Երևան, 04.Նոյեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ

Իրենց տեսակի մեջ աշխարհի ամենահին 10 իրերը (լուսանկարներ)

ԼԱՅՖ

Ձեզ ենք ներկայացնում տարբեր առարկաներ, որոնք ամենահինն են իրենց տեսակի մեջ` Հայաստանի տարածքում հայտնաբերված կոշիկից մինչև Եգիպտոսում հայտնաբերված 3000 տարվա հնություն ունեցող պրոթեզը։

 10  Աշխարհի ամենահին գուլպաները

Via media.tumblr.com

4-րդ դարին թվագրվող աշխարհի ամենահին գուլպաները հայտնաբերվել են Եգիպտոսում 1800-ականներին։ 1500 տարի հողի տակ թաղված մնալուց հետո հայտնաբերվելուց և ուսումնասիրվելուց հետո, պարզ է դարձել, որ դրանք պատրաստված են բրդից։ Այն գործվել է բրդյա թելով հելյունի նման հատուկ գործիքի միջոցով։ Այն երկու ոտնամատեր ուներ ինչը նշանակում է, որ ամենայն հավանականությամբ դրանք ստեղծվել են՝ սանդալներով, կամ հատուկ կոշիկներով հագնելու համար։

 9  Գրի առնված ամենահին բաղադրատոմսը

Via static.boredpanda.com

Աշխարհի ամենահին բաղադրատոմսը 4000 տարեկան է և հայտնաբերվել է փորագրված սալիկի վրա։ Այն իրենից գարեջրի բաղադրատոմս է ներկայացնում, որը հայտնաբերվել է շումերների Նինկասի աստծուն նվիրված ձոնի մեջ։  Միջագետքի հարավային շրջանում ապրող շումերների համար գարեջուրը ազգային ըմպելիք էր համարվում։ Գարեջուրը շումերական քաղաքակրթության մեջ կարևոր դեր էր խաղում և Միջագետքի ու Եգիպտոսի քաղաքացիների շրջանում՝ նույնիսկ որպես վճարման միջոց ծառայում։

 8  Ամենահին արևային ակնոցները

Via s-media-cache-ak0.pinimg.com

Կանադայի Նորթ Բաֆին կղզում հայտնաբերվել է աշխարհի ամենահին արևային ակնոցները։ Ամենայն հավանականությամբ սրանք կրել են Արկտիկայում ապրող ինուիտները, ովքեր Կանադա են եկել 800 տարի առաջ։ Այս հին ակնոցները հիմնականում ստեղծվել են ոսկորից, կաշվից կամ փայտից։
Դրանց մեջ երկարավուն ճեղք է արված, այնպես որ այն կրողներն իրենց աչքերը պաշտպանեն ձյան մեջ արտացոլված արևի լույսի փայլից։ Հայտնաբերված ամենահին ակնոցները կրել են մոտավորապես 1200-1600թթ․ին և ստեղծվել են ծովացլի փղոսկրից։ Այս ակնոցները տեսնելու համար կարող եք այցելել Կանադայի քաղաքակրթության թանգարան։

 7  Մարդու ամենահին արձանը

Via politesocietymagazine.com

Մարդու ամենահին արձանը հայտնաբերվել է Գերմանիայի տարածքում և 35,000 տարվա պատմություն ունի (որոշ գիտնականների պնդմամբ նույնիսկ 40,000 տարվա պատմություն)։ Այն քանդակած է փղոսկրից և իրենից ներկայացնում է կնոջ մարմին։ «Քարե անձավի Վեներա» կոչվող այս արձանի հետ միասին հայտնաբերվել են նաև ձիերի, բիզոնի և թռչունների արձաններ։ «Վեներան» մեծ կրծքեր ու կլորավուն փոր ունի, իսկ դրա ընդհանուր չափը հասնում է ընդամենը 6 սանտիմետրի։

 6  Ամենահին կոշիկը

Via asbarez.com

Կաշվից ստեղծված այս 5,500 տարեկան կոշիկը հայտնաբերվել է Հայաստանում գտնվող քարանձավներից մեկում 2008թ․ին։ Չնայած իր  հնության, կոշիկը բավականին ժամանակակից տեսք ունի։ Կաշվե կոշիկի մեջ խոտ էր լցոնված՝ հագնողի ոտքերը հարմարավետ պահելու համար։ Կոշիկը պահպանվել է դրա շուրջ կուտակված ոչխարի արտաթորանքի շնորհիվ, և հետազոտողները համոզված են, որ այն աջ ոտքի համար էր։ Կոշիկի համարը համապատասխանում է կոշիկների ժամանակակից եվրոպական չափման 37 համարին, և թվագրվում է մ.թ.ա. 4200- 3500թթ․ին։

 5  Ամենահին երաժշտական գործիքը

Via ictmusic.org

Երաժշտական ամենահին գործիքը հայտնաբերվել է այն նույն շրջանում, որտեղ հայտնաբերվել է մարդու ամենահին արձանիկը՝ Գերմանիայի Հոլե Ֆելս քարանձավում։ Գործիքը ստեղծված է ոսկորից և 42,000 տարվա հնություն ունի։ Հնագետները հավատացած են, որ թռչնի ոսկորից և մամոնտի փղոսկրից ստեղծված ֆլեյտան Աֆրիկայից Եվրոպա գաղթաց մարդկանց կողմից է ստեղծվել։ 42,000 տարի անատոմիապես ժամանակակից առաջին մարդիկ տեղաշարժվում էին մոլորակի տարածքով և տարածվում ողջ Եվրոպայով մեկ։ Գտածոն հենց այս մարդկանց է պատկանում, որն օգտագործվել է մինչև Սառցե առաջին դարաշրջանը։

 4  Ամենահին տաբատը

Via sciencenews.org

Չինաստանում է հայտնաբերվել մարդուն հայտնի ամենահին տաբատը։ Հնագետների պնդմամբ տաբատը 3,300 տարվա հնություն ունի և այն պատկանել է շամանի։ Այն ստեղծվել է կենդանու մորթուց և հայտնաբերվել է տղամարդու մումիայի հագին Չինաստանի Խինջիանգ նահանգի տարածքում։ Այն ժամանակակից տաբատի տեսք ունի և գիտնականները փորձում են պահպանել չափազանց մաշված այս գտածոն։ Պետք է նշել, որ այս տաբատը շատ ավելի հին է, քան երկրորդ ամենահին տաբատը, որը 2,800 տարվա պատմություն ունի։

 3  Ջրով մաքրվող ամենահին զուգարանը

Via 4.bp.blogspot.com

Թուրքիայի տարածքում գտնվող Եփեսոս քաղաքում կարելի է գտնել ջրով մաքրվող աշխարհի ամենահին զուգարանը, որը 2000 տարվա պատմություն ունի։ Դրանք կառուցված են հոսող ջրի վրա, որը արտաթորանքը տանում էր մոտակա գետ։  Այն կառուցվել է մ.թ. առաջին դարում Եփեսոսի քաղաքացիների համար, և հետազոտողների համոզմամբ, դրանից օգտվելու համար մարդիկ պետք է վճարեին։

 2  Ամենահին կրծկալը

Via assets.nydailynews.com

Ամենահին կրծկալը հայտնաբերվել է Ավտրիայում։ Այն 500 տարվա հնություն ունի և հետազոտողների պնդմամբ այն կրել են 1390-1485թթ․ի ընթացքում։ Գտածոն հայտնաբերվել է Ավստրիայի Լենգներգ դղյակում։

