Երևան, 29.Հունիս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Ներդրումներ, որոնք պիտի հավետ ծառայեին Արցախը հայկական պահելուն ու զարգացնելուն․ «Փաստ»

ՔԱՂԱՔԱԿԱՆ

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Նիկոլ Փաշինյանի կողմից Արցախը Ադրբեջանի կազմում ճանաչելուց կարճ ժամանակ անց 100 հազարից ավելի արցախցի մեր հայրենակիցները ադրբեջանական իննամսյա տոտալ շրջափակումից հետո բռնի տեղահանվեցին Հայաստան: Դարեր շարունակ հայկական Արցախը մնաց թշնամու երախում, մարդիկ Արցախում թողեցին իրենց տները, թշնամուն մնացին պատմամշակութային բազմաթիվ կոթողներ: Սրան զուգահեռ դեռ հարկ կլինի մանրամասն հաշվարկել, թե ինչ մեծաքանակ ներդրումներ են արվել Արցախում, որոնք ևս մնացին թշնամուն: Ցավոք, կան դեռևս այնպիսիք, որոնք շարունակում են հավատալ իշխանական թեզերին, թե իբր «Արցախը վաղուց էր հանձնված», կամ՝ «այսպես թե այնպես պետք է հանձնվեր», «մերը չէր» և այլն:

Մնում է միայն հասկանալ՝ եթե հանձնված էր, կամ հանձնվելու էր, ինչո՞ւ էին այդքան մեծաքանակ ներդրումներ արվում: Ընդ որում, կանխավ շեշտենք՝ խոսքը պետական բյուջեի ներդրումների կամ կառուցապատումների մասին չէ, այլ անհատների, գործարարների, բարերարների: Օրինակ՝ ամենից խոշոր ներդրողներից «Տաշիր» բարեգործական հիմնադրամը միայն 2009-2023 թվականներին Արցախում իրականացրել է 100 մլն դոլարից ավելի ծրագրեր ու ներդրումներ: Տարածաշրջանի համար բացառիկ բժշկական կենտրոնի մասին շատերն են տեղյակ. դրա համար, օրինակ՝ ծախսվել է 30 մլն դոլարից ավելին: Բազմաթիվ այլ ծրագրերի մասին գուցե ոմանք տեղյակ էլ չեն: Ի մասնավորի, հայազգի ռուսաստանաբնակ խոշոր գործարար Սամվել Կարապետյանի կողմից տարեկան մեծ գումարներ են հատկացվել հումանիտար ծրագրեր իրականացնելու նպատակով. առնվազն վերջին 14 տարվա ընթացքում այդ նպատակներով ծախսվել է դարձյալ մոտ 30 մլն դոլար:

Եվս 17 մլն դոլար տրամադրվել է Արցախի էլեկտրաէներգետիկ ենթակառուցվածքների վերակառուցման ու արդիականացման համար: «Տաշիր» բարեգործական հիմնադրամի կողմից Արցախի բազմազավակ ընտանիքները չորրորդ և յուրաքանչյուր հաջորդ ծնված երեխաների համար ստանում էին 4-5 հազար ԱՄՆ դոլարին համարժեք դրամ. ծրագրի նպատակն էր տեղի հայերի դեմոգրաֆիական պատկերը խթանելն ու պահպանելը: Այս նպատակով արդեն իսկ ներդրվել էր մոտ 4 մլն դոլար: Կարապետյանների կողմից միլիոնավոր դոլարներ են ներդրվել Արցախի դպրոցների, մշակութային օջախների, եկեղեցիների, ճանապարհների, այգիների կառուցման, վերանորոգման, արվեստի ոլորտի հովանավորման, բժշկական ժամանակակից ծառայությունների տեխնիկապես հագեցվածության և բազմաթիվ այլ ծրագրերի համար: Չենք խոսում պաշտպանության և անվտանգության ապահովման համար տրամադրվող միջոցների մասին, լավատեղյակները հավաստիացնում են, որ դրանք ևս տպավորիչ են:

