Երևան, 28.Հոկտեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ

Արցախի հայության էթնիկ զտումը և պատմության ու մշակույթի խեղաթյուրումը

ՔԱՂԱՔԱԿԱՆ

Սեղմեք ԱՅՍՏԵՂ, լրացրեք օնլայն հայտը և մոռացեք հոսանքի վարձի մասին

Լեռնային Ղարաբաղի հայության էթնիկ զտման, պատմության և մշակույթի հանրայնացման և փախստականության իրավունքների խնդրի շուրջ այսօր տեղի ունեցավ կլոր-սեղան քննարկում, որը կազմակերպել էր «Լեռնային Ղարաբաղի փախստականների իրավապաշտպան միություն»-ը։ Քննարկմանը մասնակցում էին միության նախագահ Անդրանիկ Գրիգորյանը, փոխնախագահ Գոռ Պողոսյանը, «Գեղարդ» հիմնադրամի վերլուծաբաններ պ․գ․թ․, դոցենտ Գոռ Մարգարյանը, պ.գ.թ․ Արտակ Մաղալյանը, բ.գ.թ. Հասմիկ Կիրակոսյանը և ոլորտի այլ ներկայացուցիչներ։ Ողջունելով ներկաներին՝ «Լեռնային Ղարաբաղի փախստականների իրավապաշտպան միության» նախագահը նշեց, որ արցախահայության իրավունքների պաշտպանությունը շարունակում է մնալ օրախնդիր։ Ըստ Գրիգորյանի՝ Արցախի հոգևոր և մշակութային միջավայրի փրկության միակ հիմնավոր երաշխիքն արցախահայության վերադարձն է։ Բարձրաձայնելով Արցախի ժողովրդի իրավունքի հարցը՝ Անդրանիկ Գրիգորյանը նշեց, որ անհրաժեշտ է՝ միջազգային համայնքը հստակ դիրքորոշում արտահայտի և քայլեր ձեռնարկի՝ ապահովելու արցախահայության արժանապատիվ և ապահով վերադարձն իրենց բնակավայրեր՝ միջազգային իրավունքների հովանու ներքո։

«Գեղարդ» հիմնադրամի վերլուծաբան Գոռ Մարգարյանը, կարևորելով կլոր-սեղան քննարկման ձևաչափը, քննարկվող հարցերի առաջնահերթությունն ու կարևորությունը, արձանագրեց, որ գործադրված բոլոր մեխանիզմներն ու միջոցներն այսօր չեն արդարացնում իրենց․ «Ադրբեջանը բավական լայն թափով և՛ յուրացման, և՛ ոչնչացման քաղաքականություն է վարում, որի մասին մենք բարձրաձայնում ենք տարբեր հարթակներում։ Պետք է արձանագրենք մի փաստ․ հարևան պետությունն այսօր կարողանում է եվրոպական գիտաժողովների շրջանակներում, հանդեսների, հրապարակումների միջոցով սեփական թեզն առաջ տանել»։ Վերլուծաբանը նշեց, որ ի հակադրումն այս ամենի՝ հարկավոր են նոր մեխանիզմներ մշակել, գործել հանուն հայապահպանության ու հոգևոր-մշակութային արժեքների պահպանման։

Խոսելով վերջին տասնամյակներում Ադրբեջանի պետական քաղաքականության մասին՝ «Գեղարդ» հիմնադրամի վերլուծաբան Հասմիկ Կիրակոսյանը շեշտեց, որ Ադրբեջանը հատուկ ուշադրություն է դարձնում պատմության ու մշակութային ժառանգության նպատակաուղղված վերաշարադրմանը։ «Տարածաշրջանային և միջազգային հարթակներում որդեգրված պատմաքաղաքական զեղծարարության և բազմաշերտ ապատեղեկատվության ռազմավարությունը նպատակ ունի կեղծ նարատիվների միջոցով վերաիմաստավորել տարածաշրջանի պատմությունը՝ զրկելով հայ ժողովրդին իր պատմական իրավունքներից, ժառանգությունից և ինքնությունից»,-նշեց վերլուծաբանը։ Կիրակոսյանն առաջարկում է մեթոդաբանական մոտեցումներ ու լուծումներ, ինչպիսիք են՝ ակադեմիական և փաստահեն արձագանքման մեխանիզմների ձևավորումը, մեդիառազմավարության ներդրումը, սփյուռքի ներուժի համակենտրոնացումը, ակադեմիական մոնիթորինգը։

