Երևան, 23.Մարտ.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


«Մարդիկ, որոնք անգամ 1-2 խելացի խորհուրդ չեն կարող տալ, որոշում են, որ իդեալական լուծումներ ունեն քովիդի դեմ պայքարում». «Փաստ»

ՀԱՐՑԱԶՐՈՒՅՑ

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

Մի կողմից՝ պատվաստում և 14 օրը մեկ թեստի պարտադիր հանձնում, մյուս կողմից՝ սանիտարական նորմերի ոչ պատշաճ պահպանում: Նման իրականության մեջ է այս օրերին ապրում մեր երկիրը:

«Իրազեկ և պաշտպանված սպառող» ՀԿ-ի նախագահ Բաբկեն Պիպոյանը նշում է՝ կան խնդիրներ, որոնց լուծումները միանշանակ չեն և որոնց լուծումների հարցով պետք է լինեն միասնական կոնսենսուսային տարբերակներ: «Այդ լուծումների հարցում պետք է ունենալ զրո պոպուլիզմ և առաջնորդվել բացառապես հանրային գերակա շահով: Դա մարդկանց կյանքն է ու առողջությունը: Ցավոք, ժամանակակից կյանքում սահմանում ենք բարձրագույն արժեքներ, բայց դրանց համար չենք սահմանում գերակայություն և ստորադասություն: Ի՞նչ ունենք. սիրողական որոշումներ, որոնք հայտնվելով հանրային դաշտում, առնվազն իդեալական ապացուցելի չեն, և սրանց հետ կապված փորձագիտական հանրությունը կարողանում է այլ բան ասել, ունենք անվերահսկելի իրավիճակ և աշխարհում խայտառակ ցուցանիշներից մեկը ինչպես պատվաստվածության ու վերահսկելիության, այնպես էլ վարակվածության և մահերի առումով: Ի՞նչ է պետք անել: Նախ պետք է հասկանալ, որ շատերի մոտ քովիդը նյարդային վիճակ է առաջացնում, ուստի բոլոր որոշումները պետք է լինեն խիստ տրամաբանված և հիմնավոր»,-«Փաստի» հետ զրույցում ասում է Պիպոյանը:

Բերում է մեկ օրինակ՝ մարդը լսում է ինչոր մեկին, որն ասում է՝ դեռ չգիտենք՝ պատվաստումն արդյունավե՞տ է, թե՞ ոչ, այնուհետև մեկին, որն ասում է՝ պատվաստումը միակ լուծումն է, հետո հայտնվում են մարդիկ, որոնք ասում են՝ պատվաստումը խիստ անհրաժեշտ է, 100 տոկոսանոց լուծում չէ, բայց էականորեն նվազեցնում է ռիսկերը, հիմնավորում, թե ինչու պետք է պարտադիր պատվաստվել: «Մասնավորապես, գիտակցելով, որ կարող ես վարակվել, վարակել, բայց և հասկանալ, որ առողջական ռիսկն էականորեն նվազում է, բացի դա, պատվաստվելուց հետո պետք է պահել սանիտարական բոլոր կանոնները: Այս իքս մարդը վերջապես կարդում է ինչ-որ մեկի խոսքը, որոշում է գնալ պատվաստվելու: Առավոտյան դիմակ գնելու համար մտնում է դեղատուն, տեսնում է, որ միայն ինքն է դիմակով, բայց դեղատանը պետք է համաճարակային խիստ կանոններ պահվեն, որովհետև խոցելի, առողջական խնդիրներ ունեցող խմբերն են մտնում դեղատուն: Հետո խանութ է մտնում, նորից միայն ինքն է դիմակով, նույնը՝ նաև հանրային տրանսպորտում: Եվ նրա գլխում հարց է առաջանում՝ այդ ինչպե՞ս են պատվաստվելու նման ինտենսիվ քարոզ իրականացնում, բայց համաճարակային կանոնների նկատմամբ հսկողություն չեն իրականացնում: Ուրեմն… Եվ քաղաքացին սկսում է ինքն իրեն «ստեղծագործել»: Բայց եթե ամեն ինչ ճիշտ արվեր, մարդը «ստեղծագործելու» կարիք չէր ունենա»,-նշում է մեր զրուցակիցը:

Հավելում է՝ երբ վիրուսի նկատմամբ վերաբերմունքը փոխում ենք, պետք է չվախենանք և ասենք՝ կներեք, սխալվել ենք: «Պետք է հանրային ձևով ընդունենք մեր սխալը, մեր բացը: Մարդու կյանքը բարձրագույն արժեք է: Ուզո՞ւմ եք իմանալ մարդու կյանքի նկատմամբ պետության վերաբերմունքը: Ինձ համար այս հարցում առանցքային թեզն էր, երբ նախորդ տարի սեպտեմբերին ունեցանք 21 մահ՝ մարդիկ թունավորվել էին սպիրտից: Առ այսօր չգիտենք, թե այդ մեթիլ սպիրտն ինչպես էր հայտնվել շուկայում: Կառավարությունում պետք է խիստ հանձնարարական լիներ՝ բացահայտել ողջ շղթան, բայց մինչև վերջ ոչինչ չբացահայտվեց: Սա պետության վերաբերմունքն է մարդու և նրա առողջության նկատմամբ: Եթե ընդունենք մեր սխալն ու անցնենք գործի, ասենք՝ այս կառույցը թերացել էր, այս մյուսը սխալի հեղինակն է, սխալը շտկում ենք, հանրային վերաբերմունքն էլ կփոխվի: Ոչ թե ասենք՝ երկու հոգի եկան ու խանգարեցին: Պետության ներսում չի կարող երկու հոգի գալ ու խանգարել: Ուրեմն նրանք ավելի հեղինակավոր են, քան ամբողջ համակարգը»,-հավելում է ՀԿ-ի նախագահը:

Քաղաքական գնահատականների մասին: «Ինքս կցանկանայի, որ ընդդիմությունը հարցերն այնպես բարձրացներ, որ որևէ մեկի մտքով չանցներ չպատվաստվել: Բայց լինենք անկեղծ՝ ընդդիմությունը չի ասել մի պատվաստվեք, չի ասել՝ պատվաստվելը գործիք չէ: Հակառակը՝ ընդդիմության ներկայացուցիչները ևս պատվաստվել են: Այդ փաստը պետք է ճիշտ օգտագործի գործադիր իշխանությունը: Ոչ թե լինեն փորձագետներ, որոնք ասեն՝ ամբողջ աշխարհում քովիդի դեմ պայքարում իշխանություն և ընդդիմություն չկա, մեր երկրում կա: Պատվաստման մասով չկա, որոշումների մասով կա: Պետք է լինի առողջ բանավեճ: Օրինակ՝ արդյո՞ք 14 օրը մեկ պետք է թեստ հանձնել: Մեր երկրում սա սահմանվել է ոչ թե սանիտարական կանոններից ելնելով, այլ որպեսզի հետո ասեն՝ մենք չենք ասել պարտադիր է պավաստումը:Առաջադեմ երկրներում ոչ թե 14 օրը մեկ են թեստ հանձնում, այլ երեք օրը մեկ:

Այսինքն՝ 14 օրը մեկ թեստ հանձնելու որոշման մեջ տրամաբանություն չկա, բայց կա վախ, որ կլինի հանրային ընդվզում այդ որոշման դեմ: Հարց է առաջ քաշվում հակամարմինների հետ կապված: Եթե մարդն ունի լաբորատոր պատասխան, որ, օրինակ՝ երեք ամիս առաջ չի ունեցել հակամարմին, հիմա ունի, նշանակում է, որ այդ ընթացքում նա վարակվել է, ապա ինչո՞ւ նրանց որպես առանձին խումբ չենք դիտարկում: Այս հարցին չպետք է սրերով վերաբերվել, այլ անհրաժեշտ է այն դարձնել քննարկման նյութ: Հանրությանը վերաբերող այսպիսի նուրբ որոշումները պետք է կայացնել՝ հաշվի առնելով տարբեր կողմերի տարբեր կարծիքները: Ես, օրինակ՝ չունեմ իդեալական մի մոդել, որը բոլոր հարցերի պատասխանները կտա, բայց առնվազն 1-3 լավ խորհուրդ կարող եմ տալ, որը կնպաստեր այս գործընթացին:

Խնդիրն այն է, որ մարդիկ, որոնք անգամ 1-2 խելացի խորհուրդ չեն կարող տալ, որոշում են, որ իրենք իդեալական լուծումներ ունեն քովիդի դեմ պայքարում: Մի կողմն այդ իդեալական լուծումն է տալիս, որով այսօր շարժվում ենք և որն իրականում լուծում չէ, մյուս կողմն էլ նույնքան անհեթեթ քննադատությունն է բերում օրակարգ, որ, իբր, մեկ քայլը լրիվ բավարար է քովիդի դեմ պայքարում: Իսկ իրականում պոպուլիստական որոշումների բախման արդյունքում տուժում է հասարակությունը»,-եզրափակում է Բաբկեն Պիպոյանը:

ԼՈՒՍԻՆԵ ԱՌԱՔԵԼՅԱՆ

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Տեստոստերոնը կարող է բարելավել ճարպային հյուսվածքի բաշխումը տարեց կանանց մոտ. Obesity PillarsԻրանում պատերազմի տնտեսական հետևանքները կարող են ավելի երկար տևել, քան բուն հակամարտությունը. AxiosՀայտնի է «Վարդաշեն» ՔԿՀ–ից փախուստի դիմած դատապարտյալի ինքնությունը ԱՄՆ-ին, թերևս, անհրաժեշտ լինի ուժեղացնել հարձակումները Իրանի դեմ՝ պատերազմն ավարտելու համար. ԲեսենթԼիբանանում էլեկտրամատակարարումը խափանվել է Քասմիա կամրջին հասցված հարվածներից հետոԱՄՆ ռազմական բյուջեն ֆինանսավորող կազմակերպությունները ևս օրինական թիրախ են. ՂալիբաֆԱշխարհահռչակ երգչուհու համերգի տոսմերը շարունակվում են վաճառվել՝ չնայած պատերազմինՄարկ Ռյուտեն ԱՄՆ-ի կողմից Ուկրաինային շարունակական աջակցությունը անվանել է «չափազանց կարևոր»«Մանչեսթեր Սիթին»՝ Անգլիական լիգայի գավաթակիրԻսրայելի դեսպանը չի կարողացել բացատրել Իրանի հրթիռային ներուժի «ոչնչացման» մասին հայտարարություններըՊուլկովոյում անօդաչուների հարձակման պատճառով 85 չվերթ է հետաձգվել կամ չեղարկվել. ևս մեկ օդանավ աղետի ազդանշան է տվելՏեսան, որ Հայ Առաքելական Սուրբ եկեղեցին չեն կարողանում սասանել՝ դադարեցին քրիստոնյա խաղալ և որոշեցին կիրակնօրյա պատարագներին այլևս չգնալ. Արտակ ԶաքարյանՑԱՀԱԼ-ը հարվածել է իրանական ռազմաբազային և հրթիռների ու այլ զենքի արտադրության օբյեկտներինՀամայն Վրաստանի կաթողիկոս-պատրիարքին հուղարկավորել են Սիոնի տաճարում Ռոբերտ Ամստերդամի հայտարարությունըԹեհրանը կփակի Հորմուզի նեղուցը իրանական էլեկտրակայանների վրա ԱՄՆ-ի հարձակումների դեպքումԳեների չնչին մուտացիաները ձևավորում են քաղցկեղային բջիջների և իմունային համակարգի վարքագիծը. Cancer DiscoveryԻրանի հետախուզությունը հայտնել է անկարգություններ հրահրող 23 անձի ձերբակալության մասինԱրշակունյաց պողոտայում բախվել են «BMW»-ն և «Mercedes G»-ն Իրանը 74-րդ ալիքի շրջանակում հրթիռներով ու կամիկաձե անօդաչուներով հարվածել է ԱՄՆ-ի և Իսրայելի բազաներինԹրամփը նշել է Ամերիկայի «մեծագույն թշնամուն»՝ Իրանի «մահից» հետո Նարեկ Կարապետյանը