Երևան, 19.Մարտ.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Եղանակային անոմալիաներ և աղետներ. աննախադե՞պ են արդյոք

ՀԱՆՐԱՀԱՅՏ ՄՈԼՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

Մենք գիտենք, որ...

Վերջին ժամանակներում աշխարհում եղանակը «խելքը թռցրել է»՝ անընդհատ աննախադեպ անոմալիաներ են ու անկանխատեսելի եղանակային աղետներ: Ընդ որում, ներկայումս եղանակի փոփոխության ժողովրդական նախանշանները ևս չեն գործում:

Իրականում այդպես չէ:

Սկսենք նրանից, որ եղանակի փոփոխության ժողովրդական նախանշանները չեն էլ կարող կանխատեսել եղանակը, քանի որ այդ նշանները սովորաբար օգտագործվում են ոչ այնտեղ, որտեղ առաջացել են: Իհարկե, հնարավոր է, որ որևէ տարածքում, օրինակ՝ որևէ բույսի վաղ ծաղկելը նշան է, որ գարնանը ցրտահարություն է լինելու կամ ամռանը՝ երաշտ, բայց դա նույն նշանը չէ այլ տարածքում, ուր եղանակի կանխատեսման այդ ժողովրդական նախանշանը չի գործում: Բանն այն է, որ մարդիկ դարձել են մոբիլ և շատ են տեղաշարժվում, փոխում բնակության վայրերը՝ իրենց հետ տանելով նաև ժողովրդական նախանշանները: Ինչ վերաբերում է եղանակային անոմալիաներին , ապա պետք է նշել, որ նման բան չկա:

Բանն այն է, որ եղանակային փոփոխություններին պետք է նայել լայն ժամանակահատվածի կտրվածքով: Օրինակ, եթե մի ձմեռ խիստ սառնաշունչ է լինում, դա չի նշանակում, որ դա անոմալիա է, քանի որ ուսումնասիրելով այդ տարածքի եղանակային փոփոխությունների պատմությունը՝ կարելի է հանդիպել բազմաթիվ նման խստաշունչ ձմեռների:

Ուղղակի մարդկային կյանքը այնքան կարճ է, որ մեկ սերունդը չի կարող արձանագրել եղանակային մեկ ցիկլի փոփոխություն: Ինչպես ցիկլիկ են սառցային դարաշրջանները, այնպես էլ ցիկլիկ են եղանակային փոփոխությունները՝ իհարկե, առավել քիչ ժամանակահատված ընդգրկելով: Մարդը սովոր է վստահել միայն իր սեփական փորձին: 

Պատկերացրեք սովորական մարդու, որի կյանքի ամբողջ ժամանակահատվածում եղել է իր բնակության տարածքի եղանակի տաք ցիկլ, և հանկարծ դա փոփոխվում է: Պարզ է, որ դա այդ մարդու համար «անոմալիա» է:

Ի դեպ, եղանակի անհատական զգացողության մասին պետք է ասել, որ դա մեծամասամբ սխալ է լինում: Օրինակ՝ մարդուն կարող է թվալ, որ, ասենք՝ անցած տարին ցուրտ է եղել, բայց դա այդպես եղած չլինի, քանի որ ընդամենը այդ տարին անձրևային է եղել (խոնավության առկայությամբ ցուրտը առավել է զգացվում), կամ էլ ուղղակի նա այդ տարի շատ է հիվանդացել վիրուսային հիվանդություններով: 

Այն, որ մարդիկ համոզված են, թե ներկայումս աշխարհում անասելի աճել են եղանակային անոմալիաները և աղետները, մեկ այլ պատճառ ևս ունի: Անընդհատ կարելի է լսել, որ, ասենք, Սահարայում ձյուն է տեղացել, իսկ Ալ յասկայում շոգ է, ջրհեղեղներ են հորդառատ անձրևների պատճառով և այլն: 

