Երևան, 03.Սեպտեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Զորավարժություն Կարսում․ Ռուս-թուրքական նոր սահմանը

ՄԻՋԱԶԳԱՅԻՆ

Կարսում թուրք-«ադրբեջանական» զորավարժությունը ձմեռային պայմաններում հարձակողական գործողությունների պլանով լայն արձագանք է ունեցել Հայաստանում, թուրքական ռազմական սպառնալիքի առումով։ Միեւնույն ժամանակ, այն ունի նաեւ քաղաքական խորհրդանշականություն ներկայիս իրողությունների համատեքստում։

2021-ին լրանում է Մոսկվայի ու Կարսի ռուս-թուրքական արյունոտ պայմանագրերի 100-ամյակը, որոնցով գծվել է ռուս-թուրքական սահմանը Հայաստանի Հանրապետության բաժանումով․ Կարսը, Արդահանը, Սուրմալու-Արարատը Մոսկվան նվիրաբերեց Թուրքիային, Նախիջեւանն անցավ Բաքվի պրոտեկտորատի տակ։ ԽՍՀՄ փլուզումից հետո ռուս-թուրքական սահմանը «միջնորդավորվեց» անկախ Հայաստանով, թեեւ այդ սահմանի հսկողությունը մնաց Մոսկվայի իրավասության տակ։

Անկախ Հայաստանի գոյությունը, կամ ինչպես Կրեմլի հետ կապված «հայամետ» փորձագետներն են բնորոշում՝ Մոսկվայի ու Կարսի պայմանագրերի «կոռոզիան», լուրջ խնդիր է դիտարկվում Ռուսաստանում ու Թուրքիայում՝ աշխարհքաղաքական ու քաղաքակրթական առումով, գումարելով ռուսների ու թուրքերի բարդույթները հայերի հանդեպ։ Արցախյան պատերազմի համատեղ պլանավորումն ու համաձայնությունները «կոռոզիան» դադարեցնելու փորձ են, Ղարաբաղի օկուպացիայով եւ ռուս-թուրքական արդեն անմիջական սահմանով՝ Աղդամի համատեղ կենտրոնի ու խաղաղապահների տեղակայման գծով։

Պատերազմի օրերին Ռուսաստանը եւ ՀԱՊԿ-ը հրաժարվեցին Հայաստանի հանդեպ պայմանագրային պարտավորություններից։ Ռուս-թուրքական նոր սահմանից այս կողմ մոսկովյան առաջադրանքով` Նիկոլ Փաշինյանի բնորոշմամբ «անվտանգության նոր համակարգ» է ստեղծվում։ Մոսկվան «հեռանում» է Հայաստանից, անցնելով նեոգաղութատիրական ռեժիմի, ներքին ու արտաքին սպառնալիքների գեներացմամբ։ Հայաստանը չպետք է «բաժին հասնի» Արեւմուտքին, ինչպես Վրաստանը, Ուկրաինան կամ Մոլդովան, այդպես են կարծում մոսկովյան պլանավորողները։ Թուրքիան պատրաստ է Մոսկվայի այդ ցանկություններին, Կարսի զորավարժությունն այդ առումով «ունիվերսալ» միջոցառում է ներկայիս հանգրվանում։

Ինչպե՞ս կզարգանան իրադարձությունները։ Հայաստանում ոչ մի իշխանություն ու քաղաքական ուժ այդպես էլ չհամարձակվեց դնել 1921-ի արյունոտ պայմանագրերի հարցը ներքին ու միջազգային հարթակներում, ինչն անկասկած զսպող դեր կունենար հայկական անվտանգային միջավայրի համար։