Այսինքն, մարդիկ, այս դեպքում՝ առավելապես Ռուսաստանում գործունեություն ծավալող և իր կարողությունը վաստակած Կարապետյանը, հսկայական ներդրումներ էր կատարում ոչ միայն Հայաստանում, այլ հենց Արցախում, ընդ որում՝ թե՛ բարեգործական ծրագրերի տեսքով, թե՛ որպես հեռանկարային բիզնես ներդրում՝ վստահ լինելով, որ մեր հայրենիքի այդ անկյունը զարգանալու և հավերժ մնալու է հայկական: Հետևաբար, այն թեզերը, թե «մեկ է՝ մի օր տալու էին, տենց է եղել որոշված», ի չիք են դառնում, քանի որ որևէ մեկը, այն էլ՝ նման մակարդակի, եթե հակառակն է անում, ուրեմն եղել է վստահություն, որ մերն է ու միշտ մերն է լինելու, և պետք է զարգացնել, այնինչ մեկ հոգու որոշմամբ այդ ամենը հանձնվեց Ադրբեջանին:

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

 
Թուրքիան ՆԱՏՕ-ի գագաթնաժողովից մի քանի օր առաջ կընդունի ԵՄ բարձրաստիճան պատվիրակությանը. ԶԼՄՍաուդյան Արաբիայի թագաժառանգ արքայազնը և Մակրոնը քննարկել են տարածաշրջանային լարվածության դեէսկալացիանԹուրքիայի արևմտյան հատվածում 4,1 մագնիտուդով երկրաշարժ է տեղի ունեցելՌուսաստանը կարող է լինել միայն ուժեղ, կամ էլ՝ Ռուսաստան չի լինի․ Պուտին Մատչելի և քաղցր միրգը, ինչպես պարզվել է, պաշտպանում է քաղցկեղից և շաքարախտից Անթիլիասի Մայրավանքում նշվել է Արամ Ա Վեհափառ Հայրապետի ընտրության և օծման 31-ամյակըԱՄՆ-ն փնտրում է հրթիռների արագ և էժան արտադրության լուծումներ ԱՄՆ-ում ներկայացվել է երկրի 250-ամյակին նվիրված հուշանձնագրի սահմանափակ շարքը՝ Թրամփի դիմանկարովՆոր դեղամիջոցն առաջին անգամ օգնել է մասամբ վերադարձնել լուսազգայունությունը ժառանգական կուրության դեպքումԺամանակավորապես արգելք է սահմանվել բենզինի և կերոսինի արտահանման վրա. ՊուտինՀամաշխարհային տնտեսությանը սպառնում են ռեկորդային պարտքերը, գնաճը և արհեստական բանականության բումը. BISՀայոց ցեղասպանության ճանաչում և պետական շահերի առաջնահերթությունը. Մհեր ԱվետիսյանՄրցակիցների միակ շանսն այն է, որ նրանք չափազանց թուլանան. Իբրահիմովիչը նշել է ԱԱ-2026-ի գլխավոր ֆավորիտինՆոր կադր՝ հիվանդասենյակից. Գոռ Հակոբյանը հրապարակել է որդու լուսանկարը Մահվան ելքով վրաերթ ԵրևանումՌԴ Պետդումայի ընտրություններում «Եդինայա Ռոսիա»-ի ցուցակը կգլխավորեն Լավրովն ու ՍոբյանինըՎարորդը «Opel Zafira»-ով բախվել է բազալտե եզրաքարերին և գլխիվայր հայտնվել կանաչ գազոնում․ նա մահшցել էՓրկարարները Վենեսուելայում երկրաշարժերից հետո փլատակների տակից անվնաս դուրս են բերել երկու 11-ամյա տղաներիOpta-ն ներկայացրել է ԱԱ-2026-ի խմբային փուլի խորհրդանշական հավաքականը Լիոնել Մեսիի ռեկորդը Սերբիան վերականգնում է պարտադիր զինվորական ծառայությունը. Վուչիչ Թրամփն ու Նեթանյահուն իրենց իսկ հայտարարություններով հաստատում են իրենց հանցագործությունները․ Մոջթաբա ԽամենեիԵՄ-ն 5 մլն եվրո է մոբիլիզացրել Վենեսուելայում