Երևան, 27.Հոկտեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ

Աբսուրդ է, որ ագրարային երկրում գյուղնախարարությունը փակվեց. ԲՀԿ-ն խոստանում է շտկել իրավիճակը. «Փաստ»

ՔԱՂԱՔԱԿԱՆ

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

Տարիներ շարունակ գյուղատնտեսությունը մեր տիպի ագրարային երկրի արտաքին առևտրի ամենից մեծ չափաբաժինն է կազմել։ Հայկական գյուղմթերքն իր որակով ու էկոլոգիական ցուցանիշներով միշտ եղել է մրցունակ, իր արժանի տեղն ու դերն է ունեցել հատկապես ԵԱՏՄ-ի ու ՌԴ-ի շուկաներում։ Բայց պետք է նշել, որ որակյալ ու մրցունակ գյուղատնտեսական ապրանք ստանալը ամենևին հեշտ գործ չի եղել երբեք, ինչպես նախկին իշխանությունների, այնպես էլ ներկաների պայմաններում։ Գյուղացին միշտ միայնակ է պայքարել գյուղացիական տնտեսությունների բերքատվության բարձրացման, ջրի հասանելիության, որակյալ պարարտանյութեր ձեռք բերելու, ստացած ապրանքի իրացման, գյուղացիական վարկեր ստանալու համար, մի կերպ դրանք մարել, ապա պայքարել բնակլիմայական պայմանների դեմ։

Այն եզակի օգնությունը, որ պետությունը տվել է, կապված է եղել հատվածային ու նեղ ոլորտային օժանդակությունների հետ։ Սակայն ամենից աբսուրդայինն այն է, որ 2019 թ.-ից Հայաստանը, որ ագրարային երկիր է, չունի գյուղատնտեսության նախարարություն. նոր «հպարտ» իշխանությունը, որի անդամները, հիմնադրամներ ու հասարակական կազմակերպություններ կառավարելուց զատ, կառավարման որևէ այլ փորձ չունեն ու մեծ հաշվով չգիտեն, թե ինչ է պետությունը, մտածեց, մտածեց ու որոշեց, որ մեզ գյուղնախարարություն պետք չէ։ Անկասկած, այս զավեշտը կարող է շատերի մոտ ծիծաղ առաջացնել, բայց ոչ մեր գյուղացու մոտ։ Սա նշանակում էր, որ գյուղացին իր ողջ խնդիրներով ու մտահոգություններով փաստացի մնաց միայնակ։ Նախընտրական այս ակտիվ գործընթացներում գյուղատնտեսության ոլորտի հարցերը, անկասկած, ամենակարևորներից են։

Պոպուլիստական ու կենացային տեքստերից բացի, կուսակցությունները պետք է ունակ լինեն տեղերում՝ հատկապես գյուղացիների խնդիրներին լուծումներ տալ. առարկայական, կոնկրետ, թիրախային լուծումներ։ Օրինակ՝ «Բարգավաճ Հայաստան» կուսակցությունը գյուղատնտեսական հիմնախնդիրների լուծման իր մոտեցումներում հստակ է. նախ՝ արտահերթ խորհրդարանական ընտրություններից անմիջապես հետո պետք է վերաբացվի գյուղատնտեսության նախարարությունը: Հաշվի առնելով հանրապետության ողջ տարածքում (մարզեր, համայնքներ) դեռևս խորհրդային տարիներից ձևավորված գյուղատնտեսական ու արտադրական մասնագիտացման, կոոպերացման հիմնական ուղղությունները՝ անհրաժեշտ է մշակել տնտեսական բոլոր ոլորտների զարգացման գերակայություններ՝ հիմքում ունենալով նոր, բարձրակարգ թվային տեխնոլոգիաներ և ծառայություններ, բարձր արտադրողական աշխատատեղերի ստեղծում, ժամանակակից մեքենատրակտորային կայաններ ու սարքավորումներ: Ընդ որում, համապատասխան զարգացման ծրագրեր պետք է մշակվեն Հայաստանի Հանրապետության բոլոր 10 մարզերի համար:

Միաժամանակ նշենք, որ մեր երկրի հարյուրհազարավոր քաղաքացիների համար լրջագույն խնդիր է տարեցտարի փոխանցվող վարկային բեռը, որի հաղթահարումն անհնար է դառնում: Հազարավոր մարդիկ կանգնած են սեփական օթևանը կորցնելու վտանգի առջև: Այս ամենը վերաբերում է հատկապես գյուղատնտեսական վարկերին, որոնց տոկոսները, տույժ ու տուգանքները հաճախ մի քանի անգամ գերազանցում են մայր գումարի չափը: Հանրապետությունում կա շուրջ 2,2 միլիոն վարկառու, որոնց վարկային պարտավորությունների ընդհանուր չափը 4 տրիլիոն դրամ է, որից մոտ 1 տրիլիոնը սպառողական վարկեր են: Ահռելի գումար են կազմում հատկապես գյուղատնտեսական վարկերը: ԲՀԿ-ի ներկայացուցիչները քանիցս նշել են, որ ժամանակն է մեր վարկառու հայրենակիցներին «ազատել» վարկերի այդ անարդար բեռից, որպեսզի նրանք չկորցնեն իրենց ունեցվածքը: Այսպես, ըստ ԲՀԿ-ի, մինչև 3 մլն դրամի չափով վարկերը պետք է զրոյացնել:

Գյուղատնտեսական վարկերի տոկոսադրույքն այսուհետ չպետք է գերազանցի 2-3 %-ը: Նման քայլերը ոչ թե անհրաժեշտ են այսօր մեր գյուղացիական տնտեսությունների վերականգնման ու զարգացման համար, այլ ուղղակի կենսական են։ Զուգահեռ կուսակցական ծրագրային առաջարկներին, ԲՀԿ-ի առաջնորդ Գագիկ Ծառուկյանը, իր պատասխանատու գործելաոճի մեջ, մշտական աջակցություն է ցուցաբերում մեր գյուղացիներին, որի ամենավերջին դրսևորումը Արմավիրի և Արարատի խաղողագործներին ամբողջ տարվա կտրվածքով համակողմանի աջակցություն ցուցաբերելն է:

Ընդամենը օրեր առաջ բետոնե հենասյուների մի քանի խմբաքանակ է հատկացվել այս մարզերի խաղողագործներին։ Այս կերպ մի կողմից՝ գյուղացին իր համար այդքան ծանր վարկային բեռի տակ չի մտնում, մյուս կողմից՝ հիմնում է նոր այգիներ, զարկ տալիս գյուղատնտեսությանը։ ԲՀԿ-ի մոտեցումը այս հարցում հստակ է, որ մեր գյուղացին պետք է իմանա՝ մենակ չէ իր դժվար օրերում, ու, անկախ քաղաքական իրողություններից, մարդիկ, ովքեր կայացած են ու պատասխանատու, միշտ պատրաստ են աջակցել նրան բարդ իրավիճակներում։

