Երևան, 02.Օգոստոս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Ինչ­պե՞ս բարձ­րաց­նել դի­մադ­րո­ղա­կա­նու­թյու­նը սննդի մի­ջո­ցով. իմու­նի­տետն ու Covid-19-ը

ՀԱՐՑԱԶՐՈՒՅՑ

Դիմադրողականությունը բարձրացնելը միշտ է կարևոր, բայց այն ուշադրության կենտրոնում պետք է պահել հատկապես մեր օրերում՝ հաշվի առնելով Covid-19-ի տարածումը: Թեմայի շուրջ զրուցել ենք սննդաբան Գայանե Շախատունու հետ, որն ընդգծել է այն առաջնահերթ հանգամանքները, որոնք կարևոր են բարձր դիմադրողականություն ունենալու համար:

Գայանե Շախատունին շեշտեց, որ այս հարցում առաջնային է կայուն նյարդային վիճակը:

«Իմունիտետը կայուն պահելու առաջին գործոնն առողջ նյարդային համակարգն է: Ցանկացած՝ անգամ փոքր սթրեսը, նույնիսկ շատ մեծ ուրախությունը կարող են իմունիտետի անկման հանգեցնել: 

Պետք է փորձենք կառավարել մեր օրվա ընթացքը, փորձենք մեր միտքը շեղել այսօրվա հիմնական թեմայից, և նյարդերը հանգիստ պահել: 

Պետք է անպայման ճիշտ ժամին քնել՝ գոնե 12-ից, որովհետև ճիշտ ժամանակին չքնելն ազդում է նյարդային համակարգի վրա, ինչն էլ իր հերթին անմիջական կապ ունի դիմադրողականության անկման հետ: 

Հաջորդ կարևոր բաղադրիչը ֆիզիկական ակտիվությունն է: Հիմա շատերը չեն աշխատում, դասի չեն գնում, բայց սա թող չդառնա անշարժ կյանքին սովորելու պատճառ»,- «Փաստի» հետ զրույցում ասաց սննդաբանը:

Նա շեշտեց, որ տանը գործ անելը դեռ ֆիզիկական ակտիվություն ու շարժ չի ենթադրում. «Այդ անհրաժեշտ շարժը կարող է ենթադրել թեթև վազքը, հաճելի երաժշտության տակ պարելը կամ էլ պարզապես արագ քայլելը: Եվ այս առումով շատ կարևոր է քրտնարտադրությունը»:

Անդրադառնալով դիմադրողականության պահպանման և բարձրացման համար անհրաժեշտ սննդին՝ Գ. Շախատունին նախ խոսեց ջրի կարևորության մասին:

«Թեպետ ջուր խմելը միշտ եմ պրոպագանդում, բայց հիմա առավել ևս սա շատ կարևոր է. եթե անգամ այդ պահին բացիլը հայտնվել է քթակոկորդային խոռոչում, ակտիվ ջուր խմելը կարող է դրական իմաստով ճակատագրական լինել ու զերծ պահել վիրուսից: Բացի այդ, ջուրը շատ կարևոր է օրգանիզմի ընդհանուր մաքրման և իմունիտետը բարձր պահելու համար: 

Միևնույն ժամանակ, անմիջապես շատ չենք խմում, չենք խմում նաև սառը: Պարզապես ջրով շիշը պահում ենք մեր ձեռքում՝ ուր էլ որ լինենք: Միայն մի նկատառում. ջրի ընդունումը դադարեցնում ենք երեկոյան ժամերին, որովհետև չարժե շատ ծանր ստամոքսով քնել»,շեշտեց մեր զրուցակիցը՝ ընդգծելով հատկապես այս փուլում ճիշտ սնվելու կարևորության մասին:

«Անպայման օրվա մեջ 3-4 անգամ պետք է սնվել: Սա վերաբերում է նաև այն մարդկանց, որոնք քաշի խնդիր ունեն: Իհարկե, խոսքը ճիշտ սննդակարգով սնվելու մասին է: Պետք է շատ կանաչեղեն, բանջարեղեն օգտագործել: Այս առումով շատ օգտակար է կանաչ պղպեղը, որը բնական C վիտամին է պարունակում և կարող է իմունիտետի առաջացման հիմք լինել: Օգտագործել նաև բրոկոլի, իմբիր, լիմոն: 

Պարզապես պետք է ուշադիր լինել հատկապես իմբիր և լիմոն օգտագործելու դեպքում, որովհետև դրանք հակացուցումներ ունեն: Եթե մարդիկ էրոզիաներ և գաստրիտներ ունեն, պետք է խորհրդակցեն բժշկի հետ»,-հավելեց սննդաբանը:

Խոսելով ոչ ցանկալի սննդի մասին՝ նա նշեց. 

