Երևան, 25.Մայիս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Обыкновенный вандализм – «Бабо», «Сако» и другие, «увековеченные» в Эребуни

ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ

Длинная лестница ведет к вершине холма. В кустах прыгают кузнечики, солнце начинает припекать. Наконец, ступени заканчиваются, и разворачивается завораживающая картина крепостной стены. Огромные валуны, аккуратно уложенные друг на друга. Бойницы в стене. Это крепость Эребуни на холме Арин-Берд. Почти три тысячи лет назад наши предки здесь жили, растили детей, вели оживленную торговлю.

Воображение достраивает утерянную кирпичную кладку стены, восстанавливает фрески и колонны, и вот уже крепость оживает, наполняется шумом и гулом древнего поселения, чудятся спешащие по своим делам жители крепости, жрецы. На площади у входа в крепость разложили товар продавцы – синие и лиловые сливы, румяные персики, розовый и золотой виноград. Рядом в больших корзинах миндаль, лесной орех. Дальше ровные ряды блестящих глазурью на солнце кувшинов, ткани, и многое, многое другое. Мерный топот подков возвещает о том, что из долины к крепости скачет всадник.

9714c440-d918-499a-bf32-970d50faba38.jpg (34 KB)

Топот усиливается, становится все назойливее. Из путешествия в мир грез выдергивает появление группы мальчишек. Школьники на экскурсии. Нисколько ни считаясь с тем, что на них смотрят тридцать веков, мальчишки скачут по уцелевшим стенам, оглашая окрестности воплями.

Вернувшись в действительность, продолжаем путешествие по Эребуни. Как оказалось впоследствии, карта на входе единственный указатель расположения помещений крепости. Ни одного указателя, кроме, разумеется, стендов с разнообразными запретами – не курить, не фотографировать, не мусорить, и так далее. При этом абсолютно непонятно, кому следить за выполнением запретов.

b95c9dcd-3412-46d9-a115-48795850cf27.jpg (43 KB)

Сейчас посещение музея и крепости стало платным, стоимость более чем умеренная. В прошлом же погулять по крепости можно было ни у кого не спрашивая. В итоге стены помещений украшены сотнями надписей в духе «здесь был Вася».

На чудесных голубых фресках главного дворца уже много лет «Бабо», «Сако» и другие сообщают о своем существовании, и я сильно подозреваю, что это самое выдающееся, что им удалось совершить в этой бренной жизни. Этакий плевок в вечность, не отставая от царя Аргишти, оставить запись о себе, пусть и не клинописную.

68cff573-ec7e-439a-9a68-a48f418039b1.jpg (41 KB)

После первого вопроса – зачем? – на ум приходит вопрос – как? Чудовищные автографы нацарапаны на высоте нескольких метров, и ловкости их создателей позавидовали бы «Киса и Ося» с Крестового перевала.  Выполнены они так основательно, что наверняка потребовался не один час. Ну и, разумеется, все посетители исторического памятника должны знать, что А+О=Л. Судя по количеству надписей, уничтожением тысячелетних фресок увлекалось не одно поколение.

e4870edb-2e3c-42ab-8f17-b14c3d424730.jpg (51 KB)

Сокровище, равным которому не всякий народ может похвастаться, по сути не особо охраняется и ценится. Цитадель, которая могла бы притягивать тысячи туристов, нуждается в более пристальном внимании и бережном отношении властей. 

ef6e40dd-e113-4243-9d35-e94af14f41e2.jpg (58 KB)

