Միայն դատարկաբանություն՝ անվտանգային լրջագույն սպառնալիքների ֆոնին․ «Փաստ»

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

Եթե առաջնորդվենք իշխանությունների հայտարարությունների տրամաբանությամբ, չնայած այս քաղաքական ուժի դեպքում տրամաբանության մասին խոսելն առնվազն միամտություն է, ապա կարող է մեզ թվալ, թե իրոք ապրում ենք մեր երազանքների Հայաստանում, որտեղ միայն ու միայն զարգացում և առաջընթաց է արձանագրվում։ Այդ դեպքում Հայաստանը պետք է վերջին 5 տարվա ընթացքում արդեն դարձած լիներ զարգացած ու կայուն պետություն: Բայց իշխանական քարոզչական ծխածածկույթից դուրս այլ՝ հակառակ իրականություն է։ Իհարկե, հնարավոր է, որ առանձին հարցերում Փաշինյանի կառավարման տարիներին որոշակի զարգացում կամ առաջընթաց նկատվել է, սակայն, ի համեմատություն այն ավերի ու կորուստների, որ բերել է Նիկոլ Փաշինյանը, այդ առաջընթացը շատ չնչին է։

Այս պահին Հայաստանը լուրջ անվտանգային ճգնաժամի առաջ է կանգնած, պետության տարածքային ամբողջականությունը խախտված է, իսկ պաշտպանական մեխանիզմները չեն գործում։ Հայկական պետությունը միջազգային ասպարեզում հեղինակազրկված վիճակում է, ավելին՝ հեռանկարային առումով նույնիսկ հարցականի տակ է դրված ընդհանրապես մեր պետականության պահպանման հարցը։ Մյուս կողմից էլ՝ բախվում ենք լուրջ դեմոգրաֆիական խնդիրների, երբ երկրի բնակչությունը նվազման ու ծերացման միտում ունի։ Արտագաղթը ոչ միայն չի նվազել, այլև մեծ թափով շարունակվում է։ Բազմաթիվ մարդիկ, ուղղակի հիասթափված առկա իրավիճակից ու անելանելիության զգացումից, հեռանում են երկրից։ Բայց հատկապես լուրջ է սահմանամերձ բնակավայրերի հարցը, որոնք ուղղակիորեն դատարկման վտանգի առաջ են կանգնած։

Վերջերս Տեղ գյուղի մոտ տեղի ունեցած դեպքերը ևս մեկ անգամ ցույց տվեցին, որ Ադրբեջանը հետևողական առաջ է տանում իր ագրեսիվ գործելակերպը։ Ոչ մի երաշխիք չկա, որ հակառակորդի զինված ուժերը չեն ներխուժի հայկական սահմանամերձ բնակավայրեր, գողություններ չեն անի ու վնաս չեն հասցնի բնակիչներին կամ գերի չեն վերցնի։ Ճիշտ է, այդ բնակավայրերում ապրող մարդիկ կորովի են ու ամուր կառչած հողին, սակայն օրվա իշխանությունների պարագայում ապահովագրված չեն թշնամու նորանոր հանցագործություններից: Մի խոսքով, փաստացի պետության անվտանգային իմունիտետը քայքայված է, իսկ դրան առնչվող առանցքային հարցերը լուծելու վրա կենտրոնանալու փոխարեն իշխանություները թիթեռ նկարելով են զբաղված։ Արդեն ավանդական է դարձել, որ Փաշինյանը կառավարության նիստերը փորձում է օգտագործել ինչ-որ «լավ» նորություններ հայտնելու կամ «ձեռքբերումների» մասին հիշատակելու համար։ Դե, միշտ էլ կարելի է գտնել դրական ինչ-որ բան։