«Գեղարդ» հիմնադրամի վերլուծաբան Արտակ Մաղալյանը նշեց, որ անհրաժեշտ է ստեղծել հայագիտական ցանց՝ նմանատիպ հարցերը քննարկելու նաև հայկական հանրույթից դուրս՝ միջազգային գիտական միջավայրում։ Ավելին՝ հարկավոր է մոնիթորինգ անել՝ ճշտելու ադրբեջանական կողմից կեղծվող թեմաների շրջանակը, կազմակերպել թեմատիկ աշխատաժողովներ, որոնք կմերկացնեն նմանատիպ կեղծարարությունները։

Քննարկման ավարտին մասնակիցներն առաջարկություններ ներկայացրին կազմակերպիչներին, որոշվեց նման քննարկումները կազմակերպել պարբերաբար՝ հակազդելու ադրբեջանական բազմաշերտ ապատեղեկատվությանը։

Հետևեք մեզ՝ այստեղ

Զգոն եղեք․ Սպասվում է գեոմագնիսական խանգարումների նոր ալիքԲուրաստան բնակավայրում 24-ամյա վարորդը «Opel Combo»-ով վրաերթի է ենթարկել 75-ամյա հետիոտնինԷրդողանը Մակրոնին հրավիրել է ԹուրքիաՄեծամորում բացառիկ գտածոներ են հայտնաբերվելՌուսաստանի նախագահը հայտարարել է Իրանում ատոմակայանի շինարարությունը շարունակելու մասինՍա է հայկական մրցավարության իրական դեմքը. Նոայի արձագանքը՝ Հենրիկ Նալբանդյանի գործողություններինԻնչ եղանակ է սպասվում առաջիկա օրերինԹրամփը խոստացել է պաշտոնապես արգելել «արհեստական բանականություն» եզրույթի օգտագործումըՌԴ ՊՆ-ն հաղորդագրություն է տարածելՎիճաբանություն և ծեծկռտnւք ազգականների միջև. կա զnհՓաշինյանի յուրաքանչյուր զիջում Ադրբեջանի համար նոր պահանջ ներկայացնելու նոր առիթ է․ Ուժեղ ՀայաստանՄեր բախտը չի բերել, որ մենք ունենք ադրբեջանա-թուրքամետ իշխանություններ. Սամվել ԿարապետյանԳողություն է բացահայտվել, գողի տանը կանեփի 169 բույս է հայտնաբերվելՀայ-իրանական սահմանին խայտառակ վիճակ է․ Տիգրան ԱբրահամյանՈչ թե խաղաղության, այլ Ալիևի պատերազմել - չպատերազմելու քմահաճույքի երաշխիքն են Փաշինյանի զիջումները․ Անուշ ՄիրզոյանԻշխանությունների ներկայացրած TRIPP նախագիծը ո՞ւմ շահերն է սպասարկելու. որպես հուշում՝ ոչ Հայաստանի. Ուժեղ ՀայաստանՄաքուր Սևան՝ ապագա սերունդներին․ «Թովմասյան» հիմնադրամի բնապահպանական առաքելությունը (տեսանյութ)Կոնվերս Բանկը հայտարարում է ՀՀ դրամով պարտատոմսերի տեղաբաշխման մասինԿարեն Ասլանյանը հաղթել է Ադրբեջանի ներկայացուցչին և հռչակվել աշխարհի չեմպիոնԹրամփի խորհրդականը Սուդանում սովի հետ կապված իրավիճակը որակել է «աղետալի»Փաշինյանն իր ու իր թիմի վրա դուրս կգա, եթե լրտես է ման գալիս, թող արագ շարժվի այդ ուղղությամբ. Սամվել ԿարապետյանՄենք ցանկացած օր պատրաստ ենք Փաշինյանի ասած արտահերթին, մարդդիկ զզվում են իրենցից․ ԿարապետյանԿասեցվել է «Իգիթ» արտադրատեսակի արտադրությունըՈւնենք մտավախություն, որ TRIPP-ի շրջանակում Հայաստանի իշխանությունը կարող է Ադրբեջանին հարմարեցնել Հայաստանի օրենսդրությունը․ Մարիաննա ՂահրամանյանԽաղաղությունը չի հաստատվում միայն խաղաղություն ասելով․ Արեգա ՀովսեփյանԻնչպե՞ս գումարը պահել միշտ հասանելի և միաժամանակ եկամուտ ստանալԹրամփը հայտարարել է, որ Եվրոպան ներգաղթի հետ կապված «մեծ խնդիր» ունի Այս մեդալն իմ նպատակներից ու երազանքներից միայն մեկն է. Համլետ Մանուկյան Առանց ստորագրված համաձայնագրի՝ ոչ մի երաշխիք չկա, որ Հայաստանի միջով ճանապարհ ստանալուց հետո Ադրբեջանը նոր պահանջ չի առաջադրելու. Մարիաննա Ղահրամանյան2026 թվականի ընտրությունները կեղծված են, և դա ժամանակի ընթացքում կապացուցվի. Ավետիք Չալաբյան«ՀայաՔվեն» Եվրոպային ներկայացնում է Հայաստանում մարդու իրավունքների իրական վիճակը. Աննա ԿոստանյանԸնդդիմությունը չպետք է խաղա ՔՊ-ի գրած կանոններով․ պետք է պարտադրել իշխանության հրաժարականը․ Հրայր Կամենդատյան «Նախկինների» թալանի դեմ պայքարող Փաշինյանի թիմում նախկին հանրապետականներն են՝ նոր կոստյումներով․ Աննա Կոստանյան Ինքը հազիվ 1 մլրդ դոլար ծախսելով կարողացավ 49 տոկոս ձայն հավաքել․ Սամվել ԿարապետյանԱդրբեջանն անընդհատ ձգձգելու է խաղաղության պայմանագրի ստորագրումը․ Նարեկ Կարապետյան Իշխանության`առանց խաղաղության զիջումների գնալու քաղաքականության հետևանքով Ադրբեջանի ախորժակն ավելի ու ավելի է մեծանում. Տիգրան ԱբրահամյանՍաֆարովների փառաբանող Ադրբեջանի հոտ առանց խաղաղության պայմանագիր ստորագրման ինչպես կարող եք գնալ TRIPP-ի գործարկման․ Արամ Վարդևանյան Նախ՝ խաղաղության պայմանագիր, հետո՝ TRIPP․ դրա վաղաժամ իրականացումը բխում է Ալիևի շահերից. Իրինա ՅոլյանԽաղաղությունը չշփոթեք անվերջ զիջումների հետ. Ադրբեջանի ախորժակն ավելի է մեծանում. Տիգրան Աբրահամյանը՝ ՔՊ-ինԵթե Ադրբեջանը վաղը հայտարարի, որ չի ստորագրելու խաղաղության համաձայնագիրը, մենք ոչինչ չենք կարողանա անել. Լենա ՄաթևոսյանՄիրզոյանը չի բացառում, որ Ադրբեջանը TRIPP-ից հետո չստորագրի խաղաղության պայմանագիրը․ Մարիաննա ՂահրամանյանԻշխանությունները խուսափում են ժողովրդի ձայնը լսելուց և նրա կամքը կատարելուց. Հրայր Կամենդատյան21-րդ դարը մերն է լինելու. Արշակ ԿարապետյանՃապոնիայում կարող են ներդրվել օտարերկրյա գործակալի կարգավիճակ և դրա հետ կապված պատժամիջոցներ Ամիօ բանկը ժամկետից շուտ ավարտել է 3 մլրդ դրամի պարտատոմսերի տեղաբաշխումը Իշխանությունների թույլ կառավարման արդյունքում շատերը մեզ հետ խոսում են ուլտիմատումների լեզվով. Արմեն ՄանվելյանՀայաստանում գյուղատնտեսությունն այս տարի շեշտակի անկում է ապրել. Նարեկ ԿարապետյանԴեղատներում այլևս չեն վաճառվի սնդիկային ջերմաչափերԱրարատ Միրզոյանին՝ ի՞նչ երաշխիք կա, որ Ադրբեջանը TRIPP-ով ճանապարհ ստանալուց հետո կստորագրի խաղաղության պայմանագիրը․ Մարիաննա Ղահրամանյան TRIPP-ով Ադրբեջանը ցամաքային ճանապարհ է ստանում դեպի Նախիջևան, իսկ Հայաստանը՝ ոչինչ․ Լենա Մաթևոսյան