Մանիպուլյատիվ քարոզչության ծանր հետևանքները
ՎԵՐԼՈՒԾԱԿԱՆԺամանակակից աշխարհը տեխնոլոգիաների զարգացմանը զուգահեռ փոխվում է։ Փոխվում են նաև հանրության հետ հաղորդակցության միջոցները և տեղեկատվության փոխանցման եղանակները։ Եթե նախկինում մարդիկ երկրում կամ աշխարհում տեղի ունեցող իրադարձությունների մասին տեղեկանում էին հեռուստատեսությունից կամ թերթերից, ապա այժմ էլեկտրոնային լրատվամիջոցների դերի մեծացման հետ մեկտեղ կարևոր դերակատարություն են ստացել նաև սոցցանցերը։
Սոցցանցերի հարթակը լավ հնարավորություն է ընձեռում տարբեր գործիչների՝ շատ արագ հանրությանը փոխանցել իրենց դիտարկումները, հայտարարությունները, մեկնաբանություններում ծանոթանալ քաղաքացիներին հուզող հարցերին, պատասխանել դրանց և այլն։ Ճիշտ է՝ սոցցանցերը հնարավորություն են տալիս ավելի թափացիկ դարձնել աշխատանքը, սակայն դրա հետ մեկտեղ հանրային կարծիքը մանիպուլացնելու մեծ դաշտ են ստեղծում։
Եվ մենք վերջին շրջանում բազմիցս ականատես ենք լինում, թե ինչպես է ընդհանրապես կեղծ օգտահաշիվների կամ, այսպես ասած, ֆեյք էջերի ստեղծման և դրանց միջոցով ատելություն և թշնամանք տարածելու պրակտիկան արդեն համաշխարհային մակարդակի խնդիր դարձել, երբ այս հարցի շուրջ նույնիսկ լուրջ միջազգային սկանդալներ են տեղի ունենում, իսկ սոցցանցերի ներկայացուցիչները տարեկան հայտարարում են միլիոնավոր կեղծ օգտահաշիվները փակելու մասին, որոնք ստեղծվել էին որոշակի լսարան թիրախավորելու համար։
Ուստի պատահական չէ, որ այս թեման լուրջ քննարկման առարկա է դառնում տարբեր միջազգային ֆորումներում։ Եվ տարբեր երկրներ մտադիր են միջոցներ ձեռնարկել իրենց հանրության ներկայացուցիչներին կեղծ տեղեկատվության և ֆեյքերի գործունեության բացասական ազդեցությունից հեռու պահելու համար։
Այսպես, օրինակ՝ արդյունաբերության հարցերով եվրահանձնակատար Թիերի Բրետոնը «Ֆեյսբուքի» գործադիր տնօրեն Մարկ Ցուկերբերգի հետ Բրյուսելում կայացած հանդիպումից հետո հայտնել է, որ Եվրամիությունը կարող է սահմանափակումներ կիրառել սոցիալական ցանցերի և հաղորդակցման այլ հարթակների հետ կապված, որոնք հրաժարվելու են վերահսկել և զտել բովանդակությունը կեղծ տեղեկատվությունից, ատելության խոսքից և եվրոպական ժողովրդավարության այլ սպառնալիքներից:
Սոցցանցերի կիրառման հետ կապված լուրջ խնդիր առկա է նաև մեզ մոտ, որն ավելի է խորացել հատկապես 2018 թվականին տեղի ունեցած իշխանափոխությունից հետո։
Ֆեյսբուքում գործում է ֆեյքերի մի ամբողջ ֆաբրիկա, որոնց միջոցով ատելություն են տարածվում և վարկաբեկում քաղաքական հակառակորդներին։ Սրա արդյունքում էլ ատելության, թշնամանքի դոզան և կեղծ տեղեկատվությունը վիրտուալ աշխարհից տեղափոխվում են իրականություն՝ հանգեցնելով հանրության տարբեր հատվածների տարանջատման։
