Երևան, 31.Հոկտեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ

Հիշողություններից՝ համակարգչային խաղեր. «Ծովամարտ». «Փաստ»

ՀԱՆՐԱՀԱՅՏ ՄՈԼՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

Գաղտնիք չէ, որ համակարգչային խաղերի ու այլ գունագեղ խաղերի հավաքածուների հայտնվելով՝ թղթի վրայի կամ, այսպես կոչված, սեղանի խաղերը, ցավոք, մեծամասամբ մոռացվել են: Այսօր, հավանաբար, շատերը դեռ հիշում են, թե ինչպես են փորձել «Ծովամարտ» խաղալով անցկացնել ձանձրալի դասը կամ դասախոսությունը: Դա անելու համար պետք չէր համակարգիչ կամ պլանշետ, պարզապես պետք էր մի կտոր թուղթ և մատիտ: Բայց դրանով ժամանակն անհավատալիորեն արագ և հետաքրքիր էր անցնում, ընդ որում՝ ավելի լավ, քան շատ համակարգչային խաղեր խաղալիս: Ներկայումս ծնողները պետք է սովորեցնեն իրենց երեխաներին նաև նման խաղեր խաղալ: Դե, ցանկալի չէ դպրոցում կամ համալսարանում, բայց...

Նման խաղերը զարգացնում են տրամաբանորեն մտածելը, ուշադրությունը, բարելավում են հիշողությունը, համառություն և համբերություն ձեռք բերելու ունակություն ունեն: Խաղացողը սովորում է ռազմավարություն կազմել և կարևոր որոշումներ կայացնել: Նա նաև սկսում է հասկանալ, որ հնարավոր է հետաքրքիր ժամանակ անցկացնել համակարգչից հեռու: Ենթադրաբար, այս խաղի պատմությունը սկսվել է անցյալ դարի սկզբին խոշոր ռազմանավերի և նրանց վարած ծովամարտերի հայտնվելով: Որոշ մարդիկ ցանկություն են ունեցել վանդակում թղթի վրա վերարտադրել այդ բոլոր ծովամարտերը, մանավանդ որ այն ժամանակ դա հասանելի էր: Մեկ այլ վարկածի համաձայն, «Ծովամարտ» խաղը հորինվել է 1870-ականներին լեռնագնաց Պյոտր Կոնդրատևի կողմից, որը նման կերպ որոշել է հանգստացնել իրեն և իր ընկերներին ծանր, քրտնաջան աշխատանքից հետո:

Ըստ ամենայնի, խաղը դուր է եկել բոլորին, լայն տարածում ստացել բնակչության տարբեր շերտերի շրջանում և հաջողությամբ գոյատևել մինչև օրս: 1930-ականներին ԱՄՆ-ում Starex ընկերությունը արտադրել է հատուկ «Ծովամարտի» նոթատետրեր: 1960-ականներին Միլթոն Բրեդլիի ընկերությունն է թողարկել խաղի նոր տարբերակ՝ մարտական նավերով և պլաստիկ խաղատախտակով: 1982 թվականին «Ծովամարտը» ներկայացվել է փազլների տեսքով: Իսկ դրանից հետո հայտնվել է խաղի էլեկտրոնային տարբերակը: Այսօր այդ խաղը հասանելի է համացանցի տարբեր խաղային հարթակներում: Եվ, այնուամենայնիվ, լավագույնը հանդիսանում է դասական «Ծովամարտի» տարբերակը քառակուսի վանդակներով սովորական թղթի վրա:

