Երևան, 30.Ապրիլ.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


«Ամ­բողջ կի­նո­հան­րու­թյունն այդ գոր­ծըն­թա­ցի մեջ է». Կի­նո­յի մա­սին օրեն­քի նա­խա­գի­ծը՝ ակ­տիվ քննար­կում­նե­րում

ՔԱՂԱՔԱԿԱՆ

Past.am

Դեռ 2000-ականներից, երբ «Հայֆիլմ» կինոստուդիան Հայաստանի միակ լիարժեք գործող ֆիլմարտադրող կառույցն էր, «Կինոյի մասին» օրենքներ անընդհատ մշակվել են, այդ օրենքի անհրաժեշտության մասին միշտ խոսվել է, բայց բոլոր նախաձեռնություններն այդպես էլ ավարտին երբեք չեն հասցվել: Խնդիրը հիմնականում թերություններն են եղել:

Կինոճարտարագետ, «Հայաստանի անկախ կինոգործիչների համայնք» ՀԿ (ԻՖԿԱ) հիմնադիր անդամ Սաթիկ Ստեփանյանի դիտարկումն է, որի հետ զրուցել ենք ներկայացված օրենքի նոր նախագծի, այնտեղ մատնանշված հիմնախնդիրների ու կինոյի ոլորտում առկա իրավիճակի մասին: Խոսելով նախագծի ստեղծման նախապատմության մասին՝ մեր զրուցակիցը նախ նշեց. «2019 թ. մայիսին ԻՖԿԱ-ն Ազգային ժողովի կրթության, գիտության, մշակույթի, սփյուռքի, երիտասարդության և սպորտի հարցերի մշտական հանձնաժողովի հետ հուշագիր կնքեց, որի նպատակը ոլորտային խնդիրները բարձրաձայնելու ու լուծումները գտնելու հարթակ ստեղծելն էր:

Нет описания.

ԱԺ-ում «Կինոյի մասին» նախագիծ մշակելու նախաձեռնության մեկնարկից հետո կազմակերպվեցին խորհրդարանական լսումներ, բոլոր շահագրգիռ անձանց ու կազմակերպություններին տրվեցին ժամկետներ՝ «Կինոյի մասին» օրենքի նախագծի տարբերակներ ներկայացնելու համար: Օրենքի նախագծի տարբերակները, որոնք պետք է ներկայացվեին, հետագայում պետք է մեկտեղվեին, այսինքն, մշակվեին ու ներկայացվեին որպես մեկ ընդհանուր պատկերացում կինոյի ոլորտի մասին՝ օրենքի կարգավորման համատեքստում:

ԻՖԿԱ-ի կողմից գրեթե մեկ տարի առաջ ներկայացված օրենքի նախագծի տարբերակը շուրջ երկու տարի տևած աշխատանքների արդյունք է: Այդ աշխատանքն առանց որևէ ֆինանսավորման է կատարվել, պարզապես ոլորտի զարգացմանը տանող օրենք ունենալու մեծ ցանկություն կար: Ի վերջո, տարեսկզբին ԻՖԿԱ-ի և «Ոսկե ծիրան» կինոյի զարգացման հիմնադրամի կողմից ստեղծված նախագծերը, որոնք ավելի ամբողջական էին, կազմակերպությունների իրավաբանների կողմից համադրվեցին և ներկայացվեցին Ազգային ժողով:

Ներկայումս քննարկման շատ կարևոր փուլ է: Այս պահին հանրային քննարկումներ են ընթանում բոլոր հոդվածների վերաբերյալ: Կարելի է ասել՝ ներկա պահին ամբողջ կինոհանրությունն այդ գործընթացի մեջ է»: Սաթիկ Ստեփանյանը հուսով է՝ նոր օրենքի նախագիծը նախորդների բախտին չի արժանանա. «Հիմա շատ աշխատանք է տարվել, քննարկումներ են եղել նաև օտարերկրացի փորձագետների, կինոգործիչների հետ: Լավ ուսումնասիրվել են նաև այլ երկրների օրենքները»:

Առանձնացնելով կինոոլորտի առաջնային հիմնախնդիրները, մեր զրուցակիցը շեշտեց, որ դրանք մատնանշվել են նաև նախագծում. «Կարող ենք առանձնացնել հարկային դաշտում բարենպաստ պայմաններ ստեղծելը: Սա առաջնահերթ և կարևոր է: Շատ հրատապ եմ համարում նաև մենաշնորհների բացակայությունն ապահովելու անհրաժեշտությունը. այսինքն, օրենքի ուժով ապահովել այնպիսի գործիքակազմ, որ կինոոլորտում մենաշնորհներ չլինեն: Կարևոր է, որ ֆինանսավորման բաշխումը ևս թափանցիկ լինի:

Օրենքում կա առաջարկ նաև ազգային մարմնի կառավարման արդյունավետ ձևաչափի մասին, որը կարևոր է ու կարող է նպաստել ոլորտի զարգացմանը, կինոինդուստրիայի ոլորտում Հայաստանին գրավիչ դարձնել թե՛ դրսի կինոարտադրողների, թե՛ Հայաստանի ֆիլմարտադրողների համար»: Սաթիկ Ստեփանյանի խոսքով, այն, որ կինոն այս տարիների ընթացքում չի զարգացել, ինչ-որ տեղ պայմանավորված է օրենքի բացակայությամբ:

«Կինոն շատ թանկ արտադրություն է, և ներկա պահին կինոարտադրությունը չի կարող զարգանալ առանց համատեղ արտադրության: Իհարկե, շատ քիչ, բայց եղել են համատեղ արտադրություններ, բայց շատ մեծ դժվարություններով ու խնդիրներով է հաջողվում դրանք իրականություն դարձնել: Դրա համար օրենքն անհրաժեշտ է նաև ունենալու այնպիսի գործիքակազմ, որով հնարավոր կլինի կարգավորել արտադրողների միջև հարաբերությունները: Ըստ իս, օրենքի բացակայությունն է պատճառը, որ Հայաստան չեն գալիս համատեղ ֆիլմարտադրության համար:

Օրենքը, մեծ հաշվով, առաջադեմ մեխանիզմներով պետք է լուծի ոլորտի առաջնային խնդիրները: Իհարկե, չպետք է հեծանիվ ստեղծել: Հայաստանի նման շատ պետություններ այս ճանապարհն արդեն անցել են, և այսօր աշխարհի հետ համաչափ քայլող կինոինդուստրիա, ինչպես նաև կինոյի զարգացման տանող, համագործակցության մեջ արդարացված մեխանիզմներ, ռազմավարություն ու համոզիչ փորձ ունեն»,-ընդգծեց կինոճարտարագետը:

Ամփոփելով՝ Ս. Ստեփանյանը հավելեց. «Օրենքի նախագծի շուրջ քննարկման փուլի ավարտից հետո՝ հույս ունենանք՝ 2021 թ. նախաշեմին վերջապես կունենանք այդքան սպասված «Կինեմատոգրաֆիայի մասին» ՀՀ օրենքը»:

Հայկական միջավայրում ի հայտ եկած այս մարտնչող և ագրեսիվ ստերը հարյուր տարի մեր քաղաքական միտքը գերության և ստրկության մեջ են պահել. ՄարուքյանԾնողները կոտրել են պատուհանը՝ իրենց երեխաներին փակված մանկապարտեզից փրկելու համարՊուտինը կորոշի Հաղթանակի տոնի կապակցությամբ հայտարարվող hրադադարի հստակ ժամերը. Պեսկով Արցախը իմ մեջ է` անջնջելի և անբեկանելի. այն ո´չ կարելի է մոռացության մատնել, ո´չ վերացնել մեր ազգային ինքնությունից. Արտյոմ Սիմոնյան Ո՞ր ժամանակներից են մարդիկ պլաստիկ միջամտություններ կատարել. «Փաստ»Իրանի ծովային շրջափակnւմը չի օգնի ԱՄՆ-ին հասնել իր նպատակներին. Փեզեշքիան Մեր գլխավոր խնդիրն այս ապազգային վարչախմբի հեռացումն է․ Մենուա ՍողոմոնյանՀայտնի է Էմանուել Մակրոնի Հայաստան պետական այցի օրակարգը. Այցելելու է Ծիծեռնակաբերդ և Մատենադարան ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (30 ԱՊՐԻԼԻ). Բախումներ Մաշտոցի պուրակում. «Փաստ»Ռուսաստանը Եվրոպայի երկրների դեմ որևէ ագրեuիվ մտադրություն չունի. Մեդվեդև Հայաստանը շեշտակի հետընթաց է արձանագրել մամուլի ազատության ոլորտում Ցավալի է, որ ստիպված ենք ամաչել մեր երկրի ղեկավարության արարքների համար․ Լիլիթ Արզումանյան.Շտապում են փրկե՞լ Նիկոլ Փաշինյանին. ի՞նչ անուն է կրում առաջիկա գագաթաժողովը. «Փաստ»Այսօր ովքեր չունեն սկզբունք և հլու հնազանդ ծառայում է ՔՊ-ին, նրանք արտոնյալ են և իրենց ամեն ինչ կարելի է. Մեսրոպ ՄանուկյանԵրիտասարդության տրամադրությունների փոփոխությունը՝ քաղաքական դաշտի նոր ազդակ Անտեղյակ՝ ավարտված խնջույքի մթնոլորտից. գլուխը միայն գլխարկ կրելու համար չէ. «Փաստ»«Բարգավաճ Հայաստան» կուսակցությունը շարունակում է ընդլայնել իր ներկայությունը՝ ինչպես Երևանում, այնպես էլ հանրապետության ողջ տարածքումՊատմությունը հաճախ է ցույց տվել, որ ամենաբարձր մակարդակի քաղաքական խաղերը սերտորեն հյուսված են դավաճանության, ներքին խարդավանքների և բարոյական անկման հետ. ԿամենդատյանՄակրոնը մայիսի 5-ին կլինի Գյումրիում և կմասնակցի համերգի «Տան միակ ու շատ սիրված երեխան էր». Ժորա Փարսյանն անմահացել է հոկտեմբերի 14-ին Հադրութում, տուն «վերադարձել»... հինգ ամիս անց. «Փաստ»Այցելություն ԵՊՀ Հայ բանասիրության ֆակուլտետ՝  մագիստրատուրայի առաջին կուրսի ուսանողների հետ լսելու «Ռազմիկ Դավոյանի ստեղծագործությունը նշանագիտության լույսի ներքո» դասախոսությունըԵղբայրները պատվի համար սպանել են իրենց 18-ամյա քրոջըՌուսաստանը սկսել է կոր տանիքների համար հարմար ճկուն արևային վահանակների արտադրությունը Էներգետիկ ճգնաժամի նախանշաններ. մատակարարման կարևոր ուղիների խաթարման ռիսկը. «Փաստ»Գագաթնաժողովի ստվերում՝ հարաբերությունների հնարավոր խզման վտանգը Գ. Ծառուկյանի՝ 0 %-ով գյուղվարկերի մասին առաջարկը եղել և մնում է արդիական. Միքայել Մելքումյան «Եվրոպական կառույցները երկընտրանքի առջև են հայտնվել». «Փաստ»«Լեսնոյ». Մի քանի տաղավարից հանգստի պահանջված վայր՝ Կոնվերս Բանկի աջակցությամբԵրեկ մենք համագործակցության հուշագիր ստորագրեցինք «Ուժեղ Հայաստան» դաշինքի հետ. Ավետիք ՉալաբյանՉտեսնելու և չլսելու տալ չի հաջողվի. իրականությունից փախչել հնարավոր չէ. «Փաստ»Դոլարը գնալով էժանանում է․ փոխարժեքն՝ այսօր Ամիօ բանկը Արմավիր բիզնես ֆորումի գլխավոր հովանավոր Տնտեսական գերկենտրոնացման սեղմող օղակը. «Փաստ»«Նախնական զինվորական պատրաստվածություն» դասընթացը կփոխարինվի այլ առարկայով. նախագիծ. «Փաստ»Գնաճը նորանոր ռեկորդներ է սահմանում. «Փաստ»Նույնիսկ սատելիտներն են ընդունո՞ւմ, որ ՔՊ-ն ընդդիմություն է դառնալու. «Փաստ»Ինչո՞ւ է վերաքննիչ դատարանը վարույթ ընդունել բոլոր հայցերը, բացի մեկից. «Փաստ»Մայիսի 5-ին Հայոց ցեղասպանության թանգարանը բացվելու է ժամը 11:00-ին Հնդկաստանի և Իրանի ԱԳ նախարարները քննարկել են Մերձավոր Արևելքում ստեղծված իրավիճակը ԵՄ-ն ողջունել է Հայաստանի և Թուրքիայի միջև երկաթուղային հաղորդակցության վերականգնման վերաբերյալ բանակցությունները Թիվ 11 դպրոցի դիմաց 40-ամյա վարորդը «Infiniti»-ով վրաերթի է ենթարկել անչափահաս հետիոտնի Մեծ Բրիտանիայի և Շվեդիայի թագավորները պետք է հիշեն, որ «թագավորում են, բայց չեն կառավարում»․ Մեդվեդև Ի՞նչ են խոսել ՌԴ և ԱՄՆ առաջնորդները Եկա հետևության, որ Փաշինյանը ոչ թե մեկ, այլ շատ հիվանդություններ ունի. Սամվել ԿարապետյանԿառավարությունն առաջարկում է վերանայել տարիքով պայմանավորված աշխատանքային պայմանագիրը լուծելու հիմքը Զելենսկին պատժամիջոցներ է սահմանել Լուկաշենկոյի որդիների և մի շարք բելառուսական ձեռնարկությունների նկատմամբ ՊՍԺ-ի պաշտպան Աշրաֆ Հակիմին վնաuվածք է ստացել․ նա բաց կթողնի «Բավարիայի» դեմ խաղը Մոտ ապագայում ծրագրում ենք հրապարակել որքան հնարավոր է շատ տեղեկատվություն, որոնցից մի քանիսը բավականին հետաքրքիր կլինեն․ Թրամփը՝ «Արտեմիս II» առաքելության մասին Սկսելու ենք մարզերից, լինելու են քայլերի շարք, որով կապահովենք մեր ժողովրդի բարեկեցությունը. Սամվել Կարապետյան (տեսանյութ)Իմ առաջիկա նպատակը «Բենֆիկային» Չեմպիոնների լիգա դուրս բերելն է․ Ժոզե Մոուրինյու