երկրաշարժից տուժածներին օգնելու համար Սաուդյան Արաբիայում ուղղաթիռի կործանման հետևանքով 14 մարդ է զnհվել Պայթյուն Գյումրի քաղաքի տներից մեկում. կա զnհ Հակառակորդները ցանկանում են, որ Ռուսաստանը անհետանա աշխարհի քարտեզից, սակայն «Եդինայա Ռոսիա» կուսակցությունը թույլ չի տա դա իրականացնել. ՄեդվեդևԱրարատի մարզում «Changan» մակնիշի ավտոմեքենայում հայտնաբերվել է տղամարդու մարմինԿիևի իշխանությունները պարտվում են մարտական գծի գրեթե բոլոր ուղղություններով, այդ պատճառով էլ անցել են բացահայտ ահաբեկչшկան գործողությունների՝ Արևմուտքի աջակցությամբ. ՊուտինԱՄՆ-ում տան բակում տերերը հայտնաբերել են 2 000 տարվա հռոմեական տապանաքար, որը Երկրորդ համաշխարհայինի տարիներին անհետացել էր թանգարանիցANCA-ն կոչ է անում արգելափակել Թուրքիային 700 մլն դոլարի ավիաշարժիչների վաճառքըՆեթանյահուն հայտնել է, որ աջակցում է Իսրայելի ԱԳ նախարարի կողմից ներկայացվելիք Հայոց ցեղաuպանության ճանաչման նախագծինUպանվել է Ուկրաինայի գլխավոր շտաբի գնդապետը, որը ներգրավված էր Ղրիմում ահաբեկչության նախապատրաստման մեջ․ ՌԴ ԱԴԾԵրևանում հայտնաբերվել է Եգիպտոսի քաղաքացու մшրմինը․ կшսկшծյшլը հայտնի է100-ամյա կինը բացահայտել է իր երկարակեցության գաղտնիքը՝ «Օրական 40 ծխախոտ և մուրաբա»Մերձավոր Արևելքում գտնվող ամերիկյան բազաները առաջիկա օրերին կհայտնվեն «իսկական դժnխքում»․ ԻՀՊԿՀորոսկոպ. Յուպիտերը Առյուծի մեջ բացում է բախտի շրջան բոլոր նշանների համար Գեղարքունիքի մարզում` Գեղամավան գյուղի մուտքի մոտ, բшխվել են «Audi»-ն և «Lada»-ն․ 9 վիրավnրից 2-ն անչափահաս ենԼիբանանի վերաբերյալ շրջանակային համաձայնագիրը hարված է Իրանին․ Նեթանյահու Էդուարդ Սպերցյանը մոտ ժամանակներս կարիերան կշարունակի Սաուդյան Արաբիան ներկայացնող «Ալ-Ահլի» ակումբումՖրանսիայում պարաշյուտիստներով ինքնաթիռ է կործանվել. 11 մարդ զոհվել էՀեռախոսների IMEI-ների բազան. մեզ վերահսկելու նոր քայլը ու ՍԴ քննությունը. Էդմոն ՄարուքյանՓամբակում 2 մարդ է ջրահեղձ եղել. ի՞նչ է հայտնիԲենուր Փաշայանի հուշամրցաշարին կմասնակցեն օլիմպիական և աշխարհի չեմպիոններՀայտնի է հուլիս ամսվա կենսաթոշակների վճարման օրը Սպասվում է առանց տեղումների եղանակ․ օդի ջերմաստիճանը աստիճանաբար կբարձրանա 5-7 աստիճանով Փաշինյանն ու Ալիևը հեգնում են հայ հանրությանը. այսօրվա ներկայացման հաշիվը մեր սերունդներն են փակելու. ադրբեջանագետ Ռուսաստանի շրջաններից մեկում արձանագրվել է 23 անտառային հրդեհ՝ ավելի քան 3,6 հազար հա տարածքում QS World University Rankings 2027․ Հայաստանի բարձրագույն կրթության ահազանգը․ Արմեն ՄանվելյանՍտորագրելով շրջանակային համաձայնագիրը Լիբանանի կառավարությունն ըստ էության ճանաչել է Իսրայելի պետությանը, ինչը մինչ այդ պաշտոնապես չէր արվում․ Արտակ Զաքարյան Իսրայելի կառավարությունը միաձայն ճանաչել է Հայոց ցեղաuպանությունը