ԿԱՄՈ ԽԱՉԻԿՅԱՆ

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Անվանի դաշնակահար, ՀՀ ժողովրդական արտիստ Սվետլանա Նավասարդյանը նշում է ծննդյան 80-ամյակըՄարդկությունը չի տեղափոխվի Երկրի «երկվորյակ» մոլորակի վրա. աստղաֆիզիկոս Միշել ՄայորՆոյեմբերի 2-ին և 3-ին հարյուրավոր հասցեներում լույս չի լինելուԲալիում ռուսաստանցի զբոսաշրջիկներով նավակ է պայթել․ ուղևորները ստիպված են եղել նետվել ջուրը«Վեոլիա ջուրը» հայտարարություն է տարածելԱնկեղծ և առանց պաշտոնական ձևակերպումների․ 90 վայրկյան՝ Լիանա Մանուկյանի հետIDBank-ը՝ Սպանդարյանի ջրանցքի վերակառուցման աջակից. ստորագրվեց ծրագրին նվիրված հուշատախտակըԿոնվերս Բանկի «Կումայրի» մասնաճյուղը վերաբացվել է նոր ձևաչափովԿոնվերս Բանկը՝ «Գյուրջիենց տան» զարգացման երկարամյա գործընկերԶգուշացեք. հերթական զեղծարարությունը «TikTok»-ումIDBank-ը և Իդրամը COP17-ում հանդես եկան մի շարք բնապահպանական նախաձեռնություններովԹուրքիայի նախագահն Անկարայում ընդունել է Ադրբեջանի արտգործնախարարին«Էներգաչափ»-ի մասնավորեցման մրցույթում արձանագրվել են խախտումներ․ 1.34 մլրդ դրամի ներդրում առաջարկած մասնակիցը չի հաղթելԶելենսկին վաղը կայցելի ԹուրքիաԱբովյան 10 հասցեում գտնվող գույքի բռնագանձման գործն ուղարկվել է նոր քննությանՀայաստանին պետք է խաղաղություն, որը կախված չէ հարևան երկրի կամքից կամ ցանկությունից․ Գառնիկ ԴավթյանՄեսսին փոխո՞ւմ է ակումբը. Ֆաբրիցիո Ռոմանոն բացահայտել է արգենտինացու ծրագրերըԼեւոն 14-րդը մասնակցել է ԱՄՆ Կոնգրեսի միջանկյալ ընտրություններին«Ուժեղ Հայաստան» խմբակցության անդամները Կանադայի դեսպանի հետ հանդիպմանը քննարկել են TRIPP նախագծին առնչվող հարցերըՍևանում «Volkswagen»-ը վրաերթի է ենթարկել 18 ոչխարի, մեծ մասը՝ մայրացուFox News. ԱՄՆ-ը զորքեր է վերաբաշխում Մերձավոր Արևելքում 2000 տարի առաջ ապրած տղամարդու վերականգնված դեմքը կներկայացվի Շոտլանդիայի ազգային թանգարանում Ոսկու գինն իջել է․ շուկայում նոր անկում է գրանցվել Սևանում «Volkswagen»-ը վրшերթի է ենթարկել 18 ոչխարի. բոլորը սшտկել են Լավրովը ԲՐԻԿՍ-ն անվանել է համաշխարհային տնտեսական աճի շարժիչ Գավառում և Գորիսում տեղական իշխանիկներն ու ՔՊ-ն մեր դեմ գործում էին մեկ դեմքով. Ավետիք ՉալաբյանՌուսաստանից Հայաստան ի՞նչ վարակիչ հիվանդություններ կարող են ներթափանցելՀայաստանի համար Էբոլայի ներմուծման և հետագա տարածման ռիսկը գնահատվում է ցածր Ակբա բանկը՝ COP17-ում. լուծումներ՝ կայուն գյուղատնտեսության զարգացման համար Ռուսաստանը ներկայացնող Պոլինա Աղաջանյանը՝ Եվրոպայի առաջնության ոսկե մեդալակիր Իշխանությունների կայացրած որոշումները ժողովրդին մտածելու տեղիք են տալիս. Հրայր ԿամենդատյանՀայաստանը պետք է ձեռնարկի անհրաժեշտ քայլեր խաղաղության համաձայնագրի ստորագրման համար. Ջեյհուն Բայրամով Ընտրությունների արդյունքները փաստում են տոտալիտար երկրի վերածման մասին. Ցոլակ ԱկոպյանԵրկրի արտաքին պարտքի չափերը շատ լավ ցույց են տալիս մեր կախվածության պատկերը. Աննա ԿոստանյանԱյս իշխանությունը զիջել է կենսական նշանակություն ունեցող տարածքներ, ոտնահարել մեր ազգային արժանապատվությունը և զոհաբերել հազարավոր հայորդիների կյանքերը. Է. ՂազարյանԱՄՆ-ի և Իրանի միջև հակամարտությունը շատ շուտով կավարտվի․ Թրամփ Իսպանիայի տրանսպորտի նախարարը գնացքի վթարից հետո հրաժարական չի տա Եգիպտոսում ավտոբուսը բախվել է բեռնատարի, առնվազն 3 մարդ մահացել է, իսկ 25-ը՝ վիրավորվել Ucom-ը COP17-ի Կապույտ գոտում ներկայացրել է բնության պահպանության գործում բիզնեսի մասնակցության իր փորձըՈրքանո՞վ է հավանական երրորդ համաշխարհային պատերազմըԻսպանական զինամթերքի արտադրամասում հզոր պայթյուն է տեղի ունեցել Կոտայքի ոստիկանները ապօրինի արդյունահանման դեպք են բացահայտել «Երեխային սպանել են, առողջ երեխայի գլուխը կերել են». ողբերգական ու արտառոց դեպք՝ Սյունիքի մարզումՔաղաքացիական պաշտոնը բանակում ընդամենը քողարկված վերահսկման մեթոդ է. Արշակ Կարապետյան«Deepal»-ը Զանգակատուն գյուղի տարածքում բшխվել է բետոնե սյանը, հողաթմբերին ու քարերին և հայտնվել ձորակում. ամուսինները տեղափոխվել են հիվանդանոց Փաշինյանն ընդունում է, որ պատասխան չունի Ադրբեջանի անվերջանալի պահանջներին. Արամ ՎարդևանյանԲաքուն բոյկոտել է Թուրքիայի Հանրապետության օրվան նվիրված միջոցառումը․ ինչ է տեղի ունեցել Փաստաբան Սոսե Չանդոյանի պապիկի գիրքը «Բուկինիստ»-ում հանվել է վաճառքի Apple-ը մտադիր է սենսորային էկրանով MacBook-եր թողարկել Վախեցած և պարտված իշխանության շարունակական զիջումները վերջին հինգ տարվա ընթացքում միայն խրախուսել են Ադրբեջանին ձգձգել խաղաղության վերջնական հաստատումը՝ Հայաստանից նորանոր զիջումներ կորզելու նպատակով. Ն. Կարապետյան