Օրինակ՝ կարելի է թանգարան այցելողների թվաքանակի ավելացումը ներկայացնել որպես «խոշոր» ձեռքբերում, ինչպես Փաշինյանն անում էր նախկինում։ Կամ եթե այդ ցուցանիշները չեն գոհացնում, Հայաստանի տարածքի որևէ մասում կովկասյան ընձառյուծ կգտնվի, ու նրա վերադարձը պատվավոր տեղ կզբաղեցնի Փաշինյանի ձեռքբերումների 100 փաստերի ցանկում։ Բայց, որպես կանոն, Փաշինյանի ամենանախընտրած թեմաները վերաբերում են աշխատատեղերին ու աշխատավարձերի բարձրացմանը։ Պատահական չէ, որ վերջինս կառավարության նիստերի ժամանակ պարբերաբար խոսում է այն մասին, որ գրանցված աշխատատեղերի «բացարձակ ռեկորդներ» են սահմանվում։ Ու նա այնպիսի մի հուզականությամբ է այդ ամենի մասին հայտարարում, որ եթե Հայաստանում չապրեինք, գուցե իսկապես հավատայինք այդ ամենին։ Մնում է միայն սպասել, թե ինչպես է Փաշինյանը մի քանի շաբաթ հետո արդեն նոր պատմական ռեկորդի մասին հայտարարելու։

Կառավարության վերջին նիստում, բացի ավանդական դարձած թեմաներից, այլ նորություններ ևս կային։ Իշխանությունները փորձեցին հանրության շրջանում այնպիսի տպավորություն ստեղծել, թե վերջապես Կապանի օդանավակայանը գործարկվում է։ Սակայն պետք է նկատի ունենալ, որ Կապանի օդանավակայանը տեխնիկական առումներով պատրաստ է եղել անգամ մինչև 2018 թվականի իշխանափոխության իրականացումը, ընդ որում՝ մասնավորի ջանքերով։ Այլ խնդիր է, որ եթե առաջ օդանավակայանը հայկական ուժերի թիկունքում որոշակի խորության վրա էր, հակառակորդը գտնվում էր 100 կիլոմետրից ավելի հեռավորության վրա, ապա հիմա հակառակորդը օդանավակայանի հարևանությամբ է՝ ընդամենը տասնյակ մետրերի հեռավորության վրա։ Ավելին, այսօր թշնամու կողմից մի քանի տասնյակ մետրի վրա գտնվող Կապանի օդանավակայանը դիտարկվում է անմիջականորեն, առանց հատուկ տեխնիկական միջոցների կիրառման։

Ուստի օդանավակայանից թռիչքների իրականացումը անվտանգային առումով կարող է խնդրահարույց լինել։ Ինչ վերաբերում է L 410 տիպի քաղաքացիական օդանավին, որն օրերս փորձնական թռիչք կատարեց, ապա ենթադրաբար այն դատարկ էր: Ավելին, նույնիսկ ՏԿԵՆ-ից են լրատվամիջոցներին ասել, թե հայտնի չէ՝ երբ են սկսվելու կանոնավոր թռիչքները Կապանի օդանավակայանից: Բայց նույնիսկ այս իրողությունը չի խանգարում, որպեսզի իշխանությունները ցուցադրեն, թե իբր լուրջ հաջողության են հասնում Կապանի օդանավակայանի գործարկման հարցում։ Կառավարության նիստի մյուս նորություններն էլ վերաբերում էին ջրային պարեկներին ու պարեկային ծառայության շրջանակներում իգական սեռի ներկայացուցիչների ներգրավմանը։

Փաշինյանը փորձում է համոզել, որ ջրային պարեկների ինստիտուտի ներդրման պարագայում ձկան ապօրինի որսը Սևանա լճում դառնալու է անհնար, այնինչ առանց ջրային պարեկների էլ որսագողության դեմ պայքարի մեղանիզմներ կան։ Իսկ կին պարեկների ներգրավման պահով կառավարության նիստում երկրի վարչապետն արդեն հասակի հարց է քննարկում։ Փաստացի ստացվում է, որ ներկա ճգնաժամային ու օրհասական պայմաններում իշխանությունները, կենտրոնանալով մանրմունր թեմաների վրա, զբաղված են դատարկաբանություններով և հանրության գլխի տակ փափուկ բարձ են դնում՝ մարդկանց ուշադրությունը շեղելով գլոբալ հիմնահարցերից։

ԱՐԹՈՒՐ ԿԱՐԱՊԵՏՅԱՆ

 

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում