր տնօրեն Կարեն Վարդանյանն իր հերթին նշեց, որ այսպիսի միջոցառումները կոչված են միավորելու երիտասարդներին, որոնք զբաղված են տեղեկատվական անվտանգության ապահովմամբ՝ նրանց օգնելով փորձի փոխանակում կատարել եւ միմյանցից սովորել: Եթե ապագայում հաքերների եւ պետության միջեւ այսպիսի համագործակցությունը նորմ դառնա, պետական ոչ մի համակարգ չի գործարկվի առանց անվտանգության պատշաճ ստուգման, եւ սա Հայաստանին ահռելի օգնություն ցույց կտա:

«Մենք այսօր գտնվում ենք «հիբրիդային պատերազմի» պայմաններում, եւ մեզ համար անչափ կարեւոր են հաղթանակները կիբեռանվտանգության եւ տեղեկատվության ազդեցության ոլորտում»,- ասաց Կարեն Վարդանյանը:

Հաքաթոնի շրջանակում Կարեն Վարդանյանը եւ «Հայ թեքից» Լեւոն Պետրոսյանը հուշագիր ստորագրեցին Հայաստանում կիբեռանվտանգության ապահովման ոլորտում համագործակցության մասին:

 

Սոչիի օդանավակայանում ժամանակավորապես սահմանափակվել են թռիչքներն ու վայրէջքներըՌԴ ՊՆ․ հարվածներ են հասցվել Ուկրաինայի նավահանգիստներին և երկաթուղային ենթակառուցվածքինՕգոստոսին Հայաստան է այցելել 227,026 զբոսաշրջիկՖուտզալի Հայաստանի ազգային հավաքականը Մոլդովայի ընտրանու հետ ոչ-ոքի խաղացWildberries-ը թույլ է տվել հաճախորդներին զեղչեր խնդրել վաճառողներիցԱնձրև և ամպրոպ, քամու ուժգնացում․ եղանակն՝ առաջիկա օրերինՀայաստան-Չեռնոգորիա խաղի տոմսերն արդեն վաճառվում ենԱրցախից հետո՝ Հայաստան․ ինչի՞ համար է Ադրբեջանը կեղծում պատմությունը. Կարպիս ՓաշոյանReuters․ Սաուդյան Արաբիան եվրոպացիներին զգուշացրել է նավթի մատակարարումների կրճատման մասինՇղթայական ավտովթար՝ Արարատի մարզում․ Այնթապում բախվել է 4 ավտոմեքենա, կա վիրավորԼիտվայի պաշտպանության նախարարության պնդմամբ՝ անցած գիշեր խոցված ԱԹՍ-ը պայթուցիկ էր տեղափոխումԱյս տարի «Ոսկե գնդակը» պետք է բաժին հասնի Յամալին․ Գաբրիել ԺեզուսԶՊՄԿ-ն ներկայացրել է կայուն զարգացման 2025 թվականի հաշվետվությունը՝ նոր գնահատումներով և կլիմայական ռազմավարությամբՊատրաստ եմ պատասխանել Պուտինի կամ Լավրովի զանգերին․ ԿալլասՍեպտեմբերի 16-ին Ջերմուկի կամուրջը փակ է լինելուԱնթիլիասի Մայրավանքում Հայաստանի անկախության 35-ամյակին նվիրված հանրապետական մաղթանք կկատարվիՆիդերլանդներում գնացքների երթևեկության խափանումներից հետո կասկածներ են առաջացել դիվերսիայի վերաբերյալՀայաստանի արժանապատվությունը նվաստացնող ադրբեջանական հայտարարություններին ՔՊ-ն վախենում է պատասխանել. Արամ Վարդևանյան«Renault»-ը Առատաշեն գյուղի «Առատաշեն վայների» գինու գործարանի մոտ գլխիվայր շրջվել էԱրժանապատվության մասին խոսելիս` նայեք ձեզ, նայեք ձեր ուժին, լսե՛ք ձեր ղեկավարի հայտարարությունները. Մարիաննա ՂահրամանյանԴեպի հայկական մեծ երազանք. արվել է Նոայի նոր մարզադաշտի կառուցման առաջին մեծածավալ քայլըՇրջայց Gyurjyan Cascade և Firdus Prime Residence թաղամասերում. ներկայացվել են շինարարական աշխատանքների ընթացքն ու առաջիկա ծրագրերըՖիդանն ու Ալիևը քննարկել են էներգետիկ համագործակցությունըՔՊ-ի կողմից Եկեղեցու դեմ բռնաճնշումները Բաքվի դիկտատորին տվել են մեր կրոնի դեմ գործելու ազատություն․ Սյուզաննա ԱվետիսյանՏիգրանաշենը և սահմանամերձ մյուս գյուղերը պետք է զարգանան․ պատերազմ բերողը դուք եք․ Շիրազ ՄանուկյանՏիգրանաշենում մեզ ասացին՝ առաջին անգամ են պաշտոնյա տեսնում իրենց գյուղում․ ինչու՞ մեկ անգամ չեք գնացել այդ գյուղ․ Անդրանիկ ԳևորգյանԺողովո'ւրդ, կարո՞ղ եք խոստանալ, որ դպրոցներ չեք փակելու․ Տիգան Աբրահամյանը՝ ՔՊ-ինՔՊ-ում Արարատ համայնքի խոշորացման հետ կապված մտահոգություններ կան․ Արամ ՎարդևանյանՔՊ-ն խոշորացված համայնքները կրկին խոշորացնում է․ Անդրանիկ ԳևորգյանԱրցախցիների վերադարձի իրավունքի հարցը երբեք չի եղել Փաշինյանի որոշման տիրույթում. Ավետիք ՉալաբյանՕրենքը բերել եք՝ ձեր հագով կարելու․ Մամիկոն ԱսլանյանՔՊ-ի բերած այս փոփոխության մեջ մի մարդու անուն ազգանուն է բացակայում, որը կարող եք ավելացնել. Տիգրան ԱբրահամյանՊատերազմի կոչ չէ Արցախի հայկական ժառանգությունը պաշտպանելը. Մարիաննա Ղահրամանյան20 տարի ապրած մարդիկ էլ կային, ուզում էին ապրել. Էդգար Ղազարյանը՝ ՔՊ-ականներինԴուք համազգային բառի հետ խնդիր ունեք, դուք «ժողովուրդ» բառի հետ խնդիր ունեք, որովհետև «ժողովրդից» կտրվել եք, բայց այդպես չի մնալու. Արամ ՎարդևանյանՀամայնքները խոշորացնելուց առաջ ո՞ր համայքների բնակիչների կարծիքն եք հաշվի առել․ Անդրանիկ Գևորգյանը՝ ՔՊ-ինԵրբ Փաշինյանը գրում է Ալիևի սահմանադրությունը. Արեգա Հովսեփյան Ուժեղ Հայաստանում լինելու է իրավունքի գերակայություն, լինելու է քաղաքացիական համերաշխության ամրապնդում, ոչ թե՝ միմյանց նկատմամբ ատելության տարածում. Արամ ՎարդևանյանՆույնիսկ Արցախի էթնիկ զտումը շատ հայերի համար դաս չի եղել. Արմեն ՄանվելյանՀայաստանի ինքնիշխանության մասին խոսում է մի իշխանություն, որն Ալիևի սեղանին է դրել Հայաստանի տարածքը՝ որպես սակարկության առարկա. Իրինա ՅոլյանՓաշինյանը Հայաստանի տնտեսական կայունությունը ռիսկի է ենթարկում. Արեգ ՍավգուլյանՍրբուհի Գալյան, Ձեր տոնը փոխե՛ք, Դուք հաշվետու եք Ազգային ժողովին․ Իրինա ՅոլյանԻշխանություններն ամեն գնով ճնշում են ազատամտության ցանկացած դրսևորում. Մենուա ՍողոմոնյանՊատգամավորներին դիտողություն անել չի՛ կարելի․ Էդգար Ղազարյանը՝ Սրբուհի Գալյանին«ՀայաՔվե»-ն միացել է Արցախի հայկական ժառանգության պաշտպանության վերաբերյալ բողոք-դիմումինԱյնպիսի տպավորություն է, որ այստեղ նստած է իշխանությունը, ոչ թե ընդդիմությունը, համբերե՛ք, այսպես էլ լինելու, շատ չի մնացել. Դավիթ ՂազինյանԽտրական մոտեցում կա այն համայնքների նկատմամբ, որտեղ ընդդիմադիր համայնքապետեր կան. Լենա ՄաթևոսյանՀանդիպում տեղի չի ունենա․ Նարեկ Կարապետյանը՝ Աննա Հակոբյանի հետ հանդիպելու մասին Կհանդիպենք Արցախի պետնախարարին. գերնպատակն արցախահայության վերադարձի իրավունքն է, բայց այստեղ պետք է ունենանք մշակութային կենտրոն. Նարեկ Կարապետյան «Արցախի հայությունը ՀՀ-ում պետք է ունենա մեկ հիմնական ինստիտուտ». Նարեկ Կարապետյան