«Դասավանդի՛ր հանուն Հայաստանի»-ն և «Թովմասյան» հիմնադրամը ստորագրել են հուշագիրՀռոմի պապը խոսել է արհեստական բանականության ռիսկերի մասին Երևանի և մարզերի որոշ հասցեներում հոսանքանջատումներ կլինեն Ծննդավայրս․ Նարեկ ԿարապետյանՈւկրաինայում զինվորական կոմիսարիատի աշխատակիցները ձերբակալել են մի տղամարդու և նրա դստերը Ջուր հավաքեք․ ջուր չի լինելու Ակնալիճում 34-ամյա վարորդը «Mitsubishi» մակնիշի բեռնատարով դուրս է եկել ճանապարհի երթևեկելի գոտուց, բախվել ծառին Իսպանիայում հայտնաբերվել են վաղուց կորած 17-րդ դարի նկարներ Կասեցվել է «Օսկան» կաթնաշոռի արտադրությունը Ձերբակալել են ՊԵԿ աշխատակիցներ կաշառք ստանալու անմիջականորեն ծագած կասկածի հիմքով. ՆԳՆ Հրշեջ-փրկարարները մարել են ավտոմեքենայում բռնկված հրդեհը Հորմուզի նեղուցի բացումը կիրականացվի փուլերով «Այս մարդը Ալիևին «ոչ» ասելու կամք չունի». Մենուա ՍողոմոնյանՄիայն Ուժեղ Հայաստանը կստեղծի հուսալի ճանապարհ դեպի արևելք, դեպի արևմուտք, դեպի հյուսիս և դեպի հարավ. Հրայր Կամենդատյան«Ուժեղ Հայաստանի» քարոզարշավը շարունակվում է Լոռու մարզի Տաշիր համայնքում«ՀայաՔվեն» աջակցում է «Ուժեղ Հայաստանին»․ մարդկանց տրամադրվածությունը դրական է․ Ավետիք ՉալաբյանԲարի ու ուժեղ Ստեփանավանը. Նարեկ ԿարապետյանԱՀԿ-ն կանխատեսում է Էբոլայի դեպքերի աճ «Ուժեղ Հայաստան» դաշինքի հանրահավաքը Ստեփանավանում․ ՀայաՔվե2026-ին կզացնում ենք 16֊ին. Արշակ Կարապետյան Հարկային տեսուչները տուգանք չկիրառելու դիմաց կաշառք են ուզել Ավտովթար՝ Լոռու մարզում․ Վանաձորում բախվել են «Opel»-ը ու «BMW»-ն Նարեկ Կարապետյանը բացառապես ՀՀ քաղաքացի է և երբևէ որևէ այլ երկրի քաղաքացիություն չի ունեցել«Ուժեղ Հայաստան» կուսակցության անդամների երգը ավտոբուսումԲաշ Ապարանում հանդիպեցինք Դրոյի թոռանը՝ Ֆիլլիպ Կանայանին․ Նարեկ ԿարապետյանԻսրայելն ու «Հըզբոլլահը» միմյանց են հարվածել Սամվել Կարապետյանը հանդիպել է մշակույթի գործիչների հետԴու քո կյանքով և ընտրությամբ ցույց տվեցիր, թե ինչ է նշանակում լինել իսկական հայրենասեր՝ պատրաստ ամենամեծ զրկшնքների. Սամվել Կարապետյանի շնորհավորանքը՝ Ռուբեն Վարդանյանին«Ուժեղ Հայաստան» կուսակցությունը շարունակում է քարոզարշավը ՍտեփանավանումԳորիսի ԲԿ-ի նախկին տնօրենի քրեական վարույթի նախաքննությունն ավարտվել է Արցախը պարտվե՞ց, թե հանձնեցին. բացառիկ հարցազրույց գեներալ Վարդան Ավետիսյանի հետ«Բարգավաճ Հայաստան» կուսակցության նախագահ Գագիկ Ծառուկյանի նախընտրական հանդիպումը՝ ԵղեգնաձորումԼոռու մարզի ոստիկանները սպանության նախապատրաստություն են բացահայտել «Ուժեղ Հայաստան» կուսակցությունը շարունակում է քարոզարշավը Լոռու մարզի Բազում գյուղումՀրապարակվել է ՀՀ 2026 թվականի հունվար-ապրիլ ամիսների պետական բյուջեի կատարման մասին տեղեկատվությունը Կաթողիկոսն ընդունել է նորաօծ եպիսկոպոսներին Արցախի դատական ակտը ճանաչվել է Հայաստանի դատարանի կողմից «Ընթրիք հիմարի հետ» կատակերգության առաջնախաղն ու Հովակ Գալոյանի վերադարձը՝ Պարոնյան թատրոն Ասում են՝ «գնում ենք ԵՄ», բայց վերջին 5 տարում դեպի ԵԱՏՄ և ՌԴ արտահանման ծավալներն են գնալով մեծանում. Գևորգ Գորգիսյան 300 հազար ադրբեջանցիների "խաղաղ" ներխուժման մասին ավելի մանրամասն. Արմեն ՄանվելյանՊաշտպանության նախարարությունը հայտարարություն է տարածել 30 կրեդիտ տրամադրող ուսուցիչների վերապատրաստման երկամսյա համակցված ծրագիրն այլևս հասանելի է«Ձեզ միացնում ենք 5G-ին, հավաքեք հրամանը»․ IDBank-ը զգուշացնում է «կապի թարմացման» անվան տակ տեղի ունեցող զեղծարարության մասին Մեկնարկում է առաջին դասարան հաճախող երեխաների էլեկտրոնային հայտագրումը․ ինչ է պետք անել Իրանի հետ բանակցությունները լավ են ընթանում, կամ կլինի մեծ գործարք բոլորի համար կամ ընդհանրապես ոչ մի գործարք. Թրամփ Ucom-ի և staff.am-ի նախաձեռնությամբ կայացել է Executive Offsite Vol.1-ը՝ միավորելով Հայաստանի բիզնես առաջնորդներին Գետի ափին հայտնաբերվել է 12-ամյա տղայի դիակ՝ սրբիչով խեղդամահ արված Բացառիկ գործարք Հայաստանում. Ամիօ բանկի ֆինանսավորմամբ ստեղծվում է արտադրական տարածաշրջանային հաբ«Ուժեղ Հայաստան» դաշինքը քարոզարշավը շարունակում է Լոռու մարզի Սպիտակ համայնքումԿԳՄՍՆ-ն՝ ի գիտություն առաջին դասարան հաճախող երեխաների ծնողների