Երևան, 24.Մայիս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Իրենց տեսակի մեջ աշխարհի ամենահին 10 իրերը (լուսանկարներ)

ԼԱՅՖ

Ձեզ ենք ներկայացնում տարբեր առարկաներ, որոնք ամենահինն են իրենց տեսակի մեջ` Հայաստանի տարածքում հայտնաբերված կոշիկից մինչև Եգիպտոսում հայտնաբերված 3000 տարվա հնություն ունեցող պրոթեզը։

 10  Աշխարհի ամենահին գուլպաները

Via media.tumblr.com

4-րդ դարին թվագրվող աշխարհի ամենահին գուլպաները հայտնաբերվել են Եգիպտոսում 1800-ականներին։ 1500 տարի հողի տակ թաղված մնալուց հետո հայտնաբերվելուց և ուսումնասիրվելուց հետո, պարզ է դարձել, որ դրանք պատրաստված են բրդից։ Այն գործվել է բրդյա թելով հելյունի նման հատուկ գործիքի միջոցով։ Այն երկու ոտնամատեր ուներ ինչը նշանակում է, որ ամենայն հավանականությամբ դրանք ստեղծվել են՝ սանդալներով, կամ հատուկ կոշիկներով հագնելու համար։

 9  Գրի առնված ամենահին բաղադրատոմսը

Via static.boredpanda.com

Աշխարհի ամենահին բաղադրատոմսը 4000 տարեկան է և հայտնաբերվել է փորագրված սալիկի վրա։ Այն իրենից գարեջրի բաղադրատոմս է ներկայացնում, որը հայտնաբերվել է շումերների Նինկասի աստծուն նվիրված ձոնի մեջ։  Միջագետքի հարավային շրջանում ապրող շումերների համար գարեջուրը ազգային ըմպելիք էր համարվում։ Գարեջուրը շումերական քաղաքակրթության մեջ կարևոր դեր էր խաղում և Միջագետքի ու Եգիպտոսի քաղաքացիների շրջանում՝ նույնիսկ որպես վճարման միջոց ծառայում։

 8  Ամենահին արևային ակնոցները

Via s-media-cache-ak0.pinimg.com

Կանադայի Նորթ Բաֆին կղզում հայտնաբերվել է աշխարհի ամենահին արևային ակնոցները։ Ամենայն հավանականությամբ սրանք կրել են Արկտիկայում ապրող ինուիտները, ովքեր Կանադա են եկել 800 տարի առաջ։ Այս հին ակնոցները հիմնականում ստեղծվել են ոսկորից, կաշվից կամ փայտից։
Դրանց մեջ երկարավուն ճեղք է արված, այնպես որ այն կրողներն իրենց աչքերը պաշտպանեն ձյան մեջ արտացոլված արևի լույսի փայլից։ Հայտնաբերված ամենահին ակնոցները կրել են մոտավորապես 1200-1600թթ․ին և ստեղծվել են ծովացլի փղոսկրից։ Այս ակնոցները տեսնելու համար կարող եք այցելել Կանադայի քաղաքակրթության թանգարան։

 7  Մարդու ամենահին արձանը

Via politesocietymagazine.com

Մարդու ամենահին արձանը հայտնաբերվել է Գերմանիայի տարածքում և 35,000 տարվա պատմություն ունի (որոշ գիտնականների պնդմամբ նույնիսկ 40,000 տարվա պատմություն)։ Այն քանդակած է փղոսկրից և իրենից ներկայացնում է կնոջ մարմին։ «Քարե անձավի Վեներա» կոչվող այս արձանի հետ միասին հայտնաբերվել են նաև ձիերի, բիզոնի և թռչունների արձաններ։ «Վեներան» մեծ կրծքեր ու կլորավուն փոր ունի, իսկ դրա ընդհանուր չափը հասնում է ընդամենը 6 սանտիմետրի։

 6  Ամենահին կոշիկը

Via asbarez.com

Կաշվից ստեղծված այս 5,500 տարեկան կոշիկը հայտնաբերվել է Հայաստանում գտնվող քարանձավներից մեկում 2008թ․ին։ Չնայած իր  հնության, կոշիկը բավականին ժամանակակից տեսք ունի։ Կաշվե կոշիկի մեջ խոտ էր լցոնված՝ հագնողի ոտքերը հարմարավետ պահելու համար։ Կոշիկը պահպանվել է դրա շուրջ կուտակված ոչխարի արտաթորանքի շնորհիվ, և հետազոտողները համոզված են, որ այն աջ ոտքի համար էր։ Կոշիկի համարը համապատասխանում է կոշիկների ժամանակակից եվրոպական չափման 37 համարին, և թվագրվում է մ.թ.ա. 4200- 3500թթ․ին։

 5  Ամենահին երաժշտական գործիքը

Via ictmusic.org

Երաժշտական ամենահին գործիքը հայտնաբերվել է այն նույն շրջանում, որտեղ հայտնաբերվել է մարդու ամենահին արձանիկը՝ Գերմանիայի Հոլե Ֆելս քարանձավում։ Գործիքը ստեղծված է ոսկորից և 42,000 տարվա հնություն ունի։ Հնագետները հավատացած են, որ թռչնի ոսկորից և մամոնտի փղոսկրից ստեղծված ֆլեյտան Աֆրիկայից Եվրոպա գաղթաց մարդկանց կողմից է ստեղծվել։ 42,000 տարի անատոմիապես ժամանակակից առաջին մարդիկ տեղաշարժվում էին մոլորակի տարածքով և տարածվում ողջ Եվրոպայով մեկ։ Գտածոն հենց այս մարդկանց է պատկանում, որն օգտագործվել է մինչև Սառցե առաջին դարաշրջանը։

 4  Ամենահին տաբատը

Via sciencenews.org

Չինաստանում է հայտնաբերվել մարդուն հայտնի ամենահին տաբատը։ Հնագետների պնդմամբ տաբատը 3,300 տարվա հնություն ունի և այն պատկանել է շամանի։ Այն ստեղծվել է կենդանու մորթուց և հայտնաբերվել է տղամարդու մումիայի հագին Չինաստանի Խինջիանգ նահանգի տարածքում։ Այն ժամանակակից տաբատի տեսք ունի և գիտնականները փորձում են պահպանել չափազանց մաշված այս գտածոն։ Պետք է նշել, որ այս տաբատը շատ ավելի հին է, քան երկրորդ ամենահին տաբատը, որը 2,800 տարվա պատմություն ունի։

 3  Ջրով մաքրվող ամենահին զուգարանը

Via 4.bp.blogspot.com

Թուրքիայի տարածքում գտնվող Եփեսոս քաղաքում կարելի է գտնել ջրով մաքրվող աշխարհի ամենահին զուգարանը, որը 2000 տարվա պատմություն ունի։ Դրանք կառուցված են հոսող ջրի վրա, որը արտաթորանքը տանում էր մոտակա գետ։  Այն կառուցվել է մ.թ. առաջին դարում Եփեսոսի քաղաքացիների համար, և հետազոտողների համոզմամբ, դրանից օգտվելու համար մարդիկ պետք է վճարեին։

 2  Ամենահին կրծկալը

Via assets.nydailynews.com

Ամենահին կրծկալը հայտնաբերվել է Ավտրիայում։ Այն 500 տարվա հնություն ունի և հետազոտողների պնդմամբ այն կրել են 1390-1485թթ․ի ընթացքում։ Գտածոն հայտնաբերվել է Ավստրիայի Լենգներգ դղյակում։

 1  Ամենահին պրոթեզը

Via static.ddmcdn.com

Հավատաք, թե ոչ, ամենահին պրոթեզը 3000 տարվա հնություն ունի։ Այն իրենից ներկայացնում է ոտնամատի պրոթեզ, որն օգտագործել են հին եգիպտացիները՝ առանց ոնտնամատի մարդկանց նորմալ քայլելու հնարավորություն տալու համար։
Գիտնականները փորձարկել են այն, որպեսզի տեսնեն արդյոք այն աշխատում է, թե ոչ, և այո՝ այն արդյունավետորեն աշխատել է։ Առանց ոտնամատի մարդկանց համար պրոթեզը փոխարինում էր սանդալներին, որոնք սովորաբար կրում էին հին եգիպտացիները։

 

