Երևան, 16.Սեպտեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


«Համակարգային կոլապսի առաջ ենք. սա պետական ճգնաժամ է»․ «Փաստ»

ՀԱՐՑԱԶՐՈՒՅՑ

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

Այս իշխանության վարքագիծը, բառապաշարը, բոլոր կարմիր գծերն անցնելու քաղաքականությունը նորություն չէ: Այդուհանդերձ, այսօր ականատես ենք լինում մի իրավիճակի, երբ նշվածները նոր չափաբաժին են ստանում: Ամեն գնով վերարտադրվելու տրամաբանությա՞ն, վախերի՞, թե՞, միգուցե, շուրջ երեք տարվա օրակարգի շարունակությունն է սա: «Ոսկանապատ» վերլուծական կենտրոնի փորձագետ Դավիթ Մաթևոսյանը «Փաստի» հետ զրույցում մի քանի հանգամանք է մատնանշում:

«Նիկոլ Փաշինյանի բոլոր գործողությունները պետք է մեկնաբանել միայն իշխանությունը պահելու մոտիվացիայի համատեքստում: Նա այլ բանով չի զբաղվում: Ուստի բոլոր այցերը, այդ այցերի ժամանակ արված ելույթները և հռետորաբանությունը պետք է դիտարկել միայն այդ համատեքստում: Եթե նա մեծացնում է ատելության խոսքի չափաբաժինը, նշանակում է կա՛մ ինչ-որ բանից նյարդայնացել է և վտանգ է զգացել, կա՛մ էլ ռացիոնալ հաշվարկ է արել, որ ատելության չափաբաժինը մեծացնելով՝ սպասվող ընտրություններում կկարողանա ավելի շատ ընտրազանգված մոբիլիզացնել»,-ասաց մեր զրուցակիցը:

Անդրադառնալով վերոնշյալ հանդիպումներին, նաև դրանց՝ հիմնականում բեմականացված լինելու վերաբերյալ փաստերին, Դ. Մաթևոսյանը նշեց. «Հանդիպումները քարոզարշավների ժամանակ սովորաբար ունենում են մեդիա դաշտը համապատասխան թեզերով, լուսանկարներով և տեսանյութերով լցնելու նպատակ: Այս տեխնոլոգիան կիրառում են բոլոր քաղաքական գործիչները, և Փաշինյանը բացառություն չէ: Իսկ այն, որ բացահայտվում են հանդիպումների բեմականացման մասին տեղեկություններ, խոսում է իշխող ուժի անկազմակերպվածության և իրավիճակը կառավարել չկարողանալու մասին»:

Խոսելով նաև Ֆրանսիա կատարած այցի մասին՝ փորձագետն ընդգծեց մի քանի նպատակ: «Փարիզյան այցը Փաշինյանի համար թերևս երկու նպատակ է հետապնդում: Առաջին՝ ընտրություններից առաջ ցույց տալ, որ արտաքին աշխարհում նա դեռևս լեգիտիմ է, կարող է Մակրոնի ձեռքը սեղմել, դա լուսանկարել և կերակրել սեփական հանրությանը: Երկրորդը կապված է հայ-ադրբեջանական կոնֆլիկտի հետ: Փաշինյանը Ռուսաստանից և ՀԱՊԿ-ից հստակ աջակցություն չստացավ և փորձում է օգնության ձեռք ստանալ Ֆրանսիայից: Վերջինս էլ փորձեց պրոհայկական դիրքորոշումները արտահայտելով՝ ամրապնդել իր դիրքերը Ֆրանսիայի հայ համայնքի շրջանում, ինչպես նաև մասնակցություն ունենալ հարավկովկասյան աշխարհաքաղաքական գործընթացներում: Դա Ֆրանսիայի մոտ դժվար ստացվի, քանի որ դա ուզում է միայն Հայաստանը, իսկ Ադրբեջանը, Թուրքիան և Ռուսաստանը, յուրաքանչ յուրն իր պատճառներով, ցանկանում է Արևմուտքին հեռու պահել այս գործընթացներից»,-շեշտեց փորձագետը:

Անդրադառնալով հետպատերազմյան այս շրջանին, երբ ամեն օր հայ հասարակությունը շոկի հերթական չափաբաժինն է ստանում, երբ ադրբեջանական զինվորներն անարգել հատում են ՀՀ սահմանը, նոր գերիներ ունենք, կա նաև նոր փաստաթուղթ, իսկ ՀՀ տարածքները սպառնալիքի տակ են, Դ. Մաթևոսյանը նշեց. «Նոյեմբերի 9-ը դեռ չի ավարտվել: Պատճառը հստակ է՝ տարածաշրջանային վերադասավորումները, նոր ուժային հավասարակշռության ստեղծումը դեռ չեն ավարտվել: Խոշոր պետությունների միջև պայքարը շարունակվում է և ավելի թեժանում: Իսկ այս իրավիճակում, երբ փոքր պետությունը պատրաստ չէ իր ուժերը մոբիլիզացնել և պայքարել իր պետականության համար, արդյունքները չեն կարող տարբերվել նոյեմբերի 9-ից: Հայաստանում ուժեղ իշխանության ձևավորումը գուցե հնարավորություն բացի՝ դիմակայելու այս մարտահրավերներին: Բայց սա լինելու է հնարավորություն, և հաջողությունը երաշխավորված չի լինելու»:

Ամփոփելով՝ նա շեշտեց, որ Հայաստանն այսօր բազմաթիվ ոլորտներում ճգնաժամի առաջ է կանգնած: «Սկսած անվտանգությունից մինչև կրթություն համակարգային կոլափսի առաջ ենք: Եթե ավելի ընդհանրացնենք, ապա սա պետական ճգնաժամ է, այսինքն մի իրավիճակ, երբ պետությունը՝ որպես իր տարածքում և բնակչության նկատմամբ իշխանություն և վերահսկողություն ունեցող սուբյեկտ, չի կարողանում իրացնել իր լիազորությունները»:

Աննա Բադալյան

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Սոչիի օդանավակայանում ժամանակավորապես սահմանափակվել են թռիչքներն ու վայրէջքներըՌԴ ՊՆ․ հարվածներ են հասցվել Ուկրաինայի նավահանգիստներին և երկաթուղային ենթակառուցվածքինՕգոստոսին Հայաստան է այցելել 227,026 զբոսաշրջիկՖուտզալի Հայաստանի ազգային հավաքականը Մոլդովայի ընտրանու հետ ոչ-ոքի խաղացWildberries-ը թույլ է տվել հաճախորդներին զեղչեր խնդրել վաճառողներիցԱնձրև և ամպրոպ, քամու ուժգնացում․ եղանակն՝ առաջիկա օրերինՀայաստան-Չեռնոգորիա խաղի տոմսերն արդեն վաճառվում ենԱրցախից հետո՝ Հայաստան․ ինչի՞ համար է Ադրբեջանը կեղծում պատմությունը. Կարպիս ՓաշոյանReuters․ Սաուդյան Արաբիան եվրոպացիներին զգուշացրել է նավթի մատակարարումների կրճատման մասինՇղթայական ավտովթար՝ Արարատի մարզում․ Այնթապում բախվել է 4 ավտոմեքենա, կա վիրավորԼիտվայի պաշտպանության նախարարության պնդմամբ՝ անցած գիշեր խոցված ԱԹՍ-ը պայթուցիկ էր տեղափոխումԱյս տարի «Ոսկե գնդակը» պետք է բաժին հասնի Յամալին․ Գաբրիել ԺեզուսԶՊՄԿ-ն ներկայացրել է կայուն զարգացման 2025 թվականի հաշվետվությունը՝ նոր գնահատումներով և կլիմայական ռազմավարությամբՊատրաստ եմ պատասխանել Պուտինի կամ Լավրովի զանգերին․ ԿալլասՍեպտեմբերի 16-ին Ջերմուկի կամուրջը փակ է լինելուԱնթիլիասի Մայրավանքում Հայաստանի անկախության 35-ամյակին նվիրված հանրապետական մաղթանք կկատարվիՆիդերլանդներում գնացքների երթևեկության խափանումներից հետո կասկածներ են առաջացել դիվերսիայի վերաբերյալՀայաստանի արժանապատվությունը նվաստացնող ադրբեջանական հայտարարություններին ՔՊ-ն վախենում է պատասխանել. Արամ Վարդևանյան«Renault»-ը Առատաշեն գյուղի «Առատաշեն վայների» գինու գործարանի մոտ գլխիվայր շրջվել էԱրժանապատվության մասին խոսելիս` նայեք ձեզ, նայեք ձեր ուժին, լսե՛ք ձեր ղեկավարի հայտարարությունները. Մարիաննա ՂահրամանյանԴեպի հայկական մեծ երազանք. արվել է Նոայի նոր մարզադաշտի կառուցման առաջին մեծածավալ քայլըՇրջայց Gyurjyan Cascade և Firdus Prime Residence թաղամասերում. ներկայացվել են շինարարական աշխատանքների ընթացքն ու առաջիկա ծրագրերըՖիդանն ու Ալիևը քննարկել են էներգետիկ համագործակցությունըՔՊ-ի կողմից Եկեղեցու դեմ բռնաճնշումները Բաքվի դիկտատորին տվել են մեր կրոնի դեմ գործելու ազատություն․ Սյուզաննա ԱվետիսյանՏիգրանաշենը և սահմանամերձ մյուս գյուղերը պետք է զարգանան․ պատերազմ բերողը դուք եք․ Շիրազ ՄանուկյանՏիգրանաշենում մեզ ասացին՝ առաջին անգամ են պաշտոնյա տեսնում իրենց գյուղում․ ինչու՞ մեկ անգամ չեք գնացել այդ գյուղ․ Անդրանիկ ԳևորգյանԺողովո'ւրդ, կարո՞ղ եք խոստանալ, որ դպրոցներ չեք փակելու․ Տիգան Աբրահամյանը՝ ՔՊ-ինՔՊ-ում Արարատ համայնքի խոշորացման հետ կապված մտահոգություններ կան․ Արամ ՎարդևանյանՔՊ-ն խոշորացված համայնքները կրկին խոշորացնում է․ Անդրանիկ ԳևորգյանԱրցախցիների վերադարձի իրավունքի հարցը երբեք չի եղել Փաշինյանի որոշման տիրույթում. Ավետիք ՉալաբյանՕրենքը բերել եք՝ ձեր հագով կարելու․ Մամիկոն ԱսլանյանՔՊ-ի բերած այս փոփոխության մեջ մի մարդու անուն ազգանուն է բացակայում, որը կարող եք ավելացնել. Տիգրան ԱբրահամյանՊատերազմի կոչ չէ Արցախի հայկական ժառանգությունը պաշտպանելը. Մարիաննա Ղահրամանյան20 տարի ապրած մարդիկ էլ կային, ուզում էին ապրել. Էդգար Ղազարյանը՝ ՔՊ-ականներինԴուք համազգային բառի հետ խնդիր ունեք, դուք «ժողովուրդ» բառի հետ խնդիր ունեք, որովհետև «ժողովրդից» կտրվել եք, բայց այդպես չի մնալու. Արամ ՎարդևանյանՀամայնքները խոշորացնելուց առաջ ո՞ր համայքների բնակիչների կարծիքն եք հաշվի առել․ Անդրանիկ Գևորգյանը՝ ՔՊ-ինԵրբ Փաշինյանը գրում է Ալիևի սահմանադրությունը. Արեգա Հովսեփյան Ուժեղ Հայաստանում լինելու է իրավունքի գերակայություն, լինելու է քաղաքացիական համերաշխության ամրապնդում, ոչ թե՝ միմյանց նկատմամբ ատելության տարածում. Արամ ՎարդևանյանՆույնիսկ Արցախի էթնիկ զտումը շատ հայերի համար դաս չի եղել. Արմեն ՄանվելյանՀայաստանի ինքնիշխանության մասին խոսում է մի իշխանություն, որն Ալիևի սեղանին է դրել Հայաստանի տարածքը՝ որպես սակարկության առարկա. Իրինա ՅոլյանՓաշինյանը Հայաստանի տնտեսական կայունությունը ռիսկի է ենթարկում. Արեգ ՍավգուլյանՍրբուհի Գալյան, Ձեր տոնը փոխե՛ք, Դուք հաշվետու եք Ազգային ժողովին․ Իրինա ՅոլյանԻշխանություններն ամեն գնով ճնշում են ազատամտության ցանկացած դրսևորում. Մենուա ՍողոմոնյանՊատգամավորներին դիտողություն անել չի՛ կարելի․ Էդգար Ղազարյանը՝ Սրբուհի Գալյանին«ՀայաՔվե»-ն միացել է Արցախի հայկական ժառանգության պաշտպանության վերաբերյալ բողոք-դիմումինԱյնպիսի տպավորություն է, որ այստեղ նստած է իշխանությունը, ոչ թե ընդդիմությունը, համբերե՛ք, այսպես էլ լինելու, շատ չի մնացել. Դավիթ ՂազինյանԽտրական մոտեցում կա այն համայնքների նկատմամբ, որտեղ ընդդիմադիր համայնքապետեր կան. Լենա ՄաթևոսյանՀանդիպում տեղի չի ունենա․ Նարեկ Կարապետյանը՝ Աննա Հակոբյանի հետ հանդիպելու մասին Կհանդիպենք Արցախի պետնախարարին. գերնպատակն արցախահայության վերադարձի իրավունքն է, բայց այստեղ պետք է ունենանք մշակութային կենտրոն. Նարեկ Կարապետյան «Արցախի հայությունը ՀՀ-ում պետք է ունենա մեկ հիմնական ինստիտուտ». Նարեկ Կարապետյան