Երևան, 07.Ապրիլ.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


«Մարդկանց խաբելով՝ մոլորեցրել են. եկել ես Հայաստանի շունչը մարելո՞ւ»․ «Փաստ»

ՎԵՐԼՈՒԾԱԿԱՆ

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

Խնդիրները մեր երկրում ոչ միայն չեն լուծվում, այլև ավելանում են: Կան հարցեր, որոնք արդեն հին համարվող այս իշխանությունների օրոք այդպես էլ վերջնական լուծում չստացան: Ոչ մի ոլորտ անմասն չմնաց այս խնդրից: «Փաստը» ոչ մեկ անգամ անդրադարձել է բնապահպանության ոլորտում առկա խնդիրներին: Ամուլսարում հանքի շահագործել-չշահագործելու հարցը շարունակում է առկախված մնալ: Թվում էր, թե կրքերը հանդարտվել են, համաճարակային իրավիճակը և պատերազմը հանքի շահագործման խնդիրը երկրորդ պլան են մղել, սակայն պարզվում է, որ դա այդքան էլ այդպես չէ: Օրերս շրջակա միջավայրի նախարարության գործունեության քննարկման ժամանակ Նիկոլ Փաշինյանն ասել է, որ «բնական պաշարների խելամիտ օգտագործումն անխուսափելի է, և այդ բնական պաշարների օգտագործումն իսկապես պետք է լինի խելամիտ, որպեսզի շրջակա միջավայրին հասցրած վնասների հետևանքները լինեն կառավարելի:

Սա, իհարկե, եթե շատ ուղիղ ձևակերպենք, շատ դառը արձանագրում է, բայց արձանագրում է, որը չունի այլընտրանք»: Միևնույն ժամանակ նշել է, որ մեր երկիրն այս առումով շատ լուրջ մարտահրավերներ ունի: Այնուհետև Փաշինյանը հարցազրույցներից մեկում նշել էր՝ «հավանականություն կա, որ Ամուլսարի հանքը կշահագործվի և այդ հավանականությունը մեծ է»: Բնապահպան Հակոբ Սանասարյանը նշում է՝ հանքարդյունաբերության ոլորտում ոչինչ չի փոխվել: «Ե՛վ տեխնոլոգիական, և՛ հարկային, և՛ Հայաստանին տված օգուտի և վնասի առումով ոչինչ չի փոխվել: Ազգային ժողովը հանձնաժողով էր ստեղծել հանքարդյունաբերության խնդիրները լուսաբանելու համար: Նրանց ներկայացրած եզրակացության, կուզեք՝ հաշվետվության մեջ պարզորոշ գրված է, որ մետաղական երեսուն հանքավայրերը, որոնցից մի մասը շահագործվում է, իրենց ակտիվ շրջանում ոչ մի կոպեկ շահութահարկ չեն վճարել: Հավանաբար՝ բոլորը նշել են, որ իրենք վնասով են աշխատում:

Եվ այս խայտառակությունը շարունակվում է: Ժամանակին հանքի շահագործումից ստացված շահույթի մաքուր քսան տոկոսը պետությանն էր, ութսուն տոկոսը պատկանում էր հանքի տիրոջը: Իսկ հիմա մաքուր շահույթի 98 տոկոսը հանքատիրոջն է, իսկ երկու տոկոսը՝ պետությանը: Բայց նրանք նույնիսկ այդ երկու տոկոսը չեն վճարում»,-«Փաստի» հետ զրույցում ասում է Սանասարյանը: Ընդգծում է՝ Հայաստանը, խոշոր և անդառնալի կորուստներից բացի, որևէ օգուտ չունի: «Հիմա ասում են՝ Ամուլսարը շահագործենք, նոր աշխատատեղեր կբացվեն, եկամտահարկ կվճարեն, պետական գանձարանը կհարստանա: Բայց դա չի կարող հանք բացելու արդարացում լինել: Բնական է, որ երբ ցանկացած ընկերություն սկսում է աշխատել, աշխատողներ է վարձում, նրանց աշխատավարձ վճարում, իսկ պետությանը՝ եկամտահարկ:

Ինչո՞ւ չի խոսվում այն մասին, որ բազմաթիվ ընկերություններ չեն վճարում հիմնական հարկերը, չեն վճարում այն թափոնների համար, որոնք արտանետվում են Հայաստանի տարածք: Դրանք դատարկ ապարներն են, պոչանքը և հանքանյութի մշակումից հետո առաջացած մնացած թափոնները: Դրանք բոլորը տարեկան տասնյակ միլիոնավոր տոննաներով աղտոտում են Հայաստանի Հանրապետության տարածքը, և դրա համար ընկերությունները ոչ մի կոպեկ չեն վճարում պետական գանձարան»,-նշում է մեր զրուցակիցը: Բնապահպաններից շատերը նշում են, որ, այո՛, մեր երկիրն իսպառ չի կարող հրաժարվել հանքարդյունաբերությունից, սակայն տարիներ ի վեր գործող հանքերը պետք է աշխատեն խիստ վերահսկողության պայմաններում՝ շրջակա միջավայրի աղտոտումը հասցնելով մինիմումի: Սանասարյանից հետաքրքրվում ենք՝ արդյո՞ք այս երեք տարվա ընթացքում ոլորտում որևէ տեսակի բարեփոխում կատարվել է, թե ոչ: «Բացի խոստումներից, ոչինչ չի արվել:

Դատապարտում էին նախկին իշխանություններին՝ սա այսպես կանենք, սա այնպես, բայց ոչինչ չարվեց: Մարդկանց խաբելով՝ մոլորեցրել են: Որևէ բան չարվեց ոլորտը կարգավորելու համար, մինչդեռ մենք գիտենք, թե որքան խնդիրներ կային ու կան: Ի՞նչ է նշանակում հանք շահագործել և հարկեր չվճարել: Բնական է, որ շահագործողը գերշահույթ է ստանում: Ու քանի որ բնական պաշարները ժողովրդի ու պետության սեփականությունն են, ապա ստացվում է՝ ժողովրդի ունեցվածքի գողություն: Բայց կարևոր է այն, որ մարդիկ գիտակցում են, թե ինչ է տեղի ունեցել մեր երկրում: Այս խայտառակ դավաճանությունից հետ, երբ հանձնվեց մեր հողը, մարդիկ գիտակցում են, որ իրենց կյանքի հենարանը հողն ու ջուրն է և թույլ չեն տա, որ այն թունավորվի: Ի՞նչ է նշանակում, երբ ասում են, թե հանքարդյունաբերության ոլորտում պետք է ցավալի որոշում կայացվի: Ի՞նչ է, եկել ես Հայաստանի շունչը մարելո՞ւ»,-եզրափակում է Հակոբ Սանասարյանը:

Լուսինե Առաքելյան

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Ասում եք՝ ով ում երաշխավո՞րն է. «Փաստ»Ի՞նչ փոխարժեքներ են սահմանվել այսօր՝ ապրիլի 7-ին Խաղաղության բանալին ուժն է. «Ուժեղ Հայաստան»-ի անվտանգության տեսլականը «Որքան ընտրություններին մասնակցությունը մեծ լինի, այնքան Նիկոլ Փաշինյանի վերընտրվելու շանսերը քչանալու են». «Փաստ»Մանևրելու սահմանը. ինչ վտանգների առաջ կարող է կանգնել Հայաստանը Ռուսաստանի հետ հարաբերությունների խզման դեպքում Ապրիլի 7-ի աստղագուշակը. Ի՞նչ նվերներ են քեզ սպասում այսօր Քոչարյան Անդրանիկը իշխող ռեժիմի դեմքն ու ցուցիչն է, որը բացահայտում է իշխանության իրական վերաբերմունքը բանակի ու զինծառայողների նկատմամբ․ Տիգրան Աբրահամյան Զինվորի աղոթք Արտաքին քաղաքականության «ներքաղաքականացումն» ու դատարկ «լոպպազությունը». «Փաստ»Որևէ մեկը օրենք, կարգ ու կանոն չի իմացե՞լ. «Փաստ»Ինչո՞ւ թույլ չեն տվել ներկայանալ Արամ Խաչատրյանի ստեղծագործություններով. «Փաստ»Ադրբեջանում հանքարդյունաբերական բումի են պատրաստվում, իսկ մե՞նք...«Փաստ» Համախմբման առանցք՝ «Ուժեղ Հայաստան». քաղաքական դաշտում ձևավորվում է նոր կենտրոն. «Փաստ» Իսրայելը հարձակվել է Իրանի ամենամեծ նավթաքիմիական գործարանի վրա Կիևում արտակարգ էլեկտրաէներգիայի անջատումներ են սկսվել Նեթանյահուն Թրամփին համոզել է չհամաձայնել Իրանի հետ հրադադարին. Axios Երևանում թուրքական համարանիշներով բեռնատարը բախվել է մեկ այլ բեռնատարի, ապա փլnւզել բնակչի տան քարե պարիսպը Հայաստանը Վրաստանում արտադրվող դեղամիջոցների արտահանման հիմնական շուկան է Իրանի նախագահի գրասենյակը հայտնել է՝ ինչ պայմանով կբացի Հորմուզի նեղուցը Ֆրանսիայի հայոց թեմի առաջնորդը Սուրբ Հարության պատարագ է մատուցել Փաշինյանը պարգևատրել է մարզիկներին Ի՞նչ հարցեր են քննարկել Իվանիշվիլին և Ալիևը Երևանում փրկարարները փրկել են երիտասարդ տղայի կյանքը, ով անցել էր կամրջի վտանգավոր եզրագիծըՄասիս-Նուբարաշեն ավտոճանապարհին հրդեհ է բռնկվել ընթացող «BMW X5»-ում․ ավտոմեքենան վերածվել է մոխրակույտի Իտալիայի Ա Սերիայի 31-րդ տուրում «Յուվենտուսը» հաղթեց «Ջենոային» ՆԱՍԱ-ն 54 տարվա ընթացքում առաջին անգամ հրապարակել է Լուսնի հակառակ կողմի լուսանկարը Հասկանալու ենք, որ ունենք ուժեղ առաջնորդ, երբ մեր ամենամոտ հարևան երկրի առաջնորդը դադարի արհամարհել մեր վարչապետին և վերջապես հանդիպի նրան․ Նարեկ ԿարապետյանՓաշինյանը հապճեպ օրենսդրական փոփոխություններով ՉԻ՛ կանգնեցնելու փոփոխությունների ընթացքը. Մարիաննա Ղահրամանյան«Արարատ-Արմենիա»-«Ալաշկերտ» հանդիպումն ավարտվեց ոչ-ոքի Նարեկ Կարապետյանը և Արթուր Ավանեսյանը զբոսնում են Երևանի փողոցներով և շփվում քաղաքացիների հետԿանխվեց ծանր հանցագործություն․ Սևանի երկու բնակիչներ ձերբակալվել են Հայաստանում վտանգված է ժողովրդավարությունը՝ ուղիղ դեպի ավտորիտարիզմ հանուն սեփական աթոռի. Գոհար ՄելոյանՈղբերգական դեպք․ 44-օրյա պատերազմի ակտիվ մասնակիցը նոր կառուցվող հյուրանոցային համալիրից տեղափոխվել է հիվանդանոց․ բժիշկները արձանագրել են նրա մահը Մարիամ Ստեփանյանը հրապարակել է կանանց Հայաստանի Ֆուտբոլի ազգային հավաքական հրավիրված խաղացողների ցանկը Uպանություններն ու հшնցագործությունները չեն խաթարի Իրանի ԶՈՒ աշխատանքը․ Խամենեի Թրամփը մեկնաբանել է պատերազմը դադարեցնելու վերաբերյալ Իրանի ծրագիրը Կյանքից հեռացել է աշխարհահռչակ Diesel ապրանքանիշի հիմնադիր Ադրիանո Գոլդշմիդը Ինչ եղանակ է սպասվում առաջիկա օրերին Ջուր հավաքեք. ջուր չի լինելու ապրիլի 8-ին և 9-ին «Յուվենտուսը» պարտության մատնեց «Ջենոային» (տեսանյութ) Չմոտենա՛լ կենդանիներին և պահպանե՛լ անվտանգ հեռավորություն, չկերակրե՛լ և չփորձե՛լ շփվել կամ լուսանկարվել․ ՇՄՆ հայտարարություն Գավառում «ՎԱԶ 21099»-ը բախվել է բնակչի տան քարե պարսպին և կողաշրջվել․ կա վիրավոր Մի ամբողջ երկիր կարող է nչնչացվել մեկ գիշերվա ընթացքում. այդ գիշերը կարող է լինել վաղը. Թրամփ Իրանը մերժել է ԱՄՆ-ի հրադադարի առաջարկը Փոփոխություն հնարավոր է միայն Սամվել Կարապետյանի հետ. Ալիկ ԱլեքսանյանՄասնավոր պահնորդական ընկերության աշխատակիցը իրեն ամրակցված զենքից պատահական կրակոց է արձակել Հայ առաքելական Եկեղեցին ճնշմումների է ենթարկվում. հայ ժողովուրդը դիմում է Եկեղեցիների համաշխարհային խորհրդին (տեսանյութ) Իսրայելը հարվածներ է հասցրել Իրանին և Լիբանանին Ուսումնասիրել ենք ձեր խնդիրները և ունենք ասելիք․ Գոհար ՄելոյանՎերին Լարսի անցակետում ավելի քան 2200 բեռնատար է կուտակվել