«Ծայրահեղ զերծ ենք մնում բոլոր տեսակի արհեստական, պահածոյացված, կոնսերվացված սննդի տեսակներից: Դրանք լցնում են ստամոքսը, բայց արյան մեջ ոչինչ չեն հաղորդում, այլ, գուցե, հակառակը, վնասում են իմունիտետը: Մեզ հետ ենք պահում նաև շաքարից: Շաքարը վնասակար է նյարդային համակարգի համար: Զերծ ենք մնում նաև սինթետիկ քաղցրավենիքներից: 

Իհարկե, կարող ենք ուտել լավ որակի շոկոլադ, որոշ չափով էլ մեղր օգտագործել, առավոտյան ժամերին էլ քաղցր մրգեր ուտել: 

Շատ կարևոր է նաև ձվի ու կաթնամթերքի օգտագործումը, ուղղակի պետք է ուշադիր լինել, որ կաթնամթերքը կոնսերվանտներով պատրաստված չլինի. կաթնամթերքն առավելագույնը երրորդ օրը կարող է փչանալ: 

Իսկ մսի դեպքում ցանկալի է, որ այն, եթե, իհարկե, հնարավոր է, տնական լինի: Կամ էլ, եթե կա տարբերակ, գոնե իմանաք, որ արհեստական ճանապարհով չի բուծվել: 

Խորհուրդ եմ տալիս նաև զերծ մնալ հավի ուռեցրած մսերից, և այս պարագայում գոնե տավարի միս օգտագործել: Իսկ եթե ուզում եք շատ առողջ լինել, նաև իմունիտետը խթանելու համար շեշտը դրեք լոբազգիների վրա»:

Ամփոփելով՝ Գ. Շախատունին խորհուրդ տվեց անձնական բժշկի՝ թերապևտի կամ էնդոկրինոլոգի հետ քննարկել այս սեզոնին վիտամինային շարք ընդունելու մասին, որովհետև, նրա խոսքով, շատ անգամ հավել յալ վիտամինների կարիք է լինում. 

«Տարին գոնե մեկ անգամ կարելի է ստուգել վիտամինային միկրոէլեմենտային շարքերը և, օրինակ, պրոֆիլակտիկ կարելի է C վիտամին օգտագործել»:

 ԱՆՆԱ ԲԱԴԱԼՅԱՆ

 