Ցավալի է, որ այստեղ «առաջամարտիկները» հենց իշխանություններն են: Շատ է խոսվել այն մասին, որ իրենց նման գործելակերպով իշխանությունները վատ նախադեպ են ստեղծում քաղաքական պրակտիկայում, որը բացասական ազդեցություն է թողնում հանրության ընկալումների վրա՝ կեղծ տեղեկատվությունը, թշնամանքը և հայհոյանքները դարձնելով սովորական մի երևույթ։
Սակայն այսպիսի վտանգավոր երևույթների դեմ իրական պայքար չի տարվում՝ չնայած այս ընթացքում ականատես եղանք ֆեյքերին հայտնաբերելու որոշ թատերականացված միջոցառումների, այլ ընդհակառակը՝ իշխանությունները մի բան էլ խրախուսում եմ նման երևույթները, քանի որ դրա միջոցով փորձում են հանրությանը ցույց տալ, որ իրենք հանրային վստահության մեծ պաշար ունեն։
Ուստի պատահական չէ, որ տեղեկություններ են շրջանառվում, թե իշխանական վերնախավի կողմից օգտագործվում է ֆեյքերի մի ամբողջ կայսրություն, որը պարբերաբար թարմացվում է։ Եվ դա կոորդինացնում են մի շարք բարձրաստիճան պաշտոնյաներ:
Ապրիլի 5-ին նախատեսվող հանրաքվեի քարոզչությունն արդեն սկսված է, և այս անգամ ևս իրենց ընդդիմախոսներին քննադատելու համար իշխանական կուսակցությունը գործի կդնի ֆեյքերի բանակը։
Սակայն ամենավատն այն է, որ համացանցում առկա անտագոնիստական մթնոլորտից փորձում է օգտվել հակառակորդ Ադրբեջանը և կեղծ տեղեկատվության միջոցով թիրախավորել հայ հասարակությանը։ Այստեղ արդեն խնդիր ունենք բոլորս՝ անկախ քաղաքական հայացքներից ու դիրքավորումներից...
ԱՐԹՈՒՐ ԿԱՐԱՊԵՏՅԱՆ
Իրավական դաշտում է ամեն ինչ․ Սամվել Կարապետյանի առաջադրումը հանգիստ չի տալիս իշխանությանը
Դոլարն էժանացել է, ռուբլին՝ թանկացել․ փոխարժեքն՝ այսօր
Աղոթք ճանապարհ գնալուց առաջ
Սփյուռքը բարձրաձայնում է․ Ֆրանսիայից մինչև Արգենտինա՝ ի պաշտպանություն Հայ Առաքելական Սուրբ Եկեղեցու
Երբ նման հայտարարություններ անում է վարչապետը, դա արդեն հակաժողովրդավարական հրահանգ ու ցուցում է. «Փաստ»
Անկումային և ճգնաժամային. Հայաստանի արտաքին առևտրի դիսբալանսը. «Փաստ»
Ամոթի ու խայտառակության խարանով դաջված. ո՞ւմ են երջանկացնում Հայաստանի իշխանությունների գործողությունները. «Փաստ»
«ՀայաՔվեն» քաղաքական հայտ է ներկայացնում իշխանափոխության օրակարգով. «Փաստ»
Ի՞նչ պլաններ ունեն Արևմուտքն ու Փաշինյանը երկաթուղու առումով. «Փաստ»
Նոր մանրամասներ Զովունիի զինված միջադեպից. կրակոց արձակած քաղաքացին հայտնաբերվել է
Վեհափառի նկատմամբ արգելքը իշխանությունների պառակտիչ ռազմավարության համատեքստում է․ Բեգլարյան
Իսրայելը սպառնացել է վերսկսել պատերազմը Գազայում 60 օրվա ընթացքում
Նոր մանրամասներ․ Կրակոց՝ Զովունի գյուղի սկզբնամասում․ կա վիրավոր․ կրակոց արձակողը «Hongqi» մակնիշի ավտոմեքենայով բախվել է «Nissan»-ին
Պատմության մեջ առաջին անգամ մայր և որդի միասին մասնակցել են ձմեռային Օլիմպիական խաղերին
«Թեհրան» հեռուստասերիալի պրոդյուսերին մահացած են գտել