ԱՐՍԵՆ ՍԱՀԱԿՅԱՆ

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

COP17-ում ներկայացվեց Ucom-ի աջակցությամբ հրատարակված «Հովազաձորի գաղտնի ճանապարհը» գիրքը (լուսանկարներ) Սպասվում է առանց տեղումների եղանակ. օդի ջերմաստիճանն էապես չի փոխվի «Ուժեղ Հայաստան» խմբակցության պատգամավորները հարգանքի տուրք մատուցեցին Հոկտեմբերի 27-ի ոճրագործության զոհերի հիշատակինՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (27 հոկտեմբերի). Համաշխարհային «սև շաբաթը», ԲԱՄ-ի գործարկումը. «Փաստ»Թրամփը Իրանի հետ ամառային զինադադարը անվանել է ժամանակի զուր վատնում Արագածոտնի մարզի Ալագյազ և Ռյա Թազա բնակավայրերում փորձարկվելու են էլեկտրաշչակներ Պետք է անհապաղ պարզել, թե շղթայի ո՞ր հատվածում է պրոբլեմը. Տիգրան Դումիկյան Հանրային համակրանքն ավելի շատ ընդդիմության կողմն է, բայց հաճախ սպասումները չեն արդարացվում. Մենուա ՍողոմոնյանԵրբ այսօրվա մասին կանխատեսվում էր դեռ տարիներ առաջ. ուղղակի սպառնալիք երկրի ազգային անվտանգությանը. «Փաստ»Հոկտեմբերի 27-ի հիշողությունը մեզ պարտավորեցնում է ամուր պահել մեր պետականությունը և պայքարել հանուն ուժեղ, ինքնիշխան ու առանց զիջումների ՀայաստանիԵԽ․ Հայաստանում ընտանեկան բռնության խնդիրը պայմանավորված է իրավակիրառ պրակտիկայով. Մարիաննա Ղահրամանյան Հիքմեթ Հաջիևի և ադրբեջանական բարձրաստիճան պաշտոնյաների նմանատիպ հայտարարություններն ու «ռազմական հանցագործությունների» համար ներողություն խնդրելու պահանջները պատահական չեն. Հրայր ԿամենդատյանԻնչո՞ւ են հանկարծ հիշել «եղբայրական Ռուսաստանի» մասին. «Փաստ»Դեղերի բարձր գների մզված հարկերից մի երկու կոպեկով խաբում են թոշակառուներին. Հրայր Կամենդատյան Ճեպազրույցում անդրադարձել եմ ՏԻՄ ընտրություններին և Փաշինյանի հայտարարություններին. Մարիաննա Ղահրամանյան Թրամփը Իրանի հետ ամառվա հրադադարը ժամանակի վատնում է անվանել «Փորձում եմ ապրել այնպես, ինչպես Դավիթս կցանկանար, չնայած շատ ծանր է». Դավիթ Բաբայանն անմահացել է հոկտեմբերի 2-ին, տուն «վերադարձել»... ինն ամիս անց. «Փաստ»Fast Shift-ն առաջարկում է մինչև 99% զեղչ Yandex Go-ի մի շարք ուղևորությունների համարԳլխարկները շատ բարձր նետել պետք չէ. «Փաստ»«Այսօրվա մեր պրոբլեմն ունի մեկ անուն-ազգանուն. այն իրավիճակում չենք, որ իրար մեղադրենք». «Փաստ»Հարի Քեյնը՝ «Ոսկե գնդակի» դափնեկիր Հայաստանի՝ դեպի ԵՄ «ձգտումը» դիվերսիֆիկացում ներկայացնելը՝ քարոզչական միֆ. «Փաստ»Մեկնարկել է ՄԻՊ նախաձեռնությամբ կազմակերպված Մարդու իրավունքների աշնանային դպրոցը Դավիթ Բեկի փողոցում բախվել են «Toyota Camry»-ն, «Chrysler»-ը և «Nissan Rogue»-ը Իսրայելի բանակը հայտնել է Գազայի հատվածում նոր հարվածների մասին ԱՄՆ-ը և Կանադան կարող են առևտրային համաձայնության գալ մինչև նոյեմբերի 3-ըՆոր Սահմանադրության օրակարգը սպառնում է Հայաստանը վերածել համակենտրոնացման ճամբարի. «Փաստ»Գազային աղետի շեմին. իշխանական դիլետանտիզմի և ազգային անվտանգության սպառնալիքի միջև. «Փաստ»Կախվածություն սահմանափակ թվով ընկերություններից. ի՞նչ նկարագիր ունի Հայաստանի տնտեսությունը. «Փաստ»Արտահերթ ընտրությունների սպառնալիքը. ինչո՞ւ է իշխանության սահմանադրական օրակարգը մտել փակուղի. «Փաստ»Ժողովրդավարության դիակի վրա տոնվող «հաղթանակը». «Փաստ»Հայ սամբիստները պատրաստվում են Աշխարհի առաջնությանըԻրանի նախագահը ժամանել է Մոսկվա․ ինչ է սպասվումԴեկտեմբերի 8-ից 11-ը Աբու Դաբիում կանցկացվի ջրին նվիրված համաժողովTashir Arena-ում կայացավ «ՖՈՆՏԱՆԻԱ» նոր ջրային շոուի պրեմիերանԹուրքիայի բանտերում կա 266 անչափահաս աղջիկԱՄՆ-ի նավթի ռազմավարական պաշարները հասել են վերջին 44 տարվա նվազագույն մակարդակինՍոցփաթեթով հանգստանալու պայմանագիր եք կնքել կամ պատրաստվում եք կնքել. մինչև տարեվերջ կնքվածը կկատարվի այսօրվա կանոններով. ի՞նչ է փոխվում 2027 թ.-ի հունվարի 1-իցՍպասվում է անձրև և ամպրոպ․ եղանակն՝ առաջիկա օրերինԱՄՆ դեսպանությունը զգուշացնում է վիզա ունեցողներին․ ստուգումները շարունակվում ենՀարկադիր կատարողի մասնակցությամբ տարածված ձայնագրության դեպքով ծառայողական քննություն կիրականացվիԵրևան-Գյումրի ավտոճանապարհին բшխվել են քարով բարձված «Զիլ» բեռնատարը և «Toyota Camry»-ն․ վերջինը գլխիվայր հայտնվել է երթևեկելի գոտում․ կա վիրшվորԵրևան-Գյումրի ավտոճանապարհին բшխվել են քարով բարձված «Զիլ» բեռնատարը և «Toyota Camry»-ն․ վերջինը գլխիվայր հայտնվել է երթևեկելի գոտում․ կա վիրшվորՍարամեջ գյուղի խաչմերուկում բախվել են «Opel Zafira»-ն, «Chevrolet»-ը և «ՎԱԶ 2106»-ը․ կա վիրավորՀայաստանի գավաթի խաղարկության 1/8 եզրափակիչում «Վանը» հաղթեց «Գանձասարին»ՄԱԿ գլխավոր քարտուղարի տեղակալը COP17-ում զգուշացրել է գլոբալ տաքացման հետևանքների մասինՀանդիպում ՀՀ քաղաքացիների հետ. Նարեկ ԿարապետյանՄակրոնը խոստովանել է, որ իշխանությունները պատրաստ չէին Ֆրանսիայում տեղի ունեցած բողոքի ակցիաներինԳավառի ոստիկանները ապօրինի ծառահատման դեպք են բացահայտելԻմ նկատմամբ արդարացման որոշում Վերաքննիչ հակակոռուպցիոն դատարանի կողմից. Մամիկոն Ասլանյան