արձագանքել է Նիկոլ Փաշինյանին «Վարդաշեն» ՔԿՀ–ից դատապարտյալ է փախել Իսրայելի համախառն կորուստները Իրանի հետ պատերազմի ֆոնին մոտենում են 17 միլիարդ դոլարի. «Курсор Инфо»«Բարսելոնային» հաղթանակ բերեց Արաուխոյի գոլըԳազի համաշխարհային շուկան Պարսից ծոցից մատակարարումների դադարեցումից հետո դեֆիցիտի եզրին է. FTՀայտնի, բայց անօգուտ. գեղեցկության միջոցներ, որոնք չեն աշխատում, բայց մենք դեռ օգտագործում ենք դրանք«Նոան» պարտության մատնեց «Շիրակին»Իրանի ԱԳ նախարար. Այլևս անիմաստ է ամերիկացիների հետ խոսելը Խոշոր ու ողբերգական ավտովթար՝ Երևանում․18-ամյա վարորդը «LiXiang»-ով անցել է կանաչ խոտածածկի վրայով, բախվել «Nissan»-ին, վերջինն էլ «Kia»-ինԻրանի հրթիռային հարվածի հետևանքով Երուսաղեմում պայթյուններ են որոտացել 2–րդ դասարանցի երեխան «որովայնի սալջարդ» ախտորոշմամբ տեղափոխվել է ԲԿԱՄՆ-ը հայտարարել է Իրանում ավելի քան 8,000 ռшզմական թիրախի խnցման մասին ՑԱԽԱԼ-ը հայտարարել է Թեհրանում բալիuտիկ hրթիռների արտադրությանը hարվածելու մասինԻրաքից Հայաստան է վերադարձել ՀՀ 9 քաղաքացի՝ Մերձավոր Արևելքում լարվածության մեկնարկից ի վերՇրջափակված ու հյուծված Արցախի համար վերջին ու հուսահատ մարտ տված տղաներն են, որոնց մեծ մասի գերեզմաններն անգամ անտեր մնացին ու այսօր պղծվում են. Դավիթ ՍարգսյանԽոշոր ավտովթար-hրդեհ՝ Երևանում. Մյասնիկյան պողոտայում բախվել են «Tesla»-ն ու «BMW»-նԱյսօր մետրոյում Փաշինյանին պատասխանող Արցախցի կինը պարզապես հիացմունքի է արժանի. Ավետիք ՉալաբյանԿուրտուան աշխարհի լավագույն դարպասապահն է․ Դավիդ Ռայա Հայ մայրիկի հետ, տղայի ներկայությամբ մատ թափ տալով խոսացողը պետք է չլինի մեզ վարչապետ. չլինի ու վերջ․ Նարեկ ԿարապետյանՊատերազմ Մերձավոր Արևելքում. Zegna-ն կշռադատում է շքեղության շուկայի անորոշությունըԹուրքիայի Օրդու քաղաքի սևծովյան ափամերձ գոտում հայտնաբերվել է ամերիկյան արտադրության AEGIR անօդաչու ծովային սուզանավԻրավապահները կանգնեցնում և մանրակրկիտ ստուգում են «Ուժեղ Հայաստան»-ի ավտոբուսներըԱշխարհը վերադառնում է մի փուլի, երբ չկար միջազգային իրավունք. Լավրով Հորոսկոպ. յուրաքանչյուր նշանի կանացի գերուժը Հնդկաստանը դատապարտnւմ է տարածաշրջանի կրիտիկական ենթակառուցվածքների վրա hարձակումները․ Հնդկաստանի վարչապետԱվտովթար Հրազդան քաղաքում․ 3 վիրավորներից 2-ը երեխաներ են Ուժեղ Հայաստանի Ուժեղ Աբովյան. Նարեկ Կարապետյան Փաշինյանի խոսքը մեր ժողովրդի մի հատվածի՝ արցախցիների նկատմամբ ատելության և խտրականության դրսևորում էր․ Տիգրան Աբրահամյան Ձեզ անձամբ չեմ ճանաչում, բայց հավատացեք՝ դուք ասացիք այն, ինչ մտածում և զգում են միլիոնավոր հայեր. Արման Աբովյան