Անանյանը խոսել է ռազմագերիների և քաղաքացիական անձանց հանդեպ անմարդկային վերաբերմունքի մասին Երևանի 2 վարչական շրջանում փոշու պարունակությունը գերազանցել է սահմանային թույլատրելի կոնցենտրացիան Ինչ են կանխատեսում աստղերը մեզ համար. աստղագուշակ մայիսի 25-31-ը շաբաթվա համար Մհեր Ավետիսյանը Ռուսաստանի դեսպանատան առջև ծաղկեպսակ է տեղադրել՝ ի հարգանք Լուգանսկի ուսանողական քոլեջին հասցված հարվածի հետևանքով նահատակված ռուս երեխաների հիշատակինՓոփոխությունը գալիս է Սամվել Կարապետյանի հետ Պետք է ձևավորել բազմաուժ խորհրդարան և բացառել մեկ ուժի իշխանությունը․ Էդմոն Մարուքյան100.000 ծաղիկ մնաց սահմանին․ գյուղացիները նորից կանգնած են արտահանման խնդրի առաջ․ Նարեկ Կարապետյան Անձրև, ամպրոպ․ ի՞նչ եղանակ սպասել Երևանի 2 վարչական շրջանում փոշու պարունակությունը գերազանցել է սահմանային թույլատրելի կոնցենտրացիան Երկուշաբթի լույս չի լինելու․ հասցեներ ՈՒժեղ ու առողջ հասարակություն սկսվում է իր երիտասարդությանը գնահատելուց, նրան լսելուց ու նրա կողքին կանգնելուց․ Գագիկ ԾառուկյանՄայիսի 25-ին, 26-ին, 27-ին, 29-ին գազ չի լինելու․ հասցեներ Հայաստանի հաջորդ վարչապետ Սամվել Կարապետյանի շնորհիվ Էջմիածին քաղաքը կդառնա Հայաստանի զարգացած զբոսաշրջային կենտրոններից մեկըԼիբանանում Իսրայելի հարձակումների հետևանքով զոհերի թիվը հասել է 3123-ի «Արարատ-Արմենիան» հռչակվեց Հայաստանի եռակի չեմպիոն Արտակարգ դեպք. ծննդատան նախկին տնօրենը մարմնի տարբեր հատվածներում ստացած ծակած վերքերով տեղափոխվել է հիվանդանոց. բժիշկները պայքարում են նրա կյանքի համար Մասիսում 33-ամյա վարորդը «Audi»-ով վրաերթի է ենթարկել փողոցը չթույլատրելի հատվածով հատող հետիոտնի Եթե քրոջս մեքենայից չի հրել, ուրեմն դրդել է. Գեղարքունիքում մահացած հղի կնոջ քույրը մանրամասներ է պատմել Մենք լուրջ տնտեսական խնդիրների առաջ ենք սկսել կանգնել Ռուսաստանի հետ Հայտնի են դարձել ԱՄՆ նախագահի դստեր դեմ մահափորձի մանրամասները Հայաստանում ամենավստահելի կառույցը բանակն է. IRI-ի հարցման տվյալները Հայաստանին որևէ մեկը չի օգտագործում Ռուսաստանի դեմ. Միրզոյանը՝ Լավրովին Գազայի հատվածում Իսրայելի հարվածի հետևանքով հինգ ոստիկան է զոհվել Թրամփը հրապարակել է Իրանի քարտեզը ԱՄՆ դրոշի գույներով «Շատ մարդկային վերաբերմունք ունես». Խնձորեսկի տարեց բնակիչը գովեց Մարուքյանին Հայաստանը կարող է դառնալ Ռուսաստանի, Իրանի և Ասիայի միջև տարանցիկ հանգույց Մերցի առաջարկը Ուկրաինայի վերաբերյալ խուճապ է առաջացրել Եվրոպայում System of a Down-ը հուլիսին համերգ կունենա Հայաստանում ԱԹՍ-ները կրկին հարվածել են Ստարոբելսկի քոլեջին Al Arabiya. Իրանը ԱՄՆ-ին առաջարկել է բացել Հորմուզի նեղուցը՝ փոխհատուցման դիմաց Փրկարարները հայտնաբերել են մոլորված քաղաքացուն և ուղեկցել անվտանգ վայր «Լուսավոր Հայաստանը» Սյունիքում է. հանդիպում Խնձորեսկի բնակիչների հետՖուտբոլի ֆեդերացիան՝ քաղաքական խաղադաշտում «Ինտերի» մեկնարկային կազմը Իրավապահ համակարգը չպետք է մասնակից լինի այս վտանգավոր արկածախնդրությանը․ Ավետիք ՉալաբյանՑմահ դատապարտյալ Արթուր Քոչարյանն ազատ է արձակվել ԱՄՆ-ում խստացվել են գրին քարտի տրամադրման կանոնները Ասա, ի՞նչ ես անելու, որ ռուսներին դուր գա հայկական ծաղկի բույրն ու կոնյակի համը Մոռացել էս ոնց էիր կառավարությունից փախել քո քաղաքացիներից «Բարգավաճ Հայաստան» կուսակցության քայլերթն Արաբկիր վարչական շրջանումՆիկոլապետությունը ամենադաժան ու ապoրինի մեթոդներով փորձելու է ամեն գնով պահել իշխանությունը․ Տիգրան Աբրահամյան «Ուժեղ Հայաստանի» քարոզարշավն Էջմիածնում Հայ ժողովրդին չպետք է բաժանել արցախցիների և հայաստանցիների․ Արշակ Կարապետյան Ռուսաստանն անցել է տնտեսական պատժամիջոցների 2027-28 ուսումնական տարվանից ավագ դպրոցում կներդրվեն ինտեգրված առարկաներ Թևանյանը միակը չէ. Փաշինյանի թիրախում այլ պատգամավորներ էլ կան Նախատեսվում է վարելու իրավունքի վերականգնման նոր՝ առավել պարզեցված ընթացակարգ Հայաստանը դու՞րս եկավ արբանյակի կարգավիճակից, թե՞ դարձավ այլ ուժերի ազդեցության գոտի․ Արեգ ՍավգուլյանԹրամփի որդին գաղտնի ամուսնացել է «Ուժեղ Հայաստանի» քարոզարշավն Արմավիրում շարունակվում է