Երևան, 12.Սեպտեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Արցախյան երկրորդ պատերազմը ռուսահայի աչքերով. «Ես հավատում էի մի Հայաստանի, որը գոյություն չունի»

ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ

Սեղմեք ԱՅՍՏԵՂ, լրացրեք օնլայն հայտը և մոռացեք հոսանքի վարձի մասին

Ես հավատում էի մի Հայաստանի, որը գոյություն չունի։ Այն իրականում գոյություն չունի, գրում է իր գրքում Կոլյա Ստեփանյանը, ով վերապրել է 44-օրյա պատերազմն Արցախում։

2019 թվականին Կոլյան Ռուսաստանից տեղափոխվեց Հայաստան, մեկ տարի անց՝ պատերազմի սկսվելուց մի քանի ամիս առաջ, նա կամավոր մեկնեց ծառայելու բանակում։ Սեպտեմբերին Կոլյան, ինչպես մյուս զորակոչիկները, մեկնեց ռազմաճակատ, և երկու շաբաթ անց իր զինակից ընկերների հետ հայտնվեց թշնամու շրջապափակման մեջ։ Պատերազմում անցկացրած 70 օրերի ընթացքում նա բախվեց դավաճանության, սովի, գոյատևելու անընդհատ փորձերի և կորցրեց երկու ոտքերը։ Այնուամենայնիվ, այս ամենից անկախ, իր «Որտեղ» գրքում նրան հաջողվել է պահպանել դրականության նոտաները՝ չնայած իր ապրած ամեն ինչին։ Սա մի գիրք է, որը գրել է մի սովորական մարդ, ով ճակատագրի բերումով հայտնվել է ծայրահեղ իրավիճակում։

 
 
 
 
 
Посмотреть эту публикацию в Instagram

Публикация от Издательство Individuum (@individuum_books)

 

Ինչ-որ պահի, տեքստը կարդալիս, սկսում ես ժպտալ, երբեմն արցունքներ են գալիս աչքերիդ, բայց ամենակարևորը՝ դա ստիպում է մտածել Հայաստանի ապագայի մասին։

Կոլյան խոստովանում է, որ մի քանի ամսվա զինվորական ծառայության ընթացքում ինքը ոչինչ չի սովորել, բացի մարտի ժամանակ քայլելուց, և նույնիսկ չգիտեր, թե ինչպես ճիշտ կրակել։ Նրա կարծիքով, պատերազմի անհաջող ելքի պատճառներից մեկը մեր բանակի անմխիթար վիճակն է։

Երբ նա եկավ Հայաստան, շատերը նրան անընդհատ ասում էին, որ կամավոր բանակ գնալը խելագարություն է։ Ինչի նկատմամբ գլխավոր հերոսը բացահայտորեն զայրացած է.

 
 
 
 
 
Посмотреть эту публикацию в Instagram

Публикация от Коля Степанян (@koka.stepanyan)

 

«Իսկ Հայաստանը՞։ Մեր թշնամիներից բացի ո՞ւմ է պետք։ Շատերը կասեն՝ «ինչ սարսափելի խոսքեր են։ Իհարկե՛, այո՛։ Իհարկե՛, մենք սիրում ենք Հայաստանը, բայց ուզում ենք ապրել ուրիշ տեղ։ Սիրում ենք, բայց չենք զոհաբերի հարմարավետությունը»։ Ի՞նչ սեր է դա։

Թեև ցավալի է խոստովանել, ես հավատում էի մի Հայաստանի, որը գոյություն չունի։ Այն իրականում գոյություն չունի։ Այն գոյություն ունի իմ և մի քանի երազողների մեջ»,-նշում է հեղինակը։

Չնայած այն ամենին, ինչի միջով ստիպված էր անցնել, Կոլյան չի զղջում իր ընտրության համար՝ նշելով, որ Հայաստան վերադառնալը և բանակում ծառայելը ճիշտ որոշում էր։

Նրա ոգու ուժն ու կյանքի սերը օգնեցին նրան հաշտվել ոտքերի կորստի հետ։ Կոլյան նույնիսկ վստահեցնում է, որ ոտքերի կորուստը իրեն որևէ անհարմարություն չի պատճառում, նրան, նույնիսկ, դուր է գալիս շորտեր հագնել ամռանը։

Միլենա Սարգսյան

Հետևեք մեզ՝ այստեղ

Մենք հավաքում ենք բոլոր այն հարցերը, որոնք հետաքրքրում են քաղաքացիներին․ ՈՒժեղ ՀայաստանՎեհափառն անդրադարձել է Հայոց Եկեղեցու ազգապահպան առաքելությանըՖրանսիայում գնացքի վթարի հիմնական վարկած է դիտարկվում կանխամտածված միջամտությունըԿարեն Խաչանովը ԱՄՆ բաց առաջնությունում իր խաղի համար վաստակել է 1.45 միլիոն դոլարԱստանայում կինը 15-րդ հարկից ընկել է մանկասայլակի վրա․ կինը և երեխան մահացել ենBRICS-ի երկրները կոչ են արել պահպանել հրադադարը ԳազայումՉի՛ կարելի «քաղաքական գնահատական» ասվածի տակ ստերի տոպրակները բացել. Դավիթ Ղազինյան Պետք է փորձենք խաղաղության պայմանագիրը մեր օգտին ծառայեցնել․ Ավետիք ՉալաբյանՊղնձի համաշխարհային գների աճը Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջեի և տնտեսության վրա թողնում է ուղղակի, դրական և չափելի ազդեցություն. ԿամենդատյանԲոլոր ոլորտներում իշխանության վարած սխալ քաղաքականությունը մի օր պայթելու է․ Արեգ ՍավգուլյանՀայաստանը հերթական զիջման շեմին է․ նույն մարդիկ, նույն սխալները, նույն արդյունքը. Էդմոն ՄարուքյանՔաղաքացիական հասարակությունը ևս քաղբանտարկյալների համար պետք է իր ձայնը բարձրացնի․ Անահիտ ԱդամյանՅուրաքանչյուր հայի խնդիր կամ ձեռքբերում, որը ընդհանրական է, դա բոլորինս է․ Արսեն Գրիգորյան«Ուժեղ Հայաստան»-ի «ձայները Քոչարյանին տալու» մասին սուտ խոսքի հեղինակները պատասխանատվություն են կրելու․ Նարեկ Կարապետյան Ե՞րբ և ինչպե՞ս մարդիկ սկսեցին «հոկեյ» խաղալ խոտի վրա. «Փաստ»ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (12 ՍԵՊՏԵՄԲԵՐԻ). Կենսաթոշակը բարձրացվել է, Բաղրամյան պողոտայի ցույցը ցրվել է. «Փաստ»Եկեղեցին մեզ սովորեցնում է լինել բարի․ այսօր մեր ժողովուրդն ամենաշատը բարության կարիքն ունի․ Լիլիթ ԱրզումանյանԳեղեցիկ ժեստ երկակի իմաստով. եվրոպական աջակցությունը Հայաստանին հակառակ արդյունք է տվել. «Փաստ»Մեր ուժը մեր աշխատակիցներն են. Արման ԳրիգորյանԲավական է նստել երկու աթոռի վրա. «Փաստ»«Եթե կոտրվենք, դա Գագիկին դուր չի գա, պետք է միասնական լինենք, որ հաղթենք այս ցավին». Գագիկ Միկիչյանն անմահացել է սեպտեմբերի 30-ին Ջրականում. «Փաստ»Ի՞նչ կասեր Նարեկ Կարապետյանն իր մանկության Նարեկին, և ի՞նչ ուղերձ ունի նա Հայաստանի երեխաներին«Առաջին հերթին չեզոքացնել այն ընդդիմադիրներին, որոնք ունեն ռեսուրսներ, և դրանք ինչ-որ պահի կարող են ծառայել փոփոխությունների նպատակին». «Փաստ»«2026 թվականի խորհրդարանական ընտրություններին ընդդիմադիր 4 ուժերը ստացել են 80%-ով ավելի շատ ձայն, քան 2021-ին․ Նարեկ Կարապետյան Երբ մի հարցուպատասխանը բացահայտում է իրավիճակի ծանրության ողջ պատկերը. «Փաստ»Ի՞նչ փոխհատուցում կտրամադրվի Արցախից բռնի տեղահանված և պետական ուսհաստատություններ ընդունված ուսանողներին. նախագիծ. «Փաստ»Հայաստանում մարդու իրավունքների խախտումները կրում են զանգվածային ու համակարգված բնույթ. «Փաստ»Ընտրություններն անցան, «սերն» ու «սրտիկներն» էլ հետը. «Փաստ»Տեղերում տրամադրություններ են շոշափում. «Փաստ»Oրենքի առաջ բոլորը հավասար են, բացի Նիկոլ Փաշինյանից. «Փաստ»Ի՞նչ եղանակ սպասել սեպտեմբերի 12-ից 16-ինՍեպտեմբերի 14-ին և 15-ին հարյուրավոր հասցեներում լույս չի լինելուՊեսկով․ Ռուսաստանը միջուկային զենքը կուղղի Լիտվայի դեմ՝ դրա տարածքում միջուկային զինանոց տեղակայելու դեպքումԲարսելոնան որոշել է վաճառել կիսապաշտպանին. հայտնի է ֆուտբոլիստի տրանսֆերային արժեքը«Tour of Armenia»-ն է․ սեպտեմբերի 12-ին ճանապարհների երթևեկությունը կսահմանափակվիՍաուդյան Արաբիայի «Արևելք–Արևմուտք» նավթամուղի շրջանում հարված է գրանցվել․ հաղորդվում է նավթի մղման խափանման մասինՓաշինյանը փորձ է անում գնալ ՌԴ-ի հետ հարաբերությունների ռեստարտի. Էդմոն ՄարուքյանԹուրքիան ու Բուլղարիան սահմանային նոր անցակետ կկառուցեն«Խրամատում՝ հայրենիքի համար, իշխանության կողքին՝ բիզնեսի՞ համար». Հրայր ԿամենդատյանՓրկարարները Ալավերդիում ժայռի միջից 15 մետր խորությունից օտարերկրացու են դուրս բերելԻսպանական Սեուտայում միգրանտների ճամբարում հրդեհ է բռնկվելԽոշոր ավտովթարի ժամանակ Ծաղկաձորում բախվել են «Rolls Royce»-ն ու «BMW»-ն․ կան վիրավորներԽոսում են բարոյականությունից, բայց իրենց գործերով սովորեցնում են՝ բարոյականությունը կարելի է անտեսել. Մենուա ՍողոմոնյանՀՊԼ․ Վանը տարավ իր առաջին հաղթանակըԻրանի նախագահը դեմ է «պատերազմի շարունակմանը»Էկոպարեկները Տավուշում ապօրինի ծառահատում են բացահայտելՈւթ տարվա դիմակներ․ ինչպես են «արժանապատիվները» հանուն շահի փոխում իրենց արժեքներն ու ճամբարը. Աննա ԿոստանյանԹուրքական գերիշխանության տակ ապրելով՝ յուրաքանչյուրիս կյանքը վտանգված է լինելու․ Ավետիք ՉալաբյանԷնդրյու Գարֆիլդը և այլ աստղեր քիչ է մնացել ավիավթարի զոհ դառնան«Գազը թանկացնեն՝ մենք էլ մի բան կթանկացնենք». Փաշինյանի հայտարարությունը՝ տնտեսագիտական անգրագիտության ու դիվանագիտական սնանկության վկայություն. Հրայր Կամենդատյան