Վարուժան Ասլանյանն այսօր չի պայքարի բրոնզե մեդալի համար Բաքվում ընթացող ազատ ոճի ըմբշամարտի աշխարհի առաջնությունում Հրդեհ Արտաշատից Երևան Դիմիտրովի կամուրջ չհասած Հայաստանի Օլիմպիական կոմիտեի պաշտոնական կայքը և բոլոր սոցիալական ցանցերը չեն թարմացվել ուղիղ մեկ ամիս՝ 2026 թվականի հուլիսի 3-ից։ Օկուպացված Արցախում ականի պայթյունի հետևանքով ադրբեջանցի է վիրավորվել Խոշոր ու շղթայական ավտովթար՝ Երևանում. կան վիրավորներ Եթե պատճառը քաղաքական է, դա իրենց մտածելիքն է, ոչ թե՝ իմ. Բաբկեն Չոբանյանը՝ Հանրայինից հեռացման մասին Մենդին վաճառել է ԱԱ-2018-ի իր չեմպիոնական գավաթն ու կոշտ պատասխանել քննադատներին Սննդային թունավորմանը բնորոշ ախտանիշներով Արտաշատի բժշկական կենտրոն է դիմել 14 քաղաքացի Էդգար Ղազարյանն ԱԺ-ում լռության րոպե հայտարարեց՝ ի հիշատակ հայրենիքի պաշտպանության համար զոհվածների Սևանա լճից դուրս է բերվել ջրшհեղձ եղած տղայի մարմինը «Արսենալը» հետաքրքրված է «Ռեալի» և Բրազիլիայի ազգային հավաքականի հարձակվող Վինիսիուս Ժունիորի ծառայություններով Նիկոլ Փաշինյանը նշանակվեց վարչապետ․ նախագահը ստորագրել է հրամանագիրը Գազայի հատվածում իսրայելական հարվածներից հետո ավերակների տակ ևս 112 մարդու աճյուն է հայտնաբերվել Ջուր հավաքեք․ ջուր չի լինելու Իրանը հերքել է Թրամփի հայտարարությունը, թե Թեհրանը համաձայնել է վերաբացել Հորմուզի նեղուցը Սպասվում է կարճատև անձրև և ամպրոպ․ օդի ջերմաստիճանն էապես չի փոխվի Արամ Վարդևանյանը նիստը նախագահողից պարզաբանում պահանջեց Վեհափառի բացակայության վերաբերյալ Սա միայն այսբերգի գագաթն է․ Տեբասը կոշտ քննադատության է ենթարկել ՖԻՖԱ-ին Ես կարծում եմ՝ Հայաստան-Ադրբեջան գործընթացը հիմա ավելի առաջ է, քան Հայաստան-Թուրքիա գործընթացը Այս երեք կենդանակերպի նշանների համար օգոստոսը կսկսվի լավ լուրերով Ռուսները հարվածել են ուկրաինական Rozetka մարքեթփլեյսի պահեստին 3 զոհ, 21 վիրավոր՝ մոսկովյան ռեստորանի մուտքում պայթյունի հետևանքով Աշտարակի խճուղում բшխվել են «Ford Transit»-ը և «BMW»-ն․ վերջինը բшխվել է քարե պատնեշին․ 3 վիրшվորներից մեկն անչափահաս է Տիբեթում արևային էլեկտրակայանները անսպասելիորեն ազդել են տեղի բնակիչների և շրջակա միջավայրի վրա «Ուժեղ Հայաստան» խմբակցության ԱԺ փոխնախագահի թեկնածուն Արամ Վարդևանյանն է․ Նարեկ Կարապետյան Իտալիան ուժեղացնում է Իսպանիայից ժամանողների սահմանային հսկողությունը. ի՞նչ է փոխվում Արթիկում բшխվել են շտապօգնության ավտոմեքենան և «BMW»-ն․ վերջինը բшխվել է կայանված «ԳԱԶ 2410»-ին․ կան վիրшվորներ Վահագն Խաչատուրյանը հրամանագիր է ստորագրել՝ ընդունելով կառավարութան հրաժարականը Մոտ 12 ժամ որոնողական աշխատանքների արդյունքում Արտաշատի ջրանցքում հայտնաբերվել է 65-ամյա տղամարդու մարմինը Հայտնի են ԱԺ խմբակցությունների ղեկավարներն ու քարտուղարները Պատգամավորները երդվեցին ԱՄՆ-ն արգելել է արտասահմանյան ինվերտորների օգտագործումը Մարտունի-Վարդենիս ավտոճանապարհին վարորդը «Mercedes»-ով գլորվելով հայտնվել է դաշտում․ վարորդը, եղբայրը և մայրը տեղափոխվել են հիվանդանոց, որտեղ եղբայրը մահացել Նիկոլ Փաշինյանը ստորագրել է Կառավարությանը հրաժարականը (տեսանյութ) Արման Ծառուկյանը ժամկետից շուտ պաշտպանեց Hype-ի չեմպիոնական գոտին Ուկրաինացիներն այժմ կարող են հեռահար հարվшծներ հասցնել ՌԴ-ի խորքային շրջաններին․ Ռուբիո 13 զոհ. Զբոսաշրջային ինքնաթիռ է կործանվելԵրեկոյան ժամերին սպասվում է քամու ուժգնացում ՌԴ-ն ցանկանում է պահպանել Հայաստանի հետ բարեկամական հարաբերությունները, իսկ ՀԱՊԿ մյուս անդամ երկրներն ունեն իրենց շահերն ու հարաբերությունների պատմությունը Երևանի հետ․ Վիկտոր Վասիլև Գանձասար-Արարատ-Արմենիա հանդիպումը դադարեցվել է․ պատճառը հայտնի է Առաջիկա օրերին գազանջատումներ են սպասվում․ հասցեներ Իրանը և Մերձավոր Արևելքի այլ երկրներ խնդրել են հետաձգել ցանկացած հարձшկում, քանի որ համաձայնագրի հիմնական շրջանակները համաձայնեցվել են. ես համաձայնել եմ․ Թրամփ Այսօրվանից՝ նոր խորհրդարան, նոր պատգամավորներ, քաղաքական ուժերի նոր հարաբերակցություն, և Հայաստանի համար՝ նոր սպառնալիքներ. Արտակ Զաքարյան Հունաստանում տզի խայթոցի հետևանքով կինը 42 օր մնացել է կոմայի մեջՄալաթիա-Սեբաստիայում ապօրինի առևտրի դեմ միջոցառումների ընթացքում շուրջ 8 տոննա ապրանք է առգրավվելԻսպանիան Սեուտայի սահմանի մոտ տեղադրել է լողացող պատնեշ՝ ապօրինի մուտքը կանխելու համարԿիևում ռուսական հարձակման հետևանքով տուժածների թիվը հասել է 33-ի, զոհվել է 9 մարդ«Նոա»․ Մտահոգիչ է, որ Հայաստանի Պրեմիեր լիգան մինչ օրս չունի տիտղոսային հովանավորԵրեկ բավականին թեժ բանավեճ ստացվեց մի շարք հանրային գործիչների հետ. Աննա ԿոստանյանԵրբ բյուջեն դատարկվում է, թիրախում հայտնվում է մասնավոր սեփականությունը. Հրայր Կամենդատյան