Ադրբեջանից Հայաստան է ուղարկվել դիզելային վառելիքով 17 վագոն-ցիստեռն Փաշինյան-Պուտին հանդիպումը․ ԵՄ-ի ու ԵԱՏՄ-ի միջև՝ խելոք գառը 7 մոր կուրծք է ուտում. Էդմոն ՄարուքյանՄենք ամեն ինչ անելու ենք, որ արցախցիների ինքնորոշման իրավունքը նորից վերականգնվի. Մենուա Սողոմոնյան Նորերը հներից. Գերմանացի գիտնականները առաջարկել են արևային վահանակների արտադրության եզակի տեխնոլոգիաՍողանքի և ջրհեղեղի հետևանքով Նեպալում առնվազն 22,000 երեխա տառապnւմ է մաքուր խմելու ջրի պակասից ԻՀՊԿ-ն hարվածել է Քուվեյթում ԱՄՆ ռшզմաբազաներին ԱՄՆ ԶՈւ-ն Հորմուզի նեղուցի շրջանում nչնչացրել է իրանական նոր uպառազինություններ․ Թրամփ Վստահության ճգնաժամը հարաբերությունների դաշտում. ինչպես խուսափել ծանրագույն հետևանքներից. «Փաստ»«Միջազգային մեր գործընկերները փաստել են՝ խոչընդոտող պատը Հայաստանի իշխանություններն են». «Փաստ»Առաջիկա երկու տարում՝ պետբյուջեից մոտ 3 միլիարդ դրամ. նպատակն է ավելացնել օդային ճանապարհով արտահանման ծավալները. «Փաստ»Մահացել է դերասան Արման Ումրշատյանի մայրըԼույս չի լինելու «Բարսելոնան» հրապարակել է մրցաշրջանի հայտացուցակը. հայտնի են ֆուտբոլիստների վերջնական խաղային համարները Արդարադատություն պատգարակի վրա. երբ պետական ապարատը վերածվում է անհոգի վրեժխնդրության գործիքի. «Փաստ»Ստանձնած պարտավորությունները կատարելու ճանապարհին. «Փաստ»Կասկածելի մահեր և չբացահայտված հանգամանքներ. «Փաստ»Ո՞վ է իրականում շաքարավազի խոշոր ներկրող ներկայացող գործարարը և ո՞ւմ է պարտք հսկայական գումարներ. «Փաստ»Արցախի հարցը չսպիացող վերք է. սոցիալական նպաստները չեն կարող փակել պատմական ու իրավական բաց վերքը. «Փաստ»Առաջիկա օրերին գազանջատումներ են սպասվումԱռաջիկա օրերին հարյուրավոր հասցեներում լույս չի լինելուԸնկերությունն ապօրինի արդյունահանել է լեռնային զանգված․ պետությանը պատճառված 6․6 մլն դրամի վնասը վերականգնվել էԹրամփը հայտնել է՝ երբ է մտադիր հանդիպել ՊուտինինՍեպտեմբերի 4-ը Փրկարարի օրն էՌուսաստանը որևէ պատճառ չի տեսնում հայկական երկաթուղու կոնցեսիան վաճառելու համար․ ՕվերչուկԼամբադա կամուրջը կհիմնանորոգվի. մի շարք հատվածներ փակ կլինենԲնակարանային գողության մեջ կասկածվողները ձերբակալվել են հանցափաստով․ բացահայտումՆա իսպանական ֆուտբոլի Մեսսին է․ Իսպանիայի ազգային հավաքականի գլխավոր մարզիչԹրամփը դարձել է ԱՄՆ գործող առաջին նախագահը, ում պատկերը հայտնվել է մեկ դոլարանոց մետաղադրամի վրաՎթար է. ջուր չի լինելուՄեկնարկում է Վահագն Խաչատուրյանի պաշտոնական այցը ՉեխիաԹրամփն առաջարկել է Հորմուզի նեղուցը վերանվանել «Թրամփի նեղուց»Արցախցիների պահանջը՝ իրենց տներ վերադառնալու, ոչ մի կերպ առիթ չի կարող դառնալ պատերազմ հրահրելու. Աննա ՅայլոյանԼեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության հռչակումը տեղի է ունեցել միջազգային իրավունքով. Հասմիկ ՂազարյանՆորածնին պոլիկլինիկայում կարելի է գրանցել առցանց․ ԱՆ-ն մանրամասներ է ներկայացրելԳերմանիայի կողմից հակառուսական գործողությունները կստանան կոշտ պատասխան․ ՌԴ ԱԳՆԽոշոր ու ողբերգական ավտովթար Արագածոտնի մարզում․ նախնական տվյալներով՝ կա 5 զոհ և 7 վիրավորՀաստատվել է «Tour of Armenia» հեծանվավազքի տարբերանշանը, գործարկվել է պաշտոնական կայքը«Հայ Վիրտուոզներ»-ի կրթաթոշակառուները՝ Աշխարհի երիտասարդական նվագախմբերի IV միջազգային փառատոնի բեմումՈրպես անհետ կորած որոնվում է 32–ամյա Տիգրան Մխիթարյանը«Համահայկական ճակատ» կուսակցության շնորհավորական ուղերձը` Արցախի անկախության օրվանԻրանում ամերիկյան հարձակումների հետևանքով զոհվել է 19 մարդԳորիսում, Կապանում և Մեղրիում քննարկվել է TRIPP-ի իրականացման ընթացքը Երևանը չի քննարկել Հարավկովկասյան երկաթուղու կոնցեսիայի հանձնման հարցը Մոսկվայի հետ, որևէ պաշտոնական հարցում չի արվել. Օվերչուկ Սեպտեմբերի 2-ից մեկնարկում է սեպտեմբերի 27-ին կայանալիք ՏԻՄ ընտրությունների նախընտրական քարոզարշավը Յունիբանկը մեկնարկել է նոր ակցիա «U-Teenager». գլխավոր մրցանակը՝ ամառային դասընթաց արտերկրի լավագույն բուհերից մեկումԶՊՄԿ-ում աշխատելը՝ կայունության, զարգացման և նոր հնարավորությունների մասինՄի´ թողեք, որ օրացույցը սահմանափակի Ձեր ամառային ծրագրերը Ինչ եղանակ կլինի ամբողջ սեպտեմբերինԵվրոպական հանձնաժողովը դիտարկում է Կիևի՝ ՀՕՊ hրթիռների համար մի քանի միլիարդ եվրոյի հայտը. Ֆոն դեր Լայեն ԱՄՆ-ի հետ բանակցությունները շարունակվում են. Գրենլանդիայի ԱԳ նախարար