Երևան, 14.Սեպտեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Տիեզերքի կրակե վիշապը. հայտնաբերվել է Ծիր Կաթինի կրկնօրինակը

ՀԱՆՐԱՀԱՅՏ ՄՈԼՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

Սեղմեք ԱՅՍՏԵՂ, լրացրեք օնլայն հայտը և մոռացեք հոսանքի վարձի մասին

Ժնևի համալսարանի աստղագետները բացահայտում են կատարել, որը հեղափոխում է տիեզերքի մասին մեր պատկերացումները. Տիեզերքի խորքերում, նրա գոյության արշալույսին, հայտնաբերվել է Zhúlóng գալակտիկան՝ Ծիր Կաթինի զարմանալի կրկնօրինակը: Չինական «Կրակե վիշապի» անունը կրող այս գալակտիկան մարտահրավեր է նետում գալակտիկաների ծննդի մասին տեսություններին և ստիպում գիտնականներին վերանայել, թե ինչպես են ձևավորվել աստղային աշխարհները: «Ջեյմս Ուեբ» աստղադիտակի միջոցով կատարված այս բացահայտումը Տիեզերքի պատմության նոր բանալին է:

Zhúlóng. մեր գալակտիկայի հայելին

Zhúlóng-ը այնքան հեռու է, որ նրա լույսը մեզ է հասել միլիարդավոր տարիներ ճանապարհ անցնելով՝ ցույց տալով Տիեզերքը նրա երիտասարդության օրերին: Սակայն խառնաշփոթ պրոտոգալակտիկայի փոխարեն գիտնականները տեսել են հասուն պարուրաձև կառուցվածք, գրեթե նույնական Ծիր Կաթինին.

  • Չափս. սկավառակը տարածվում է 60 հազար լուսային տարի, ինչպես մեր գալակտիկան:
  • Զանգված. ավելի քան 100 միլիարդ արեգակնային զանգվածի աստղեր, համեմատելի Ծիր Կաթինի հետ:
  • Կառուցվածք. հստակ պարուրաձև թևեր, աստղածնության սկավառակ և խիտ միջուկ:

«Սա նման է Ձեր տան կրկնօրինակը մեկ այլ դարաշրջանում գտնելուն: Zhúlóng-ը հազվագյուտ օրինակ է, թե ինչպես կարող էր գալակտիկան այդքան վաղ ձևավորվել և այդքան նման լինել մեր գալակտիկային»,- ասում է հետազոտության առաջատար հեղինակ, դոկտոր Մենյուան Սյաոն:

Սովորաբար վաղ Տիեզերքում (Մեծ պայթյունից 1–2 միլիարդ տարի հետո) գալակտիկաները եղել են գազի խառնաշփոթ կուտակումներ: Իսկ Zhúlóng-ը «հասուն» տեսք ունի, ինչը հարց է առաջացնում. ինչպե՞ս է այն նման զարգացման հասել այդքան կարճ ժամանակում:

Ինչպե՞ս գտան կրկնօրինակը

Բացահայտումը դարձավ PANORAMIC ծրագրի մաս, որը օգտագործում է «Ջեյմս Ուեբ»-ի զուգահեռ դիտարկումները: Մինչ աստղադիտակը կենտրոնանում է հիմնական թիրախի վրա, նրա գործիքները տվյալներ են հավաքում երկնքի այլ հատվածներից՝ բռնելով հազվագյուտ օբյեկտներ: Zhúlóng-ը հայտնվել է տեսադաշտում շնորհիվ ինֆրակարմիր տեսախցիկների, որոնք նրա պարույրները նկատել են տիեզերական փոշու միջով: Սա նման է օվկիանոսում մարգարիտ գտնելուն՝ պատահականություն, որ դարձել է առաջընթաց:

«Նման գտածոները փոխում են խաղի կանոնները: Zhúlóng-ը ստիպում է մեզ վերաշարադրել գալակտիկաների ծննդի մասին դասագրքերը»,- նշում է պրոֆեսոր Պասկալ Էշը, ծրագրի հեղինակներից մեկը:

Ի՞նչ է սա նշանակում գիտության համար

Zhúlóng-ը հերքում է այն գաղափարը, որ պարուրաձև գալակտիկաները ձևավորվում են դանդաղ՝ միլիարդավոր տարիների ընթացքում միաձուլումների միջոցով: Նրա հասունությունը ակնարկում է, որ որոշ գալակտիկաներ կարող էին ավելի արագ ձևավորվել, հնարավոր է՝ զանգվածային գազային ամպերից, որոնք սեղմվել են սեփական ձգողության ներքո: Այս բացահայտումը.