Ուժեղ ձնաբքի պատճառով Երևան-Մոսկվա-Երևան չվերթը հետաձգվել է
Կաթը մթերվում է 150-160 դրամով, իսկ խանութներում վաճառվում է մինչև 900 դրամով․ պատգամավոր
Ֆիզիկական պասիվությունը կարող է մեծացնել շաքարային դիաբետի բարդությունների ռիսկը
Զովունի համայնքում կրակոցներ են հնչել
Կրկին ձյուն կգա՞․ եղանակն՝ առաջիկա օրերին
Օհանավանում հայտնաբերվել է միջնադարյան ժայռափոր դամբարան
Դադարեցնե՛լ Վեհափառի և հոգևորականների հանդեպ ճնշումները․ ջավախահայ գործիչների հայտարարությունը
Մեր կապը էս լեռան հետ անբացատրելի ա, ուրիշ ու ուժեղ. Լևոն Քոչարյան
Ռուս դիվանագետները Վանաձորում շնորհավորել են Լենինգրադի շրջափակումը վերապրած կնոջը
Մահացել է «Կնքահայրը» ֆիլմից հայտնի դերասան Ռոբերտ Դյուվալը
Ադրբեջանական կողմը Արցախի օկnւպացված տարածքները ներառում է զբոսաշրջային ուղղությունների մեջ
Մեկ երկրից կամ տնտեսությունից կախվածությունը, հատկապես կարևորագույն մատակարարման շղթաներում, ռիսկ է ներկայացնում․ Ռուբիո
Հայաստանում NVIDIA-ի բազմամիլիարդ դոլարանոց ներդրումը հսկայական նշանակություն ունի. Սաակաշվիլի
Մեծ Պահքը ժամանակն է ապաշխարության, ասել է թե՝ մտքի փոփոխության. Հայր Ռուբեն
Նեթանյահուն փոստով անհայտ նյութ պարունակող ամպուլներ է ստացել
Պետական բուհերը ֆինանսապես պահում են ուսանողները, բայց վերահսկում են քաղաքական իշխանության ներկայացուցիչները. Մենուա Սողոմոնյան
Վագիֆ Խաչատրյանը կրկին վիրահատվել է
«Կրոկուսի» ահաբեկչի համար պահանջել են ցմահ ազատազրկում
Հայտնի է Ձմեռային Օլիմպիական խաղերում Հարություն Հարությունյանի արդյունքը
Թուրքիայի Արտգործնախարարը հայտարարեց, որ աջակցում են Փաշինյանին
Ի՞նչ կասեք Փաշինյանին, եթե ձեր դիմաց դուրս գա
Կոմիտասի պողոտայում մեքենաների բախման հետևանքով վիրավոր կա
Ռուսաստանում մեղրի դեֆիցիտ է սպասվում
Սա միայն հնարավորություն է բացում ՀՀ-ի համար գնել պրոյեկտ ԱՄՆ-ից․ Ռոբերտ Քոչարյան
Ատոմային էներգետիկան ԱՄՆ-ում չափազանց թանկ է․ Ռոբերտ Քոչարյան
Ողբերգական ավտովթար է տեղի ունեցել Երևան-Երասխ ճանապարհին, վարորդը տեղում մահացել է
«Նույն սիրտը, որը մի ժամանակ կոտրվել էր, հիմա բավականաչափ քաջ է կրկին սիրելու կյանքը». Անահիտ Սիմոնյան
«Ես գնում եմ իմ երջանկության հետևից, ինձ չփնտրեք, բողոքն էլ հետ վերցրեք». նոր մանրամասներ 15–ամյա աղջկա առևանգման դեպքից
Վարդենյաց լեռնանցքը դժվարանցանելի է կցորդով տրանսպորտային միջոցների համար
Հայաստանը դիտարկում է Երկրի հեռահար զոնդավորման նոր արբանյակներ ձեռք բերելու հնարավորությունը
Telegram-ը մեկ օրում փակել է ավելի քան 235 հազար ալիք և խումբ
Բարձր եմ գնահատում Լիտվայի աջակցությունը Հայաստանին. Վահագն Խաչատուրյան
«Al-Beruniy». Հայ շախմատիստների արդյունքները
ՀՀ-ում ընտրողների ընդհանուր թիվը կազմում է 2․489․031
Վաղը տեղի կունենա Արեգակի օղակաձև խավարում