 1  Ամենահին պրոթեզը

Via static.ddmcdn.com

Հավատաք, թե ոչ, ամենահին պրոթեզը 3000 տարվա հնություն ունի։ Այն իրենից ներկայացնում է ոտնամատի պրոթեզ, որն օգտագործել են հին եգիպտացիները՝ առանց ոնտնամատի մարդկանց նորմալ քայլելու հնարավորություն տալու համար։
Գիտնականները փորձարկել են այն, որպեսզի տեսնեն արդյոք այն աշխատում է, թե ոչ, և այո՝ այն արդյունավետորեն աշխատել է։ Առանց ոտնամատի մարդկանց համար պրոթեզը փոխարինում էր սանդալներին, որոնք սովորաբար կրում էին հին եգիպտացիները։

 

Սենց որ շարունակեն ՀՀ֊ն վերանվանելու են ռեսպուբլիկա TRIPP. Արշակ ԿարապետյանԴադարեցվել է Կոտայքի մարզի Առինջ բնակավայրի մի հատվածի գազասպառողների գազամատակարարումը Նոյեմբերի 5-8-ին օդի ջերմաստիճանը Հայաստանի ողջ տարածքում կնվազի 8-10 աստիճանով Մեր ուժը մեր աշխատակիցներն են. Դերենիկ ՄովսիսյանՋրափի գյուղի տարածքում 41-ամյա վարորդը «Toyota Land Cruiser»-ով բшխվել է էլեկտրասյանը և հայտնվել դաշտում․ կա վիրավnր Անցանկալի դասախոսներից ազատվելու «քաղաքակիրթ» մեթոդի և մեր անելիքների մասին. Մենուա Սողոմոնյան«Առանց աշխարհագրական սահմանափակումների անհապաղ և արդյունավետ արձագանքի» դոկտրինալ ռազմավարnւթյան տարածաշրջանային անդրադարձները և հետևանքները Հայաստանի համար. փորձագետ Այն ժողովուրդը, որը կորցնում է իր պատմական հիշողությունը, վտանգում է նաև իր ապագան. Մհեր ԱվետիսյանՆարեկ Կարապետյանի տանը խուզարկությունն ավարտվել է. երեխաների համակարգիչներն են առգրավվել. Կարեն Կարապետյան Թրամփը հրաժարվում է հանրապետականների պարտությունը համարել իրենը Սա բացառապես քաղաքական պատվերի տիրույթում է. Վարդևանյանը՝ Կարապետյանների տներում խուզարկությունների մասին Փաշինյանը վախից հրահանգել է նոր խուզարկություններ և ձերբակալություններ իրականացնել, նա վախենում է, որ «Ուժեղ Հայաստանը» կհաղթի․ հայտարարություն Ուշիի ողբերգական վթարում զոհվել են ՊՆ գնդապետը, նրա կինն ու 18-ամյա որդինՀանրայինի լրատվական բաժինը երբեք այսքան ողորմելի վիճակում չի եղել. Դավիթ ՍարգսյանԴեմոկրատները կարող են վերահսկողություն հաստատել ԱՄՆ Կոնգրեսում. հայտնի են նախնական արդյունքները Ամերիկացիները «ոչ» ասացին պшտերազմին. Ղալիբաֆ Գագիկ Ծառուկյանը պետք է օր առաջ լինի ազատության մեջ. արդարադատության համակարգից միակ ակնկալիքը սա է. Իվետա ՏոնոյանԻՀՊԿ-ն հայտնել է, որ Հորմուզի նեղուցի հարավում չորս լցանավ է պայթել ականների վրա Ես լիովին պատրաստ եմ ընդունել ընտրությունների արդյունքները. Թրամփ ՉԼ. «Բարսելոնա»-ն վստահ հաղթանակ է տարել «Ասթոն Վիլա»-ի նկատմամբ Ուրցաձորի տեղամասում ֆիքսել են տարածաշրջանում կրիտիկական վտանգված պարսկական/կովկասյան հովազի «Մխիթար Սեբաստացի» կրթահամալիրի «Mercedes Sprinter»-ը հետիոտնային անցման վրա վրшերթի է ենթարկել հետիոտնին. վերջինը մահшցել է 18 արդարների գործով հաջորդ դատական նիստը տեղի կունենա նոյեմբերի 5-ինԻնքնաuպանnւթյnւններ գործածների մի խումբը uեկտաների հարողներ են. ԶՈւ-ում նման դեպքերը կանխելու գործառույթ ունեցող մարմինները հանցավnր անգործության են մատնված. Տիգրան Աբրահամյան «ՀայաՔվեն» Եվրոպային ներկայացնում է Հայաստանում մարդու իրավունքների իրական պատկերը. Աննա ԿոստանյանՆույնականացման քարտ և կենսաչափական անձնագիր․ որ պարագայում է հնարավոր դիմել․ ՆԳՆ Այն մասին, թե ինչի շուրջը պետք է միավորվեն բոլոր ազգային ուժերը, որպեսզի գործող վարչախումբը իր “գլուխը պատին տա”. Չալաբյան9 զոհ, 3 վիրավոր․ ՆԳՆ-ն՝ ողբերգական ավտովթարի հետևանքների մասին Առավոտից ՔԿ-ն խուզարկություններ է իրականացնում Սամվել Կարապետյանի և Նարեկ Կարապետյանի բնակարաններում Հորմուզի նեղուցից հարավ չորս նավթատար լցանավ պայթել է ականների վրա, ևս երկու նավ կալանվել է. IRNA Ռուբլին թանկացել է. տարադրամի փոխարժեքը՝ նոյեմբերի 4-ի դրությամբ Ողբերգական ավտովթարի զոհերի թիվը հասել է 9-ի Հանրապետության ողջ տարածքում տեղումներ են սպասվում Թրամփը կարծում է, որ Ռուսաստանը և Ուկրաինան մոտ են համաձայնության գալուն Սեուլը հայտարարել է, որ Փհենյանը մի քանի հրթիռ է արձակել Ճապոնական ծովի ուղղությամբ Թրամփը հայտարարել է, որ պատրաստ է ընդունել միջանկյալ ընտրությունների արդյունքները Ձյուն կտեղա՞․ առաջիկա օրերի եղանակային կանխատեսումըԶելենսկին անիմաստ է համարել Պուտինին Կիև և իրեն Մոսկվա հրավիրելը8 զոհ, 3 վիրավոր․ Խոշոր ու ողբերգական ավտովթար՝ Արագածոտնի մարզումՎրաստանի պաշտպանական ուժերի հրամանատարը հարգանքի տուրք է մատուցել Ցեղասպանության զոհերի հիշատակինԻրանը չի բացի Հորմուզի նեղուցը, քանի դեռ ԱՄՆ-ը չի կատարել Թեհրանի բոլոր յոթ պայմաններըԱռեղծվածային մահվան դեպք՝ Վանաձորում․ հարևանական վեճն ավարտվել է մասնակիցներից մեկի մահվամբ, համայնքային ոստիկանն էլ տեղափոխվել է հիվանդանոցԱՄՆ-ում մահացել է հայազգի գործարար և Ռոդ Այլենդի նահանգի նախկին պատգամավոր Արամ ԿարապետյանըԻ՞նչ անել, եթե հին անձնագրում գործող վիզա ունեք. ՆԳՆ-ն մանրամասնում էՌուսաստանի հավաքականի ըմբիշներն այլևս չեն մասնակցի RAF-ի մրցաշարերինՌուսաստանն ու Ղրղզստանը քննարկել են արտադրական համագործակցության ընդլայնումը ԵԱՏՄ շրջանակումԱՄՆ ընտրություններից մինչև Իրան․ ինչ նոր վտանգներ են ձևավորվում աշխարհումԷլմիրա Կարապետյանը դարձել է աշխարհի առաջնության արծաթե մեդալակիրԱնկեղծ և առանց պաշտոնական ձևակերպումների. 90 վայրկյան՝ Ռուբեն Մխիթարյանի հետՄ. Մելքոնյան փողոցում կկազմակերպվի կարգավորվող հետիոտնային անցում