  • Փոխում է տիեզերագիտությունը. գալակտիկաների ձևավորման մոդելները, ինչպիսին է ΛCDM-ը, պետք է հաշվի առնեն նման անոմալիաներ:
  • Հուշում է Ծիր Կաթինի մասին. ուսումնասիրելով Zhúlóng-ը, մենք կարող ենք հասկանալ, թե ինչ տեսք ուներ մեր գալակտիկան երիտասարդության օրերին:
  • Ընդլայնում է հորիզոնները. եթե պարուրաձև գալակտիկաները սովորական էին վաղ Տիեզերքում, բնակելի աշխարհների թիվը կարող է ավելի մեծ լինել, քան կարծվում էր:

Ինչո՞վ է սա հետաքրքիր

Ծիր Կաթինը մեր տիեզերական տունն է, և նրա կրկնօրինակը գտնելը նման է անցյալից հարազատի հետ հանդիպելուն: Zhúlóng-ը ցույց է տալիս, որ Տիեզերքն արդեն իր արշալույսին ավելի բազմազան էր, քան մենք կարծում էինք: Սա ոգեշնչում է ոչ միայն գիտնականներին, այլև երազողներին. եթե նման գալակտիկաներ գոյություն ունեին միլիարդավոր տարիներ առաջ, քանի՞ աստղ և մոլորակ կարող էր ծնվել նրանց մեջ: Տոկիոյից մինչև Սան Պաուլու մարդիկ նոր հետաքրքրությամբ են նայում աստղերին:

Է՞լ ինչ

Գիտնականները պլանավորում են ուսումնասիրել Zhúlóng-ը «Ուեբ»-ով և ALMA ռադիոաստղադիտակով՝ ճշգրտելու նրա կազմը, աստղածնության արագությունը և տարիքը: Սա կօգնի հասկանալ՝ բացառություն էր արդյոք նա, թե՞ նորմա: PANORAMIC-ի նոր դիտարկումները կարող են գտնել այլ «վիշապներ»՝ բացահայտելով, թե ինչպես է Տիեզերքը հյուսել իր աստղային նախշերը:

Եզրակացություն

Zhúlóng-ը պարզապես գալակտիկա չէ, այլ հայելի, որում Ծիր Կաթինը տեսնում է իր մանկությունը: Նրա պարույրները, որ ծնվել են երիտասարդ Տիեզերքում, հիշեցնում են. տիեզերքը լի է անակնկալներով, և յուրաքանչյուրը մեզ ավելի է մոտեցնում մեր տեղը բացահայտելուն: Մինչ «Ջեյմս Ուեբ»-ը փնտրում է նոր կրկնօրինակներ, մենք հարց ենք տալիս. քանի՞ «Կրակե վիշապ» է մեզ սպասում աստղային հեռվում: Ի՞նչ կցանկանայիք իմանալ Zhúlóng-ի մասին:

Հետևեք մեզ՝ այստեղ

Թրամփը խոստացել է դիտարկել սեպտեմբերի 11-ի ահաբեկչության վերաբերյալ նոր նյութերի հրապարակումը Գազամատակարարման պլանային դադարեցումներ Սյունիքի և Լոռու մարզերի մի շարք հասցեներում ԱՄՆ-ը ցանկանում է Իրանի հետ բանակցություններում վերադառնալ միջnւկային ծրագրի քննարկմանը. CNN «Լամբադա» կամրջի հիմնանորոգումը նախատեսվում է ավարտել դեկտեմբերի 28-ին, երթևեկելի հատվածը՝ նոյեմբերի 1-ին Ծավ բնակավայրի խմելու ջրում սնդիկի պարունակության գերազանցում է արձանագրվել․ ՀՎԿԱԿ Թռիչքի ժամանակ տղա է ծնվել․ չվերթի անսպասելի դեպքըԱրարատի մարզում «Opel Astra»-ն դուրս է եկել ճանապարհի երթևեկելի գոտուց և քարերին ու հողաթմբերին բшխվելով հայտնվել դաշտում․ կան վիրավnրներ Իրանը մոտ 250 «դավաճանի» ունեցվածք է բռնագրավել Իրանի և Պարսից ծոցի երկրների ԱԳ նախարարների հանդիպումն Օմանում հետաձգվել է Գերմանիան արտաքսվածներով հերթական ինքնաթիռն ա ուղարկել Հայաստան. Դավիթ Գալստյան Թրամփը հայտարարել է ԿՀՎ ղեկավարի մասնակցության մասին Ուկրաինայի շուրջ բոլոր բանակցություններին Lողորդ Հովհաննես Գաբրիելյանը 36 ժամում կտրել-անցել է Սևանա լիճը Ալեքսանդր Զվերևը՝ US Open 2026-ի հաղթող Իրանի ԶՈւ-ն Հորմուզի նեղուցի շրջանում խnցել է ամերիկյան MQ-1 ԱԹՍ. ԻՀՊԿ Բորիս Ջոնսոնին և այլ եվրոպացի պաշտոնյաների տեղափոխող Կիև-Վարշավա գնացքը հազիվ է խուսափել ռուսական ավիահարվածից Փաշինյանը ամեն գնով ցանկացած հայկական և ազգայինը կրող կառույց ոչնչացնում է. Մենուա ՍողոմոնյանԱՄՆ-ը Ուկրաինայի հետ քննարկում է հին Patriot հրթիռների լիցենզիաների փոխանցման հարցը Սիրիայում զանգվածային բողոքի ցույցեր են սկսվել վառելիքի գների կտրուկ աճի պատճառով Ագրեuիան և սուտը մեր այսօրվա հասարակության համառոտ բնութագիրն են. քաղաքական վերնախավերում բոլորը բոլորին մեծ հաշվով ուզում են միմյանց nչնչացնել. Վահե Հովհաննիսյան ՌԴ-ն և Ուկրաինան հարվածներ են փոխանակել. Սոչիում, Խարկովում տուժածներ կան Տարադրամի փոխարժեքները սեպտեմբերի 14-ին Գերմանիայում ՀՀ դեսպանատանը տեղի է ունեցել պաշտոնական ընդունելություն՝ Անկախության 35-րդ տարեդարձի առթիվ Հյուսիսային Կորեան զորավարժություններ է անցկացրել թևավոր և բալիստիկ հրթիռներով Մեր ջերմ, ամառային օրերը կշարունակվեն․ Գագիկ ՍուրենյանԱՄՆ-ը ցանկանում է Իրանի հետ բանակցություններում վերադառնալ միջnւկային ծրագրի քննարկմանը. CNN ԶՊՄԿ․ աշխատանքի մշակույթը՝ որպես արժեքԷմին Օհանյանը դարձել է «Craiova Grand Prix Rapid 2026» արագ շախմատի մրցաշարի միանձնյա հաղթող Ոչ ոք չի կարող վստահ լինել, որ պատմության նման վերաշարադրումն ու մշակութային ժառանգության յուրացման այս տրամաբանությունը մի օր չի կիրառվի նաև ձեր ժողովուրդների ու պետությունների նկատմամբ․ Ա․ ԿոստանյանՌԴ-ից Հայաստան բնական գազի մատակարարումը ժամանակավորապես կդադարեցվի Արժանապատիվ Հայաստանը կառուցվելու է հենց այն արժեքների վրա, որոնց համար ընկան մեր տղաները․ Հրայր Կամենդատյան14-ամյա դեռահաս է մահացել գնացքի հարվածիցՎերջին երեք ամսվա ընթացքում ականատեսը եղանք Հայաստանում ընտրության հասկացության կոպտագույն նենգափոխման երկու նոր նախադեպերի․ Մենուա ՍողոմոնյանՖրանսիայում Մակրոնի վարկանիշը հասել է հակառեկորդի․ նրա աշխատանքին հավանություն է տալիս ընդամենը 16%-ը Ինչո՞ւ է Արևմուտքը սիրուն խոսքեր ասելով, խաբելով, համոզելով ու գայթակղելով ուզում մեզ հեռացնել Ռուսաստանից․ Մհեր ԱվետիսյանՊՆ զորամասերից մեկում հետևեցի վերկացին, առավոտյան մարմնամարզությանը և նախաճաշի պատրաստման գործընթացին․ նախարար Հայաստանը՝ քրիստոնեության արևելյան սահմանապահ․ ինչո՞ւ Հաջիևը եվրոպացի պաշտոնյաներին հրավիրեց լեգիտիմացնելու սեփական ժառանգության ոչնչացումը. Լիլիա ՇուշանյանՆավթի գները բարձրացել են Հորմուզի նեղուցում նավագնացության վերաբերյալ հանդիպման հետաձգումից հետո Կիևին Patriot-ի լիցենզիաների հնարավոր փոխանցումը վերաբերում է պարզեցված տարբերակին. Թրամփ Սաուդյան Արաբիան փոփոխություններ է մտցրել Իրանի և Օմանի առաջարկներում Հորմուզի նեղուցի վերաբերյալ Tour of Armenia մեծամասշտաբ մրցաշարը Հայաստանում անվտանգ և անխոչընդոտ անցկացնելու համար նախապատրաստվել է ավելի քան 550կմ ճանապարհ ԱՄՆ-ում դատարանն անօրինական է ճանաչել արտակարգ իրավիճակների գործակալության աշխատակազմը կիսով չափ կրճատելու Թրամփի ծրագիրը61-ամյա տուրիստին արջը հոշոտել է Վայքի Զոմայի Սուրբ տանող ճանապարհին «ՈւԱԶ 31512»-ը գլխիվայր շրջվել է․ կա 1 զnհ, 1 վիրավnր Իրանը կշարունակի արգելափակել Հորմուզի նեղուցը նաև Օմանի հետ համաձայնագրի կնքումից հետո. ԱԳ նախարար Սերբիայի ընտրանու նախկին կիսապաշտպանը տեղափոխվում է Նոա Վարչապետը շնորհավորական ուղերձ է հղել Հայաստանի հրեական համայնքին Հարձակում իրանական բեռնանավի վրա Քեշմ կղզու մոտ Մյասնիկյան պողոտայում բախվել են «Nissan Sentra»-ն և «Lexus RX350»-ը․ վերջինը բախվել է երկաթե սյանը և կոտրել այն Tour of Armenia-ն Հայաստանում հեծանվային սպորտի զարգացմանը նոր խթան կհաղորդի. վարչապետ Տիգրանաշենը պետք է շենացնել, ոչ թե հանձնել․ լսե՛ք քաղաքացիներին