Իհարկե, այս ամենը լինում է, բայց բանն այն է, որ նման բաներ եղել են միշտ: Ուղղակի հիմա տեղեկատվության դար է, և այդ տեղեկատվությունը տարածվում է վայրկենական: Իսկ ինչպե՞ս պետք է 18-րդ դարի Փարիզի բնակիչը իմանար, որ Սահարայում ձյուն է տեղացել: Իհարկե, ոչ մի կերպ: Այս ամենին գումարենք նաև այն, որ բացի նրանից, որ տեղեկատվությունը շատ արագ է տարածվում, միևնույն ժամանակ ներկայումս այդ տեղեկատվությունը անգամ ուռճացվում է: Չէ՞ որ դիտումներ բոլորին են պետք, իսկ դրանց համար պետք են սենսացիաներ, անոմալիաներ և աղետներ: Միևնույն ժամանակ այս ամենը գրագետ է նաև կոմերցիոն տեսակետից:

Փաստացի սա նաև որոշ կազմակերպությունների օգուտներ է բերում. օրինակ՝ ապահովագրական կազմակերպություններին, կամ էլ որոշակի տեսակի ապրանքներ արտադրողներին և այլն: Ինչ վերաբերում է եղանակի տեսությանը, ապա պետք է նշել, որ սա ևս կոմերցիա է, ընդ որում՝ բավականին հաջողված: Ըստ կլիմայագետների, անգամ մեկ օրվա եղանակի կանխատեսման ճշտության հավանականությունը 96 տոկոս է:

Այսինքն, կարելի է հավատալ եղանակի մեկօրյա կանխատեսմանը: 1-3 օրերի եղանակի կանխատեսման ճշգրտության հավանականությունը արդեն 90 տոկոս է, և սա նույնպես տանելի է, իսկ ավելի երկարատև եղանակային կանխատեսումները կարելի է կարդալ որպես հեքիաթ՝ ժամանակ անցկացնելու համար, քանի որ, օրի նակ՝ շա բաթ վա կան խ ա տես մ ա ն ճշգրտության հավանականությունը 60 տոկոս է, որը նշանակում է, օրինակ՝ 60 տոկոս հավանականությամբ անձրև կգա, 40 տոկոս հավանականությամբ ՝ չի գա:

Նյութը հրապարակման պատրաստեց Past.am-ը

Գագիկ Սուրենյանը վատ լուր է հայտնումԿեղծ և մոլորեցնող թեզեր «խաղաղության» և «պատերազմի» շուրջ. «Փաստ»Առաջարկվում է դիվանագիտական ներկայացուցիչների պաշտոնավարման առավելագույն ժամկետը սահմանել 5 տարի. «Փաստ»Անկում տարադրամի շուկայում․ փոխարժեքն՝ այսօրՀիբրիդային պատերազմի դեմ պայքարի անվան տակ՝ հիբրիդային միջամտություն. «Փաստ»Ի՞նչ «գործիքներ» են կիրառում իշխանությունները. «Փաստ»Հիշողության կորո՞ւստ, թե՞ դիտավորություն. «Փաստ»«Լակմուսի թուղթ»՝ ընդդիմադիր դաշտի ու ընտրողների համար. «Փաստ»Գոռ Հակոբյանի ընտանիքը մեկնեց Մյունխեն՝ որդու բուժման համար Օրինազանց վարորդները հայտնաբերվել են․ մեքենաները տեղափոխվել են պահպանվող հատուկ տարածք Մյասնիկյան պողոտայում ավտոմեքենան բախվել է էլեկտրական սյանը․ տուժածները հոսպիտալացվել են Հայաստանում սահմանադրական հանրաքվեի անցկացման արդյունքը երաշխավորված չէ. ԱՄՆ Ազգային հետախուզության տնօրենի գրասենյակ Ով կփոխարինի զոհված Ալի Լարիջանիին Իսրայելում վերջին 24 ժամվա ընթացքում հոսպիտալացվել է 192 մարդ Պուտինը ցավակցություն է հայտնել Իրանի գերագույն առաջնորդին՝ Լարիջանիի մահվան կապակցությամբ Չեմպիոնների լիգա․ «Բարսելոնան» տպավորիչ էր՝ 7:2 Օմանը դատապարտել է Իրանի էներգետիկ օբյեկտների թիրախավորումը Լիբանանի վրա Իսրայելի կողմից իրականացված հարվածների հետևանքով զոհերի թիվը մոտենում է 1000-ի 1 տարեկան երեխային սպանել փորձած խորթ մորը 2 ամսով կալանավորեցին Սպիտակ տունը հայտնում է հակամարտության սկզբից ի վեր իրանական 120 նավ խորտակելու մասին «Արմավիր» ՔԿՀ–ում դատապարտյալը փորձել է կյանքին վերջ տալ «Կուռառա» ռոք խումբը Հայաստանում է Ի՞նչ եղանակ սպասել մարտի 19-ից 23-ը Խոշոր ավտովթարի 4 վիրավորներից 2-ին ավտոմեքենայից դուրս են բերել փրկարարները «Ուժեղ Հայաստան» կուսակցության խորհրդի անդամ Նարեկ Կարապետյանի խոսքը Սամվել Կարապետյանի «Ուժեղ Խաղաղություն» անվտանգային ծրագրի շնորհանդեսինՍուրեն Պապիկյանը ուսանողների հետ այցելել է զինված ուժերի մի քանի պաշտպանական կառույցներ 4 ընկերներով վարորդական վկայականի քննության էին գնացել․ մանրամասներ՝ Սյունիքում 3 տղայի կյանք խլած վթարից Փաշինյանը խոստացավ խաղաղություն և բերեց 3 պատերազմ․ մենք կբերենք ուժեղ խաղաղությունՀայտնի է դարձել զոհված Ալի Լարիջանիի հնարավոր իրավահաջորդի անունը ԱՄԷ-Հայաստան ֆուտբոլային հանդիպումը չի կայանա Հայաստանը թուրք-ադրբեջանական խումբ է կառավարում՝ ի դեմս Նիկոլ Փաշինյանի վարչախմբի․ Ավետիք Չալաբյան Սաուդյան Արաբիայի ՀՕՊ համակարգերը հետ են մղել հրթիռային հարձակումը Էր Ռիադում. լսվել են պայթյուններ Իրանի գերագույն առաջնորդը խոստացել է վրեժ լուծել Լարիջանիի սպանության համար Մինչև 2035 թվականը Վաշինգտոնը կհայտնվի ավելի քան 16 հազար միջուկային հրթիռների սպառնալիքի տակ. ԱՄՆ հետախուզություն Վենսը մարտի 19-ին կհանդիպի նավթային ընկերությունների ղեկավարների հետ Սյունեցիներն անհանգիստ են. Իրանի պատերազմից կարող են օգտվել թշնամական ուժերը՝ էթնիկ վտանգավոր տարրերի ներթափանցման միջոցով ռիսկեր ստեղծելով (տեսանյութ) Վթար է․ ջուր չի լինելու Հայտնի են Հայաստանի պարաբազկամարտի առաջնության հաղթողները Խնածախ գյուղի Հայրենական և Արցախյան պատերազմների հուշարձանի ավերման մասին Մեր ամեն զինվորի անվտանգության համար մենք որևէ ջանք չենք խնայելու․ Նարեկ ԿարապետյանՏիբո Կուրտուան վնասվածք է ստացել IDBank-ը և Իդրամը շարունակում են համագործակցությունը «ԶԱՐԿ» կրթական հիմնադրամի հետԱՄՆ-ի երկնքում յոթ տոննա կշռող ասուպ է պայթել Ողբերգական վթար՝ Սիսիան-Գորիս ճանապարհին, «Opel»-ը գլխիվայր հայտնվել է ձորում, 3 երիտասարդ է մահացել, մեկը՝ վիրավորվել․ Shamshyan Պարոնա՛յք ընդդիմադիրներ, դուք ասելու բան չունե՞ք․ Արշակ Կարապետյան Արարատի ոստիկանները քաղաքացու նշած վայրում հրացան, ատրճանակ և փամփուշտներ են հայտնաբերել Ստացվում է, որ ՔՊ֊ն և Նիկոլի կազմած կառավարությունն իրենց համար են գրում սահմանադրություն․ Արշակ Կարապետյան Հնդկաստանը ռազմանավեր է ուղարկել Հորմուզի նեղուցի ուղղությամբ Կապանի թիվ 5 մանկապարտեզի խոհանոցի արտադրական գործունեությունը կասեցվել է. ՍԱՏՄ Երեկ հրապարակվեց V-dem ինստիտուտի տարեկան զեկույցը աշխարհում ժողովրդավարության մասին, որը կրկին արձանագրում է ժողովրդավարության հետընթաց Հայաստանում. Աշոտյան